Puzevi

13,640 views
13,192 views

Published on

0 Comments
3 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

No Downloads
Views
Total views
13,640
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
98
Comments
0
Likes
3
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Puzevi

  1. 1. t ip Mollusca mekušci
  2. 2. Opšte odlike grupe: <ul><li>1. Filogenetski veoma stara i raznovrsna grupa beskičmenjaka, po brojnosti odmah iza zglavkara (oko 100000 vrsta) </li></ul><ul><li>2 . Definišemo ih kao nesegmentisane celomske protostomije. </li></ul><ul><li>3 . Stanovnici slatke ili slane vode (u bentosu ili nektonu), manji broj živi na vlažnom zemljištu, a ima i parazita </li></ul><ul><li>4. Telo im je mekano (lat. molis – mekan), bilateralno simetrično (samo su puževi sekundarno asimetrični ) </li></ul>
  3. 3. <ul><li>5 . Hipotetički, telo im je građeno od: </li></ul><ul><li>glave (sa pipcima na kojim su smešteni čulo dodira i čulo vida, usnim otvorom i trenicom u njemu) </li></ul><ul><li>stopala – organ građen iz poprečnoprugastih mišića </li></ul><ul><li>utrobne kese (trupa) u kojoj su smešteni mnogi unutrašnji organi </li></ul><ul><li>Plaštanog nabora (plašta) koji sa utrobnom kesom obrazuje plaštanu duplju. U njoj su smeštene škrge (vodeni mekušci), ili zid plašta zadebljava, postaje sunđerast i daje pluća (kopneni). Pored toga, u ovu duplju se izlivaju i izvodni kanali polnih, mokraćnih puteva kao i analni otvor. </li></ul><ul><li>Ljušture (građene od organskih i neorganskih materija – CaCO3) , izlučuje je plašt </li></ul>
  4. 4. Organski sistemi: <ul><li>Nervni sistem: ganglionaran (4 para ganglija: glavene, pedalne, utrobne, bočne) </li></ul><ul><li>Čulni sistem: dobro razvijen (čulo vida, dodira, hemoreceptori, čulo ravnoteže) </li></ul><ul><li>Crevni sistem: usta, ždrelo sa trenicom i pljuvačnim žlezdama, jedn j ak, želudac, jetra,tanko i debelo crevo, analni otvor </li></ul>
  5. 5. Respiratorni sistem <ul><li>U plaštanoj duplji su smeštene škrge (vodeni mekušci), ili zid plašta zadebljava, postaje sunđerast i daje pluća (kopneni). Organi za disanje su kožnog, ektodermalnog porekla. </li></ul>
  6. 6. Sistem za cirkulaciju: <ul><li>Otvoren (krv se iz krvnih sudova izliva u telesne duplje - lakune, obliva unutrašnje organe, a zatim dalje odvodi krvnim sudovima. Srce je na leđnoj strani tela, smešteno u perikardijalnoj duplji (ostatak celoma). Telesna tečnost je hemolimfa plavičaste boje zbog prisustva pigmenta hemocijanina (sadrži bakar) </li></ul>
  7. 7. Ekskretorni sistem <ul><li>Čini ga bubreg građen od metanefridija . To su cevaste strukture koje s jedne strane komuniciraju sa celomskom tečnošću preko levkastog nefrostoma i iz nje izvlače produkte metabolizma, a na drugom kraju se završavaju porom koja se izliva u plaštanu duplju. </li></ul>
  8. 8. Polni sistem: <ul><li>Mogu biti hermafroditi (puževi) ili su odvojenih polova (školjke, glavonošci). Ako imaju larvu ona se naziva trohofora ili veliger, a kopneni puževi i glavonošci (sem sipe) nemaju larvu. </li></ul>
  9. 9. MEKUSCI Mollusca - Puzevi; Skoljke; Glavonosci. KLASIFIKACIJA MEKUSACA <ul><li>MONOPLACOPHORA (Monoplakofore) </li></ul><ul><li>POLYPLACOPHORA (Poliplakofore, hitoni) </li></ul><ul><li>APLACOPHORA (Aplakofore) </li></ul><ul><li>GASTROPODA (Gastropode, puzevi) </li></ul><ul><li>SCAPHOPODA (Skafopode) </li></ul><ul><li>BIVALVIA (Bivalvije, skoljke) </li></ul><ul><li>CEPHALOPODA (Cefalopode, glavonosci) </li></ul>
  10. 10. Klasa GASTROPODA <ul><li>Asimetricno telo; Ljustura iz jednog dela, jednostavna ili spiralno uvijena. Kod nekih je redukovana ili odsutna. </li></ul><ul><li>gastropoda poseduje glavu,ljusturu, plast, utrobnu kesu I stopalo. </li></ul><ul><li>Stopalo veliko i pljosnato; </li></ul><ul><li>Glava razvijena; jedan ili dva para pipaka; </li></ul><ul><li>U plastanu duplju izliva se: nefridio pora, analni otvor </li></ul><ul><li>Disu skrgama, plucima ili celom povrsinom tela; </li></ul><ul><li>Ekskretorni sistem je metanefridijalnog tipa, gradi neparni bubreg </li></ul><ul><li>Krvni sistem je otvorenog tipa, hemolimfa se krece sistemom kanala, lakuna, srce ima jednu komoru I jednu pretkomoru </li></ul><ul><li>Crevni sistem je potpun, analni otvor je u plastanoj duplji </li></ul><ul><li>Razdvojenih su polova ili dvopolni. </li></ul><ul><li>Zive u slatkim i slanim vodama i na kopnu; </li></ul><ul><li>Najveca grupa mekusaca po broju vrsta; </li></ul>
  11. 11. PUZEVI <ul><li>Ljustura iz jednog dela; kod nekih je redukovana ili iscezla (puzevi paraziti i puzevi koji plivaju); za ljusturu je pricvrscen misic pomocu koga se telo uvlaci u nju. </li></ul><ul><li>Neke vrste imaju na ledjnoj strani poklopac kojim se po ulasku puza u ljusturu zatvara ulaz ( grotlo ); uglavnom kod vodenih puzeva; kopneni puzevi u nepovoljnim uslovima izlucuju krecnu opnu koja se stvrdne i zatvara ulaz u ljusturu. </li></ul><ul><li>Dobro razvijena glava sa jednim ili dva para pipaka; na duzim pipcima su oci a pomocu kracih reaguju na dodir i miris. </li></ul><ul><li>Organi za ravnotezu u osnovi stopala; organi hemijskog cula u osnovi skrga; </li></ul><ul><li>Stopalo razvijeno, pljosnato i misicavo; kod kopnenih puzeva donja povrsina stopala prekrivena je sluznim zlezdama i trepljama; krecu se luceci sluz preko koje plivaju trepljama; stopalo vodenih puzeva je organ za plivanje (bocne ivice su prosirene). </li></ul><ul><li>Tokom evolucije puzeva doslo je do uvrtanja tela (delova tela iznad stopala); plastana duplja premestena je sa zadnjeg na prednji kraj tela a mnogi unutrasnji organi su ukrsteni, zato su puzevi asimetricne gradje . </li></ul>
  12. 12. <ul><li>Puzevi se hrane razlicito; mnogi su biljojedi, neki se hrane trulim otpacima, neki su mesozderi a neki paraziti bodljokozaca. </li></ul><ul><li>Vodeni puzevi disu preko skrga ili izrastaja na telu; suvozemni puzevi, kao i slatkovodni koji su se vratili da zive u vodi, pomocu pluca; vodeni puzevi plucasi povremeno izlaze na povrsinu vode radi disanja. </li></ul><ul><li>Nervni sistem moze biti razlicit; kod najprimitivnijih sastoji se od cetiri para (dve glavene,dve utrobne,dve stopaone I dve bocne) ganglija. </li></ul><ul><li>Neki su razdvojenih polova a neki su hermafroditi; polni sistem moze biti veoma slozen sa nizom dopunskih organa; </li></ul><ul><li>Razmnozavanje vinogradarskog puza: hermafroditna zlezda u kojoj se nalaze muski i zenski polni elementi, od hermafroditne zlezde polazi odvod koji se deli na semevod i jajovod, jajovod se nastavlja u vaginu koja stoji u vezi sa meskom u kome se cuva sperma, u vaginu se uliva jedan par prstolikih zlezda koje luce pri parenju velike kolicine sluzi i jedan mesak koji se zove ljubavni tobolac u kome lezi ljubavna strela (krecnjacka igla koja se prilikom parenja ubacuje u kozu partnera i sluzi za razdrazivanje).semevod prolazi kroz kopulatorni organ,sa njim stoji u vezi zlezdani organ koji luci materije za obrazovanje paketica spermatozoida- spermatofora . Oplodjenje je unakrsno. </li></ul><ul><li>Razvice primitivnih puzeva koji zive u moru odvija se preko bilateralno simetricnih larvi. </li></ul>
  13. 15. <ul><li>Zive u slatkim i slanim vodama i na kopnu. </li></ul><ul><li>U kopnene puzeve spadaju vinogradarski i bastenski puz i puzevi golaci. </li></ul>VINOGRADARSKI PUZ BASTENSKI PUZ PUZ GOLAC
  14. 16. <ul><li>Zive u slatkim i slanim vodama i na kopnu. </li></ul><ul><li>U slatkim vodama zive barski puz, svitak i zivorodni puz. </li></ul>BARSKI PUZ
  15. 17. <ul><li>Zive u slatkim i slanim vodama i na kopnu. </li></ul><ul><li>U morima zive morsko uvo, prilepak, bodljikavi puz i mnogi morski </li></ul><ul><li>puzevi golaci. </li></ul>MORSKO UVO MORSKI PUZ GOLAC MORSKI PUZ GOLAC
  16. 18. <ul><li>- Do sada je opisano oko 35000 vrsta puzeva. </li></ul><ul><li>Neki od morskih puzeva golaca zivih boja sa brojnim izrastajima na telu ubrajaju se u najlepse zivotinje. </li></ul><ul><li>Puzevi mogu da izazovu i stetu; npr puzevi golaci u poljoprivredi. </li></ul><ul><li>Puzevi mogu biti i korisni; covek se hrani nekim vrstama (npr vinogradarskim puzem) a od ljustura drugih se prave ukrasni predmeti. </li></ul>THE END

×