Jan Haspeslagh

Zeekennis op maat 4 recepten voor een geslaagd informatiebuffet Jan Haspeslagh Bibliothecaris Vlaams Instituut voor de Zee (VLIZ) [email_address]

Overzicht
Situering VLIZ
Doelgroepen
Services: focus op BTW
Meten is weten
Conclusies

Sinds 1999
vzw: ongebonden en neutraal
Toelage: Vlaamse Gemeenschap (95%)
Provincie West-Vlaanderen (5%)
(+ projecten)
Wetenschappelijk instituut, maar doet zelf geen onderzoek
Doel:
Ondersteunen en bevorderen van zeewetenschappelijk onderzoek
Aanspreekpunt en visibiliteit verhogen

Werkterrein?
Alle kust- en getijgebonden systemen
open zee
stranden
duinen
kustpolders
slikken en schorren
estuaria
Alle gebieden waar Vlaamse onderzoekers actief zijn
Multidisciplinaire mariene wetenschappen

Zeebibliotheek

Voor wie?
de Vlaamse mariene wetenschapper, universiteiten en wetenschappelijke instellingen
de wetenschappelijke beleidsorganen
het onderwijs
geïnteresseerd publiek

Algemeen informatiebehoeften
Enquete (2002): wat weten we over de zee?
Weinig of niets!
Weinig interesse!
Wanneer aangeboden wèl aandacht
“ Vrijetijdskennis” ook pover, maar gewenst
Belang van oceanen voor ecologie, economie, gezondheid onderschat
75% wereldbevolking leeft op <50km van zee: aandacht, nood aan informatie zal groeien

Wetenschapper informatiebehoeften
Actueel, correct, volledig
Immediacy (tijd, toegang, simpel)
Archief, continuïteit
Integratie met andere informatiesets
Prioriteiten wetenschappelijk bepaald
Platform voor communicatie, discussie, ‘marketing’

Wetenschapsbeleid informatiebehoeften
Actueel, correct, (volledig)
Immediacy (tijd, toegang, simpel)
Ad hoc, weinig continuïteit
Samenvatting, rapportering, state-of-the-art
Prioriteiten politiek bepaald
Platform voor documenteren beleidsvorming, -uitvoering

Onderwijs informatiebehoeften
Actueel, correct
Aanpassing aan verschillende niveau’s
Prioriteiten bepaald door onderwijssector
Vormgeving zeer belangrijk (= extra!)
Platform voor productie, overleg, interacties

Het grote publiek informatiebehoeften
Internationaal, amorf, veeleisend, volatiel
Snel en simpel, correct (?)
Ad hoc, weinig continuïteit, “waan van de dag”
“ frolic”-based: de hapklare brok
Prioriteiten door ons bepaald
Platform voor communic atie en marketing van zeekennis

Services Wetenschapper
IMIS
Integrated Marine Information System
Als hart van een database- en websitesnetwerk

Services wetenschapsbeleid
Gebaseerd op IMIS en gelinkte databases
Informatie gegroepeerd binnen beleidscontexten, vb. alternatieve energie (windmolens), zeespiegelstijging en kustverdediging, overbevissing, ...
Op vraag van beleid, maar ook eigen initiatief
Selectie, evaluatie, editing door wetenschapper(s)
Ontsluiting via en beschikbaar in bibliotheek

Services Onderwijs
Screening en aanpassing leerplannen
Lespaketten
Educatieve activiteiten en projecten (Planeet Zee)
Gerichte publicaties
Altijd gebaseerd op publicaties, beheerd door bibliotheek
Interactief
http://www.vliz.be/Educatie

Services grote publiek
Website, website, website
Fysieke bibliotheek blijft fundamenteel
Hergebruik catalogus in alle andere producten
Onderdeel bredere VLIZ-informatiestrategie
Gepland, begrensd, geëvalueerd
Geen hit(s)? Weg ermee!

Indicatoren! Meten! Acties!
Selectie te meten services, wat precies meten, periode, analyse
Formuleren indicatoren (vb. aantal aanvragen kopies literatuur; aantal webcitations naar VLIZ-bib; aantal presentaties over zeeinformatie/jaar)
Monitoring indicatoren (en andere parameters)
Evaluatie en opvolging: acties

Voorbeeld 1: aantal geslaagde aanvragen voor literatuur per jaar
Doel: evaluatie van mogelijks unieke service
Specifiek: ook uit andere collecties, geen titels uit Antilope, CCB, ...
Specifiek: grijze literatuur, ‘unieke’ titels, ...
Te meten: groei aanvragen in relatie tot collectie
Te meten: succesrate
Resultaat: - 2000-2005 jaarlijkse groei 20-25%, daarna groei in evenwicht met collectie (10%)
- constant slaagpercentage 90-95%
Conclusie: - collectie na inloopperiode conform behoeftes
- hoge blijvende performantie, dus goede procedure
- service als geheel succes: is nu indicator!

Voorbeeld 2: ontwikkeling van onderwerpsgids voor catalogus
Doel: nuttigheid voor grote publiek bepalen
Te meten: aantal hits op deze pagina en subpagina’s
Te meten: aantal zoektermen (Nederlands) ingetikt in niet-gecontroleerde velden (overal op www.vliz.be )
Te meten: aantal navigaties weg van VLIZ na hit op voorgaande
Resultaat: - zeer weinig hits op onderwerpsgids
- relatief veel termen in centraal zoekvak VLIZ-site
- ook veel verlies van hits na voorgaande
Conclusie: - huidige vorm onderwerpsgids niet goed
- wel nood aan niet gecontroleerde zoek
- overschakeling naar Google & Google Scholar linking: opnieuw te meten!

Andere voorbeelden:
Aantal nieuwe niet-wetenschappelijke publicaties over zee en kust per jaar
Aantal unieke verwijzingen naar VLIZ-informatie in media
Aantal downloads uit VLIZ-catalogus na zoekslag in Google/Google Scholar versus rechtstreekse zoek via IMIS
Aantal informatievragen naar ‘unieke’ titels vanuit andere bibliotheken
Aantal vragen naar niet-textuele informatie-items
...

Conclusie(s)
BTW (Bibliotheek met Toegevoegde Waarde) is essentieel
Zeer dynamische organisatie nastreven
Structuur en services constant evalueren
Geen hit(s)? Weg ermee!
Kwaliteit – altijd!

DANK U!

Jan Haspeslagh

by Vlaamse Vereniging voor Bibliotheek, Archief & Documentatie vzw on Mar 05, 2008

Accessibility

Upload Details

Usage Rights

Statistics

Jan Haspeslagh — Presentation Transcript