Informatiethema's: Pesten

2,674 views

Published on

Hulpverlening en advies bij jongeren die gebukt gaan onder pestgedrag. In het kader van een vormingsdag van het vlaams informatiepunt jeugd. 2009

Published in: Travel, Business
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
2,674
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
66
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Informatiethema's: Pesten

  1. 1. Als de pestemmer overloopt… <br />Hulpverlening en advies bij jongeren die gebukt gaan onder pestgedrag. <br />Gie.deboutte@ped.kuleuven.be<br />
  2. 2. Vooraf<br />‘De pesterijen die ik als kind heb moeten meemaken, hebben mijn hele leven kapot gemaakt. <br /> Ik twijfel nog elke dag aan mezelf, vertrouw bijna niemand meer en wil geen kinderen krijgen. Stel je voor dat ze door dezelfde hel zouden moeten gaan.’ <br /> Anoniem, 29 jaar. <br />
  3. 3. Wat komt aan bod?<br />Even kennis maken<br />Wat is pesten? <br />Wat is plagen? <br />Wat richten pesterijen aan? <br />Hoe reageren op een jongere die zijn pestverhaal doet? <br />Grenzen en mogelijkheden van anonieme en/of kortstondige hulp <br />
  4. 4. Even kennismaken<br />Jullie ervaringen met (signalementen van) pestgedrag? <br />Wijze lessen uit jouw/jullie ervaringen?<br />Jullie vragen? <br />
  5. 5. Definitie van pesten (bij kinderen en jongeren)<br />We spreken van pesten als: <br />iemand langdurig en aanhoudend het slachtoffer is van gewelddadig gedrag van een of meer personen;<br />dit gedrag tot doel of gevolg heeft dat iemand schade wordt toegebracht;<br />het slachtoffer onmachtig is om de situatie te keren. <br />Dit pestgedrag heeft meestal een sociale functie en is betekenisvol in de omgeving waarin het zich afspeelt. <br />
  6. 6. Pesten in al zijn varianten<br />Met woorden<br />Fysiek [meerbijjongekinderen en jongens]<br />Stelen, vernielen<br />Uitsluiten, isoleren, … [meerbijouderekinderen en meisjes]<br />Afpersen<br />Afdreigen<br />Cyberpesten – pest-SMS-en (tot 60 % doetmee!) <br />… <br /> Door de bank komtverbaal pesten het meestvoor (50%). <br />
  7. 7. Pestsituaties in beeld<br />Buiten-<br /> staanders<br />Toeschou-wers<br />Supporters<br />Pestkliekje<br />Pestkop<br />Slachtoffer<br />
  8. 8. TV Klasse over ‘pesten op school’<br />
  9. 9. Plagen ≠ Pesten<br />Plagen<br />Onschuldig – humor – niet negatief<br />Kortstondig<br />1 tegen 1 <br />Tussen gelijken<br />Groep lijdt er niet onder en neemt initiatief<br />Soms kwetsend maar snel hersteld<br />Pesten<br />Niet onschuldig, berekend<br />Langdurig, aanhoudend<br />Pestkliek<br />Ongelijk ‘gevecht’<br />Wil kwetsen, blijft kwetsen<br />Groep gaat erin mee<br />Schade is groot; moeizaam herstel<br />Probleem neigt naar uitdeining <br />
  10. 10. Gevolgen van pestgedrag bij het slachtoffer <br />Onmiddellijk: pijn & negatieve gevoelens bij slachtoffer:<br /> Onzekerheid, angst, boosheid, verdriet, opstan-digheid eenzaamheid, wanhoop, onmacht, schaamte <br />Zelfbeeld, zelfvertrouwen en vertrouwen in anderen wankelen<br />Schoolprestaties dalen<br />Welbevinden keldert – depressieve gevoelens <br />Sociaal isolement <br />Psychosomatische klachten<br />Automutilatie <br />Agressie tegen anderen (thuis, jongere kinderen) <br />PTTS <br />Suïcidegedachten – Suïcide <br />
  11. 11. Waarom zwijgen leerlingen zo lang? <br />Zelfbeschuldiging – Schaamte – Ontkenning van pijn/behoeften – Ouders sparen – Angst - …<br />Vrees voor escalatie of ‘aantrekken’ van het pestvirus <br />Wat is nodig? <br />Vertrouwen <br />Veiligheid<br />
  12. 12. Signalen herkennen<br />Indirecte signalen<br />Spijbelgedrag<br />Afwezigheden<br />Opvallende daling schoolprestaties<br />Agressie/Depressie<br />Diefstal<br />Psychosomatische klachten – ziek zijn<br />Hoogoplopende stress voor aanvang schooltijd <br />Bedwateren<br />… <br />Directe signalen<br />Verwondingen, blauwe plekken, …<br />Kapotte kledij<br />Pestsmsje(s)<br />Pestmails/website/pest-chatten <br />Gestolen spullen<br />Bedreiging(en) <br />… <br />Ouders zijn belangrijke bondgenoten en partners: zorg voor een goede dialoog! <br />
  13. 13. Betekenisvolle onderzoeksgegevens(Vlaanderen, Stevens & Van Oost - 1995)<br /><ul><li>Piektussen 10 en 14j</li></ul>(cyberpesten: piek 15j)<br /><ul><li> 2/3: pestkliekje
  14. 14. 75% op ‘speelplaats’
  15. 15. 1/2: klasprobleem
  16. 16. 60 tot 80% wildathetstopt!!!
  17. 17. 6 % pestleerkrachten
  18. 18. 1/4 (BaO) en 1/7 (SO)
  19. 19. 1/20 lijdt er onder
  20. 20. 94 % van de erg gepestejongens (SO) heeftpestverleden
  21. 21. 50 % v.d. meisjes
  22. 22. 2/3despreekter over</li></ul> (ouders, vrienden, leerkrachten) & 1/3dezwijgt in alletalen<br /><ul><li>Lln. BuOlopengroterrisico</li></li></ul><li>Oorzaken liggen verspreid<br />SAMENLEVING/BUURT<br />THUIS<br />SCHOOL- & KLAS<br />Persoonlijkheid van de INDIVIDUELE LEERLING(EN)<br />
  23. 23. Oorzaken pestgedrag<br />SAMENSPEL tussen verschillende (F)ACTOREN:<br /><ul><li>Persoonsgebonden factoren bij pestkop
  24. 24. Persoonsgebonden factoren bij slachtoffer (o.a. ‘laag zelfbeeld’)
  25. 25. Eigenheid van de groep/sociale omgeving
  26. 26. Leiderschap en betrokkenheid van leerkrachten
  27. 27. Schoolcultuur en schoolklimaat
  28. 28. Thuiscontext leerlingen </li></li></ul><li>Vanwaar het pestgedrag? <br />Leerlingen moeten verplicht naar school<br />Leerlingen kiezen hun klas- en schoolgenoten niet<br />Ernstiger moeilijkheden tonen zich scherper in de puberteit <br />Omgaan met verschillen: niet eenvoudig en vereist heel wat sociale vaardigheden<br />Sociaal-emotionele ontwikkeling is niet gelijklopend<br />Bij hoge stress (nieuw, onveilig, gebrek aan structuur, harteloze leiding, … ): ‘aanvallers’ en ‘terugtrekkers’ botsen met/vinden elkaar <br />
  29. 29. Dieper kijken…<br />JONGERE  ZIJN OMGEVING<br />+<br />-<br />DRAAGLAST<br />DRAAGKRACHT<br />BASISBEHOEFTEN<br />BELEVINGSKERNEN<br />GEDRAGINGEN<br />
  30. 30. IJsbergmetafoor <br />Zichtbaar gedrag<br />Belevingskernen <br />Basisbehoeften <br />
  31. 31. ‘Profiel gepeste’<br />Onzeker – laag zelfbeeld<br />Wantrouwig tegenover anderen<br />Geen agressieve basishouding – eerder angstig en bedeesd<br />Minder zelfredzaam en assertief<br />‘Depressief’<br />(Over)gevoelig<br />‘Anders’<br />
  32. 32. Profiel pester<br />Neiging tot dominantie<br />Onzeker – aanvallend type<br />Overgevoelig voor kritiek <br />Agressiever grondhouding<br />Verbaal sterker <br />Weinig inlevingsvermogen – gevoelsarm<br />
  33. 33. Adviezen en tips: gespreksfasen <br />Zou je willen vertellen wat er is gebeurd? <br />Wat wil je kwijt?<br />  = Bla-bla-niveau (afstand) <br />Wat voelde je? <br />Wat dacht je? <br />Wat deed je? <br />Wat zou je willen?<br />  = Belevingsniveau (nabijheid)<br />Sprak je er met iemand over?<br />Met wie zou je er willen over spreken?<br />  = Ondersteuning bieden<br />(oplossingsgericht – nabijheid – blik verruimend) <br />
  34. 34. Adviezen en tips <br />Adequate tips voor wie gepest wordt:<br />Sta nooit alleen: ‘Bij wie voel jij je veilig?’ ‘Wie heeft jou nooit echt gepest?’ ‘Wie kan je opzoeken of aanspreken?’<br />Spreek met iemand: ‘Met wie zou je er willen over praten? Wie vertrouw je?’ ‘Wat wil je dat die persoon doet/niet doet?’ <br /> Dring zelf aan op ‘vertrouwen’ en ‘veiligheid’ <br />Blijf voor ogen houden dat niet iedereen je pest.<br />Kijk naar jouw eigen sterke punten: <br />Je durft praten over wat je pijn doet. <br />Je hebt oog voor de beleving van anderen. <br />Je wil vooruit. <br />
  35. 35. Adviezen en tips<br />Valkuilen bij het in gesprek gaan:<br />enkel horen wat je wil horen<br />je eigen gevoelens, reacties, verlangens in het middel leggen<br />te oplossingsgericht bezig zijn<br />beloven wat niet kan<br />betuttelen, overbezorgd reageren<br />… (vul zelf aan)<br />
  36. 36. Evaluatierondje<br />Hoe sterk was je geboeid?<br />niet – matig – sterk – heel sterk<br />Wat neem je zeker mee?<br />Tevreden over de inhoud? <br />Wat mocht anders? Wat ontbrak?<br />Tevreden over de aanpak? <br />Wat mocht anders? Wat stel je voor?<br />
  37. 37. Bronnen<br /><ul><li>Deboutte, G. (1995), Pesten. Gedaan ermee! Jeugd&Vrede, Brussel.
  38. 38. A.Depuydt, J. Deklerck en G. Deboutte (2001), ‘Verbondenheid’ als antwoord op ‘de-link-wentie’. Preventie op een nieuw spoor. Acco, Leuven.
  39. 39. Deboutte, G. (2004), Verbondenheid: een ander en preventief antwoord op respectloos gedrag. Hoe toewerken naar een positief klas- en schoolklimaat? In: Handboek leerlingenbegeleiding 2, afl. 5, juni 2004, Kluwer, pp. 57-78.
  40. 40. www.klasse.be – TV Klasse
  41. 41. www.vista-europe.org
  42. 42. www.pesten.net
  43. 43. www.sjn.nl/pesten
  44. 44. www.kieskleurtegenpesten.be
  45. 45. www.pestenengeweldopschool.be
  46. 46. www.cyberpesten.be</li>

×