Infosessie 11102013 * Archeologie in Vlaanderen

860 views
658 views

Published on

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
860
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
8
Actions
Shares
0
Downloads
10
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Infosessie 11102013 * Archeologie in Vlaanderen

  1. 1. Gebieden waar geen archeologisch erfgoed te verwachten valt Informatiesessie voor gemeenten 11 oktober 2013 1
  2. 2. Gebieden waar geen archeologisch erfgoed te verwachten valt Welkom en inleiding (Sonja Vanblaere, administrateur-generaal) Archeologie in het Vlaamse Gewest Archeologie in het Onroerenderfgoeddecreet Gebieden waar geen archeologisch erfgoed te verwachten valt Korte pauze, inzamelen van vragen Behandeling van vragen 2
  3. 3. Archeologie in Vlaanderen 3
  4. 4. Wat is archeologie? - Het bestuderen van overblijfselen en voorwerpen of een ander spoor van menselijk bestaan in het verleden, alsook de bestaansomgeving van de mens, waarvan het behoud en de bestudering bijdragen tot het reconstrueren van de bestaansgeschiedenis van de mensheid en haar relatie tot de natuurlijke omgeving en ten aanzien waarvan opgravingen, ontdekkingen en andere methoden van onderzoek betreffende de mensheid en haar omgeving betekenisvolle bronnen van informatie zijn (Onroerenderfgoeddecreet van 12 juli 2013) -> Archeologie is een historische wetenschap die zich baseert op materiële bronnen om het menselijk verleden te onderzoeken en te proberen te begrijpen (actie: informatiebron onderzoeken) -> Archeologie is (hoofdzakelijk) het ondergrondse onderdeel van het (on)roerend cultureel erfgoed (actie: informatiebron bewaren) 4
  5. 5. Kenmerken van archeologisch erfgoed -> Hele landschap is een continu archeologisch bodemarchief (met plaatselijke verdichtingen) -> Meestal onzichtbaar aan de oppervlakte -> Vooral de voorbije eeuw zeer sterk aangetast. -> Weg is weg (bron is niet hernieuwbaar). => Archeologisch dilemma: opgraven = vernielen opgraven = informatie inwinnen => Enkel opgraven wat met vernieling bedreigd is! 5
  6. 6. Site van Neanderthalers Leemgroeve Limburg Resten prehistorische mens Scheldevallei Resten kampplaats Laatste ijstijd 6
  7. 7. Grondplan + evocatie Romeins huis zandgronden Kelder + evocatie Romeinse villa leemstreek 7
  8. 8. Bijzettingen onder grafheuvels Grafheuvels tijdens opgraving (zichtbaar aan oppervlakte) 8
  9. 9. Complex bodemarchief in stadkernen Mechelen Dossin Tongeren Basiliek Antwerpen Burchtzone 9
  10. 10. Goede bewaring onder watertafel Doel Kogge-schip Ieper Verdronken weide 10 Waterput
  11. 11. 11
  12. 12. Vaak sporen van verschillende periodes door elkaar 12
  13. 13. Tafonomie: het bodemarchief ondergaat de voortdurende invloed van tijd, natuur en mens. 13
  14. 14. Vooronderzoek zonder ingreep in de bodem Cirkelvormige gracht rond grafheuvel zichtbaar in gewas Luchtfoto Primitief kadaster, 1822 Hof van Rivieren, Aarschot Booronderzoek Veldprospectie Abdij van Herkenrode, geofysisch onderzoek Percelering van prehistorische akkers aan het licht 14 gebracht door digitaalgeofysisch onderzoek Bronnen: hoogtemodel
  15. 15. Vooronderzoek met ingreep in de bodem Proefputten Vooronderzoek met proefsleuven Ieper, Bellewaarde Hoeve (WO I) 15
  16. 16. Opgraving (behoud ex situ) + conservatie, verwerking, onderzoek, rappor tage, communicati e, deponering, pu bliekswerking, … Proefputten Kesselt, Romeinse waterput 16
  17. 17. Wat is gekend? Registers van archeologisch erfgoed in Vlaanderen: - Centrale Archeologische Inventaris (CAI): inventaris van alle gekende archeologische waarnemingen (inclusief verdwenen sites). Louter wetenschappelijk instrument. Bron bij adviesverlening (planning, MER, vergunningen RO). Niet openbaar (geregistreerde professionele gebruikers, na opleiding door agentschap). Opmaak sinds 2000. - Inventaris van de archeologische zones (IAZ): inventaris van in situ bewaard archeologisch erfgoed, voor zover het gekend en afgebakend is CAI is hiervoor primaire bron. Wetenschappelijk én wettelijke instrument (ikv onroerenderfgoeddecreet). Wordt openbaar (online raadpleegbaar). Opmaak sinds 2010. 17
  18. 18. Vertaalslag door onderzoek: - Screening CAI Selectie Afbakening Inventaris Archeologische Zones Nagenoeg 30,000 geregistreerde archeologische waarnemingen 18
  19. 19. Kader voor instrumenten archeologische erfgoedzorg “Archeologische zones” en “gebieden waar geen archeologisch erfgoed te verwachten valt” zijn - bekende zones en gebieden - geselecteerd en afgebakend op basis van heldere definities en criteria - wetenschappelijk onderbouwd - op Vlaams niveau afgetoetst. De inventaris en de kaart zijn dynamische instrumenten - voortdurend geactualiseerd obv nieuwe ontwikkelingen en onderzoek - regelmatig vastgesteld - groeiend inzicht in de voorraad aan archeologische erfgoed in Vlaanderen Aansluitend bij de intenties en ambities van het onroerenderfgoeddecreet bieden ze - Transparantie voor burgers - Rechtszekerheid voor initiatiefnemers - Versnelling voor ontwikkelingen - Draagvlak voor archeologie 19

×