Your SlideShare is downloading. ×
  • Like
อาหารสุขภาพ 1
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Thanks for flagging this SlideShare!

Oops! An error has occurred.

×

Now you can save presentations on your phone or tablet

Available for both IPhone and Android

Text the download link to your phone

Standard text messaging rates apply

อาหารสุขภาพ 1

  • 195 views
Published

 

  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Be the first to comment
    Be the first to like this
No Downloads

Views

Total Views
195
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0

Actions

Shares
Downloads
1
Comments
0
Likes
0

Embeds 0

No embeds

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
    No notes for slide

Transcript

  • 1. แนวคิด “กินเพื่อสุขภาพ” ไม่ใช่สิ่งที่ห่างไกลไปจากสารับอาหารของคนไทย ยิ่งไปกว่า นั้น ภาพลักษณ์ของ “อาหารไทย” ที่ขจรขจายไปสู่ดินแดนทุกทวีปทั่วโลก โดยขณะนี้มีจานวน ร้านอาหารไทยเกือบ ๒๐,๐๐๐ ร้านในต่างแดนนั้น มีพี้นฐานความนิยมมาจากการเป็นอาหาร บารุงสุขภาพ กระนั้น อาหารปกติในชีวิตประจาวันไม่อาจตอบสนองความต้องการมี “สุขภาพดี” ในระดับที่ คนไทยยุคปัจจุบันคาดหวังได้ ทุกวันนี้ คนไทยนับล้านหวังพึ่งอาหารอีกรูปแบบหนึ่งเพื่อผลในการบารุงสุขภาพ เรียกรวมๆ ได้ ว่า ผลิ ต ภัณ ฑ์ อาหารเพื่อสุ ข ภาพ ที่ห มายความรวมได้ว่า เป็ นสารอาหารในปริ มาณเข้ มข้น อัน มี ความสาคัญและจาเป็นต่อสุขภาพร่างกาย ได้แก่ โปรตีน ไขมัน คาร์โบไฮเดรต วิตามิน เกลือแร่ และ รวมถึงสารอาหารพวกช่วยย่อยเอนไซม์และกากใย โดยผลิตขึ้นในรูปผง เกล็ด เม็ด แคปซูล และของเหลว เพื่อประโยชน์ในการรับประทานเพิ่มเติม ป้องกัน หรือบาบัด ส่วนใหญ่มักจะเป็นอาหารที่สกัดหรือ สังเคราะห์จากผลิตภัณฑ์ทั้งพืชและสัตว์ในธรรมชาติ โดยที่มีการพิสูจน์ทดลองให้ผู้บริโภคเชื่อได้ว่าจะไม่ ส่งผลข้างเคียงร้ายแรงต่อร่างกาย สามารถบริโภคได้บ่อยครั้งกว่ายา อาหารประเภทนี้เป็นที่นิยมสูงขึ้นเรื่อยๆ โดยข้อมูลในปี ๒๕๕๑ มูลค่าตลาดอาหารเสริมเพื่อ สุขภาพในบ้านเราจะมีมูลค่าถึง ๘,๐๐๐ ล้านบาท ยังไม่รวมกับสินค้าประเภทเครื่องออกกาลังกายอีก ๒,๐๐๐ ล้านบาท ตามที่มีข้อมูลอ้างอิงได้ว่าในทวีปเอเชีย โดยเฉพาะประเทศญี่ปุ่น อาหารเพื่อสุขภาพ ประสบความสาเร็จอย่างต่อเนื่องและยังจะเติบโตได้ดีกว่าตลาดในสหรัฐอเมริกาและยุโรป ประเภทของอาหารเพื่อสุขภาพที่ คนไทยนิยมกันมากก็คือ เครื่องดื่ม โดยที่ในแต่ละปีได้มีการ แข่งขันกันมากขึ้น เห็นได้จากความหลากหลายของทั้งประเภทเครื่องดื่ม อาหารหรือขนมขบเคี้ยว เพราะ นอกจากเครื่องดื่มบารุงสุขภาพที่สร้างจุดขายด้วยการเติมสารที่ให้ประโยชน์นานาชนิดลงไปแล้ว ยังมี ๑
  • 2. อาหารจานด่วนอย่ า งไก่ อบที่ เน้ น เครื่ อ งเทศ สมุน ไพรไทย และแม้ก ระทั่ งหมากฝรั่ ง ก็ ยั งมี ก ารเติ ม สารอาหารบางชนิดลงไปด้วย ทุกวันนี้ บนฉลาก ข้างกล่องหรือบรรจุภัณฑ์ขนาดต่างๆ จึงเต็มไปด้วยข้อมูลเพื่อการตัดสินใจใน การเลือกซื้ออาหารเพื่อสุขภาพ ผ่านศัพท์แสงที่เป็นชื่อของสารอาหารนานาชนิด ตัวอย่างเช่น กากใย เลซิ ติน คอลลาเจน เกสรผึ้ง สาหร่ายเกลียวทอง คลอโรฟิล จมูกข้าวสาลี บริวเวอร์ยีสต์ ฯลฯ ทัศนคติและพฤติกรรมของผู้บริโภคต่ออาหารสร้างสุขภาพ โดย กนิษฐา หมู่งูเหลือม และ วัฒนธรรมบริโภคนิยมกับอาหารเพื่อสุขภาพในบริบทสังคมเมือง โดย ธนภูมิ อติเวทิน๒ เป็นส่วนหนึ่งของงานวิจัยที่ให้ความสนใจต่อที่มา พัฒนาการ และเงื่อนไขปัจจัยที่ทาให้คนไทยยุคปัจจุบัน หันมานิยมและพึ่งพาอาหารสุขภาพมาถึงเพียงนี้ ผู้วิจั ย ทั้ งสองวิ เคราะห์ ตรงกั น ว่ า ผู้บ ริ โภคส่ วนใหญ่ ในปั จ จุ บั น ปรั บ มุมมองใหม่ว่าการดูแ ล สุขภาพเป็นการลดความสี่ยง หรือช่วยป้องกันการเกิดโรคได้มากกว่า เพราะการดูแลสุขภาพมิใช่เพียงแค่ การไม่เป็นโรค แต่คือการทาให้สุขภาพกายดีและสุขภาพใจสมบูรณ์ ด้วยการออกกาลังกาย งดเหล้าบุหรี่ มีเวลาพักผ่อน รวมทั้งการเลือกกินอาหารที่ดี และเมื่อผู้บริโภคใส่ใจในเรื่องอาหารมากขึ้น จึงส่งผลให้ ตลาดอาหารเพื่อสุขภาพขยายตัวเติบโตขึ้นอย่างต่อเนื่อง งานของกนิษฐาซึ่งเรียกอาหารกลุ่มนี้ว่า “อาหารสร้างสุขภาพ” ใช้วิธีการวิจัยเชิงปริมาณ โดย การสารวจกลุ่มชายหญิงผู้ใส่ใจในสุขภาพวัย ๒๒–๔๙ ปี ที่อยู่ในกรุงเทพฯ จานวน ๔๐๐ คน พบว่าคน กลุ่มใหญ่มีสถานภาพโสด และจบการศึกษาระดับปริญญาตรีมากที่สุด ที่น่าสนใจคือ ผู้ที่ระบุว่าตนรู้จักอาหารสุขภาพลับมีความรู้อย่างผิวเผิน อย่างไรก็ตาม พวกเขาก็ รู้สึกดีเมื่อได้ดูแลสุขภาพตนเองด้วยการกินอาหารสร้างสุขภาพ และเห็นว่าเทคโนโลยีสมัยใหม่ได้ช่วยให้ เกิ ด การพั ฒ นาในวงการอาหารนี้ รวมทั้ ง เห็ น ว่ า อาหารสร้ า งสุ ข ภาพช่ ว ยป้ อ งกั น การเจ็ บ ป่ ว ยได้ กลุ่มเป้าหมายนี้ซื้อเครื่องดื่มประเภทนมถั่วเหลืองแคลเซียมสูงมาบริโภคมากกว่าและบ่อยครั้งกว่านม ชนิดอื่น ส่วนเครื่องดื่มประเภทอื่นที่เลือกรองลงไปคือ น้าผลไม้ และเครื่องดื่มอื่นๆ เช่น ชาเขียวหรือ เครื่องดื่มธัญญาหารสาเร็จรูปผสมใยอาหาร ส่วนงานของธนภูมิ เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพโดยการสัมภาษณ์เจาะลึกกลุ่มผู้ใหญ่ชายหญิง วัย ๔๑–๕๕ ปีจานวน ๒๔ รายที่อยู่ในเขตกรุงเทพฯและปริมณฑล เขาแบ่งกลุ่มเป้าหมายออกเป็น ๓ กลุ่ม ตามลักษณะอาชีพ คือ ข้าราชการ พนักงานบริษัทเอกชน และกลุ่มอาชีพอิสระ ปัญหาเดียวกันที่คนวัยนี้ต้องเผชิญก็คือ ขาดเวลาพักผ่อนและขาดการออกกาลังกายที่จาเป็น จากสาเหตุคือมีช่ วงเวลาการทางานที่ยาวนานมากกว่าซึ่งทาให้เกิดความเครียดตามมา คนกลุ่มนี้ มี เป้าหมายบริโภคอาหารเพื่อสุขภาพทั้งเพื่อการป้องกันและการรักษาโรค ดังนั้น สาหรับคนในวัยผู้ใหญ่จึง มีความพร้อมที่จะลงทุนเพื่อสุขภาพ โดยการซื้ออาหารเพื่อสุขภาพแม้มีราคาสูง ยอมลงทุนด้านเวลาและ ความเอาใจใส่ที่ต้องบริโภคอย่างต่อเนื่อง และหากิจกรรมในการเพิ่มศักยภาพร่างกายของตนเอง ๒
  • 3. จากการศึกษาของธนภูมิ พบว่าวัฒนธรรมบริโภคนิยมมีอิทธิพลสูงมากต่อพฤติกรรมการบริโภค อาหารเพื่อสุขภาพ โดยการที่คนๆ หนึ่งจะตัดสินใจซื้ออาหารดังกล่าวขึ้นกับ ๒ ปัจจัยคือ ปัจจัยแวดล้อม โดยเฉพาะคนใกล้ชิดที่มีส่วนสร้างแรงจูงใจ กับอีกปัจจัยหนึ่งคือ อิทธิพลของสื่อการโฆษณา เป็นเรื่องน่าคิดว่าผู้บริโภคพากันให้ความสนใจต่ออาหารเพื่อสุขภาพที่มีหลักการว่าผลิตหรือ สังเคราะห์มาจากธรรมชาติ ซึ่งสื่อนัยถึงความสะอาด บริสุทธิ์ ไม่เป็นอันตราย แต่ขณะเดียวกันผู้บริโภค เองกลับมีวิถีการกินอยู่ที่ห่างไกลจากความเป็นธรรมชาติแม้เพียงเรื่องง่ายๆ ในชีวิตประจาวัน เช่น การกิน วิตามินแทนที่จะกินผักผลไม้สด การเลือกใช้ลิฟต์แทนการขึ้นลงบันได หรือการจัดดอกไม้เทียมใส่ใน แจกันแทนดอกไม้สด ทั้งที่ต้องการสร้างความชุ่มชื่นให้แก่จิตใจ เป็นต้น งานวิจัยทั้งสองชิ้นนี้ได้ฝากประเด็นที่น่าสนใจและชวนให้ใคร่ครวญถึงชีวิตและจิตใจของคนไทย เราในวันนี้ เพราะสิ่งที่เรากินนั้นคือคือเครื่องสะท้อนลึกไปถึงตัวตน ดังประโยคที่ว่า “You are what you eat” ๑ กนิษฐา หมู่งูเหลือม. ทัศนคติและพฤติกรรมของผู้บริโภคต่ออาหารสร้างสุขภาพ. วิทยานิพนธ์ ปริญญามหาบัณฑิต, สาขาวิชาการการโฆษณา คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, ๒๕๕๑. ๒ ธนภู มิ อติ เ วทิ น . วั ฒ นธรรมบริ โภคนิ ย มกับ อาหารเพื่ อ สุ ขภาพในบริบ ทสั ง คมเมื อง. วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต , สาขาวิชามานุษยวิทยา คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย , ๒๕๔๓. ๓