Czasoprzestrzenie Przestrzeń i czas społecznie doświadczane...Przykład Łodzi_ Tobiasz-Lis

Przestrzeń i czas społeczniedoświadczane...Przykład Łodzi Mgr Paulina Tobiasz-LisZakład Geografii Regionalnej i Społecznej Uniwersytet Łódzki

Inspiracje: K. Lynch, 1960, The Image of The City„ Przestrzeń i czas nietylko istnieją obiektywnie,ale ludzie subiektywnie jesobie uświadamiająi przyswajają”. K. Lynch, 1972, What Time Is This Place?

• Doświadczanie może oznaczać: - ogół zjawisk psychicznych w danym momencie traktowanych tak, jak one są odbierane bezpośrednio przez osobę doznającą; w takim rozumieniu jest to aktualne „doświadczanie” otaczającego środowiska, - zapis w świadomości przeżytych zdarzeń, sytuacji, kontaktów z otoczeniem, - trwały skutek przeżytych zdarzeń, sytuacji, interakcji w psychice, zachowaniu i działaniach człowieka, - wiedzę wyniesioną z własnych, wcześniejszych działań, zachowań czy przeżyć.

zadanie na dobry początekBardzo proszę o naszkicowanie planu Łodzi,uwzględniającego istotne dla Pani/Panaelementy.Proszę polegać TYLKO na swojej pamięci(proszę nie konsultować się z innymi osobami,ani nie korzystać z jakichkolwiek materiałówgraficznych).

Elementy szkiców• Na podstawie analizy szkiców miast K. Lynch wyróżnił 5 stałych elementów, które są podstawą ich konstrukcji.• Dało to początek rozwoju strukturalnego (opisowego) nurtu badania wyobrażeń.• K. Lynch wprowadził także do nomenklatury naukowej pojęcia „czytelności” i „wyobrażalności” przestrzeni miejskiej. Diagram ilustrujący wszystkich pięć elementów mapy poznawczej, zaproponowanych przez Lyncha• W wyniku krytyki metody Źródło: Opracowanie własne na podstawie Bell, Greene, Fisher, Baum 2004 K. Lyncha pojawiły się prace w nurcie wartościującym i symbolicznym.

Subiektywizm szkiców,subiektywizm klasyfikacji elementów Ścieżka czy krawędź?

Subiektywizm szkiców,subiektywizm klasyfikacji elementów Punkt orientacyjny czy węzeł?

Typy map poznawczych wg Appleyarda Źródło: Opracowanie własne na podstawie Appleyard (1970)Typy map poznawczych

Szkice liniowe

Szkice powierzchniowe

dotychczasowe wnioski „Mentalny atlas” Łodzi Wyobrażenie struktury Łodzi w latach 1990-2010. Obraz zbiorczy Źródło: Opracowanie własne napodstawie Mordwa 1993, 2003 oraz badań kwestionariuszowych.

• Struktura przestrzeni Łodzi, zwłaszcza jej centralnych części, jest czytelna co świadczy o jej dobrym zorganizowaniu.• Regularność układu urbanistycznego śródmieścia pozostaje w wyraźnym kontraście w stosunku do pozostałych części miasta.• Niektóre fragmenty miasta, nazwane przez Lyncha ”rejonami”, w ogóle nie istnieją w świadomości łodzian.• Mało czytelne są granice miasta i jego połączenie z ośrodkami sąsiednimi.• Niespójny obraz Łodzi, spowodowany jest wprowadzaniem przypadkowych, przeważnie niedostosowanych do kontekstu miejsca, obiektów uniwersalnych.• Na kształt wyobrażeń mają wpływ czynniki związane z przedmiotem percepcji (przestrzeń) jak i z jej podmiotem (odbiorca).• Wyobrażenie przestrzeni Łodzi w jego strukturalnym aspekcie zmienia się w czasie i składa się z mniejszej liczby elementów. Wiąże się to zarówno ze zmianami przestrzeni jak i zmianami o charakterze społeczno-kulturowym.

Obrazowość (imagebility) i czytelność (legibility) przestrzeni• OBRAZOWOŚĆ to jakościowa cecha wizualna obiektów czy zdarzeń, która umożliwia przywołanie ich do świadomości każdego obserwatora. Kolor, kształt, czy cały układ pewnych obiektów w przestrzeni wpływają na ich szybką i łatwą identyfikację oraz wysoce użyteczną reprezentację środowiska w ludzkich umysłach. Obrazowe elementy przestrzeni fizycznej miasta wpływają na CZYTELNOŚĆ jego struktury.• Miasto CZYTELNE, to miasto dobrze zorganizowane przestrzennie, którego struktura pomaga w orientacji i poruszaniu się użytkowników bez lęku o zabłądzenie.• K. Lynch (1960) porównuje CZYTELNOŚĆ przestrzeni do zapisanej kartki. Jeśli jest czytelna to już pierwszy rzut oka pozwoli wyodrębnić poszczególne symbole składające się na całość informacji.

Obrazowość elementów przestrzeni i ich wpływ na kształt wyobrażeńŚcieżki: ciągłość,niezmienna szerokość,specyfika wyglądu,powiązanie z innymiścieżkami – najlepiejpod kątem prostym.Punkty orientacyjne:kontrast z otoczeniem,duże rozmiary, dobrawidoczność, powiązaniez innymi funkcjami.Węzły: specyficznaforma urbanistyczno–architektoniczna iskupienie wielu różnychfunkcji.Obszary: specyfikakrajobrazowa.

• Kategoria czasu należy do najbardziej podstawowych pojęć, za których pomocą ludzie postrzegają rzeczywistość. Czas jest nieuchronnym składnikiem wszelkiego doświadczenia indywidualnego i zbiorowego.• W tym przypadku czas jest rozumiany jako zjawisko społeczne i kulturowe, a szczególną uwagę zwraca się na jego codzienne doświadczanie przez mieszkańców miasta.• Prezentując społeczne postrzeganie czasu w przestrzeni miejskiej uwzględniono dwie grupy problemów: 1. Sposoby orientacji w czasie, 2. Systemy rachuby czasu,• Zilustrowano symbole czasu w przestrzeni miejskiej Łodzi, które mają znaczenie w jego codziennym doświadczaniu przez mieszkańców.

Pytania, na które szukano odpowiedzi:• Jakie wskazówki obecne w przestrzeni miasta mówią o porze dnia/porze roku?• Przy jakich okazjach miasto jest inne niż zwykle?• Które fragmenty miasta świadczą o jego historii?• Co jest w mieście najmłodsze? Co najstarsze?• Gdzie w mieście czas płynie najszybciej/najwolniej?• Gdzie w mieście czas się zatrzymał?• Który fragment miasta przypomina dzieciństwo/młodość?

Sposoby „myślenia o czasie” E. Leacha• Pierwotna postawa wobec czasu, Czas ujmowany jako powtarzający się cykl pewnych wydarzeń powracających w określonym następstwie. Dostrzegana jest przede wszystkim cykliczność prac i działań związanych z porami roku oraz zjawiskami ludzkiego życia. Dostrzega się więc cykl przyrody i cykl ludzki. Czas nie ma tutaj chronologii, nie jest mierzalny.• czas historyczny,• czas magiczny,• czas naukowy,• czas polityczny.

Czas cykliczny- pora dnia 6.00 18.00

Czas cykliczny- pora dnia

Czas cykliczny- pora dnia 12.00, 14.00, 16.00, 18.00, 20.00

Czas cykliczny - pora dnia 12.00

Czas cykliczny- pora dnia przedpołudnie popołudnie

Czas cykliczny- pora roku

Miasto inne niż zwykle

Miejsca opowiadające historię miasta

Miejsca gdzie czas płynie szybko

Miejsca gdzie czas płynie wolno

Gdzie czas płynie najwolniej i najszybciej w Łodzi?„Kościół św. Józefa to jeden z najstarszych budynków w Łodzi.Drewniany, mały, otoczony zielenią. Tam czas nie tylko płyniepowoli, ale jakby zatrzymał się w ogóle. (...) A po drugiej stronieulicy- Manufaktura. Cięgle ktoś wchodzi i wychodzi przezmonumentalną bramę, wszyscy się spieszą. Dzisiaj, żeby zrobićzakupy, zdążyć na wyprzedaże, a sto lat temu tłumy ludzispieszyły się do pracy w fabryce (...). Ruch był tu zawsze (...)”.

Raz wolno, raz szybko...

Miejsca gdzie czas się zatrzymał

Miejsca gdzie czas się zatrzymał„Miejscem w Łodzi, w którym czas się zatrzymał może być osiedle naKsiężym Młynie. (...) Stojąc w tym miejscu, można poczuć klimatdziewiętnastowiecznej Łodzi. Tylko talerze satelitarne zdradzają, żejest XXI wiek”.

„Spoglądając w stronę łódzkich podwórek niejednokrotnie mamwrażenie, że czas już dawno się tam zatrzymał. Wystarczy jeden krok byprzenieść się w czasie. (...) Osiedle przy ulicy Ogrodowej to osobliwyprzykład pofabrycznej architektury, w której pomimo, iż znajduje sięw dynamicznym centrum miasta, wciąż czuć ducha dawnych lat.” czas się zatrzymał Miejsca gdzie

Miejsca wspomnień

Wnioski:• Badania potwierdzają istnienie mnogości czasów, w jednym społeczeństwie, wśród której spotykamy postawy i pojęcia bliskie „pierwotnej postawie wobec czasu”.• We współczesnej przestrzeni miejskiej dostosowuje się miary czasu i myśli się o czasie w sposób daleki od naukowej, czy liczbowej, wymiernej podstawy.• Czas doświadczany przez użytkowników przestrzeni miejskiej ma charakter jakościowy. Nie jest linearny lecz cykliczny.• Należy zwrócić uwagę na wielość czasów w różnych wymiarach, na różnych poziomach, począwszy od różnic między społeczeństwami czy kulturami, skończywszy na różnorodności wewnątrzspołecznej, czy wewnątrzgrupowej.

Dziękujęza uwagę

Czasoprzestrzenie Przestrzeń i czas społecznie doświadczane...Przykład Łodzi_ Tobiasz-Lis

by Topografie on Jul 03, 2011

Accessibility

Categories

Tags

Upload Details

Usage Rights

Statistics

Czasoprzestrzenie Przestrzeń i czas społecznie doświadczane...Przykład Łodzi_ Tobiasz-Lis — Presentation Transcript