Biblioteki cyfrowe szansą dla bibliotekarzy

Biblioteki cyfrowe szansą dla bibliotekarzy
Tomasz Kalota
www .Tomasz.Kalota. pl

Wprowadzenie
(…) Jestem przekonany, że biblioteka będzie coraz bardziej na miarę człowieka, ale że, aby być na miarę człowieka, musi być również na miarę maszyny, od fotokopiarki do czytnika, i w związku z tym wzrosną obowiązki szkoły, instytucji miejskich i tak dalej, jeśli chodzi o uczenie młodzieży i dorosłych korzystania z biblioteki. Korzystanie z biblioteki jest często sztuką subtelną i nie wystarczy, by profesor albo nauczyciel oznajmił: „W związku z tymi badaniami proszę udać się do biblioteki i poszukać odpowiedniej książki”. Trzeba nauczyć dzieci, jak korzysta się z biblioteki, jak używa się czytnika mikrofiszek, jak używa się katalogu, jak prowadzi się z pracownikami wojnę, jeśli nie wypełniają swoich obowiązków, i jak się z nimi współpracuje.(…)*
* Umberto Eco: O bibliotece . Wrocław 1990, s. 41
Fragment odczytu wygłoszonego 10 marca 1981 r. z okazji dwudziestopięciolecia Biblioteki Miejskiej w Mediolanie, mieszczącej się w Palazzo Sormani.

Wprowadzenie
(…) A wreszcie problem końcowy: trzeba wybierać między chęcią chronienia książki a udostępnianiem jej czytelnikowi. Nie twierdzę, że należy dawać ją do czytania, rezygnując z chronienia, ale nie należy również chronić, nie dając do czytania. I nie twierdzę również, że trzeba znaleźć jakąś drogę pośrednią. Musi przeważyć jeden albo drugi ideał, potem spróbuje się dokonać obrachunków z rzeczywistością, żeby bronić ideału drugorzędnego. Jeśli ideałem jest dawać książkę do czytania, trzeba wprawdzie jak najlepiej ją chronić, ale ze świadomością niebezpieczeństw, na jakie jest narażona. Jeśli ideałem jest jej chronienie, trzeba dążyć do tego, by mogła być czytana, ale ze świadomością wszystkich zagrożeń.(…)*

Wprowadzenie
(…) Otóż jeśli w miejsce problemów dochodowości gospodarczej podstawimy problemy dochodowości kulturalnej, kosztów i zysków społecznych, to samo zagadnienie staje przed bibliotekami: czy narażać się na większe niebezpieczeństwo, jeśli chodzi o chronienie książek, ale mieć wszystkie społeczne korzyści płynące z ich intensywnego obiegu?(…)*

Wprowadzenie
(…) Wiem, że UNESCO zgadza się ze mną: „Biblioteka [...] powinna być łatwo dostępna, a jej bramy otwarte dla wszystkich członków wspólnoty, którzy mogą swobodnie z niej korzystać bez względu na rasę, kolor skóry, narodowość, wiek, płeć, wyznanie, język, stan cywilny i poziom wykształcenia". Jest to idea rewolucyjna. A wzmianka o poziomie wykształcenia postuluje także działanie oświatowe, doradcze i przygotowawcze.(…)*

Wprowadzenie
(…) I jeszcze jedno: „Gmach będący pomieszczeniem biblioteki winien mieć położenie centralne, łatwo dostępne, również dla niepełnosprawnych, i być otwarty w godzinach dogodnych dla wszystkich. Gmach i jego wyposażenie powinny być estetyczne, wygodne i przytulne, a sprawą o zasadniczym znaczeniu jest to, by czytelnicy mieli bezpośredni dostęp do półek".
Czy zdołamy przeobrazić utopię w rzeczywistość? (…)*

Wprowadzenie
Czy zdołamy przeobrazić utopię w rzeczywistość?
Szanse są duże, ale potrzebne są też zmiany i chęć zajęcia pozycji w nowych obszarach do działania.

Nowe obszary do działania
Prezentacja publikacji cyfrowych.
Merytoryczne opracowanie zbiorów cyfrowych.
Digitalizacja.
Archiwizacja zasobów cyfrowych.
Biblioteki cyfrowe generują nowe miejsca pracy w następujących obszarach:

Graficzny model Podstawowa komórka tworząca zasób cyfrowy

Graficzny model Organizm zbudowany z podstawowych komórek

Prezentacja na szeroką skalę Wymiana informacji pomiędzy systemami

Prezentacja na szeroką skalę Definicja kryteriów http:// www . bibliotekacyfrowa . pl / dlibra /aresults?queryType=-4&query=&isExpandable=off&search_attid1=8&search_attid2=8&search_attid3=7&search_attid4=9&isRemote=off&dirids=1&search_value1=NOT%20czasop*&search_attid5=8&search_op5=AND&search_op4=AND&search_op1=AND&search_value3=[1000%20TO%201850]&search_value2=NOT%20progr*&search_value5=NOT%20ksi*&search_op3=AND&search_value4=app*%20OR%20pd*%20OR%20dj*%20OR%20im*&search_op2=AND&encode=true&action=SearchAction OAI-PMH BCUWr Manuscriptorium Wymiana informacji pomiędzy systemami

Współpraca w nowych obszarach
Jednym z najistotniejszych elementów w skutecznym i efektywnym zagospodarowaniu nowych obszarów działań przy tworzeniu bibliotek cyfrowych jest:
WSPÓŁPRACA

Czym jest współpraca
Współpraca, współdziałanie - zdolność tworzenia więzi i współdziałania z innymi, umiejętność pracy w grupie na rzecz osiągania wspólnych celów, umiejętność zespołowego wykonywania zadań i wspólnego rozwiązywania problemów.
Zdolność tę zalicza się do kompetencji emocjonalnych; umiejętność ta stanowi jeden z wyróżników kompetencji społecznych, które warunkują jakość relacji z innymi ludźmi.
Współpraca i współdziałanie prowadzą do tworzenia wewnętrznych więzi wśród członków grupy, jak też rodzą ich poczucie tożsamości z zespołem, co zapewnia trwanie i sprawne funkcjonowanie tego zespołu na rzecz osiągania wspólnych celów jego członków. *
* Współpraca. Wikipedia [online]. [dostęp: 16.11.2009]. Tryb dostępu: http://pl.wikipedia.org/wiki/Współpraca

Chemia w organizacji współpracy ;-)
Wiązanie chemiczne według klasycznej definicji to każde trwałe połączenie dwóch atomów. Wiązania chemiczne powstają na skutek uwspólnienia dwóch lub więcej elektronów pochodzących bądź z jednego, bądź z obu łączących się atomów lub przeskoku jednego lub więcej elektronów z jednego atomu na atom i utworzenia w wyniku tego tzw. pary jonowej. *
Katalizator to substancja chemiczna, która dodana do układu obniża energię aktywacji reakcji chemicznej, czego efektem jest wzrost szybkości reakcji chemicznej. **
Inhibitor (łac. inhibeo - zatrzymuję) - związek chemiczny powodujący zahamowanie bądź spowolnienie reakcji chemicznej. Proces ten nazywa się inhibicją. Inhibitorem można nazwać zarówno substancję powodującą spowolnienie lub zatrzymanie reakcji niekatalizowanej jak i substancję obniżającą aktywność katalizatora w reakcji katalizowanej. ***
* Wiązanie chemiczne. Wikipedia [online]. [dostęp: 16.11.2009]. Tryb dostępu: http:// pl.wikipedia.org / wiki / Wiąanie_chemiczne
** Katalizator. Wikipedia [online]. [dostęp: 16.11.2009]. Tryb dostępu: http:// pl.wikipedia.org / wiki /Katalizator
*** Inhibitor. Wikipedia [online]. [dostęp: 16.11.2009]. Tryb dostępu: http:// pl.wikipedia.org / wiki /Inhibitor

Graficzny model Co jeszcze wynika z graficznego modelu?
Wiązanie chemiczne = faktyczna współpraca
Katalizator = wspierający współpracę
Inhibitor = osłabiający współpracę

Narzędzia do współpracy
Biblioteka 2.0 - http://forum.biblioteka20.pl/
Digitalizacja i biblioteki cyfrowe http://ebib.oss.wroc.pl/phpBB/viewforum.php?f=7
Forum dLibra - http://dlibra.psnc.pl/forum/
Strony społeczności - http://dlibra.psnc.pl/community/
Sieciowy ePoradnik redaktora zasobów cyfrowych http:// docs . google . com /View?docid=dc74rf44_12zbw5z9
Blogi, grupy dyskusyjne, komunikatory
Konferencje i warsztaty - http://www.man.poznan.pl/PBC/

day ut ia pobrusa, a ti poziwai (…) trzeba wybierać między chęcią chronienia książki a udostępnianiem jej czytelnikowi (…) Udostępnienie Księgi henrykowskiej całemu światu jest ważnym wydarzeniem, które ma szansę przyczynić się do upowszechniania informacji o naszym języku. Jest też świetnym przykładem symbiozy pomiędzy starą księgą a nowoczesnym przekazem informacji. Te dwa światy – sędziwej księgi i szczenięcego Internetu – nie muszą ze sobą konkurować, wręcz przeciwnie, dzięki wzajemnemu współistnieniu mogą istnieć efektywniej. Internet dzięki księdze może przekazywać wartościową informację, natomiast księga dzięki internetowi może zaistnieć w zdecydowanie szerszym wymiarze. Personifikując te dwa podmioty można sobie dzisiaj wyobrazić sytuację, w której Internet zwraca się z szacunkiem do księgi słowami zawartymi w pierwszym zapisanym polskim zdaniu „ pozwól, ja będę mełł, a ty odpocznij ”. http:// digital . fides .org. pl / publication /834

Zakończenie
Dziękuję za uwagę i zapraszam do dyskusji
Biblioteka 2.0 - http://forum.biblioteka20.pl/
Digitalizacja i biblioteki cyfrowe
http:// ebib . oss . wroc . pl / phpBB /viewforum.php?f=7
Forum dLibra - http://dlibra.psnc.pl/forum/
Tomasz Kalota
www .Tomasz.Kalota. pl

http://bibliotekarze.kbw.wroc.pl	10
http://www.slideshare.net	4
http://www.tomasz.kalota.pl	1

Biblioteki cyfrowe szansą dla bibliotekarzy

by Tomasz Kalota on Apr 20, 2010

Accessibility

Categories

Tags

Upload Details

Usage Rights

3 Embeds 15

Statistics

Biblioteki cyfrowe szansą dla bibliotekarzy — Presentation Transcript