• Like
  • Save
Michael Gerrits - Van Diepen Van der Kroef Advocaten
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Thanks for flagging this SlideShare!

Oops! An error has occurred.

Michael Gerrits - Van Diepen Van der Kroef Advocaten

  • 445 views
Published

 

  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Be the first to comment
    Be the first to like this
No Downloads

Views

Total Views
445
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1

Actions

Shares
Downloads
0
Comments
0
Likes
0

Embeds 0

No embeds

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
    No notes for slide

Transcript

  • 1. Ingrijpend wijzigen van producten/machines, CE of toch niet? Juridische gevolgen van een ingrijpende aanpassing van machines en producten Michael Gerrits, Van Diepen van der Kroef Advocaten Themabijeenkomst Mikrocentrum. Eindhoven, 6 november 2012 Afkortingen • MRL = Machinerichtlijn 2006/42/EG • Gids MRL = Gids voor de toepassing van Machinerichtlijn 2006/42/EG (2de uitgave, juni 2010) • ATEX = ATEX richtlijn 94/9/EG • Gids ATEX = ATEX Guidelines (4th edition, September 2012, EN) • Blue Guide = Gids voor Nieuwe Aanpak en Global Aanpak richtlijnen (2000) • Wwb machines = Warenwetbesluit machines • BW = Burgerlijk Wetboek • Arbowetgeving = Arbeidsomstandighedenwet, Arbeids- omstandighedenbesluit en ArbocatalogusDe informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden.
  • 2. CE-markering Juridische verklaring van (eventuele) aansprakelijkheid •Het product voldoet aan alle essentiële veiligheids- en gezondheidseisen, voortvloeiende uit de toepasselijke CE- markeringsrichtlijnen •De volgens die CE-richtlijnen vereiste conformiteitbeoordelingsprocedures zijn gevolgd en toegepastDe informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden. CE-markering Ingrijpende wijziging van product/machine •Kan leiden tot ongeldigheid van de oorspronkelijke CE- markering •Gevolgen voor verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid Voor wie? •De fabrikant van het betreffende product (machine) •De gebruiker/ werkgever die zijn werknemers met het product (machine) laat werkenDe informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden.
  • 3. Ingrijpend wijzigen van machinesDe informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden. Ingrijpend wijzigen van een machine • Een ingrijpende aanpassing = belangrijke wijziging in de bedrijfstoestanden van de machine – o.a. § 199 Gids MRL • Gevaren/risico’s toegenomen = ingrijpende of substantiële wijziging • Beschouwd als nieuw product: – § 72 Gids MRL; Hfst. 7 Gids ATEX; § 2.1 Blue Guide • Voorbeelden van substantiële wijziging: • een bestaande machine krijgt een andere functie • aanpassen van de snelheid van de machine • Bij substantiële wijziging opnieuw CE-markering aanbrengen c.q. vernieuwenDe informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden.
  • 4. Ingrijpend wijzigen van machine Kan op twee momenten: 1. Vóór de eerste inbedrijfstelling 2. Tijdens de gebruiksfaseDe informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden. Vóór de eerste inbedrijfstelling (I) Oorspronkelijke CE-markering blijft geldig: Wijziging (voor levering aan de uiteindelijke gebruiker) – is voorzien of goedgekeurd door de oorspronkelijke fabrikant (toestemming) en – valt onder de risicobeoordeling van de fabrikant, de technische documenten en de EG-verklaring van overeenstemmingDe informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden.
  • 5. Vóór de eerste inbedrijfstelling (II) Oorspronkelijke CE-markering blijft geldig: •De fabrikant blijft volledig wettelijk verantwoordelijk voor de machine zoals (uiteindelijk) geleverd •Óók indien wijziging is aangebracht door een derde (importeur of distributeur), op verzoek van een klantDe informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden. Vóór de eerste inbedrijfstelling (III) Oorspronkelijk CE-markering vervalt: Wijziging: – is substantieel (zie dia 6) en – niet voorzien of goedgekeurd door de oorspronkelijke fabrikant De fabrikant is niet verantwoordelijk voor toevoegingen of wijzigingen die zonder zijn toestemming zijn verricht door de gebruiker (of derden in opdracht van de gebruiker)De informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden.
  • 6. Vóór de eerste inbedrijfstelling (IV) Oorspronkelijk CE-markering vervalt: Degene die de wijziging aanbrengt: – wordt beschouwd als de fabrikant – moet aan alle in art. 3a en 5 Wwb machines (= art. 5, lid 1 MRL) neergelegde verplichtingen voldoen en dus – de CE-markering vernieuwenDe informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden. Vóór de eerste inbedrijfstelling (V) Wie is ‘degene’? •MRL/Wwb machines zegt niets over verantwoordelijkheid bij ingrijpende wijziging •Wellicht: De importeur of distributeur, indien contractueel afgesproken of niet aangebracht op verzoek c.q. met medeweten van de klant •En anders: De gebruiker zelf/werkgever (klant)De informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden.
  • 7. De gebruiksfase Tijdens de gebruiksfase (I) Een gebruiker van machines kan – onder omstandigheden – zelf als fabrikant worden beschouwd, bijvoorbeeld bij: • Zelfbouw machines/producten • (Zelf) samenbouwen van (bestaande) machines • (Zelf) aanpassen van bestaande machines tijdens de gebruiksfaseDe informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden.
  • 8. Tijdens de gebruiksfase (II) • Door het zelf (laten) uitvoeren van de ingrijpende aanpassing en het (opnieuw) moeten aanbrengen van de CE-markering is de gebruiker fabrikant geworden Zie ook: § 3.3 ATEX Guidelines, 4th Edition, Sept. 2012 • Oorspronkelijke fabrikant is niet meer verantwoordelijk (geen toestemming)De informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden. Tijdens de gebruiksfase (III) Speciale situatie: samenstellen van bestaande machines tijdens gebruiksfase •Een of meer samenstellende eenheden van bestaande samenstellen van machines worden vervangen door nieuwe eenheden, of •Nieuwe eenheden worden toegevoegd aan een bestaand samenstel van machines. Nieuw product? CE-markering vernieuwen?De informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden.
  • 9. Tijdens de gebruiksfase (IV) Ook gehele productielijn = samenstel = een machine in de zin van machinewetgeving •Artikel 2, sub a), 4e streepje MRL •Artikel 1, 15e streepje, sub d) Wwb machines CE + CE + CE hoeft geen CE te zijn. Dus risicobeoordeling altijd vereist.De informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden. Tijdens de gebruiksfase (V) Twee smaken: 1.Vervanging/toevoeging geen noemenswaardige invloed op de werking/veiligheid van de rest van het bestaande samenstel: geen maatregelen nodig 2.Vervanging/toevoeging substantiële invloed op werking/veiligheid van het samenstel of leidt tot substantiële wijzigingen van het samenstel: nieuw samenstel van machines Dit kan ook vereist zijn als een nieuw samenstel van machines wordt samengesteld uit gebruikte én nieuwe eenhedenDe informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden.
  • 10. Tijdens de gebruiksfase (VI) • Wie is verantwoordelijk voor het aanbrengen van CE- markering op nieuwe samenstel? • MRL/Wwb machines zegt (ook hier) niets over verantwoordelijkheid bij samenstel • Gids MRL §§ 38 en 79 wél: “(…) degene die samenstel van machines samenstelt, wordt beschouwd als fabrikant(…)” Maar vraag blijft: wie is ‘degene’?De informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden. Tijdens de gebruiksfase (VII) • Contractueel niets afgesproken: géén van de zelfstandige leveranciers c.q. fabrikanten van de vervangende/toegevoegde samenstellende eenheden c.q. elementen • Wellicht: De hoofdaannemer, indien aanwezig en contractueel afgesproken • En anders: De gebruiker zelf (opdrachtgever)/werkgever Conclusie: Geen contractuele (schriftelijke) afspraken: veel onnodige (juridische) onzekerheid of zelfs aansprakelijkheid. Want uiteindelijk moet op nieuwe samenstel wél nieuwe CE-markering worden aangebracht.De informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden.
  • 11. Aansprakelijkheid en sancties Fabrikant Straf Administratief Boete (max € 19.500) Boete (max € 78.000) Overtreding per artikel Wwb machines: € 1.050 max Gevangenisstraf (excl. verhoging) (max 6 jaar) Uit de handel Ontneming nemen wederrechtelijk voordeel Stillegging bedrijf (max 1 jaar) Stillegging bedrijf (max 1 jaar) Product recall Openbaarmaken uitspraakDe informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden. WerkgeverDe informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden.
  • 12. CE-markering óók essentieel voor werkgever Eigenaar/gebruiker kan tevens werkgever zijn: •Verantwoordelijkheid werkgever (art. 7:658 BW lid 1): Zorgplicht = veilige en gezond werken (werkomgeving en arbeidsmiddelen ) •Aansprakelijkheid werkgever (art. 7:658 BW lid 2): De werkgever is jegens de werknemer aansprakelijk voor de schade die de werknemer in de uitoefening van zijn werkzaamheden lijdt, tenzij de werkgever aantoont dat aan zijn zorgplicht heeft voldaanDe informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden. Zorgplicht werkgever Hoge Raad (27 juli 2007): Zorgplicht omvat óók voldoen aan Arbowetgeving Schakelbepaling Arbowetgeving - CE-markering Artikel 7.2 Arbobesluit: Arbeidsmiddelen (= machines/producten) dienen te voldoen aan de toepasselijke CE-markeringsrichtlijnen Machines zijn dan in principe veilig: •Indien gebruikt zoals aangegeven in bijgeleverde gebruiksaanwijzing •Indien werkgever niets aan de machine verandertDe informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden.
  • 13. Beknopt overzicht relevante veiligheidswetgeving EUROPESE WET NEDERLANDSE (KADER)WET NEDERLANDSE REGELGEVING Machinerichtlijn 2006/42/EG 1. Warenwet 1. Warenwetbesluit Machines 2. Wet op de economische 2. Warenwetbesluit bestuurlijke delicten boeten 1. Kaderrichtlijn 1. Arbeidsomstandigheden 1. Arbeidsomstandighedenbesluit 89/391/EEG wet 2. Arbeidsomstandighedenregeling 2. Richtlijn 2. Burgerlijk Wetboek (BW) Arbeidsmiddelen 3. Arbocatalogi (soort 2009/104/EG ‘geharmoniseerde normen’ indien goedgekeurd door 3. ATEX 137 richtlijn Inspectie SZW) 1999/92/EG LET OP: GEEN VOLLEDIGE OPSOMMINGDe informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden. Zorgplicht werkgever • De werkgever is – in beginsel – aansprakelijk als hij de werknemer laat werken met arbeidsmiddelen die niet voldoen aan de toepasselijke eisen • De werkgever blijft verantwoordelijk voor de veiligheid van het gehele samenstel gedurende de gehele gebruiksduur – in het bijzonder: situatie van samenstel en nieuwe eenhedenDe informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden.
  • 14. Aansprakelijkheid werkgever Werkgever Strafrecht Strafrecht Bestuursrecht Bestuursrecht Geldboete Geldboete Openbaarmaking (€ 76.000 max) (€ 76.000 max) uitspraak Gevangenisstraf Gevangenisstraf (2 jaar max) of taakstraf Bestuurlijke boete: Bestuurlijke boete: (2 jaar max) of taakstraf € 100.000 max (cumulatief) € 100.000 max (cumulatief) Stillegging Overtreding art.7.2 Arbobesluit: Overtreding art.7.2 Arbobesluit: Bedrijfsactiviteiten Boetenormbedrag € 3.600 Boetenormbedrag € 3.600 (1 jaar max) Openbaarmaking Last onder dwangsom* Last onder dwangsom* uitspraak * of; niet beiden Stillegging van het werk Stillegging van het werk Onderbewindstelling of de werkzaamheden of de werkzaamheden van de onderneming (1 jaar max)* (1 jaar max)* (3 jaar max)De informatie in deze presentatie bevat géén concreet juridisch advies;steeds eerst (juridisch) deskundige raadplegen. Alleen voor algemene informatieve doeleinden. Bedankt voor uw belangstelling!
  • 15. ContactgegevensMr. M.R.F. GerritsDijsselhofplantsoen 16-18 - 1077 BL AmsterdamPostbus 76729 - 1070 KA AmsterdamTel +31 (0)20 574 74 74mrf.gerrits@vandiepen.com