درآمدی بر تاریخ، ساختار حقوقی و وضعیت موجود نهادهای مدنی در ایران درس  2:  نهادهای مدنی کارگری و تجاری مجید محمدی
فهرست <ul><li>مقدمه </li></ul><ul><li>تاریخ اتحادیه های کارگری </li></ul><ul><li>تاریخ اتحادیه های تجاری </li></ul><ul><li...
مقدمه <ul><li>عمر دراز اصناف و اتحادیه های آنها در ایران </li></ul><ul><li>عمر کوتاه اتحادیه های کارگری </li></ul><ul><li>...
تاریخ اتحادیه های کارگری <ul><li>1285:  تشکیل اولین اتحادیه صنفی توسط محمد پروانه و همکاران در چاپخانه کوچکی در خیابان ناص...
تاریخ اتحادیه های کارگری
تاریخ اتحادیه های کارگری <ul><li>شکل گیری اتحادیه کارگران اصفهان : 1321 </li></ul><ul><ul><li>پس از موفقیت در اعتصاب و کسب...
تاریخ اتحادیه های کارگری <ul><li>شوراهای کارگری،  1357  تا  1360 </li></ul><ul><ul><li>کنترل بر فرایند و مدیریت تولید :  د...
تاریخ اتحادیه های کارگری <ul><li>علل شکست </li></ul><ul><ul><li>فقدان تجربه کار شورایی و اتحادیه ای :  عدم آمادگی برای مصا...
تاریخ اتحادیه های کارگری <ul><li>غیر قانونی اعلام کردن سندیکاها و شوراهای کارگری از  1360 </li></ul><ul><li>شوراهای اسلامی...
تاریخ اتحادیه های کارگری <ul><ul><li>در ابتدای شکل گيری اين تشکل‌ها، کارگران مذهبی مخالف با گروه‌های چپ جذب آنها شدند و پس...
تاریخ اتحادیه های کارگری <ul><li>بسيج کارگری   </li></ul><ul><ul><li>در دو دهه‌ی هفتاد و هشتاد، حتی خانه‌ی کارگر به دليل ب...
تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>شورای بازرگانی :  ناصرالدین شاه در  12  شوّال  1301  هجری قمری (1262  شمسی )  فرمان تشکیل ...
تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>16  مهرماه  1305 :   ت شکیل اولین اتاق تجارت در ایران بنام &quot; اتاق تجارت تهران &quot; ...
تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>131 0:   انحصار تجارت خارجی کشور  در دولت  و نظارت بر آن /   تعلیق اتاقهای بازرگانی موجود ...
تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>1314 :   پس از رفع حالت تعلیق از اتاقها، دولت تعداد اتاقها را به  16  اتاق تقلیل داد و نظا...
تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>قانون جدیدی بنام  &quot;  قانون تشکیل اتاق بازرگانی به تصویب  </li></ul><ul><li>اتحادیه با...
تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>1331:   مصدق با استفاده از اختیارات تام خود که از مجلس اخذ کرده بود، لایحه قانونی افزایش ن...
تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>پس از سقوط مصدق طی کودتای  28  مرداد 1332  کابینه زاهدی، انجمن بازرگانان، اصناف و پیشه ورا...
تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>دی  1333 :   مجلس قانون جدیدی تصویب کرد و بلافاصله انتخابات اتاق تهران برگزار شد / تثبیت ن...
تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>اسفند  1348 :  تشکیل  اتاق بازرگانی صنایع و معادن ایران از ادغام دو اتاق بازرگانی و اتاق ص...
تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>سید علینقی خاموشی،  </li></ul><ul><li>اسدالله عسگراولادی  </li></ul><ul><li>محمد نهاوندیا ...
تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>1359 :   مصوبه  شورای انقلاب / انتخاب نصف  منهای یک   نفر از اعضای هیات نمایندگان  توسط  و...
ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><li>فصل  6-  تشکلهای کارگری وکارفرمایی   ( قانون کار ) </li></ul><ul><li>ماده  130   ب...
ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><li>ماده  131   در اجراي اصل بيست وششم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران و به منظور حفظ ...
ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><li>تبصره  5   آئين نامه چگونگي تشكيل، حدود وظائف و اختيارات و نحوه عملكرد انجمن هاي ص...
ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><li>تبصره  1   كانونهاي كارگران و مديران بازنشسته استانها مي‌توانند نسبت به تاسيس كانو...
ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><li>تبصره  2   درصورتي   كه تشكلهاي عالي كارگري و كارفرمائي موضوع اين فصل ايجاد نشده ب...
ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><li>ماده  2  ( قانون تشکیل شوراهای اسلامی کار ) ـ شرایط انتخاب شونده :  </li></ul><ul>...
ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><ul><li>و ـ تابعیت ایران </li></ul></ul><ul><ul><li>ز ـ برخورداری از صداقت و امانت و ع...
ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><li>فصل دوم ـ  وظایف و اختیارات  شورای اسلامی کار /   ماده  13 ـ   </li></ul><ul><ul><...
ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><li>ماده  22 ـ  به منظور بررسی و تشخیص انحراف شوراها از وظایف  قانونی خود و انحلال آنه...
ساختار حقوقی اتحادیه ها و اصناف تجاری <ul><li>قانون اتاق بازرگانی و صنایع و معادن جمهوری اسلامی ایران مصوب پانزدهم اسفندما...
ساختار حقوقی اتحادیه ها و اصناف تجاری <ul><li>ماده 9-  وظایف شورای عالی نظارت عبارتست از : </li></ul><ul><li>الف -  بررسی ...
ساختار حقوقی اتحادیه ها و اصناف تجاری <ul><li>ماده  12-  تعداد هیات نمایندگان اتاق تهران  60  نفر می باشد که به ترتیب ذیل ...
ساختار حقوقی اتحادیه ها و اصناف تجاری :  قانون نظام صنفی
ساختار حقوقی اتحادیه ها و اصناف تجاری :  قانون نظام صنفی
ساختار حقوقی اتحادیه ها و اصناف تجاری :  قانون نظام صنفی
وضعیت موجود اتحادیه های کارگری <ul><li>عدم استقلال </li></ul><ul><li>عدم پوشش و شمول </li></ul><ul><li>ضعف مفرط تشکیلاتی <...
وضعیت موجود اتحادیه ها و اصناف تجاری <ul><li>کاهش استقلال نهادهای صنفی </li></ul><ul><li>تضعیف هویت صنفی </li></ul><ul><li...
اعضای سندیکای شرکت واحد اتوبوسرانی <ul><li>رضا شهابی </li></ul><ul><li>منصور اسانلو </li></ul><ul><li>سعید ترابیان </li></...
سنديکای کارگران شرکت نيشکر هفت تپه <ul><li>علی نجاتی </li></ul><ul><li>رضا رخشان </li></ul>
تحولات اتحادیه های کارگری و تجاری <ul><li>تقویت اصناف در عصر مشروطه </li></ul><ul><li>تقویت سندیکاهای کارگری در دهه های بی...
چالشها و ظرفیتهای اتحادیه های کارگری <ul><li>تعطیلی کارخانه ها </li></ul><ul><li>واگذاری به شبه دولتی ها، روحانیت و بنیاده...
چالشها و ظرفیتهای اتحادیه ها و اصناف تجاری <ul><li>وابستگی اقتصادی به دولت </li></ul><ul><li>وامداری به روحانیت </li></ul>...
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

درآمدی بر تاریخ، ساختار حقوقی و وضعیت 2 (1)

1,294 views
1,141 views

Published on

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
1,294
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
360
Actions
Shares
0
Downloads
8
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

درآمدی بر تاریخ، ساختار حقوقی و وضعیت 2 (1)

  1. 1. درآمدی بر تاریخ، ساختار حقوقی و وضعیت موجود نهادهای مدنی در ایران درس 2: نهادهای مدنی کارگری و تجاری مجید محمدی
  2. 2. فهرست <ul><li>مقدمه </li></ul><ul><li>تاریخ اتحادیه های کارگری </li></ul><ul><li>تاریخ اتحادیه های تجاری </li></ul><ul><li>ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری </li></ul><ul><li>ساختار حقوقی اتحادیه های صنفی و تجاری </li></ul><ul><li>وضعیت موجود اتحادیه های کارگری </li></ul><ul><li>وضعیت موجود اتحادیه ها و اصناف تجاری </li></ul><ul><li>تحولات اتحادیه های کارگری و تجاری </li></ul><ul><li>چالشها و ظرفیتهای اتحادیه های کارگری </li></ul><ul><li>چالشها و ظرفیتهای اتحادیه ها و اصناف تجاری </li></ul>
  3. 3. مقدمه <ul><li>عمر دراز اصناف و اتحادیه های آنها در ایران </li></ul><ul><li>عمر کوتاه اتحادیه های کارگری </li></ul><ul><li>بازار در ایران : محل تجارت و صناعت </li></ul><ul><li>شکل گیری کارخانه ها از اواخر دوره قاجار </li></ul><ul><li>دولتی بودن صنایع بزرگ در ایران </li></ul><ul><li>90 درصد کارگاهها درایران زیر 10 نفر نیرو دارند و عمدتا به شکل خانوادگی اداره می شوند </li></ul>
  4. 4. تاریخ اتحادیه های کارگری <ul><li>1285: تشکیل اولین اتحادیه صنفی توسط محمد پروانه و همکاران در چاپخانه کوچکی در خیابان ناصریه تهران ( حق تشکل و تجمع در قانون اساسی ) </li></ul><ul><li>توقف در دوره استبداد صغیر و بسط آن تا سال 1289 ( لاجوردی، 2) </li></ul><ul><li>سازماندهی اتحادیه ها توسط کمونیستها از 1297 به بعد </li></ul><ul><li>شکل گیری اتحادیه نانواها و کارگران نساجی در 1298 ( لاجوردی، 7) </li></ul><ul><li>تشکیل اتحادیه عمومی کارگران تهران، 1300 ( لاجوردی 8) </li></ul><ul><li>پیوند یافتن اتحادیه ها با حزب توده در دهه 1320 ( لاجوردی، 4) </li></ul>
  5. 5. تاریخ اتحادیه های کارگری
  6. 6. تاریخ اتحادیه های کارگری <ul><li>شکل گیری اتحادیه کارگران اصفهان : 1321 </li></ul><ul><ul><li>پس از موفقیت در اعتصاب و کسب بخشی از حقوق خود : تقلیلی ساعات کار از ده به هشت، پرداخت اضافه دستمزد برای اضافه کار، 20 درصد اضافه دستمزد برای ساعات شب، حداقل دستمزد برای مردان (10 ریال ) ، زنان و کودکان مذکر (4.5) و دختران (4 ریال ) ، ارجاع اختلافات به اداره بازرگانی استان، تهیه دو دست لباس کار برای کارگران که کارخانه هزینه یکی را می پردازد، بهبود شرایط بهداشتی و سواد آموزی به کارگران خردسال پسر در کارخانه ها </li></ul></ul>
  7. 7. تاریخ اتحادیه های کارگری <ul><li>شوراهای کارگری، 1357 تا 1360 </li></ul><ul><ul><li>کنترل بر فرایند و مدیریت تولید : دخالت در اداره کارگاه و کارخانه </li></ul></ul><ul><ul><li>انتخابات دمکراتیک و شمول </li></ul></ul><ul><ul><li>قدرتی فراتر از اتحادیه های کارگری و سندیکاها </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>دستمزد و شرایط کار </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>استخدام و اخراج </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>تولید، قیمت گذاری و سرمایه گذاری </li></ul></ul></ul>
  8. 8. تاریخ اتحادیه های کارگری <ul><li>علل شکست </li></ul><ul><ul><li>فقدان تجربه کار شورایی و اتحادیه ای : عدم آمادگی برای مصالحه، چانه زنی، درک منافع کوتاه و بلند مدت </li></ul></ul><ul><ul><li>ساختار سازمانی نه ناشی از تخصص و نه ناشی از رده بندی سنی کارگران بود </li></ul></ul><ul><ul><li>مخالفت جدی حکومت با پیوستن این شوراها به یکدیگر </li></ul></ul><ul><ul><li>درگیری های ایدئولوژیک میان کارگران </li></ul></ul><ul><ul><li>دخالت نیروهای سیاسی بیرون از محیط کارگری در شوراها </li></ul></ul>
  9. 9. تاریخ اتحادیه های کارگری <ul><li>غیر قانونی اعلام کردن سندیکاها و شوراهای کارگری از 1360 </li></ul><ul><li>شوراهای اسلامی کار، 1360 تا امروز </li></ul><ul><ul><li>تمرکز بر دستمزد و شرایط کار ( تنها از مجرای نهادهای دولتی ) </li></ul></ul><ul><ul><li>بنا به بندهای ج و د ماده‌ی ۲ قانون تشکيل شوراهای اسلامی کار، تنها کسانی به عضويت اين شوراها در می آيند که به اسلام و ولايت فقيه اعتقاد و التزام عملی داشته و به احزاب و سازمانها و گروههای غير قانونی و گروههای مخالف جمهوری اسلامی گرايش نداشته باشند . </li></ul></ul><ul><ul><li>بنا به تبصره‌ی ماده‌ی فوق، تشخيص صلاحيت کانديداهای عضويت در شوراهای اسلامی در چارچوب شرايط مذکور در ماده فوق به عهده هياتی مرکب از نماينده‌ی وزارت کار، نماينده‌ی وزارتخانه مربوطه، و نماينده‌ی منتخب مجمع کارکنان است . با دو بند و تبصره‌ی فوق تنها خودی‌ها به عضويت اين شوراها در می آمده‌اند . </li></ul></ul>
  10. 10. تاریخ اتحادیه های کارگری <ul><ul><li>در ابتدای شکل گيری اين تشکل‌ها، کارگران مذهبی مخالف با گروه‌های چپ جذب آنها شدند و پس از حذف اين نيروها از فضای سياسی در ابتدای سال‌های دهه شصت، کارگران از اين نهادها فاصله گرفتند . </li></ul></ul><ul><ul><li>از عنوان اين نهادها توسط برخی نيروهای نزديک به حاکميت برای جذب مشارکت کارگران در فعاليت های سياسی استفاده شد . </li></ul></ul>
  11. 11. تاریخ اتحادیه های کارگری <ul><li>بسيج کارگری </li></ul><ul><ul><li>در دو دهه‌ی هفتاد و هشتاد، حتی خانه‌ی کارگر به دليل برخی گرايش‌های اصلاح طلبانه مورد اعتماد دستگاه رهبری و دولت احمدی نژاد نبوده و بيت رهبری و دولت به تقويت بسيج کارگری پرداخته‌اند . </li></ul></ul><ul><ul><li>بسيج کارگری از جهت نظامی کردن فضا بسيار فراتر از شوراهای اسلامی کار رفته و تنها گروه های شبه نظامی و فاشيستی را به عنوان نمايندگان قشر کارگری مطرح می سازد . </li></ul></ul><ul><ul><li>هدف از تشکيل اين تشکل ها نه پيگيری مطالبات صنفی کارگران ( کار اصلی سنديکاها ) و نه حتی اجرای احکام اسلامی در محيط‌های کاری ( هدف اصلی شوراهای اسلامی کار ) بلکه تحقق منويات رهبری است . </li></ul></ul>
  12. 12. تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>شورای بازرگانی : ناصرالدین شاه در 12 شوّال 1301 هجری قمری (1262 شمسی ) فرمان تشکیل این شوراها را در تهران و شهرهای بزرگ صادر کرد / دوام نیاورد به دو دلیل : </li></ul><ul><ul><li>مقاومت مقامات وزارت تجارت </li></ul></ul><ul><ul><li>مقاومت حکام ولایت که از طریق </li></ul></ul><ul><ul><li>وضع عوارض سنگین بر تجار درآمدی </li></ul></ul><ul><ul><li>هنگفت تحصیل می کردند </li></ul></ul>
  13. 13. تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>16 مهرماه 1305 : ت شکیل اولین اتاق تجارت در ایران بنام &quot; اتاق تجارت تهران &quot;  در وزارت بازرگانی به ریاست حاج امین اصفهانی </li></ul><ul><li>مهرماه 1309 : تصویب </li></ul><ul><li>تاسیس 36 اتاق جدید در </li></ul><ul><li>شهرهای بزرگ توسط مجلس </li></ul><ul><li>/ تعداد نمایندگان آنها بسته به </li></ul><ul><li>اهمیت تجاری شهر مربوط، </li></ul><ul><li>بین 6 تا 15 نفر </li></ul>
  14. 14. تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>131 0: انحصار تجارت خارجی کشور در دولت و نظارت بر آن / تعلیق اتاقهای بازرگانی موجود در واکنش به خشم و نگرانی و بدگمانی تجار / تمرکز اعضاء این اتاق ها در سازمان جدید </li></ul><ul><li>1312 ترتیب مجمعی با شرکت نمایندگان کلیه اتاقهای کشور توسط اداره کل تجارت / واگذار ی حق دولت در انحصار تجارت خارجی برای بعضی اقلام به بخش خصوصی </li></ul><ul><li>نوع ی سهمیه بندی در تجارت خارجی / امکان دخالت هیات نمایندگان اتاق تهران در تعیین سهمیه تجار برای بخش خصوصی و اعطای مجوز واردات / مهاجرت بسیاری از بازرگانان شهرستانی برای گرفتن سهمیه به تهران </li></ul>
  15. 15. تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>1314 : پس از رفع حالت تعلیق از اتاقها، دولت تعداد اتاقها را به 16 اتاق تقلیل داد و نظارت خود را بر فعالیت آنها شدت بخشید </li></ul><ul><li>تجار اسامی افراد مورد نظر خود را در هر اتاق تعیین کنند و به وزارت بازرگانی بفرستند و دولت از آن میان یک سوم آنها را برای فعالیت در هیات رئیسه اتاق انتخاب کند </li></ul><ul><li>وزیر بازرگانی یا نماینده او می توانستند در جلسات و تصمیم گیریهای اتاقها شرکت کنند و در این صورت ریاست جلسه با وزیر یا نماینده او بود </li></ul>
  16. 16. تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>قانون جدیدی بنام &quot; قانون تشکیل اتاق بازرگانی به تصویب </li></ul><ul><li>اتحادیه بازرگانی، که در 1322 تشکیل شده بود، سرانجام در سال 1328 به اتاق بازرگانی پیوست </li></ul><ul><li>تشکیل اتحادیه اصناف تهران برای مقابله با نفوذ حزب توده در میان بازاریان </li></ul><ul><li>مخالفت و اعتراض مصدق به تقسیم جواز واردات میان تعدادی معدود ی بازرگان و عضو هیات رئیسه اتاق تهران با استفاده از مناسبات خود با مقامات دولتی در مجلس 14 </li></ul><ul><li>1328: تشکیل جامعه بازرگانان و اصناف و پیشه وران تهران نزدیک به جبهه ملی </li></ul>
  17. 17. تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>1331: مصدق با استفاده از اختیارات تام خود که از مجلس اخذ کرده بود، لایحه قانونی افزایش نمایندگان اتاق تهران را از 15 نفر به 30 نفر </li></ul><ul><li>تهیه کرد و به این ترتیب نمایندگان </li></ul><ul><li>اتحادیه های اصناف، پیشه وران، </li></ul><ul><li>صنایع، شرکتهای حمل و نقل، بیمه، </li></ul><ul><li>بانک ملی،وزارت اقتصاد نیز به </li></ul><ul><li>عضویت هیات نمایندگان اتاق درآمدند . </li></ul>
  18. 18. تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>پس از سقوط مصدق طی کودتای 28 مرداد 1332 کابینه زاهدی، انجمن بازرگانان، اصناف و پیشه وران را غیرقانونی شناخت و اعضای </li></ul><ul><li>هیات نمایندگان اتحادیه نیز </li></ul><ul><li>در آذر ماه 1332 انتخاب شدند . </li></ul>
  19. 19. تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>دی 1333 : مجلس قانون جدیدی تصویب کرد و بلافاصله انتخابات اتاق تهران برگزار شد / تثبیت نفوذ گروه قدیمی بر هیات مدیره اتاق / عمل اتاق به صورت مستقل </li></ul><ul><li>1334 : رویارویی دولت و اتاق پس از برکناری زاهدی از نخست وزیری </li></ul><ul><li>1336 : تقدیم پیش نویس طرح اتاق صنایع و معادن به مجلس / مخالفت سناتور نیکپور که تشکیل این اتاق را عامل تضعیف کننده اتاق بازرگانی </li></ul><ul><li>آبان 1341 : تشکیل اتاق صنایع و معادن با عضویت هیات نمایندگی مرکب از 30 نفر از کارخانه داران و معدن داران </li></ul>
  20. 20. تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>اسفند 1348 : تشکیل اتاق بازرگانی صنایع و معادن ایران از ادغام دو اتاق بازرگانی و اتاق صنایع و معادن ایران </li></ul><ul><li>1357 : تشکیل هیاتی به فرمان خمینی برای اداره ا تاق : طرخانی، سید علینقی خاموشی، اسدالله عسگراولادی ، میرمحمد صادقی، میرفندرسکی، محمد علی نوید و ابوالفضل احمدی . </li></ul><ul><li>اولین انتخابات پس از ماموریت کمیته منتخب در اتاق / انتخاب سید علی نقی خاموشی به سمت ریاست اتاق ایران و ریاست اتاق تهران تا سال 1386 ( محمد نهاوندیا ن تا به امروز ) </li></ul>
  21. 21. تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>سید علینقی خاموشی، </li></ul><ul><li>اسدالله عسگراولادی </li></ul><ul><li>محمد نهاوندیا ن </li></ul>
  22. 22. تاریخ اتحادیه های تجاری <ul><li>1359 : مصوبه شورای انقلاب / انتخاب نصف منهای یک نفر از اعضای هیات نمایندگان توسط وزرای بازرگانی و صنایع و معادن و نصف ب ه علاوه یک از طریق انتخاب مستقیم از طرف بخش خصوصی </li></ul><ul><li>15 اسفندماه 1369 : تصویب قانون جدید اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران را در 32 ماده و 19 تبصره </li></ul>
  23. 23. ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><li>فصل 6- تشکلهای کارگری وکارفرمایی ( قانون کار ) </li></ul><ul><li>ماده 130 به منظور تبيلغ و گسترش فرهنگي اسلامي و دفاع از دستاوردهاي انقلاب اسلامي و در اجراي اصل بيست و ششم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران كارگران واحدهاي توليدي، صنعتي، كشاورزي، خدماتي وصنفي مي‌توانند نسبت به تاسيس انجمنهاي اسلامي اقدام نمايند . </li></ul><ul><li>تبصره 1 انجمنهاي اسلامي مي‌توانند به منظور هماهنگي در انجام وظايف و شيوه هاي تبليغي، نسبت به تاسيس كانونهاي هماهنگي انجمنهاي اسلامي در سطح استانها و كانون عالي هماهنگي انجمنهاي اسلامي در كل كشور اقدام نمايند . </li></ul><ul><li>تبصره 2 آئين نامه چگونگي تشكيل، حدود وظايف واختيارات و نحوه عملكرد انجمن هاي اسلامي موضوع اين ماده بايد توسط وزارتين كشور، كار و امور اجتماعي و سازمان تبليغات اسلامي تهيه و به تصويب هيات وزيران برسد . </li></ul>
  24. 24. ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><li>ماده 131 در اجراي اصل بيست وششم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران و به منظور حفظ حقوق و منافع مشروع وقانوني وبهبود وضع اقتصادي كارگران و كارفرمايان، كه خود متضمن حفظ منافع جامعه باشد، كارگران مشمول قانون كار وكارفرمايان يك حرفه يا صنعت مي‌توانند مبادرت به تشكيل انجمنهاي صفي نمايند . </li></ul><ul><li>تبصره 1 به منظور هماهنگي در انجام وظايف محوله و قانوني انجمنهاي صنفي مي‌توانند نسبت به تشكيل كانون انجمنهاي صنفي در استان و كانون عالي انجمنهاي صنفي در كل كشور اقدام نمايند . </li></ul><ul><li>تبصره 4 كارگران يك واحد، فقط مي‌توانند يكي از سه مورد شوراي اسلامي كار، انجمن صنفي يا نماينده كارگران را داشته باشند . </li></ul>
  25. 25. ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><li>تبصره 5 آئين نامه چگونگي تشكيل، حدود وظائف و اختيارات و نحوه عملكرد انجمن هاي صنفي و كانونهاي مربوطه، حداكثر ظرف مدت يكماه ا زتاريخ تصويب اين قانون، توسط شورايعالي كار تهيه و به تصويب هيات وزيران خواهد رسيد . </li></ul><ul><li>تبصره 6 آئين نامه نحوه انتخابات نمايندگان مذكور در تبصره 3 اين ماده ظرف يكماه پس از تصويب اين قانون به تصويب وزير كار و امور اجتماعي خواهد رسيد . </li></ul><ul><li>ماده 134 به منظور بررسي و پي گيري مسائل و مشكلات صنفي واجتماعي و حسن اجراي آن قسمت از مفاد اصل بيست و نهم قانون اساسي كه متضمن حفظ حقوق و تامين منافع و بهره مندي از خدمات بهداشتي، درماني و مراقبتهاي پزشكي مي‌باشد كارگران و مديران بازنشسته مي‌توانند به طور مجزا نسبت به تاسيس كانونهاي كارگران و مديران بازنشسته شهرستانها و استانها اقدام نمايند . </li></ul>
  26. 26. ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><li>تبصره 1 كانونهاي كارگران و مديران بازنشسته استانها مي‌توانند نسبت به تاسيس كانونهاي عالي كارگران و مديران بازنشسته كشور اقدام نمايند </li></ul><ul><li>ماده 135 به منظور ايجاد وحدت روش و هماهنگي در امور وتبادل نظر در چگونگي اجراي وظائف و اختيارات، شوراهاي اسلامي كار مي‌توانند نسبت به تشكيل كانون هماهنگي شوراهاي اسلامي كار در استان و كانون عالي هماهنگي شوراهاي اسلامي كار در كل كشور اقدام نمايند . </li></ul><ul><li>تبصره 1 آئين نامه چگونگي تشكيل، حدود وظائف و اختيارات ونحوه عملكرد كانونهاي شوراهاي اسلامي كار موضوع اين ماده بايد توسط وزارتين كشور و كار و امور اجتماعي و سازمان تبليغات اسلامي تهيه و به تصويب هيات وزيران برسد . </li></ul>
  27. 27. ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><li>تبصره 2 درصورتي كه تشكلهاي عالي كارگري و كارفرمائي موضوع اين فصل ايجاد نشده باشند، وزير كار و امور اجتماعي مي‌توانند نسبت به انتخاب نمايندگان مزبور در مجامع، شوراها وهياتهاي عالي اقدام نمايد . </li></ul><ul><li>ماده 137 به منظور هماهنگي و حسن انجام وظائف مربوطه، تشكل هاي كارفرمائي وكارگري موضوع اين فصل از قانون مي‌توانند بطور مجزا نسبت به ايجاد تشكيلات مركزي اقدام نمايند . </li></ul><ul><li>تبصره 1 آئين نامه هاي انتخابات شوراي مركزي و اساسنامه تشكيلات مركزي كارفرمايان وهمچنين كارگران، جداگانه توسط كميسيوني مركب از نمايندگان شورايعالي كار، وزارت كشور و وزارت كار و امور اجتماعي تهيه و به تصويب هيات وزيران خواهد رسيد . </li></ul><ul><li>ماده 138 مقام ولايت فقيه درصورت مصلحت ميتوانند در هريك از تشكلهاي مذكور نماينده داشته باشند . </li></ul>
  28. 28. ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><li>ماده 2 ( قانون تشکیل شوراهای اسلامی کار ) ـ شرایط انتخاب شونده : </li></ul><ul><ul><li>الف ـ حداقل سن 22 سال </li></ul></ul><ul><ul><li>ب ـ حداقل سابقه کار یک سال در همان واحد </li></ul></ul><ul><ul><li>ج ـ اعتقاد و التزام عملی به اسلام و ولایت فقیه و وفاداری به قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران . ( تبصره - در اقلیت های کلیمی، مسیحی و زرتشتی وفاداری به قانون اساسی کافی است ) </li></ul></ul><ul><ul><li>د ـ عدم گرایش به احزاب و سازمان ها و گروه های غیر قانونی و گروه های مخالف جمهوری اسلامی </li></ul></ul><ul><ul><li>هـ ـ دارا بودن سواد خواندن و نوشتن و داشتن آگاهی به امور محوله </li></ul></ul>
  29. 29. ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><ul><li>و ـ تابعیت ایران </li></ul></ul><ul><ul><li>ز ـ برخورداری از صداقت و امانت و عدم اشتهار به فساد اخلاق </li></ul></ul><ul><ul><li>ح ـ عدم وابستگی به رژیم سابق و نداشتن سابقه محکومیت کیفری که به حکم دادگاه موجب محرومیت از حقوق اجتماعی شده باشد . ( تبصره - تشخیص صلاحیت کاندیداهای عضویت در شوراهای اسلامی در چهارچوب شرایط مذکور در ماده فوق به عهده هیأتی مرکب از نماینده وزارت کار، نماینده وزارتخانه مربوطه، نماینده منتخب مجمع کارکنان می باشد ) </li></ul></ul><ul><ul><li>ماده 4 ـ شورا در صورت انحراف از وظایف قانونی خود به تشخیص هیأت موضوع ماده 22 منحل می گردد . </li></ul></ul>
  30. 30. ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><li>فصل دوم ـ وظایف و اختیارات شورای اسلامی کار / ماده 13 ـ </li></ul><ul><ul><li>الف ـ ایجاد روحیه همکاری بین کارکنان هر واحد به منظور پیشرفت سریع امور . </li></ul></ul><ul><ul><li>ب ـ همکاری با انجمن اسلامی در بالا بردن آگاهی کارکنان در زمینه های فرهنگی ، اجتماعی و سیاسی . </li></ul></ul><ul><ul><li>ج ـ بالا بردن آگاهی کارکنان در زمینه های اقتصادی ، فنی ، حرفه ای و نظایر آن . </li></ul></ul><ul><ul><li>د ـ نظارت بر امور واحد به منظور اطلاع از انجام صحیح کار و ارائه پیشنهاد سازنده به مسؤولین مربوطه </li></ul></ul><ul><ul><li>هـ ـ همکاری با مدیریت در تهیه برنامه ها به منظور پیشبرد امور واحد . </li></ul></ul><ul><ul><li>و ـ بررسی شکایات کارکنان در مورد نارسایی های واحد و پیگیری موارد حقه . </li></ul></ul><ul><ul><li>ز ـ تلاش در جهت گسترش امکانات رفاهی و حفظ حقوق قانونی کارکنان واحد . </li></ul></ul><ul><ul><li>ح ـ بررسی و شناخت کمبود ها و نارسایی های واحد و ارائه اطلاعات به مدیر یا هیأت مدیره . </li></ul></ul><ul><ul><li>ط ـ همکاری و کوشش دربهبود شرایط کار و دستیابی به میزان تولید پیش بینی شده در برنامه های تولیدی واحد . </li></ul></ul><ul><ul><li>ی ـ پیشنهاد تشویق عناصر فعال و معرفی افراد لایق برای احراز مسؤولیت های مناسب به مدیریت . </li></ul></ul>
  31. 31. ساختار حقوقی اتحادیه های کارگری <ul><li>ماده 22 ـ به منظور بررسی و تشخیص انحراف شوراها از وظایف قانونی خود و انحلال آنها ( موضوع اصل 106 قانون اساسی ) در هر منطقه هیأتی به نام هیأت تشخیص انحراف و انحلال شوراها مرکب از هفت نفر به شرح زیر تشکیل می گردد : </li></ul><ul><ul><li>الف ـ سه نفر از نمایندگان شوراهای اسلامی کار به انتخاب شوراهای واحدهای منطقه . </li></ul></ul><ul><ul><li>ب ـ سه نفر از مدیران واحدهای منطقه به انتخاب خود آنان . </li></ul></ul><ul><ul><li>ج ـ یک نفر نماینده از وزارت کار و امور اجتماعی </li></ul></ul>
  32. 32. ساختار حقوقی اتحادیه ها و اصناف تجاری <ul><li>قانون اتاق بازرگانی و صنایع و معادن جمهوری اسلامی ایران مصوب پانزدهم اسفندماه 1369 با اصلاحات پانزدهم آذرماه 1373 </li></ul><ul><li>ماده 8- شورای عالی نظارت بر اتاق ایران از اشخاص زیر تشکیل می شود : وزراء بازرگانی، امور اقتصادی و دارایی، صنایع، معادن و فلزات و کشاورزی، رییس موسسه استاندارد و رییس و دو نایب رییس اتاق ایران و ریاست شورای عالی نظارت با وزیر بازرگانی می باشد </li></ul>
  33. 33. ساختار حقوقی اتحادیه ها و اصناف تجاری <ul><li>ماده 9- وظایف شورای عالی نظارت عبارتست از : </li></ul><ul><li>الف - بررسی و تصویب آیین نامه مربوط به نحوه عضویت در هر یک از اتاقها و تعیین حدود آن به پیشنهاد هیات رییسه . </li></ul><ul><li>ب - سیاست گذاری و تعیین خط مشی های کلی اتاق ها و نظارت عالی بر اجرای صحیح آنها در قالب قوانین و مقررات مربوطه . </li></ul><ul><li>ج - رسیدگی به پیشنهادات و شکایات اتاق ها در خصوص کیفیت فعالیت و نحوه بهبود امور آنها . </li></ul><ul><li>د - انحلال اتاق ها طبق ماده 10. </li></ul><ul><li>هـ - تعیین هیات رییسه موقت حداکثر به مدت 3 ماه برای اتاق هایی که قادر به انجام وظایف خود نبوده با اعلام تاریخ انتخابات جدید . </li></ul><ul><li>و - استماع گزارش عملکرد و اخذ تصمیم درباره نظرات ارائه شده توسط اتاق ایران </li></ul>
  34. 34. ساختار حقوقی اتحادیه ها و اصناف تجاری <ul><li>ماده 12- تعداد هیات نمایندگان اتاق تهران 60 نفر می باشد که به ترتیب ذیل برای مدت 4 سال انتخاب می شوند : 20 نفر به انتصاب وزراء با ترکیب 10 نفر از وزارت بازرگانی، 8 نفر از وزارت صنایع و 2 نفر از وزارت معادن و فلزات، 40 نفر از بین اعضاء اتاق تهران با ترکیب 20 نفر از بخش بازرگانی، 16 نفر از بخش صنعتگران و 4 نفر از بخش معدن . </li></ul><ul><li>تبصره 2 ماده 15- برای انجام انتخابات نمایندگان اتاق تهران و شهرستانها، یک انجمن نظارت بر انتخابات مرکب از یک نفر نماینده از وزارت بازرگانی به معرفی وزیر بازرگانی و 4 نفر نمایندگان اتاق ایران به معرفی رییس اتاق تشکیل می گردد . این انجمن برای انجام انتخابات اتاق شهرستانها هیاتی را که کمتر از سه نفر نباشد متشکل از یک نفر نماینده وزارت بازرگانی و مابقی از اعضای خوشنام اتاق بازرگانی شهرستان مربوطه انتخاب خواهد کرد و انجمن مذکور به وسیله آگهی در یکی از جراید کثیرالانتشار تاریخ شروع انتخابات و خاتمه آن و شرایط انتخابات را به اطلاع اعضای اتاق های مربوط خواهد رسانید . </li></ul>
  35. 35. ساختار حقوقی اتحادیه ها و اصناف تجاری : قانون نظام صنفی
  36. 36. ساختار حقوقی اتحادیه ها و اصناف تجاری : قانون نظام صنفی
  37. 37. ساختار حقوقی اتحادیه ها و اصناف تجاری : قانون نظام صنفی
  38. 38. وضعیت موجود اتحادیه های کارگری <ul><li>عدم استقلال </li></ul><ul><li>عدم پوشش و شمول </li></ul><ul><li>ضعف مفرط تشکیلاتی </li></ul><ul><li>فقدان ابزارهای معمول مثل نشریه و وب سایت </li></ul><ul><li>عدم تمرکز بر مشکلات اصلی کارگران </li></ul>
  39. 39. وضعیت موجود اتحادیه ها و اصناف تجاری <ul><li>کاهش استقلال نهادهای صنفی </li></ul><ul><li>تضعیف هویت صنفی </li></ul><ul><li>دو سنديکای رانندگان شرکت واحد اتوبوسرانی تهران و سنديکای کارگران نيشکر هفت تپه در پی گيری حقوق خود مثال زدنی هستند . شرکت نيشکر هفت تپه در چند سال گذشته شاهد برگزاری اعتصاب های متعدد بيش از ۳۵۰۰ کارگر اين واحد توليدی بوده است . پنج تن از رهبران سنديکای کارگران اين شرکت در دادگاه انقلاب محاکمه شدند . ( سايت راديو فردا، ۱۱ اسفند ۱۳۸۷ ) </li></ul>
  40. 40. اعضای سندیکای شرکت واحد اتوبوسرانی <ul><li>رضا شهابی </li></ul><ul><li>منصور اسانلو </li></ul><ul><li>سعید ترابیان </li></ul><ul><li>محمد رضا شهابی </li></ul>
  41. 41. سنديکای کارگران شرکت نيشکر هفت تپه <ul><li>علی نجاتی </li></ul><ul><li>رضا رخشان </li></ul>
  42. 42. تحولات اتحادیه های کارگری و تجاری <ul><li>تقویت اصناف در عصر مشروطه </li></ul><ul><li>تقویت سندیکاهای کارگری در دهه های بیست و سی </li></ul><ul><li>تقویت اصناف در دهه پنجاه و شصت </li></ul><ul><li>تضعیف هر دو در دهه های هفتاد و هشتاد </li></ul>
  43. 43. چالشها و ظرفیتهای اتحادیه های کارگری <ul><li>تعطیلی کارخانه ها </li></ul><ul><li>واگذاری به شبه دولتی ها، روحانیت و بنیادها </li></ul><ul><li>حقوق معوقه </li></ul><ul><li>قرار گرفتن تحت پرچم اصلاح طلبی حکومتی </li></ul>
  44. 44. چالشها و ظرفیتهای اتحادیه ها و اصناف تجاری <ul><li>وابستگی اقتصادی به دولت </li></ul><ul><li>وامداری به روحانیت </li></ul><ul><li>سه دهه برخورداری از منافع و امتیازات </li></ul><ul><li>سکوت در برابرنقض گسترده حقوق بشر </li></ul><ul><li>رد صلاحیت چند چهره شاخص گروه خواستاران تحول : محمدرضا بهزادیان٬ مجتبی خسرو تاج٬ جمشید عدالتیان٬ جلیل سازگار نژاد و مسعود خوانساری ( تابناک ، 12/11/89) </li></ul>

×