Śląska Biblioteka Cyfrowa i Społeczna Pracownia Digitalizacji

1,218 views

Published on

Prezentacja dla Uniwersytetu III Wieku, IV 2007, aut. Remigiusz Lis

Published in: Education, Technology
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
1,218
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
4
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide
  • Śląska Biblioteka Cyfrowa i Społeczna Pracownia Digitalizacji

    1. 1. Śląska Biblioteka Cyfrowa Społeczna Pracownia Digitalizacji ŚBC Remigiusz Lis Biblioteka Śląska - Śląska Biblioteka Cyfrowa www.sbc.org.pl www.digitalsilesia.eu
    2. 2. Śląska Biblioteka Cyfrowa Nie jest instytucją, jakie znamy. Nie ma: - ścian i dachu, - książek i regałów, - wypożyczalni i czytelń, - kierowników i dyrektora.
    3. 3. ŚBC - trochę historii <ul><li>2006 20 lipca - Porozumienie o utworzeniu ŚBC pomiędzy Biblioteką Śląską a Uniwersytetem Śląskim </li></ul><ul><li>19 sierpnia - pierwsza publikacja w ŚBC </li></ul><ul><li>27 września - „otwarcie” ŚBC - ponad 500 publikacji </li></ul><ul><li>24 października - pierwsze spotkanie deklarujących </li></ul><ul><li>10 listopada - Porozumienie o współtworzeniu ŚBC </li></ul><ul><li>grudzień 2006- czeska wersja językowa i 3 szkolenia redaktorów </li></ul><ul><li>2007 styczeń i czerwiec - niemiecka i francuska w. jęz. </li></ul><ul><li>28 maja - I Zebranie Uczestników ŚBC </li></ul><ul><li>cały czas - prezentacje inicjatywy </li></ul>
    4. 4. Czym jest ŚBC ŚBC jest cyfrową platformą, która umożliwia gromadzenie, opracowanie i prezentację elektronicznych publikacji, przygotowywanych przez kilkudziesięciu redaktorów w 31 instytucjach współtworzących jej zasób oraz udostępnia je użytkownikom Internetu w polskim systemie 18 bibliotek cyfrowych
    5. 5. Katowice Bielsko-Biała Bytom Ruda Śląska Żory Częstochowa Jaworzno Dąbrowa Górnicza Tarnowskie Góry Sosnowiec Rybnik Cieszyn Wodzisław Śląski Jastrzębie Zdrój Piekary Śląskie Racibórz Opole Zabrze Chorzów Głubczyce Pszczyna Opava (Czechy)? ŚBC - współtwórcy Biblioteki publiczne : - wojewódzka - miejskie - powiatowe - gminne Biblioteki akademickie państwowe Biblioteki akademickie niepubliczne inne instytucje kultury.
    6. 6. <ul><ul><li>Celem utworzenia ŚBC jest prezentacja </li></ul></ul><ul><ul><li>w internecie kulturowego dziedzictwa Śląska w jego historycznej i współczesnej różnorodności, publikowanie naukowego dorobku regionu oraz wspieranie działalności dydaktycznej i edukacyjnej </li></ul></ul>Cel
    7. 7. Tworzenie zasobu prezentującego: - dziedzictwo kulturowe regionu - narodowe, europejskie i światowe dziedzictwo kulturowe - regionalia - piśmiennictwo naukowe - materiały dydaktyczne - inne dokumenty wniesione przez współtwórców BC (także czytelników). Funkcje ŚBC
    8. 8. Udostępnianie cyfrowego zasobu w Internecie umożliwia obszerną prezentację historii, kultury i nauki szerokiej publiczności, także tej zamieszkałej poza ośrodkami miejskimi, edukacji każdego stopnia, osobom niepełnosprawnym Lokalizacja i „scalenie” na wspólnej platformie zasobu cyfrowego - kopii oryginalnych zbiorów rozproszonych w regionie umożliwia, prócz łączenia w kolekcje - także „kompletowanie” czasopism, publikacji wielotomowych, zasobów jednolitych tematycznie oraz tworzenie wirtualnych wystaw tematycznych Archiwizacja i ochrona najcenniejszych zabytków piśmiennictwa wykonanie kopii cyfrowej ogranicza konieczności sięgania do zbiorów oryginalnych Funkcje ŚBC
    9. 9. Budowa warsztatu badawczego opartego o narzędzia elektroniczne zestawienie i prezentacja różnorodnych i bogatych, lecz fizycznie rozproszonych zbiorów (często o ograniczonym dostępie), Koordynacja digitalizacji prowadzonej w różnych ośrodkach budowanie wspólnej platformy cyfrowej zapobiega dublowaniu prac digitalizacyjnych i umożliwia tworzenie planów skanowania zbiorów oryginalnych, z uwzględnieniem potrzeb i sugestii czytelników ( interoperacyjność ) Funkcje ŚBC
    10. 10. „ Struktura” ŚBC Koordynator organizacyjny - Bibliotek Śląska „ Twardy rdzeń” ŚBC - Uczestnicy-Założyciele (BŚ, BUŚ) Zebranie Uczestników - najwyższą władzą ŚBC -przedstawiciele Uczestników - głosowanie większości Zespół Koordynacyjny - 7 koordynatorów wybranych przez Zebranie (3 lata) Kolegium Naukowe - z instytucji naukowych, „doradza i opiniuje” w zakresie kolekcji naukowych (3 lata) Możliwe grupy robocze i projektowe powoływane przez Zebranie lub koordynatorów
    11. 11. Organizacja Podstawa działania : Porozumienie o współtworzeniu ŚBC by przystąpić wystarczy je pobrać ze strony ŚBC, jednostronnie podpisać i wysłać do Biblioteki Śląskiej Obszar działania (Uczestnicy) : terytorium historycznego Śląska (także czeskiego) oraz obecnego woj. Śląskiego (Zagłębie, Częstochowskie, Podbeskidzie) Obszar działania (zasięg) : wymiana danych w systemie 17 polskich bibliotek cyfrowych, zasób indeksowany przez globalne wyszukiwarki internetowe Uczestnicy : wszystkie instytucje reprezentujące sferę kultury, edukacji i nauki, pragnące realizować cele Porozumienia Domeny : .sbc.org.pl ; .digitalsilesia.eu Wsparcie Uczestników : Forum ŚBC
    12. 12. Zasady ŚBC <ul><li>łatwo zostać Uczestnikiem ŚBC, łatwo można zrezygnować </li></ul><ul><li>dla Uczestnika - ŚBC jest nieodpłatną usługą biblioteki cyfrowej </li></ul><ul><li>identyfikacja własnego zasobu (logo, exlibris przy publikacji oraz link do strony Uczestnika) </li></ul><ul><li>rozproszenie i wielość Uczestników - szybki przyrost zasobu </li></ul><ul><li>brak centralnej kontroli i selekcji publikacji (filtrowanie rozproszone) - różnorodność zasobu </li></ul><ul><li>sposób skanowania (publikowania) i jego tempo jest autonomiczną decyzją każdego Uczestnika </li></ul><ul><li>wszyscy publikują na tych samych zasadach </li></ul><ul><li>każdy sam rozwiązuje kwestię praw autorskich lub własności (stwierdzenie wygaśnięcia lub umowa z autorem/właścicielem) </li></ul><ul><li>wszyscy zachowują prawa do swojego zasobu </li></ul>
    13. 13. ŚBC - tworzenie i korzystanie z zasobu Śląska Dodawanie publikacji, zarządzanie Przeglądanie, wyszukiwanie, czytanie Aplikacja redaktora i administratora Aplikacja czytelnika – strony WWW Biblioteka Cyfrowa czytelnicy redaktorzy Uczestników
    14. 14. Interoperacyjność Rozproszone współtworzenie, koordynacja digitalizacji, scalanie w wirtualne kolekcje zasobów w systemie polskich bibliotek cyfrowych - peer to peer 18 bibliotek cyfrowych ok. 125 tys. publikacji OAI-PMH OAI-PMH Wielkopolska BC Kujawsko-Pomorska BC Podlaska BC Małopolska BC BC Uniwersytetu Wrocławskiego Śląska BC
    15. 16. 5 wersji językowych interfejsu polska angielska niemiecka francuska czeska udostępnione innym BC
    16. 17. „ Gromadzenie” - wybór dzieł do skanowania (opublikowania), - weryfikacja praw autorskich lub pozyskanie zgody autora (wydawcy), - skanowanie i obróbka cyfrowa Tworzenie biblioteki cyfrowej
    17. 18. „ Gromadzenie, cz. 2” -obróbka graficzna skanów, - OCR (rozpoznanie tekstu), - zapis w postaci pliku (DjVu, PDF, JPG) Tworzenie biblioteki cyfrowej
    18. 19. ŚBC Redagowanie zasobu
    19. 20. Tworzenie biblioteki cyfrowej „ Udostępnianie”
    20. 21. Tworzenie biblioteki cyfrowej „ Udostępnianie”
    21. 22. Tworzenie biblioteki cyfrowej Archiwizacja - RDMF - rich digital master file - długoterminowe przechowywanie - wielka objętość zasobu master - migracja, emulacja, muzeum sprzętu i oprogramowania ? dziś niebawem Źródło: http://noticiastech.com/wordpress/wp-content/uploads/2007/04/servidores_en_datacenter.jpg
    22. 23. Pochodzenie publikacji ŚBC <ul><li>zbiory Uczestników i pozyskane przez nich </li></ul><ul><li>zbiory innych instytucji kultury i edukacji </li></ul><ul><li>zbiory stowarzyszeń (np. Rodzina Policyjna 1939) </li></ul><ul><li>zbiory osób prywatnych (także cyfrowe) </li></ul>Rodzaje publikacji <ul><li>książki </li></ul><ul><li>artykuły (preprinty!), doktoraty, habilitacje </li></ul><ul><li>kartografia </li></ul><ul><li>ikonografia </li></ul><ul><li>dokumenty życia społecznego </li></ul><ul><li>możliwe 3D </li></ul>
    23. 24. Eksperymentalna publikacja 3D - VRLM „Muzeum (wystawa?) w bibliotece cyfrowej” Można po niej „chodzić” ...
    24. 25. Elektroniczny montaż defektów Uzupełnienie brakującej karty z egz. innej biblioteki, zob. pole Opis
    25. 26. Rozpoznanie tekstu (OCR) z wizualizacją oryginału
    26. 27. Koordynacja, scalanie w wirtualne kolekcje i wyszukiwanie rozproszone Zapytanie do ŚBC Odpowiedź ŚBC przechowującej opisy wszystkich BC Zasób w Śląskiej BC (Biblioteka Śląska) Zasób w Zielonogórskiej BC ( Biblioteka Uniwersytetu Zielonogórskiego) Zasób w Zielonogórskiej BC Biblioteka Uniwersytetu Zielonogórskiego
    27. 28. Forum ŚBC - komunikacja między Uczestnikami
    28. 29. ŚBC - odwiedziny Wizyty z Niemiec Wizyty z Polski 7430 publikacji 547499 „udostępnień” średnio 74 razy każda nie ma publikacji nigdy nie otwieranych
    29. 30. ... oraz nieprzewidziane konsekwencje i zastosowania, czyli ... eschatologiczna funkcja BC Globalny zasięg ... 56 razy/miesiąc „stąd do wieczności” (mormonów)
    30. 31. <ul><li>Digitalizacja w Polsce: - brak ogólnokrajowych programów digitalizacji - brak stałych środków na tworzenie BC - brak szerszej znajomości technik cyfrowych - brak potrzeby ich stosowania - inicjatywy podejmowane samodzielnie - wielość ośrodków digitalizujących - różnorodne standardy przechowywania i prezentacji - słaby (ale rosnący) odbiór społeczny zasobów cyfrowych - digitalizacja procesem długotrwałym </li></ul>Społeczna Pracownia Digitalizacji Śląskiej Biblioteki Cyfrowej przy Bibliotece Śląskiej Mecenat 2007 - MKiDN
    31. 32. <ul><li>pomoc merytoryczna instytucjom współtworzącym ŚBC i pragnącym nawiązać współpracę (instruktaż, konsultacje, szkolenia, pomoc techniczna, niwelowanie przeszkód) </li></ul><ul><li>współpraca ze stowarzyszeniami regionalnymi, kolekcjonerami, pasjonatami historii Śląska </li></ul>Społeczna Pracownia Digitalizacji ŚBC
    32. 33. <ul><li>edukacja medialna – zajęcia dla młodzieży i seniorów, lekcje biblioteczne, prezentacje nowych technologii, współpraca z placówkami edukacyjnymi, pokazy sprzętu i oprogramowania samodzielna praca wolontariuszy i praktykantów (skanowanie, obróbka graficzna, opracowanie, publikacja w Śląskiej Bibliotece Cyfrowej) - odpowiedź na postawy partycypacji kulturowej i chęć pomocy w powiększaniu zasobu Śląskiej Biblioteki Cyfrowej zaznajomienie z technikami cyfrowymi i sieciami komputerowymi - „e-włączenie” społeczne osób, które ich nie znają </li></ul>Społeczna Pracownia Digitalizacji
    33. 34. <ul><li>Obsada i wyposażenie: 2 stałych opiekunów ze strony BŚ (bibliotekarz i informatyk) 4 stanowiska do skanowania wyposażone w skanery A4 i A3 przyjazne książkom oprogramowanie do tworzenia cyfrowych zasobów (obróbka, serwer kompresji) oprogramowanie redaktorskie do publikacji w BC </li></ul>Społeczna Pracownia Digitalizacji Śląskiej Biblioteki Cyfrowej przy Bibliotece Śląskiej Mecenat 2007 - MKiDN
    34. 35. Społeczna Pracownia Digitalizacji ŚBC Jak to wygląda?
    35. 36. Społeczna Pracownia Digitalizacji ŚBC Jak to wygląda?
    36. 37. Społeczna Pracownia Digitalizacji ŚBC Jak to wygląda? (po robocie ... ) ;-)
    37. 38. Społeczna Pracownia Digitalizacji ŚBC Obecnie: - 7 wolontariuszy - seniorów z UTW - 2 wolontariuszy - studentów UŚ - kilkunastu przeszkolonych bibliotekarzy z województwa śląskiego i kieleckiego - ok. 170 publikacji Niebawem: - szkolenia 2-3 wolontariuszy ze Lwowa, stowarzyszenie polonijne, pragnące założyć Lwowską BC
    38. 39. Społeczna Pracownia Digitalizacji ŚBC W imieniu bibliotekarzy cyfrowych ŚBC ZAPRASZAM do współpracy we współtworzeniu zasobu Śląskiej Biblioteki Cyfrowej
    39. 40. Społeczna Pracownia Digitalizacji ŚBC Co trzeba posiadać: - podstawy obsługi komputera (by przejść instruktaż skanowania), - trochę zapału (potem sam rośnie) Gdzie się zgłosić: SPD - ul. Francuska 12, Katowice, parter, (dawna główna siedziba Biblioteki Śląskiej) - sala „Jedynka” Czynna: 7.30-15.30, pn.-pt. Kontakty: tel. (032) 203-23-09 mail: spd.sbc@gmail.com Remigiusz Lis Biblioteka Śląska Śląska Biblioteka Cyfrowa

    ×