• Save
Resultaten telproject MUS (stadsvogels) Arnhem
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×
 

Resultaten telproject MUS (stadsvogels) Arnhem

on

  • 911 views

 

Statistics

Views

Total Views
911
Views on SlideShare
908
Embed Views
3

Actions

Likes
0
Downloads
0
Comments
0

2 Embeds 3

https://twitter.com 2
http://twitter.com 1

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Microsoft PowerPoint

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

Resultaten telproject MUS (stadsvogels) Arnhem Resultaten telproject MUS (stadsvogels) Arnhem Presentation Transcript

  • MUS in Arnhem 2012Jan Schoppers
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Inhoud • Aanleiding • MUS • Postcodegebieden • Resultaten • Conclusies en hoe verder
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Aanleiding • Opdracht van de gemeente Arnhem • Overzicht en verspreiding van stadsvogels • Gebruik voor intern meetnet • Mogelijkheden MUS • Communicatie en voorlichting
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland MUS Meetnet Urbane Soorten • Een nieuw, langjarig monitoring- programma voor alle (algemene) vogelsoorten in bebouwde gebieden Doelstellingen: • Het monitoren van trends in de aantallen en verspreiding van alle broedvogelsoorten • Uitvoering door ervaren vogeltellers en door beginners
  • Sovon Vogelonderzoek NederlandWaarom nieuw nationaal stadsvogelmeetnet? • We weten te weinig van vogels in bebouwd gebied • Stadsvogelen niet populair • Stadsvogels wel populair • 16% van Nederland is reeds verstedelijkt • Typische stadsvogels gaan hard achteruit. Huismus op de Rode Lijst en Spreeuw en Kuifleeuwerik bijna uitgestorven
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Telmethode MUS is eenvoudig • Waarnemers kiezen zelf een postcodegebied • 12 willekeurige telpunten • 5 minuten alles tellen • 3 telrondes: 1e: 1-30 april (bij zonsopkomst) 2e: 15 mei-15 juni (bij zonsopkomst) 3e: 15 juni-15 juli (zomeravondtelling, speciaal voor Gierzwaluwen)
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Random aangewezen telpunten
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Welke vogels tellen mee? • Alle vogels met terreinbinding (jagende Sperwer en foeragerende meeuwen wel) • Geen onderscheid maken tussen zang, foerageren, geslacht of leeftijd • Bij Gierzwaluw niet alleen de laag vliegende vogels maar ook die hoog vliegen; wordt dezelfde hoog vliegende groep op meerdere telpunten gezien, noteer deze dan slechts één keer. Niet noteren • Overtrekkende vogels (bv. overtrekkende Sperwer, ganzen, Graspiepers niet) • Slaaptrek (bv. bij meeuwen, kraaien en Spreeuw).
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland MUS groeit nog steeds aantal jaarlijks ingevoerde tellingen per ronde 700 600 500 400 MUS 1 MUS 2 300 MUS 3 200 100 0 2007 2008 2009 2010 2011 2012
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Postcodegebieden Arnhem post wijk of gebied SOVON-teller MUS-teller nieuw code of al voor 2012 6811 Centrum, Utrechtsestraat X 6812 Klingelbeek, Lombok X X 6813 Hoogkamp, Heijenoord eo X • Via een 6814 Burgemeesterswijk, Gulden Bodem X X informatieavond 6815 Alteveer-Cranevelt X 6816 Schaarsbergen X werden alle tellers 6821 Hazegrietje, Sonsbeek-Noord, St Marten X geïnstrueerd 6822 Klarenbeek en Klarendal X • 8 postcodegebieden 6823 Monnikenhuizen en Geitenkamp X werden al voor 2012 6824 Molenhoek, Plattenburg, Angerenstein en Paasberg X 6825 Elsweide, Over het lange Water, Ijsseloord X geteld 6826 Presikhaaf X • Nieuwe tellers hadden 6827 Industrie Westervoortsedijk, Driepoortenweg, Haven X de mogelijkheid om 6828 Spijker- en Statenkwartier, Het Broek X met een Sovon- 6831 Kronenburg, Overmaat X 6832 Middelgraaflaan, Eimersweide, Immerloo X medewerker 6833 Malburgen en Bakenhof X X telervaring op te doen 6834 Immerloo II, Het Duifje X 6835 Vredenburg, Holthuizen X 6836 Rijkerswoerd X X 6841 Malburgen-West, Meinerswijk X 6842 Elden X 6843 Elderveld-Noord en -Zuid X 6844 De Laar-West X 6845 De Laar-Oost X 6846 Schuytgraaf X X
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten • 95 vogelsoorten samen 23.151 ex. • 17 soorten van de Rode Lijst • 8 zoogdieren samen 216 ex.
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten: aantallen per soort per ronde SOORT RL 1 2 3 totaal Fuut 16 30 35 81 Aalscholver 27 14 5 46 Blauwe Reiger 35 8 5 48 Ooievaar 3 1 2 6 Lepelaar 1 1 2 Knobbelzwaan 21 37 68 126 Grauwe Gans 660 491 199 1350 Soepgans 8 3 18 29 Grote Canadese Gans 2 2 Nijlgans 68 64 49 181 Bergeend 4 1 5 Smient 6 6 Krakeend 1 2 3 Wilde Eend 231 170 171 572 Soepeend 45 41 72 158 Slobeend 1 4 4 Tafeleend 2 2 Kuifeend 54 29 19 102 Havik 1 1 Sperwer 2 3 5 10 Buizerd 1 1 3 5 Torenvalk 1 4 5 Boomvalk 1 1 3 4 Slechtvalk 1 1 2 2 5 Fazant 19 17 3 39 Waterhoen 22 12 8 42 Meerkoet 166 122 256 544 Scholekster 26 33 40 99 Kleine Plevier 4 1 4 9 Kievit 7 6 92 105 Grutto 1 1 1 Tureluur 1 2 1 3 Kokmeeuw 47 47 Kleine Mantelmeeuw 14 13 25 52 Zilvermeeuw 8 3 4 15 Geelpootmeeuw 1 1 Visdief 1 2 10 12
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten Stadsduif 69 82 69 220 Holenduif 14 21 19 54 Houtduif 593 543 454 1590 Turkse Tortel 246 232 136 614 Koekoek 1 3 5 8 Gierzwaluw 1 340 1227 1568 IJsvogel 1 1 Groene Specht 1 6 5 5 16 Grote Bonte Specht 35 37 24 96 Oeverzwaluw 10 44 54 Boerenzwaluw 1 3 17 52 72 Huiszwaluw 1 33 33 Graspieper 1 3 1 4 Gele Kwikstaart 1 1 1 2 Witte Kwikstaart 12 19 11 42 Winterkoning 152 158 41 351 Heggenmus 101 62 18 181 Roodborst 71 39 21 131 Nachtegaal 1 1 1 Blauwborst 1 2 3 Zwarte Roodstaart 16 15 12 43 Gekraagde Roodstaart 1 1 Roodborsttapuit 1 5 2 8 Merel 741 883 498 2122 Zanglijster 94 68 43 205 Grote Lijster 1 2 3 Bosrietzanger 5 1 6 Kleine Karekiet 34 10 44 Spotvogel 1 1 1 Braamsluiper 2 1 3 Grasmus 25 3 28 Tuinfluiter 2 25 4 31 Zwartkop 103 168 63 334 Tjiftjaf 204 136 110 450 Fitis 14 5 2 21 Goudhaan 3 3 2 8 Vuurgoudhaan 1 1 2
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten Staartmees 7 8 15 Glanskop 3 3 Kuifmees 1 1 Pimpelmees 277 142 45 464 Koolmees 442 256 97 795 Boomklever 38 18 5 61 Boomkruiper 45 51 25 121 Gaai 83 56 48 187 Ekster 296 308 199 803 Kauw 589 738 727 2054 Roek 14 12 26 Zwarte Kraai 393 360 240 993 Spreeuw 256 220 2050 2526 Huismus 1 845 1011 487 2343 Ringmus 1 2 3 2 7 Vink 167 153 79 399 Groenling 96 61 31 188 Putter 18 15 25 58 Kneu 1 4 5 4 13 Appelvink 3 8 3 14 Rietgors 1 5 1 7 Egel 1 1 Haas 8 4 12 Konijn 18 38 28 84 konijn verwilderd 2 2 Dwergvleermuis 1 1 Eekhoorn 1 1 Vos 1 1 Kat 27 48 39 114 vogels 17 7528 7498 8131 23151 77 85 76 95 zoogdieren 54 92 70 216 4 5 4 8
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten Arnhem Nederland top 25 n n/pcg n pcg n/pcg 1 Huismus 2343 90 Kauw 50852 604 83 n= aantal 2 Merel 2122 82 Merel 35921 616 58 pcg= postcodegebied 3 Kauw 2054 79 Houtduif 32552 616 53 4 Houtduif 1590 61 Huismus 25867 563 42 5 Gierzwaluw 1568 60 Gierzwaluw 24189 543 39 • Veel soorten doen het 6 Grauwe Gans 1350 52 Koolmees 15963 615 26 goed (groen) in Arnhem; 7 Zwarte Kraai 993 38 Spreeuw 15148 536 25 Stadsduif onder 8 Ekster 803 31 Zwarte Kraai 12968 596 21 gemiddeld (rood) 9 Koolmees 795 31 Turkse Tortel 12220 546 20 10 Turkse Tortel 614 24 Ekster 11761 607 19 • Vooral vogels van huizen, 11 Wilde Eend 572 22 Wilde Eend 11399 534 19 water en bomen hoge 12 Meerkoet 544 21 Kokmeeuw 9427 315 15 aantallen 13 Spreeuw 526 20 Vink 8324 558 14 14 Pimpelmees 464 18 Stadsduif 8288 307 • Bijna een kwart van alle 13 15 Tjiftjaf 450 17 Tjiftjaf 8004 575 13 Grauwe Ganzen in NL in 16 Vink 399 15 Meerkoet 7788 455 13 Arnhem vastgesteld 17 Winterkoning 351 14 Pimpelmees 7425 581 12 • Meeuwen en 18 Zwartkop 334 13 Winterkoning 6686 549 11 Halsbandparkiet doen het 19 Stadsduif 220 8 Grauwe Gans 5819 195 9 20 Zanglijster 205 8 Zilvermeeuw 5729 289 in west-NL goed 21 Groenling 188 7 9 9 Kleine Mantelmeeuw 5591 273 22 Gaai 187 7 Groenling 4969 511 8 23 Nijlgans 181 7 Zwartkop 4503 499 7 24 Heggenmus 181 7 Roek 3860 91 6 25 Soepeend 158 6 Halsbandparkiet 3723 155 6
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten: N is Arnhem-Noord boven de Rijn/Ijssel hoog oudste deel; Z laag meest >= jaren 60 Grauwe Gans opvallend aanwezig in Arnhem-Z; Nijlgans enige watervogel die meer voorkomt in N
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten Beide soorten meer in Z, lage en nieuwe deel van Arnhem
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten Scholekster vooral op industrieterrein en nieuwbouw, Kleine Mantel kleine kolonie Kleefsche Waard (grote stip), rest foeragerende vogels
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten Kauw hoogste aantallen in het oudste deel van N en oudste deel (Malburgen)in Z. Stadsduif geconcentreerd vooral in winkelcentra
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten Gierzwaluw ook in MUS een lastige soort (vliegende vogels tellen) maar vertoont (verrassende) gelijkenis met Huismus. Huismus hoogste aantallen in Z!! en wordt gezien als kwartiermaker van Gierzwaluw
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Huismus 50 aantal/postcodegebied 40 30 ronde 1 ronde 2 20 ronde 3 10 0 grote verschillen tussen steden, in A’dam en Den Haag zijn grote delen Huismusloos. Arnhem springt er uit, net als ook Almere een nieuwe stad.
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Huismus grote verschillen tussen steden, in A’dam en Den Haag zijn grote delen Huismusloos. Arnhem (rechtsonder) springt er uit, net als Almere, een nieuwe stad!
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten vooral industrieterrein en nieuwbouw; ruderaal, korte vegetatie en grote platte daken zijn ook belangrijk voor voedsel (insecten)
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten Oudste bomen in N, Grote Bonte Specht is de kwartiermaker voor de Boomklever en andere holenbroeders in Z
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten De groene wijken (bomen) springen er uit bij Vink. Merel is minder kritisch en broedt vooral in struiken e.d en ook belangrijk gazons voor regenwormen
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten De groene en oudste wijken springen er uit bij Houtduif. Turkse Tortel doet het opvallend beter in Z en mijdt de wijken met veel oude bomen. De Turkse Tortel ook wat kritischer.
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten Groenling vooral in de parkachtige wijken. Ekster beter in Z en afwezig in versteende wijken en met veel bomen
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten Zwartkop vooral in de groene wijken. Tuinfluiter heeft ook meer een voorkeur voor struwelen (en vochtiger bodem) en opvallend is dat de cluster samenvalt met belangrijkste cluster Zwartkop.
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten Grasmus vooral langs de randen van de stad, een overhoek treinsporen in N (Presikhaaf) is ook geschikt. Kleine Karekiet in waterrijke Z waar ook riet staat
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Resultaten In Arnhem 1 kolonie Roek en mooi te zien waar ze rondom in het stedelijk gebied foerageren. Konijn bijna alleen in Z, Schuytgraaf en Rijkerswoerd jongste wijken ontbreekt de soort.
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Verschillen tussen N en Z N Z Stadsduif 2,5 3,9 Opvallende verschillen: Houtduif 25,0 20,3 Weergegeven is het Turkse Tortel 5,7 13,8 Gierzwaluw 52,6 40,9 gem.aantal/postcodegebied tijdens de Grote Bonte Specht 1,7 1,1 1e, 2e of Gierzwaluw 3e telling. Roodborst 4,1 1,1 Merel 31,4 37,0 Zanglijster 3,6 3,7 Zo’n vergelijking kan natuurlijk ook Zwartkop 5,9 7,1 gemaakt worden per Tjiftjaf 9,2 6,3 wijk/buurt, bouwperiode of type Pimpelmees 15,2 5,3 bebouwing. Koolmees 18,6 15,2 Boomkruiper 2,4 1,4 Ekster 9,1 15,1 Kauw 38,0 17,2 Spreeuw 5,9 14,4 Huismus 32,0 46,9 Vink 9,9 2,4 Groenling 3,9 3,5 totaal 273,6 313,1 soorten 69 76
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Benchmark voor MUS huizenbroeders geteld aantal per punt Voorbeeld Stadsvogelindicator Zoetermeer Weergegeven is het aantal/punt per soortgroep hier de huizenbroeders zoals Huismus, Gierzwaluw, Sp reeuw en Kauw. Soortgroepen naar broedplek, habitat of voedsel geven een beter beeld van de kwaliteit van de leefomgeving, dan bij één soort.
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Score/index t.o.v. vergelijkbare wijken in NL rood en roze: onder gemiddeld, geel: gemiddeld en blauw boven gemiddeld In de Stadsvogelindicator wordt een vergelijk gemaakt per punt met dezelfde (bouwjaar, type) wijken/buurten in de rest van NL. Er komt een score of index uit in 5 klassen. De vergelijking kan ook gemaakt worden alleen van de wijken in de stad zelf.
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Benchmark per buurt huizenbroeders Alle punten per buurt (CBS-indeling) of wijk krijgen dan samen een score voor de soortgroep. Blauw & geel (boven) gemiddeld en roze & rood onder gemiddeld. Extra voorzieningen en beheer gericht op huizenbroeders moet vooral gedaan worden in de rode en roze wijken.
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Conclusie • 1 jaar MUS geeft een verrassend (goed) beeld • Nog beter is meerdere jaren geteld zodat trefkans en weersomstandigheden uitgekristalliseerd worden • Een toename in getelde MUS-plotjes • Een opstap voor monitoring van trends • Een aantal plotjes zijn weer beschikbaar
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Vacante postcodegebieden Arnhem aanmelden via www.sovon.nl Telprojecten-MUS ook is er een internet MUS-cursus voor slechts €12,50 post wijk of gebied code 6811 Centrum, Utrechtsestraat 6813 Hoogkamp, Heijenoord eo 6816 Schaarsbergen 6825 Elsweide, Over het lange Water, Ijsseloord 6827 Industrie Westervoortsedijk, Driepoortenweg, Haven 6831 Kronenburg, Overmaat 6832 Middelgraaflaan, Eimersweide, Immerloo 6834 Immerloo II, Het Duifje 6835 Vredenburg, Holthuizen 6841 Malburgen-West, Meinerswijk 6842 Elden 6844 De Laar-West
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland
  • Sovon Vogelonderzoek Nederland Dankwoord • MUS-tellers • Gemeente Arnhem • Sovon-medewerkers • Foto’s Harvey van Diek en JS