Inleiding Nicola Pisano, Huub Giotto, Roel Korte inleiding vroege Renaissance   Ghiberti en Donatello  Robbert-Jan Do...
De preekstoel I Eerste klassieke  werk van de  Renaissance Baptisterium te Pisa Nicola Pisano 1260Let op:  a. Algemene ...
Invloeden                     Antieke beelden in Apulia (Zuid-Italië) In het koninkrijk Sicilië: seculier beeldhouwwerk...
De preekstoel II                       Gemaakt van resten marmer uit Ostia en Porto (It.) Verschilt opvallend van ander...
De preekstoel III Ruimte tussen de zuilen                            in Gotische stijl  afgewerkt Overeenkomsten Boog  ...
De preekstoel IV Zeshoekig Zeven zuilen deels rustend  op leeuwen De panelen: Geboorte van christus Aanbidding der ko...
De preekstoel V              Alle afgebeelde scènes zijn gebaseerd op antieke sarcofagen m.u.v. het Laatse Oordeel (Byza...
Imitatie of kopie?                 Slechts een paar figuren op de kansel zijn terug te  voeren naar een klassieke bron, ...
Het paneel van de              geboorte I Eenvoudig rechthoekig kader Weinig figuren Kader wordt volledig  opgevuld doo...
Het paneel van de           geboorte IIZe draagt een kam in haar golvend haarOgen zijn uitdrukkingsloosSobere indrukLi...
Het paneel van de          geboorte III Maria figuur ligt op  dezelfde manier  achterover Let op waardigheid  waarmee de...
Giovanni Pisano (zoon van)                           Had niets met de Romeinse wijze van afbeelden 1265 samen met Nicol...
De preekstoel in de           kathedraal Bijna rond, vaag acht-  hoekig Zwaar versierde panelen,  gebogen en diep  uitge...
Giovanni‟s paneel van de           geboorte                   i.t.t. Nicola:Luchtiger (niet de ernst van Nicola)De maa...
Giovanni en Gotiek             Leert grote en krachtige figuren maken in Frankrijk  bij de Gotische kathedralen Maakt d...
Arnolfo da Cambio I              Leerling van Nicola en zijn erfgenaam van de  klassieke stijl. Werkt met Nicola aan de...
Arnalfo da Cambio II              Stijl het best te zien aan de tombe van kardinaal de  Bray (Orvieto, 1282) Populair g...
Arnolfo da Cambio III            Gevel kathedraal van Florence (1589 afgebroken) Overblijfselen: achteroverleunende maa...
Tussenbalans              Greenhalgh                   Als we de Renaissance gelijk willen stellen met een  echte klassi...
De overleveringBegon zijn carrière in de schapen                  Werd ontdekt door CimabueKwam uiteindelijk terecht b...
De kerk van St.    Franciscus in Assisi                       St. Franciscus.In de bovenkerk maakte Giotto maar liefst 2...
Aardbeving 1997      


De Navicella                                    Matteüs 14: 25-33Tegen het einde van de nacht kwam hij naar hen toe, lope...
Tijd voor het echte werk!              Grootste werk van Giotto is te vinden in de  Arena Kapel in Padua Mogelijk is de...
Inrichting van de kapel (1)                                  Boven de ramen: Het verhaal van Joachim en Anna en het vroe...
Inrichting van de kapel (2)                                 De doop van Christus is direct boven de kruisiging, en het w...



Het leven van Jezus        
Lucas 1: 26-33In de zesde maand zond God de engel Gabriël naar de stad Nazaret in Galilea, naar een meisje dat was uitgeh...
Matteüs 3: 13-17Toen kwam Jezus vanuit Galilea naar de Jordaan om door Johannes gedoopt te worden. Maar Johannes probeerd...
Lucas 19: 1-5Jezus ging Jericho in en trok door de stad. Er was daar een man die Zacheüs heette, een rijke hoofdtollenaar...

Lucas 22: 47-49Terwijl hij nog sprak, kwam er opeens een horde mensen aan. Voorop liep de man die Judas heette, een van d...
Kerk van het Heilig Kruis in Florence                                Basilica di Santa Croce


De Toren van Giotto             De bas-reliëfs aan de voet van de  toren zijn een uitbeelding van de  creatie van de men...
De Peruzzi kapel De Peruzzi kapel is de                           tweede kapel rechts van  het koor en gemaakt in  opdra...

De Bardi Kapel                         Gebouwd in opdracht van de  Bardi familie. In de 18e eeuw herontdekte  fresco‟s ...


De vroege Renaissance Florence als décor                      Renaissance ≠ klassiek Verschillende antieke stijlen  be...
Beeldhouwkunst en  burgerlijke trots              Florence als begin:         Maatschappelijke bloei         Intellect...
Beeldhouwkunst en burgerlijke trots                              Het begint met beeldhouwkunst, niet met   schilderwerk....
Personen                        Lorenzo Ghiberti                                  (1378-1455) Nanni di Banco  (1384-1421) ...
Beeldhouwkunst en        burgerlijke trots Eerste monument:                           Porta della Mandorla 1391-1422 D...
Beeldhouwkunst en      burgerlijke trotsEerbetoon aan Maria   Naakte Hercules
Ghiberti 1401 – wedstrijd om  bronzen deuren voor de  kerk (doopkapel) in  Florence te maken Ghiberti wint wedstrijd,  B...
Ghiberti Offer van  Abraham
Ghiberti Herhaling van  thema in 1452
Florence BaptisteryIeder jaar op 21 maart,Nieuwjaar volgens de oudeFlorentijnse kalender, werdenalle kinderen die gedurend...
Florence Baptistery           Drie portalen   Oostelijke deur (1425)    Ghiberti    Michelangelo: “Porta del Pardiso” (...
GhibertiPaneel 1Adam & Eva- Nieuwe methoden voor weergeven van perspectief  Donatello, perspectief in verkorting- Rand van...
Donatello“Cadeautje”Kenmerken: Veelzijdigheid in stijl Dramatische stijl Menselijke emoties
Donatello – overzicht vanwerkenHabbakuk   Judith en Holofernes   Twee preekstoelen1427/35          1457/60          voor S...
Donatello                          Bijdrage aan klassieke traditie?    Uitdrukkingen in marmer of brons de gedachten en...
Donatello - vergelijkingVerschil met klassieke kunst                          Nadruk op lichamelijke                      ...
Donatello - vergelijking          Beeld van Nanni di Banco          (Vier Heiligen)          - Geen emoties          - Gee...
Donatello                              Geïnspireerd op de klassieken Vernieuwde toevoeging uit de RenaissanceVasari ove...
Donatello (Luc) Greenhalgh: “ Donatello’s interpretatie van de  Oudheid was vaak persoonlijker dan de leer van het  class...
Lucca della Robia Duidelijk klassiek door  lengte verdeeld in  afzonderlijke reliëfs van  keurig geklede  musicerende eng...
Een duivels karakter geeft Donatello aan zijn engelen die door elkaar heen dartelenDit zijn kinderen met vleugels die vr...
 Zij bewegen zich tegen een achtergrond van glinsterend  mozaïk, dat geeft nog meer reliëf aan hun ongewoon  karakter So...
 Een andere vergelijking  is die tussen werk van  Michelozzo en Donatello Zij maakten samen twee  graftombes Tombe van ...
 Michelozzo‟s nadenkende figuren houden het  gordijn voor de doodskist open Ook hier weer naturalistische en klassieke b...
Tombe van Johannes XXIII      (tegenpaus)          
Deze kunstenaar creëert het motief van het naar opzij gekeerde hoofd van de pausfiguur, omdat hij rekening houdt met het...
Marcus 1411-1413 Donatello was leerling  van Ghiberti Snel daarna werkzaam in  marmerwerkplaats van  de dom van Florence...
 Donatello verlaat Florence voor Padua, daar  produceert hij twee werken die van vitaal belang zijn  voor de ontwikkelin...
Gattamelata    
 VB van een groeiende  trend om „grote mannen‟  af te beelden Geïnspireerd door  ruiterstand beeld van  Marcus Aurelius
 Wereldlijk werk Mix van wijsheid, moed, patriottisme en heldendom Hoofd gelijkend naar Julius Caesar Staat hoog Bed...
Hoogaltaar van Sint-    Antonius        
MonumentaalVeel antieke elementen die ook de grootsheid van de kerk moeten benadrukken
Donatello‟s werk is cruciaal voor de klassieke traditie omdat hij demonstreert hoe steen zo te bewerken is, dat het voor ...
David 
 David als symbool van het reuzendodende Florence,  klein maar volmaakt. Ware karakter is niet militair maar erotisch ...
Tommazo Masaccio    Tommaso di Ser Giovanni Casai 1401-1428                 Na Donatello en Brunelleschi  verschenen Re...
Voorlopers               Beeldhouwkunst Lorenzo Ghiberti (1378-1455) Reliëfpaneel bronzen deuren van  baptisterium in Fl...
Voorlopers                Beeldhouwkunst                             Donatello (1386-1466) Het gastmaal van Herodes:  -...
DonatelloSt Marcus en St George
Invloed van Giotto di Bondone                (1266-1367)                                      Plasticiteit van zijn figu...
De heilige Drie-eenheid met weldoeners                          (1425)                                   Holy Trinity with...
De heilige Drie-eenheid met weldoeners                           (1425) Figuren: God de Vader, Jezus Christus,  Maria en ...
Invloeden klassieke    architectuur

De cijnspenningThe Tribute money      
De cijnspenning              The Tribute money   Toepassen van atmosferisch perspectief   Expressieve gezichten (romeins...
De Brancacci-kapel
De Brancacci-kapel           Masolino da Panicale           Tommazo Masaccio           Filippo Lippi
De Brancacci-kapel1 The Temptation of Adam and Eve2 The Expulsion from the Garden of Eden3 Peters Calling4 The Tribute Mon...
1 The Temptation of Adam andEve2 The Expulsion from the                                    De Brancacci-kapelGarden of Ede...
1 The Temptation of Adamand Eve                             De Brancacci-kapel2 The Expulsion from theGarden of Eden3 Pete...
Piero della Francesca • 1420-1492 (Borgo San Sepolero) • Absorbeerde stijl van Masaccio • Wiskundige invloeden in zijn   w...
Invloeden                     Domenico Veneziano• Voorbeeld nieuw type altaar paneel• “Het heilige gesprek”:    Tronende m...
Invloeden               Tommazo Masaccio Vergelijking : Madonna della Misericordia (Piero della Francesco)               ...
The story of the True Cross (1452-1459) Fresco‟s voor koor in S Francesco te Arezzo Legende van het ware kruis Keizerin...
Sigismondo Malatesta before        his patron saint Invloed van Batistta Alberti (kerk werd door hem  „klassieke tempel‟)...
Tempietto del S Sepolcro              in de Rucellai kapel in S Pancrazio                     Van Batistta Alberti   Marm...
Flagellation of Christ (?1456)   Strakke architectuur geïnspireerd door Alberti     Ingewikkeld perspectief (kijkdoos ef...
The victory of Heraclitus Invloed van Ucello Paolo (1397-1495)  Geobsedeerd door perspectief (verkorten) Slag tussen de ...

Mantegna                    Zijn opleiding begon toen hij 11 jaar was als leerling  van de schilder Francesco Squarcione...
Ovetari Kapel In de Ovetari Kapel maakte  Mantegna een reeks fresco die de  legendes van St. Jakobus de  mindere en St. C...
 Mantegna gebruikt  het perspectief om  een podium te  scheppen, waarop zijn  figuren, als  driedimensionale met  de hand...
1. Legende     van St.    Jacobus Kalm wend de  heilige man zich om  en geeft de zegen
2. Legende     van St.    Jacobus Stadspoort is een  triomfboog Soldaten Romeinse  legionairs
The meeting of the marquis  with his son, Cardinal   Francesco Gonzaga In 1460 werd hij benoemd tot  hofkunstenaar van he...
Thetriumph of  Caesar
The early renaissance
The early renaissance
The early renaissance
The early renaissance
The early renaissance
The early renaissance
The early renaissance
The early renaissance
The early renaissance
The early renaissance
The early renaissance
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

The early renaissance

721

Published on

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
721
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0
Actions
Shares
0
Downloads
5
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

The early renaissance

  1. 1. Inleiding Nicola Pisano, Huub Giotto, Roel Korte inleiding vroege Renaissance  Ghiberti en Donatello Robbert-Jan Donatello, Luc Masaccio en Piero della Francesca, Freek Mantegna, Arjen
  2. 2. De preekstoel I Eerste klassieke werk van de Renaissance Baptisterium te Pisa Nicola Pisano 1260Let op: a. Algemene vorm b. Houding van de afgebeelde figuren
  3. 3. Invloeden  Antieke beelden in Apulia (Zuid-Italië) In het koninkrijk Sicilië: seculier beeldhouwwerk in een klassieke stijl Geïmporteerde sarcofagen Antieke sarcofagen Camposanto Pisa Relief van een sarcofaag wordt door Nicola als model gebruikt (S. Paolo a Ripa d‟Arno)
  4. 4. De preekstoel II  Gemaakt van resten marmer uit Ostia en Porto (It.) Verschilt opvallend van ander werk uit dezelfde periode Voorbeeld preekstoel van Guido da Como (1250) Geïnspireerd door triomfbogen in Rome?
  5. 5. De preekstoel III Ruimte tussen de zuilen  in Gotische stijl afgewerkt Overeenkomsten Boog van Constantijn: Zuilen: Korinthische kapitelen De zwikken bevatten figuren Op de zuilen staan figuren De bovenste verdieping bevat gebeeldhouwde scènes
  6. 6. De preekstoel IV Zeshoekig Zeven zuilen deels rustend op leeuwen De panelen: Geboorte van christus Aanbidding der koningen Presentatie in de tempel Kruisiging Laatste oordeel Zwikken: profeten Op de zuilen: allegorische figuren
  7. 7. De preekstoel V Alle afgebeelde scènes zijn gebaseerd op antieke sarcofagen m.u.v. het Laatse Oordeel (Byzantijns ivoorwerk) en de kruisiging (Franse Gotiek)Voorbeeld de Phaedra sarcofaag uit de CamposantoPisano vervangt Phaedra voor de heilige maagd, het naakt vóór Phaedra verhuist één niveau lager en wordt het allegorische figuur voor kracht. De scene wordt nu de aanbidding door de wijzen.
  8. 8. Imitatie of kopie?  Slechts een paar figuren op de kansel zijn terug te voeren naar een klassieke bron, zoals de Phaedra sarcofaag Nicola maakt originele creaties, hij wordt geïnspireerd door klassieke werken, b.v. de sarcofagen Zijn werk ontstaat door een goede kennis van antieke en Romaanse prototypes Voorbeeld: het paneel van de geboorte
  9. 9. Het paneel van de geboorte I Eenvoudig rechthoekig kader Weinig figuren Kader wordt volledig opgevuld door de figuren Romeinse kleding, tunica, rijkelijk gevouwen en samengenomen rond het middel Overdekt door een pallium of toga. Maria draagt het over haar hoofd als een Romeinse matrone die een offer brengt.
  10. 10. Het paneel van de geboorte IIZe draagt een kam in haar golvend haarOgen zijn uitdrukkingsloosSobere indrukLijkt op een Romeins begrafenisportret uit de keizertijd.
  11. 11. Het paneel van de geboorte III Maria figuur ligt op dezelfde manier achterover Let op waardigheid waarmee de figuren hun toga fatsoeneren Bewegingen zijn langzaam en doordacht Greenhalgh: christelijke verhaal in antieke taal Let op kind!! (H.J.)
  12. 12. Giovanni Pisano (zoon van)  Had niets met de Romeinse wijze van afbeelden 1265 samen met Nicola en Arnalfo di Cambio: preekstoel in Sienna met meer Gotische karakteristieken. Maakt preekstoelen van de kathedraal van Pisa en de S. Andrea in Pistoia
  13. 13. De preekstoel in de kathedraal Bijna rond, vaag acht- hoekig Zwaar versierde panelen, gebogen en diep uitgesneden Geen simpele vormen Geen kledingstukken die veel plaats innemen Giovanni kiest voor een meer rechtlijnige stijl
  14. 14. Giovanni‟s paneel van de geboorte i.t.t. Nicola:Luchtiger (niet de ernst van Nicola)De maagd leunt achterover maar glimlacht ookWiegt het kind→ wiegje geen sarcofaagLichte rimpeling van de kleding strakker tegen lichaamVeel emotiePrecieze details van de buitenwereld
  15. 15. Giovanni en Gotiek  Leert grote en krachtige figuren maken in Frankrijk bij de Gotische kathedralen Maakt dit soort beelden in Sienna (gevel kathedraal) Zijn werk is populair in de 13e eeuw. Het classicisme van Nicola is dus niet de enige populaire stijl Alleen op het hoogtepunt van de Renaissance triomfeert het classicisme Spreekt vaak beperkte groep “kenners” aan Wordt qua productie vaak overtroefd door de Gotiek
  16. 16. Arnolfo da Cambio I  Leerling van Nicola en zijn erfgenaam van de klassieke stijl. Werkt met Nicola aan de preekstoel van Sienna en aan de relikwieënkist van Dominicus in Bologna In Rome leert hij het gebruik van gekleurd mozaïek (Cosmati)
  17. 17. Arnalfo da Cambio II  Stijl het best te zien aan de tombe van kardinaal de Bray (Orvieto, 1282) Populair gedurende de vroege Renaissance Dode ligt op een lijkbaar, bovenop de grafsteen omgeven door figuren, belangrijkste is een Maria- figuur gezeten op een troon
  18. 18. Arnolfo da Cambio III  Gevel kathedraal van Florence (1589 afgebroken) Overblijfselen: achteroverleunende maagd een Maria met Kind (Dommuseum) Maria met kind stond oorspronkelijk boven de centrale deur van de Dom
  19. 19. Tussenbalans Greenhalgh  Als we de Renaissance gelijk willen stellen met een echte klassieke stijl en niet als een vloed van antieke referenties binnen de Gotische stijl dan moeten we kijken naar de 14e eeuw, naar de fresco‟s van Giotto. De vader van de moderne schilderkunst.
  20. 20. De overleveringBegon zijn carrière in de schapen Werd ontdekt door CimabueKwam uiteindelijk terecht bij de koning van Napels en werd opperbouwmeester van de van de dom in Florence.
  21. 21. De kerk van St. Franciscus in Assisi  St. Franciscus.In de bovenkerk maakte Giotto maar liefst 28 frescos over het leven van
  22. 22. Aardbeving 1997 
  23. 23.
  24. 24.
  25. 25. De Navicella Matteüs 14: 25-33Tegen het einde van de nacht kwam hij naar hen toe, lopend over het meer. Toen de leerlingen hem op het meer zagenlopen, raakten ze in paniek. Ze riepen: ‘Een spook!’ en schreeuwden het uit van angst. Meteen sprak Jezus hen aan: ‘Blijfkalm! Ik ben het, wees niet bang!’ Petrus antwoordde: ‘Heer, als u het bent, zeg me dan dat ik over het water naar u toe moetkomen.’ Hij zei: ‘Kom!’ Petrus stapte uit de boot en liep over het water naar Jezus toe. Maar toen hij voelde hoe sterk dewind was, werd hij bang. Hij begon te zinken en schreeuwde het uit: ‘Heer, red me!’ Meteen strekte Jezus zijn hand uit, hijgreep hem vast en zei: ‘Kleingelovige, waarom heb je getwijfeld?’ Toen ze in de boot stapten, ging de wind liggen. In de bootbogen de anderen zich voor hem neer en zeiden: ‘U bent werkelijk Gods Zoon!’
  26. 26. Tijd voor het echte werk!  Grootste werk van Giotto is te vinden in de Arena Kapel in Padua Mogelijk is de kapel door Giotto zelf ontworpen maar dat is niet zeker. Binnen zijn diverse fresco‟s te vinden over het leven en de lijdensweg van Jezus, het leven van Maria, de zeven deugden, de zeven hoofdzonden. De frescos tonen de vernieuwende kwaliteiten van Giotto, met name wat betreft Cappella degli Scrovegni de weergave van diepte en emoties.
  27. 27. Inrichting van de kapel (1)  Boven de ramen: Het verhaal van Joachim en Anna en het vroege leven van hun dochter Maria. In het Schip is van links naar rechts het levensverhaal van Christus uiteen gezet. Een sterke ordening overheerst in de taferelen. Het decor is er sober gehouden (een architecturaal gewelf of massieve rotsen), de details zijn er beperkt: de aandacht gaat naar het essentiële. Het gaat hier om een „georganiseerde‟ kunst.
  28. 28. Inrichting van de kapel (2)  De doop van Christus is direct boven de kruisiging, en het water van de doop staat in contrast met het bloed van de kruisiging. In de hoogste scene houden de engelen het gewaad van Christus op, terwijl onder de soldaten er om gokken. Tot slot een scene waarbij de rijken en machtigen vallen voor een zwakkere, maar grotere King. In de scene ernaast wordt dezelfde koning getoond in de dienst van de zondige mensheid.
  29. 29.
  30. 30.
  31. 31.
  32. 32. Het leven van Jezus 
  33. 33. Lucas 1: 26-33In de zesde maand zond God de engel Gabriël naar de stad Nazaret in Galilea, naar een meisje dat was uitgehuwelijktaan een man die Jozef heette, een afstammeling van David. Het meisje heette Maria. Gabriël ging haar huis binnen enzei: ‘Gegroet Maria, je bent begenadigd, de Heer is met je.’ Ze schrok hevig bij het horen van zijn woorden en vroegzich af wat die begroeting te betekenen had. Maar de engel zei tegen haar: ‘Wees niet bang, Maria, God heeft je zijngunst geschonken. Luister, je zult zwanger worden en een zoon baren, en je moet hem Jezus noemen. Hij zal eengroot man worden en Zoon van de Allerhoogste worden genoemd, en God, de Heer, zal hem de troon van zijn vaderDavid geven. Tot in eeuwigheid zal hij koning zijn over het volk van Jakob, en aan zijn koningschap zal geen eindekomen.’
  34. 34. Matteüs 3: 13-17Toen kwam Jezus vanuit Galilea naar de Jordaan om door Johannes gedoopt te worden. Maar Johannes probeerdehem tegen te houden met de woorden: ‘Ik zou door u gedoopt moeten worden, en dan komt u naar mij?’ Jezusantwoordde: ‘Laat het nu maar gebeuren, want het is goed dat we op deze manier Gods gerechtigheid vervullen.’ Toenstemde Johannes ermee in. Zodra Jezus gedoopt was en uit het water omhoogkwam, opende de hemel zich voor hemen zag hij hoe de Geest van God als een duif op hem neerdaalde. En uit de hemel klonk een stem: ‘Dit is mijn geliefdeZoon, in hem vind ik vreugde.’
  35. 35. Lucas 19: 1-5Jezus ging Jericho in en trok door de stad. Er was daar een man die Zacheüs heette, een rijke hoofdtollenaar. Hij wildeJezus zien, om te weten te komen wat voor iemand het was, maar dat lukte hem niet vanwege de menigte, want hij wasklein van stuk. Daarom liep hij snel vooruit en klom in een vijgenboom om Jezus te kunnen zien wanneer hij voorbijkwam.Toen Jezus daar langskwam, keek hij naar boven en zei: ‘Zacheüs, kom vlug naar beneden, want vandaag moet ik in jouwhuis verblijven.’
  36. 36.
  37. 37. Lucas 22: 47-49Terwijl hij nog sprak, kwam er opeens een horde mensen aan. Voorop liep de man die Judas heette, een van de twaalf; hij gingnaar Jezus toe om hem te kussen. 48 Maar Jezus zei tegen hem: ‘Judas, lever je de Mensenzoon uit met een kus?’ 49 Toendegenen die bij hem stonden zagen wat er ging gebeuren, vroegen ze: ‘Heer, zullen we er met het zwaard op los slaan?
  38. 38. Kerk van het Heilig Kruis in Florence  Basilica di Santa Croce
  39. 39.
  40. 40.
  41. 41. De Toren van Giotto  De bas-reliëfs aan de voet van de toren zijn een uitbeelding van de creatie van de mens, menselijke bezigheden, de planeten, kunst en de zeven sacramenten. Het zijn werken van Donatello en andere Florentijnse beeldhouwers.
  42. 42. De Peruzzi kapel De Peruzzi kapel is de  tweede kapel rechts van het koor en gemaakt in opdracht van de rijke Peruzzi familie. Binnen zijn diverse fresco‟s te zijn over Johannes de Doper en Johannes de Apostel.
  43. 43.
  44. 44. De Bardi Kapel  Gebouwd in opdracht van de Bardi familie. In de 18e eeuw herontdekte fresco‟s over het leven van St. Franciscus.
  45. 45.
  46. 46.
  47. 47. De vroege Renaissance Florence als décor  Renaissance ≠ klassiek Verschillende antieke stijlen beinvloeden de klassieke traditie
  48. 48. Beeldhouwkunst en burgerlijke trots   Florence als begin:  Maatschappelijke bloei  Intellectuele begeerte  Burgers: “wij zijn opvolgers van het oude Rome”  Afbeelding: Culuccio Salutati, kanselier van de Florentijnse Republiek (1375-1406)
  49. 49. Beeldhouwkunst en burgerlijke trots   Het begint met beeldhouwkunst, niet met schilderwerk. Redenen:  Schilderkunst minder ver gevorderd  Schilderkunst was doorgaans religieus  Beeldhouwkunst was:  Publieke kunst  Burgerlijke kunst  In oudheid: patriottische doeleinden Bijvoorbeeld de Zuil van Trajanus
  50. 50. Personen Lorenzo Ghiberti (1378-1455) Nanni di Banco (1384-1421) Leerling tussen 1404 en 1407 Donatello (1386-1466)
  51. 51. Beeldhouwkunst en burgerlijke trots Eerste monument:  Porta della Mandorla 1391-1422 Dom van Florence Door Donatello en Nanni di Banco
  52. 52. Beeldhouwkunst en burgerlijke trotsEerbetoon aan Maria Naakte Hercules
  53. 53. Ghiberti 1401 – wedstrijd om bronzen deuren voor de kerk (doopkapel) in Florence te maken Ghiberti wint wedstrijd, Brunelleschi verliest
  54. 54. Ghiberti Offer van Abraham
  55. 55. Ghiberti Herhaling van thema in 1452
  56. 56. Florence BaptisteryIeder jaar op 21 maart,Nieuwjaar volgens de oudeFlorentijnse kalender, werdenalle kinderen die gedurende devorige 12 maanden warengeboren, voor eengemeenschappelijk doopselbijeengebracht. HetBaptisterium was hierdoor nietenkel een religieus monumentmaar ook een burgerlijksymbool, in feite het oudstesymbool van de FlorentijnseRepubliek.
  57. 57. Florence Baptistery  Drie portalen  Oostelijke deur (1425) Ghiberti Michelangelo: “Porta del Pardiso” (Paradijspoort)  Noordelijke deur Ghiberti 28 panelen. Vooral Nieuwe Testament  Zuidelijke deur Pisano
  58. 58. GhibertiPaneel 1Adam & Eva- Nieuwe methoden voor weergeven van perspectief Donatello, perspectief in verkorting- Rand van kaders versierd met 24 nissen- Afbeeldingen van profeten en Bijbelse figuren- 24 ogen met hoofden: gebaseerd op kunstenaars uit de tijd van Ghiberti
  59. 59. Donatello“Cadeautje”Kenmerken: Veelzijdigheid in stijl Dramatische stijl Menselijke emoties
  60. 60. Donatello – overzicht vanwerkenHabbakuk Judith en Holofernes Twee preekstoelen1427/35 1457/60 voor S. Lorenzo 1461
  61. 61. Donatello  Bijdrage aan klassieke traditie?  Uitdrukkingen in marmer of brons de gedachten en geestelijke houding van de mens weergeven  Leonardo: “Bewegingen van de ziel”
  62. 62. Donatello - vergelijkingVerschil met klassieke kunst Nadruk op lichamelijke schoonheid
  63. 63. Donatello - vergelijking Beeld van Nanni di Banco (Vier Heiligen) - Geen emoties - Geen uitdrukking aan gedachten
  64. 64. Donatello  Geïnspireerd op de klassieken Vernieuwde toevoeging uit de RenaissanceVasari over Donatello:"The world remained so full of Donatellos works that it may be said with confidence that no artist has ever produced more than he did."
  65. 65. Donatello (Luc) Greenhalgh: “ Donatello’s interpretatie van de Oudheid was vaak persoonlijker dan de leer van het classicisme toestaat “. Te zien aan een vergelijking tussen Donatello‟s Singing Gallery en die van Luca della Robbia (kathedraal van Florence)
  66. 66. Lucca della Robia Duidelijk klassiek door lengte verdeeld in afzonderlijke reliëfs van keurig geklede musicerende engelen, ingetogen en vroom, gescheiden door paren Ionische pilasters Naturalistisch en gecontroleerd classicisme Mooi en aantrekkelijk
  67. 67. Een duivels karakter geeft Donatello aan zijn engelen die door elkaar heen dartelenDit zijn kinderen met vleugels die vreemd en angstaanjagend zijn, voorchristelijke figuren die eigenlijk heidense kindergoden zijn
  68. 68.  Zij bewegen zich tegen een achtergrond van glinsterend mozaïk, dat geeft nog meer reliëf aan hun ongewoon karakter Sommige gezichten opzettelijk snel gehouwen waardoor zij maar half gevormd lijken De klassieke stijl die er in zit, botst hier met het christelijke onderwerp
  69. 69.  Een andere vergelijking is die tussen werk van Michelozzo en Donatello Zij maakten samen twee graftombes Tombe van kardinaal Brancacci
  70. 70.  Michelozzo‟s nadenkende figuren houden het gordijn voor de doodskist open Ook hier weer naturalistische en klassieke beelden In contrast met Donatello‟s aanbidding van de maagd, het reliëf daaronder; zwevende figuren door elkaar heen die Maria aanbidden
  71. 71. Tombe van Johannes XXIII (tegenpaus) 
  72. 72. Deze kunstenaar creëert het motief van het naar opzij gekeerde hoofd van de pausfiguur, omdat hij rekening houdt met het standpunt van de beschouwer. Daarnaast suggereert hij, ondanks de beperkende voorwaarden van de maatvoering, diepte door het baldakijn als een hemelbed voor te stellen door middel van twee tentdaken achter elkaar. Hiermee doet de Renaissance haar intrede in het grafmonument.
  73. 73. Marcus 1411-1413 Donatello was leerling van Ghiberti Snel daarna werkzaam in marmerwerkplaats van de dom van Florence Binnen 5 jaar de Marcus gemaakt “ De grootste prestatie op het gebied van naturalistisch beeldhouwwerk in meer dan duizend jaar”.
  74. 74.  Donatello verlaat Florence voor Padua, daar produceert hij twee werken die van vitaal belang zijn voor de ontwikkeling van de klassieke beeldhouwkunst Gattemelata 1447-1453 (= honingzoete poes ?) Santo Altar 1446-1450
  75. 75. Gattamelata 
  76. 76.  VB van een groeiende trend om „grote mannen‟ af te beelden Geïnspireerd door ruiterstand beeld van Marcus Aurelius
  77. 77.  Wereldlijk werk Mix van wijsheid, moed, patriottisme en heldendom Hoofd gelijkend naar Julius Caesar Staat hoog Bedoeling is om de controle van de man over het paard en dus over zichzelf, te laten zien
  78. 78. Hoogaltaar van Sint- Antonius 
  79. 79. MonumentaalVeel antieke elementen die ook de grootsheid van de kerk moeten benadrukken
  80. 80. Donatello‟s werk is cruciaal voor de klassieke traditie omdat hij demonstreert hoe steen zo te bewerken is, dat het voor de beschouwer gaat leven, dat stenen figuren een menselijk karakter krijgen
  81. 81. David 
  82. 82.  David als symbool van het reuzendodende Florence, klein maar volmaakt. Ware karakter is niet militair maar erotisch Koel, aantrekkelijk en vrouwelijk Homo-erotische element vertegenwoordigt een andere kant van de Oudheid, de mannenliefde
  83. 83. Tommazo Masaccio Tommaso di Ser Giovanni Casai 1401-1428  Na Donatello en Brunelleschi verschenen Renaissance schilderijen Creëerde geheel nieuwe stijl op eigen kracht Begin Italiaanse renaissance
  84. 84. Voorlopers Beeldhouwkunst Lorenzo Ghiberti (1378-1455) Reliëfpaneel bronzen deuren van baptisterium in Florence Toepassing van perspectief Gebruik van antieke vormentaal
  85. 85. Voorlopers Beeldhouwkunst  Donatello (1386-1466) Het gastmaal van Herodes: - Verfijnde oppervlaktebehandeling - Ruimtelijke opbouw (overlapping en perspectief) - Draperie om lichaam naar klassiek model) - Weergave architectuur naar klassiek model - Toepassing perspectief
  86. 86. DonatelloSt Marcus en St George
  87. 87. Invloed van Giotto di Bondone (1266-1367)  Plasticiteit van zijn figuren Figuren op de voorgrond Bepaling laag standpunt Ruimte suggestie door plasticiteit figuren en niet door architectuur
  88. 88. De heilige Drie-eenheid met weldoeners (1425) Holy Trinity with donors Toepassing nieuwe wetenschap van de lijnperspectief Uitgevonden door Filippo Brunelleschi Standpunt toeschouwer op gelijke hoogte vloeroppervlak Architectuur geeft antieke façade Plasticiteit figuren (Giotto) Bijna symmetrische opstellinghttp://www.youtube.com/watch?v=54xVyxpagxw&feature=related
  89. 89. De heilige Drie-eenheid met weldoeners (1425) Figuren: God de Vader, Jezus Christus, Maria en Johannes de Doper De twee weldoeners Het geraamte: De eerste Adam Antieke invloeden in architectuur: Pilaster of wandzuil Zuilen met korintisch kapiteel Antieke kroonlijst en architraaf Cassetten ton gewelf Medaillons Maria en Johannes verkort weer gegeven
  90. 90. Invloeden klassieke architectuur
  91. 91.
  92. 92. De cijnspenningThe Tribute money 
  93. 93. De cijnspenning The Tribute money Toepassen van atmosferisch perspectief Expressieve gezichten (romeinse koppen) Kleding romeins: toga‟s Lijnperspectief (in architectuur) Christus in het centrum Scène in voorgrond beeldvlak (Giotto) Eén lichtbron (van rechts) Compostitie: waarschijnlijk antiek of vroeg-christelijk
  94. 94. De Brancacci-kapel
  95. 95. De Brancacci-kapel Masolino da Panicale Tommazo Masaccio Filippo Lippi
  96. 96. De Brancacci-kapel1 The Temptation of Adam and Eve2 The Expulsion from the Garden of Eden3 Peters Calling4 The Tribute Money5 Healing of the Cripple and Raising ofTabitha6 St. Peter Preaching7 Baptism of the Neophytes8 St. Peter Healing the Sick with HisShadow9 The Distribution of Alms and Death ofAnanias10 Raising of the Son of Theophilus and St.Peter Enthroned11 St. Paul Visiting St. Peter in Prison12 St. Peter Being Freed from Prison13 Disputation with Simon Magus andCrucifixion of St. Peter
  97. 97. 1 The Temptation of Adam andEve2 The Expulsion from the De Brancacci-kapelGarden of Eden3 Peters Calling4 The Tribute Money5 Healing of the Cripple andRaising of Tabitha6 St. Peter Preaching7 Baptism of the Neophytes8 St. Peter Healing the Sickwith His Shadow9 The Distribution of Alms andDeath of Ananias10 Raising of the Son ofTheophilus and St. PeterEnthroned11 St. Paul Visiting St. Peter inPrison12 St. Peter Being Freed fromPrison13 Disputation with SimonMagus and Crucifixion of St.Peter
  98. 98. 1 The Temptation of Adamand Eve De Brancacci-kapel2 The Expulsion from theGarden of Eden3 Peters Calling4 The Tribute Money5 Healing of the Cripple andRaising of Tabitha6 St. Peter Preaching7 Baptism of the Neophytes8 St. Peter Healing the Sickwith His Shadow9 The Distribution of Almsand Death of Ananias10 Raising of the Son ofTheophilus and St. PeterEnthroned11 St. Paul Visiting St. Peter inPrison12 St. Peter Being Freed fromPrison13 Disputation with SimonMagus and Crucifixion of St.Peter
  99. 99. Piero della Francesca • 1420-1492 (Borgo San Sepolero) • Absorbeerde stijl van Masaccio • Wiskundige invloeden in zijn werk • Invloeden van: Donatello, Brunelleschi, Masaccio, Fra Angelico Domenico Veneziano
  100. 100. Invloeden Domenico Veneziano• Voorbeeld nieuw type altaar paneel• “Het heilige gesprek”: Tronende madonna Architectuur omlijsting  Heiligen die gesprek voeren met Madonna• Figuren vermenselijkt• Toeschouwer erbij betrokken (Kijkrichting Johannes de Doper)• Buitensituering• Veel licht van rechts• Verdwijnpunt aan voeten Madonna→ toeschouwer in knielende houding
  101. 101. Invloeden Tommazo Masaccio Vergelijking : Madonna della Misericordia (Piero della Francesco) Pisa Polyptiek (Tommazo Masaccio) Polyptiek = veelluik, meestal op paneel; plaatje is van een triptiek
  102. 102. The story of the True Cross (1452-1459) Fresco‟s voor koor in S Francesco te Arezzo Legende van het ware kruis Keizerin Helena, ontdekt het ware kruis Figuren bijna geometrische abstractie Gezichten lijken op beelden uit „Strenge stijl‟ Geplaatst in geconstrueerde ruimte Lage licht inval
  103. 103. Sigismondo Malatesta before his patron saint Invloed van Batistta Alberti (kerk werd door hem „klassieke tempel‟) In S Francesco te Rimini Malatesta, condottiere over Rimini
  104. 104. Tempietto del S Sepolcro in de Rucellai kapel in S Pancrazio Van Batistta Alberti Marmer ingelegde schrijn Kubistische schoonheid in de architectuur Wiskundige verhoudingen Vorm van het heilige graf te Jeruzalem
  105. 105. Flagellation of Christ (?1456)  Strakke architectuur geïnspireerd door Alberti  Ingewikkeld perspectief (kijkdoos effect)  Twee deling schilderij  Onbeweeglijke figuren in antieke omgeving
  106. 106. The victory of Heraclitus Invloed van Ucello Paolo (1397-1495) Geobsedeerd door perspectief (verkorten) Slag tussen de Byzantijnse keizer Heraclius en de perzische koning Chosroes 
  107. 107.
  108. 108. Mantegna  Zijn opleiding begon toen hij 11 jaar was als leerling van de schilder Francesco Squarcione in Padua. Squarcione was zeer gepassioneerd in het verzamelen van antieke objecten, zoals beeldhouwwerken, reliëfs en vazen.  Naast schilderen leerde Squarcione hem ook Latijn. The most antiquarian of classical artists in any century
  109. 109. Ovetari Kapel In de Ovetari Kapel maakte Mantegna een reeks fresco die de legendes van St. Jakobus de mindere en St. Christoffel illustreren
  110. 110.  Mantegna gebruikt het perspectief om een podium te scheppen, waarop zijn figuren, als driedimensionale met de hand tastbare wezens, schijnen te staan en zich te bewegen The lives of St. Christopher
  111. 111. 1. Legende van St. Jacobus Kalm wend de heilige man zich om en geeft de zegen
  112. 112. 2. Legende van St. Jacobus Stadspoort is een triomfboog Soldaten Romeinse legionairs
  113. 113. The meeting of the marquis with his son, Cardinal Francesco Gonzaga In 1460 werd hij benoemd tot hofkunstenaar van het huis Gonzaga
  114. 114. Thetriumph of Caesar
  1. A particular slide catching your eye?

    Clipping is a handy way to collect important slides you want to go back to later.

×