Psychofarmaca in de dagelijkse praktijk – evidence based medicine? Rob Heerdink
Rob Heerdink Pharmacoepidemiology & Pharmacotherapy Utrecht Institute for Pharmaceutical Sciences Universiteit Utrecht...
Suzette 16 jaar, LVB Sinds kort opgenomen in sglvg Jarenlang, zelfmoordpogingen, oppositioneel gedrag, risicovol gedrag lo...
Gebruikt Suzette veel? Wat is er over prevalentie bekend? Eerste studie in 1970: 50% Overzichten: 20-40% en 40-60% Vooral ...
100,000 mensen met een verstandelijke beperking 25 - 50 % psychofarmaca 10% meer dan 3 middelen tegelijk Stolker et al 2001
Sedatie, slaapproblemen, obstipatie, maagklachten Gewichtstoename, metabool syndroom, diabetes Cardiovasculair risico?
evidence based medicine ?
Drug development discovery Discovery & screening Proof of Concept first administration to man registration & launc...
Science 2005; 307: 196-8.
A numbers game Clinical trials Market
Sample size requirement in RCT baseline risk  number required  side effect  in each group in control group 50%   14 25%   ...
Too  short
Herald Tribune 30-09-96
“ It was easy money during the first trial, but that spinal tap really hurt.” Herald Tribune 30-09-96
Echte pati ë nten Leeftijd
Echte pati ë nten Leeftijd Kinetiek
Echte pati ë nten Leeftijd Kinetiek Therapietrouw
Echte pati ë nten Leeftijd Kinetiek Therapietrouw Comorbiditeit Nemesis: geen 1 >1
Echte pati ë nten Leeftijd Kinetiek Therapietrouw Comorbiditeit Comedicatie
Are Subjects in Pharmacological Treatment Trials of Depression Representative of Patients in Routine Clinical Practice? Ma...
Tussen 1969 en 2008 zijn er 101 trials gedaan naar het effect van antipsychotica op gedragsproblemen Totaal 12,926 deelnem...
comparator Heres et al. Am J Psych, Feb 2006  sponsored drug olanzapine risperidon clozapine ziprasidone ami sulpiride Ola...
comparator Heres et al. Am J Psych, Feb 2006  sponsored drug olanzapine risperidon clozapine ziprasidone ami sulpiride Ola...
comparator Heres et al. Am J Psych, Feb 2006  sponsored drug olanzapine risperidon clozapine ziprasidone ami sulpiride Ola...
comparator Heres et al. Am J Psych, Feb 2006  sponsored drug olanzapine risperidon clozapine ziprasidone ami sulpiride Ola...
RCTs Geselecteerde pati ënten Niet de klinische relevante vragen! There is a lack of well-designed trials into the effect ...
evidence based medicine ?
medicine based evidence  Heerdink et al Br J Psychiatry 2004
Geregistreerde indicaties bij kinderen Benzodiazepinen - Antidepressiva - Antipsychotica - Stimulantia 6+
www.kenniscentrum-kjp.nl
Stimulantia Methylfenidaat (Ritalin / Concerta)  Atomoxetine (Strattera)
Stimulantia Methylfenidaat (Ritalin / Concerta)  Atomoxetine (Strattera)  6+ met ADHD Toxiciteit/ bijwerkingen Meerdere do...
Antipsychotica
Antipsychotica Kalverdijk et al Psych Serv 2008
Antipsychotica Risperidon (Risperdal), Haloperidol (Haldol) best onderzocht bij kinderen Olanzapine, pimozide, quetiapine,...
Antidepressiva
Antidepressiva SSRI’s – fluoxetine, citalopram, fluvoxamine, paroxetine, sertraline, venlafaxine Depressie, Angst, OCS Geb...
Anxiolytica/hypnotica Benzodiazepinen Niet bij kinderen Bijwerkingen: sedatie (!), concentratieproblemen, tolerantie/afhan...
Voorgesteld beleid Wetenschappelijke onderbouwing: onvolledig Onderliggend lijden behandelen Indien farmacotherapie Agress...
Welk middel? Middel  Effectief Atypische antipsychotica Clozapine: therapieresistente schizofrenie Risperidone: verminderi...
Presque tous les hommes meurent de leurs remèdes, et non pas de leurs maladies. Moliere, Le Malade Imaginaire (1673), Act ...
Risk assessment
Medicatie zonder goede start en zonder zicht op een duidelijk einde is slechte therapie email: e.r.heerdink@uu.nl twitter:...
College Forensische Jeugdpsychiatrie - 7 januari 2011
College Forensische Jeugdpsychiatrie - 7 januari 2011
College Forensische Jeugdpsychiatrie - 7 januari 2011
College Forensische Jeugdpsychiatrie - 7 januari 2011
College Forensische Jeugdpsychiatrie - 7 januari 2011
College Forensische Jeugdpsychiatrie - 7 januari 2011
College Forensische Jeugdpsychiatrie - 7 januari 2011
College Forensische Jeugdpsychiatrie - 7 januari 2011
College Forensische Jeugdpsychiatrie - 7 januari 2011
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

College Forensische Jeugdpsychiatrie - 7 januari 2011

714

Published on

Published in: Health & Medicine
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
714
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0
Actions
Shares
0
Downloads
10
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

College Forensische Jeugdpsychiatrie - 7 januari 2011

  1. 1. Psychofarmaca in de dagelijkse praktijk – evidence based medicine? Rob Heerdink
  2. 2. Rob Heerdink Pharmacoepidemiology & Pharmacotherapy Utrecht Institute for Pharmaceutical Sciences Universiteit Utrecht The Netherlands www.pharm.uu.nl/epithera
  3. 3. Suzette 16 jaar, LVB Sinds kort opgenomen in sglvg Jarenlang, zelfmoordpogingen, oppositioneel gedrag, risicovol gedrag loverboycircuit Cisordinol, Risperdal, Prozac, Seresta, Valium, Depakine
  4. 4. Gebruikt Suzette veel? Wat is er over prevalentie bekend? Eerste studie in 1970: 50% Overzichten: 20-40% en 40-60% Vooral antipsychotica Polyfarmacie Vaak jarenlang gebruik Geen inzicht in diagnose / reden / effect
  5. 5. 100,000 mensen met een verstandelijke beperking 25 - 50 % psychofarmaca 10% meer dan 3 middelen tegelijk Stolker et al 2001
  6. 6. Sedatie, slaapproblemen, obstipatie, maagklachten Gewichtstoename, metabool syndroom, diabetes Cardiovasculair risico?
  7. 7. evidence based medicine ?
  8. 8. Drug development discovery Discovery & screening Proof of Concept first administration to man registration & launch approx. 10-12 years 10,000 Pre-clinical development 15-30 Fase I/IIa 10-15 Fase IIb/III 1 5 preclinical clinical (I-III) phase IV
  9. 9. Science 2005; 307: 196-8.
  10. 10. A numbers game Clinical trials Market
  11. 11. Sample size requirement in RCT baseline risk number required side effect in each group in control group 50% 14 25% 77 10% 266 5% 582 1% (liver dysfunction) 3,104 0.1% (hepatitis) 31,483 0.01% (cholestatic jaundice) 315,268
  12. 12. Too short
  13. 13. Herald Tribune 30-09-96
  14. 14. “ It was easy money during the first trial, but that spinal tap really hurt.” Herald Tribune 30-09-96
  15. 15. Echte pati ë nten Leeftijd
  16. 16. Echte pati ë nten Leeftijd Kinetiek
  17. 17. Echte pati ë nten Leeftijd Kinetiek Therapietrouw
  18. 18. Echte pati ë nten Leeftijd Kinetiek Therapietrouw Comorbiditeit Nemesis: geen 1 >1
  19. 19. Echte pati ë nten Leeftijd Kinetiek Therapietrouw Comorbiditeit Comedicatie
  20. 20. Are Subjects in Pharmacological Treatment Trials of Depression Representative of Patients in Routine Clinical Practice? Mark Zimmerman, M.D., Jill I. Mattia, Ph.D., and Michael A. Posternak, M.D Am J Psychiatry 159:469-473, March 2002 ‘ Of 346 patients with ‘major depression’ only 14% are eligible according to inclusion criteria for trials with antidepressants’
  21. 21. Tussen 1969 en 2008 zijn er 101 trials gedaan naar het effect van antipsychotica op gedragsproblemen Totaal 12,926 deelnemers 1165 (9%) verstandelijke beperking 873 (7%) kinderen/jeugd Cave: kleine trials (n=57) onduidelijke diagnose onduidelijke maat VB onduidelijke uitkomstmaat korte followup A Scheifes et al 2009
  22. 22. comparator Heres et al. Am J Psych, Feb 2006 sponsored drug olanzapine risperidon clozapine ziprasidone ami sulpiride Olanzapine (Lilly) 5 / 0 2 / 1 2 / 0 1 / 0
  23. 23. comparator Heres et al. Am J Psych, Feb 2006 sponsored drug olanzapine risperidon clozapine ziprasidone ami sulpiride Olanzapine (Lilly) 5 / 0 2 / 1 2 / 0 1 / 0 Risperidon (Janssen) 3 / 1 1 / 0
  24. 24. comparator Heres et al. Am J Psych, Feb 2006 sponsored drug olanzapine risperidon clozapine ziprasidone ami sulpiride Olanzapine (Lilly) 5 / 0 2 / 1 2 / 0 1 / 0 Risperidon (Janssen) 3 / 1 1 / 0 Clozapine (Novartis) 1 / 0 1 / 0
  25. 25. comparator Heres et al. Am J Psych, Feb 2006 sponsored drug olanzapine risperidon clozapine ziprasidone ami sulpiride Olanzapine (Lilly) 5 / 0 2 / 1 2 / 0 1 / 0 Risperidon (Janssen) 3 / 1 1 / 0 Clozapine (Novartis) 1 / 0 1 / 0 Ziprasidone (Pfizer) 1 / 1 Amisulpiride (Sanofi) 1 / 0
  26. 26. RCTs Geselecteerde pati ënten Niet de klinische relevante vragen! There is a lack of well-designed trials into the effect of drugs in the management of aggression in psychiatric patients Goedhard et al, J Clin Psych 2006
  27. 27. evidence based medicine ?
  28. 28. medicine based evidence Heerdink et al Br J Psychiatry 2004
  29. 29. Geregistreerde indicaties bij kinderen Benzodiazepinen - Antidepressiva - Antipsychotica - Stimulantia 6+
  30. 30. www.kenniscentrum-kjp.nl
  31. 31. Stimulantia Methylfenidaat (Ritalin / Concerta) Atomoxetine (Strattera)
  32. 32. Stimulantia Methylfenidaat (Ritalin / Concerta) Atomoxetine (Strattera) 6+ met ADHD Toxiciteit/ bijwerkingen Meerdere doseringen/dag vs slow release/1 dd Lange termijn effecten Werkzaamheid bij verstandelijke beperking?
  33. 33. Antipsychotica
  34. 34. Antipsychotica Kalverdijk et al Psych Serv 2008
  35. 35. Antipsychotica Risperidon (Risperdal), Haloperidol (Haldol) best onderzocht bij kinderen Olanzapine, pimozide, quetiapine, clozapine, pipamperon! Gedragsproblemen (ADHD, ASS), tics, psychose, manie Dosering? Bijwerkingen: gewichtstoename/diabetes, prolactine  , sedatie, cardiale problemen Werkzaamheid?
  36. 36. Antidepressiva
  37. 37. Antidepressiva SSRI’s – fluoxetine, citalopram, fluvoxamine, paroxetine, sertraline, venlafaxine Depressie, Angst, OCS Gebruik onder de 18 wordt ontraden (CBG) Werkzaamheid? Bijwerkingen: ‘suicidaliteit’, gedragsactivatie, agitatie, tics?
  38. 38. Anxiolytica/hypnotica Benzodiazepinen Niet bij kinderen Bijwerkingen: sedatie (!), concentratieproblemen, tolerantie/afhankelijkheid, disinhibitie (!) Werkzaamheid Misbruik
  39. 39. Voorgesteld beleid Wetenschappelijke onderbouwing: onvolledig Onderliggend lijden behandelen Indien farmacotherapie Agressie meten “ Lang genoeg” behandelen Geen effect: stop
  40. 40. Welk middel? Middel Effectief Atypische antipsychotica Clozapine: therapieresistente schizofrenie Risperidone: vermindering “vijandigheid” Olanzapine: BPD Antidepressiva Schizofrenie, autisme, cluster B phs Anticonvulsiva Valproaat: cluster B phs Bètablokkers Schizofrenie
  41. 41. Presque tous les hommes meurent de leurs remèdes, et non pas de leurs maladies. Moliere, Le Malade Imaginaire (1673), Act III, sc. iii
  42. 42. Risk assessment
  43. 43. Medicatie zonder goede start en zonder zicht op een duidelijk einde is slechte therapie email: e.r.heerdink@uu.nl twitter: @robheerdink www.slideshare.net/robheerdink
  1. A particular slide catching your eye?

    Clipping is a handy way to collect important slides you want to go back to later.

×