İDARİ SÜREÇLERDE İNTERNET KULLANIMI YETERLİLİĞİINTERNET USING QUALIFICATIONS IN ADMINISTRATIVE                  PROCESS   ...
sistemlerini sorgulamak, bu teknolojiyi kullanacak olan insan           etkili sonuca ulaşılmasını sağlayacaktır (Çabuk ve...
milyonu bilgisayar, 6,2 milyonu internet kullanmaktadır.                  • Bilgisayar kullanımı teşvik etmekTürkiye’deki ...
Araştırmada 101 personele evde bilgisayar olma durumu                   Personelin %41,25’i e-mektup alıp gönderirken hang...
SONUÇ VE ÖNERİLER                                                      görev tanımlarına ve iş süreçlerine           göre ...
Elbek, A. (2006). "Bilişim Sektörü 2006 da Büyüme                          Kütüphaneciliğin    Destanı          Uluslarara...
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Makale_2

446

Published on

Published in: Education
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
446
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0
Actions
Shares
0
Downloads
7
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Makale_2

  1. 1. İDARİ SÜREÇLERDE İNTERNET KULLANIMI YETERLİLİĞİINTERNET USING QUALIFICATIONS IN ADMINISTRATIVE PROCESS Yrd.Doç.Dr. Kürşat Yenilmez Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Eğitim Fakültesi İlköğretim Matematik Öğretmenliği Bölümü, Eskişehir / Türkiye kyenilmez@ogu.edu.tr Ömür Aşıkoğlu Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Eğitim Fakültesi İlköğretim Matematik Öğretmenliği Bölümü, Eskişehir / Türkiye omur@ogu.edu.tr ÖZETÇağımızda bilim ve teknolojideki hızlı gelişmeler toplumların yeni teknolojik gelişmeleri izlemelerini ve kendilerine uyarlamalarını zorunlu halegetirmiştir. Söz konusu yeni teknolojik sistemlerden birisi de, “en etkili iletişim ve bireysel öğretim aracı” olarak nitelendirilen bilgisayarlardır.Bilgisayarların en etkili iletişim aracı olmalarını sağlayan ise İnternet’tir. Dünya üzerindeki tüm bilgisayarları birbirine bağlayan ve bu şekildetüm bilgisayarların iletişimini sağlayan uluslararası en büyük bilgisayar ağına “Internet” adı verilmektedir. İnternet aracılığıyla sunulabilenhizmetlerden optimal düzeyde nasıl yararlanılabileceği konusunda toplum bilinçlendirilmelidir. Bunun en etkin ve temel yolu da kuşkusuzeğitimdir. Eğitimin kurumsal boyutu olan Hizmet İçi Eğitim, amaçlara ulaşma olasılığını artırmak için personelin tutum ve davranışlarındadeğişiklik yaratmak için şart olan bir süreç haline gelmiştir. Bu kapsamda eğitim ve bilimin buluştuğu ortamlar olarak üniversitelerimizde görevalan personelin verimliliklerini artırmak açısından internet kullanımı yeterliliklerinin belirlenmesi önemli bir araştırma ve tartışma konusuolmaktadır.Bu araştırma üniversitede görevli idari personelin internet kullanımı yeterliliklerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın örnekleminiEskişehir Osmangazi Üniversitesi genel sekreterliği ile bağlı daire başkanlıklarında görevli idari personel arasından rastlantısal olarak seçilentoplam 101 personel oluşturmaktadır. Verilerin toplanması aşamasında idari personelin internet kullanımı yeterliklerinin belirlenmesi amacıylaaraştırmacılar tarafından hazırlanan “İnternet Kullanımı” anketi ile kişisel bilgilerini içeren bir demografik bilgi formu kullanılmıştır. Toplananverilerin çözümlenmesinde betimsel istatistikler kullanılmıştır. Araştırma sonunda; örneklemi oluşturan personele yönelik olarak planlanmış biruzaktan hizmet içi eğitim modeli önerilmiştir.Anahtar Kelimeler: Bilgisayar, İnternet, Hizmet içi eğitim ABSTRACTNowadays, fast developments in science and technology forces communities have to accommodate the technological developmentsthemselves. One of these new technological systems is computer as known the most effective teaching mean. Internet provides computer isthe most effective communication tool. Internet is defined as the biggest international computer network which provides communication amongall computers in the world. Communities must raise awareness about the benefits of services which can be served by the internet at optimallevel. Education is undoubtedly the most effective and basic way of doing this. In–profession education, which is the institutional dimension ofeducation, has become a must for improving the probability of achieving to aims and creating positive differences in staff behaviors. Inaccordance with these, in universities, where science and education meets, improving staff efficiencies and determining internet - useproficiencies of the staff has been an important argument and research subject.This research has performed to determine internet - use proficiencies of administrative staff at Universities. 101 sample staff used for thisresearch are randomly chosen among the administrative staff of general secretarial of Eskişehir Osmangazi University. At the data collectionstage of the research, in order to determine the internet – use proficiencies of the staff, a questionnaire called “Internet use” is applied to thestaff, together with a demographic info-form (prepared by researchers) including personnel information about the staff. For dissolution of thecollected data, “descriptive” statistics are used. As a result of the research, for the sample staff used in this research, a distance in-professioneducation model on internet is suggested.Keywords: Computer, Internet, In–profession educationGİRİŞ teknik bilgi satın almaları ve kullanmaları gerekmektedir (Aksoy, 2003).Günümüzde ülkelerin dünyadaki konumlarını belirleyenönemli bir değişken de, bazı teknoloji ürünlerinden ne Teknolojinin hızla gelişmesiyle birlikte bilgi teknolojileri veölçüde yararlanabildikleridir. Genel anlamda kurumsal bilgisayar yaşamın her alanına girmiştir. Bilginin üretilmesigelişmeler de büyük ölçüde teknoloji eksenli bir ve kullanılması toplumların rekabet güçlerini ve gelişmişlikdeğerlendirmeye tabi tutulur olmaktadır. Bu bağlamda eğitim düzeylerini belirleyen bir unsurdur. Toplumlara hizmet verenkurumlarının da hizmetlerini toplumca kabul edilen/beklenen kamu kurumlarının da iş süreçlerinde bilişim teknolojilerinidüzeyde gerçekleştirebilmeleri için daha yüksek düzeyde, kullanmaları ve bu teknolojileri kullanabilecek insanileri teknoloji ürünü makineler, araç, gereçler, üretim kaynaklarını geliştirmeleri için eğitime öncelik vermeleriyöntemleri ve uygulama yönergeleri, bir başka deyişle gerekmektedir. Teknolojik gelişmeleri takip edebilmek ve değişen iş süreçlerine ayak uydurabilmek için, mevcut 82
  2. 2. sistemlerini sorgulamak, bu teknolojiyi kullanacak olan insan etkili sonuca ulaşılmasını sağlayacaktır (Çabuk ve Erdoğan,gücünün yeterliliğini artırmak için planlar yapmalıdır. Çünkü 2001).kurumların başarıları sahip oldukları donanım ve yazılımsistemleri ile değil, sahip oldukları bilgi ve insan kaynakları Internetin temeli Amerika Birleşik Devletleri’nin askeriile ölçülmektedir (Bilişim, 2004). amaçlarla kullandığı ARPANET’e dayanmaktadır. Dosya alışverişi, elektronik mesaj gibi hizmetlerin sivil alanlarda daKamu kurum ve kuruluşlarında bilişim teknolojilerinin iş kullanılmasıyla bilgisayar ağları genişlemeye başladı.süreçlerinde kullanılması tahmin edilenden daha hızlı Üniversitelerin ve diğer kuruluşların bu ağa katılmasıylaşekilde yaygınlaşmaktadır. 2000 li yıllardan önce kamu internet adını aldı. Bugün internet, dünyadaki milyonlarcakurumlarında “Bilgisayar kullanalım mı?” sorusu, yerini bilgisayarın TCP/IP protokolü ile birbirine bağlanabildiği“Bilgisayarı nasıl kullanalım?” sorusuna bırakmış, hatta küresel bir iletişim ağı haline geldi. İnternete bağlı birgünümüzde “Bilgisayarı en etkili şekilde nasıl bilgisayar, büyük bir ağın ortasındaki örümceğe benzer vekullanmalıyız?” sorusu sorulmaya başlanmıştır. Bu sorunun bu ağ üzerindeki başka bilgisayarlardan bilgi taşır. Bilgisayaren doğru cevabı personele bilgisayar eğitimi verilmesidir ortamında kaydedilen yazılı metin, resim, video ve ses(Tuti, 2005). dosyaları bir bilgisayardan çok uzaktaki bir bilgisayara internet yoluyla kolayca aktarılabilmektedir. İnternetinGünümüzde, personelin, görev tanımıyla ilgili kişisel ve sağladığı bu olanaklardan eğitim alanında damesleki niteliklere sahip olması kimi durumlarda artık yararlanılmaktadır. İnsanlar dünyanın bir ucundaki bilgiyetmemektedir. Her alanda ilerlemenin motoru olan “bilişim kaynaklarına ulaşabilmekte, kütüphanelereteknolojilerini” biliyor ve kullanıyor olması gerekmektedir. bağlanabilmekte, sanal ortamlarda gerçekleştirilen dersleriYaşamın her alanında değişim sürekli olduğuna göre, ve konferansları izleyebilmektedir. Bu kolaylıklar, özelliklepersonel eğitimine de mesleki yaşantı boyunca devam uzaktan eğitimde yaygın bir şekilde kullanılmaktadır (Baki,etmesi gerekmektedir (Bağcı ve Şimşek, 2000). 2002).Bilim ve teknolojik gelişmeler her meslek alanına yeni bilgi, Bilgisayarın ve internetin önemi her geçen gün artmaktadır.teknik ve araçlar sokmakta bu durum çalışanları öğrenmeye, Bu durumun nedeni de şüphesiz; bu araçların sunduğuyetişmeye zorlamaktadır. Bu bağlamda bilgisayar ve bilişim hizmetler ve bu hizmetlerin kolaylıkla elde edilebilirteknolojilerini kullanmayı bilen personel daha etkili olmakta olmasıdır. “Web, e-mail, chat, download” gibi ifadeler herkesve verimliliği artmaktadır. Kamu kurum ve kuruluşlarında tarafından bilinir ve kullanılır bir hale gelmiştir. Dünyanın birpersonelin, “ etkinlik, verimlilik ve kalite” bağlamında en ucundaki insanlarla sohbet etmek, elektronik postaönemli endişesi, bilgi ve teknolojinin baş döndürücü bir hızla göndermek, bir mikrofon aracılığıyla bilgisayarın diğerartmasına dayalı gelişme ve değişmelere ayak uydurmada ucundaki bir insanla konuşmak ve video konferanslaryaşadıkları zorluklardır. İçinde bulunduğumuz dönem, yapmak, dünya çapındaki binlerce veri tabanından,katılımcılığın benimsendiği, işin sahiplenildiği ve yetenek kütüphaneden ve haber gruplarından bilgi sağlamak,geliştirmenin ön planda olduğu bir dönemdir. Hizmetiçi dünyada olan gelişmeler hakkında anında haber almak,eğitim anlayışı, personelin kendi kapasitesini artırması ve müzik dinlemek veya film seyretmek, insanlarla karşılıklıgeliştirmesine hem de yenilikleri kendi alan, amaç ve olarak oyunlar oynamak, sayısız ürün yelpazesi içerisindenihtiyaçlarına göre uyarlama yeteneğinin olmasına olanak alışveriş yapmak İnternet’in bizlere sunduğu sayısızvermelidir. Bunun için de, personelin bilgiyi araştırabilme, hizmetlerden yalnızca birkaç tanesidir (Yenilmez vebilgiyi bulabilme, bilgiyi düzenleme ve kendi kendine diğerleri, 2007).öğrenmeyi sağlayan bir model oluşturmalı ve yaşam boyuöğrenme temelleri atılmalıdır (Yenilmez ve Aşıkoğlu, 2007). İnternet kullanımı, son yıllarda oldukça büyük oranlarda artmıştır. Türkiye’deki internet kullanımı ile ilgili verilereTeknolojideki son gelişmelerle öğretim ve öğrenim işleminin bakıldığında ise, resmi olarak 450.000 kişinin internetbilgi ve iletişim teknolojileri veya basit olarak elektronik bağlantısına sahip olduğu, fakat kullanıcı sayısının aslındaaraçlarla, çoğunlukla ağ ortamında gerçekleştirilebilmesi dört katına yakın olduğu bilinmektedir.yeni bir öğrenim şeklini (e-öğrenme) gündeme getirmiştir.Bu öğrenim şekli sürekli eğitimin ve yaşam boyu öğrenimin Ülkemizde internet kullanımı düzeyi ve kullanım amaçlarınıuygulanabilirliğini ve etkinliğini daha da artırmıştır (Odabaş, belirlemeye yönelik değişik düzeylerde bazı araştırmalar2004). bulunmaktadır. Gölge ve Arlı (2002), üniversite öğrencilerinin okul dışında bilgisayar ve internet kullanmaGünümüzde yaşamın her alanında, bilgiye ulaşmak ve durumları ile ilgili Eğitim Fakültesi’nde öğrenim gören vedolaşımını sağlamak tüm sistemlerin işleyebilmesi için ön bilgisayar eğitimi almış 107 üniversite öğrencisi üzerindekoşul olarak ortaya çıkmıştır. Bu işleyişin en doğru ve kısa yaptıkları araştırma sonucunda, erkek öğrencilerin kızsürede gerçekleşmesi için internet teknolojisi çok kısa öğrencilere göre bilgisayar ve interneti, üniversite dışındakisürede önem kazanmış ve artık günlük yaşamdan, bilimsel yaşantılarında daha fazla kullandıklarını, öğrencilerin;çalışmalara uzanan bir çerçevede bilgiye ulaşmanın en etkili bilgisayar derslerinin hayatta kullanabilecekleri bilgilerive akılcı yolu haline gelmiştir. Bu hızlı gelişim süreciyle içermesini, uygulama ve pratik yapmaya yönelik olmasını vebirlikte bilgiye ulaşmaya ve bilgi paylaşımına ilişkin birçok interneti kullanabilecek bilgi ve uygulamaların dersuygulama, internete entegre şekilde gelişmeye ve girdilerini içeriklerinde yer almasını istediklerini, öğrencilerin üniversiteinternetten alır-ürünlerini internete sunar halde işlemeye dışında bilgisayar kullanma nedenlerinin başında internetbaşlamıştır. Ekonomik faaliyetlerin tüm dünyada bağlantısı sağlamak geldiğini, üniversite dışında internetküreselleştiği günümüzde, bilgi teknolojisinin de kullanma nedenlerinin başında e-mail gönderip almanınküreselleşme sürecinde entegrasyonun en etkili yolu, her geldiğini ve kendisine ait bir bilgisayarı olan öğrencilerinsektörde internet teknolojinin kullanılmasıdır. Bilgi yaklaşık olarak yarısının ayda en az bir defa İnternettoplumunun kaçınılmaz kıldığı bu gelişim, girdilerin temini, Kafe’lere gittiğini saptamışlardır.bilgilerin paylaşılması ve ürünlerin pazarlaması anlamındainterneti en üstün araç olarak kullanmayı gerekli kılmaktadır. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK)’nun araştırmaları, TürkBu gelişmelere paralel olarak bilginin paylaşılması sürecinde halkının interneti kullanmaya alışamadığını, kullananların daartık geleneksel eğitim şekilleri yerine web tabanlı eğitim eğlence olsun diye kullandıklarını göstermektedir.olanaklarının geçmesi kaçınılmazdır. Bu bağlamda özellikle Türkiye’nin bilgisayar ve internet kullanımı konusunda hembilgisayar teknolojisine yönelik eğitimlerin yine bilgisayar OECD, hem de Avrupa Birliği’nin (AB) çok gerisindeteknolojisiyle entegre edilmesinin sağlanacağı internete bulunduğunu belirten TÜİK verilerine göre 16-67 yaş arasıdayalı eğitim modelleri yaygın eğitim sürecinde en iyi ve 47 milyon Türkiye Cumhuriyeti vatandaşının ancak 9,7 83
  3. 3. milyonu bilgisayar, 6,2 milyonu internet kullanmaktadır. • Bilgisayar kullanımı teşvik etmekTürkiye’deki ailelerin sadece %11’inde kişisel bilgisayarbulunurken, sadece nüfusun %8,9’unun internete bağlandığı • İyi uygulamaların ve etkin bilgisayar kullanımının birçokbildirilmektedir. Buradan Türkiye Cumhuriyeti fayda sağlayabileceğini göstermek.vatandaşlarının internet ile düzgün ve bilimsel bir ilişki • BT alanında yeni yatırımların yapılmasına olanakkuramadığı, interneti kullananların onu dünya ile buluşmak sağlamaktır.için bir araç olarak değil, bir eğlence aracı olarak gördüklerisonucuna ulaşılmaktadır. Türk insanın interneti kullanmayı Bu çerçevede tüm kamu kurum ve kuruluşlarındasevmediği, internet kullandığı zaman da genellikle vaktini yöneticiler, doğru ve etkili bir hizmetiçi eğitiminin nasıleğlenceye ayırdığı bildirilmektedir (TÜİK, 2005). olacağını çözmeye çalışmaktadır. Bu hizmetiçi eğitim çalışmalarında bilgisayar kullanım becerilerininGümüş’ün (2003) İnternet Kafe’ler üzerine bugüne kadar kazandırılmasının yeri kaçınılmazdır. Bu çalışmalarınyapılan en geniş araştırma özelliğini taşıyan ve toplam 2748 planlanmasında personelin bilgisayar kullanım düzeyi, bilgikişiyi kapsayan çalışması 81 ilden 1820’si internet kafe teknolojilerini kullanım konusundaki görüşleri önemkullanıcısı olmak üzere İnternet Kafe sahipleri, Emniyet taşımaktadır.Müdürlüğü mensupları ve Milli Eğitim çalışanları ileyapılmıştır. Gümüş’ün araştırmasına göre İnternet Kafe’lere Araştırmanın Amacıgidenlerin %86,4’ü erkek ve %75’i, 16-25 yaş arası gruptabulunmaktadır. İnternet Kafe’lere devam edenlere kafelere Bu çalışmada Eskişehir Osmangazi Üniversitesindeki Geneldevam etme nedenleri sorulduğunda; %24 boş zamanları Sekreterlik ve bağlı Daire Başkanlıklarında çalışan idarideğerlendirme, %20 eğlence, %12,9 chat yapma, %12 oyun personelin internet kullanım ve eğitim ihtiyaç durumununve %8,37 arkadaş edinmek yanıtları alınmıştır. Bu araştırma belirlenmesi ve bilgi teknolojilerinden en yüksek faydanınsonuçlarına göre, İnternet Kafe’ye devam edenlerin sağlanması için yapılması gereken hizmetiçi eğitim%77,37’si İnternet Kafe’lere eğlence amacıyla gitmektedir. faaliyetlerinin planlamasına yardımcı olmak amaçlanmıştır. Çıkan sonuçlara göre web tabanlı bir hizmetiçi eğitim modeliBilişim teknolojisi yatırımları içerisinde en hızlı büyüme oluşturulmuştur. Araştırmada 4 soruya cevap aranmıştır:yaşayacak alanın kamu olması bekleniyor. Çünkü TürkiyeAB süreciyle e-dönüşüm alanında somut adımlar atmak 1. Personelin bilgi teknolojilerine erişim bilgileri nelerdir?zorunda. Bu adımlar zaman içerisinde atılmaya başlandı ve 2. Personelin sahip olduğu donanım sistemleri veçalışmalar devam ediyor. Bilişim konusu devlet donanım hakkındaki bilgileri nelerdir?politikalarında ciddi anlamda yer bulmaya başladı. Kamutarafında ise sektörün önemli projeleri yavaş yavaş sonuç 3. Personelin sahip olduğu internet yazılımları ve internetbulmaya başladı. Bu açıdan kamu harcamalarının eğitim, kullanımları hakkındaki bilgileri nelerdir?sağlık, güvenlik ve askeri teşkilatlarda ciddi artışlar 4. Personelin internet kullanımı konusundaki eğitimsağlaması tahmin ediliyor. Artan e-ticaret hacmi, kurumların ihtiyaçları nelerdir?internet üzerindeki uygulama çalışmaları ve kamukurumlarının internet uygulamalarını kullanmalarıyla, bu yıl YÖNTEMve önümüzdeki yıl e-yaşama geçiş konusunda büyükadımlar atılacak. Ülkemizde internet kullanım oranları daha Evren ve Örneklemçok düşük seviyelerde olmasına karşın önümüzdeki yıllar Araştırmanın evrenini Eskişehir Osmangazi Üniversitesiiçin umut verici bir artış söz konusu. DİE rakamlarına göre Genel Sekreterlik ve bağlı Daire Başkanlıklarında çalışanhane halkı bilgisayar kullanım düzeyi 16-74 yaş arasında personel oluşturmaktadır. Örneklem seçiminde rasgeleyüzde 16,8 oranında, internet kullanım oranıysa ise yüzde örneklem modeli uygulanmıştır. Bilgisayarı olan 21313,2 civarlarında. Bu rakamların önümüzdeki sene daha da personel arasından rasgele 101 tanesine anketartacağı tahmin ediliyor (Elbek, 2006). uygulanmıştır.İçinde bulunduğumuz çağa hızla gelişen bilişim teknolojileri, Araştırmanın Modelibilginin hızla çoğalması ve işlenebilmesi ile bilgi çağı adıverilmektedir. Dünyanın en geniş iletişim ağı olan İnternet, Araştırma yöntemi betimseldir. Bu çalışmada, var olanbugün bir devrim olarak nitelendirilen E-iş (E-business) durumun açığa çıkarılması amaçlanmıştır.Yönetim Modelini ortaya çıkarmıştır. E-iş Yönetim Modeli,işletme ve kuruluşların verimliliğini arttırmada internetten Veri Toplama Aracınasıl faydalanılabileceğini ve yeni iş fırsatlarının nasıl Verilerin toplanması aşamasında, araştırmacılar tarafındanyaratabileceğini göstermiştir. E-iş sadece işletmeler için hazırlanan Bilgi Teknolojileri Kullanımı başlıklı anket formudeğil devlet kuruluşları için de bir hedef haline gelmelidir. kullanılmıştır. Anket personele birebir uygulanmış, gerekenGünümüzde gelişmiş ülkelerin çoğunda kurum ve işletmeler yerlerde açıklama yapılmıştır.verimi arttırmada internet teknolojisini yoğun olarakkullanmaktadır. Ülkemizde de e-iş yönetim modelini Veri Analizibenimseyen işletme ve devlet kurumu sayısı gün geçtikçeartmaktadır (Aydın ve Kara, 2004). Veriler araştırma amacına göre, betimsel (aritmetik ortalama, frekans) istatistiksel tekniklerden yararlanılarakBilgi teknolojileri ve Bilgisayar kullanımı Hizmet İçi eğitimi ile çözümlenmiştir. Araştırmada kullanılan çözümlemelerPersonel kendi iş tanımına uygun olarak belirlenecek bir “SPSS: The Statistical Package for the Social Sciences”eğitimle bilgisayarı hızlı ve verimli bir şekilde kullanma paket programı kullanılarak gerçekleştirilmiştir.becerisini kazanacaktır. İş süreçlerinde bilgisayarı etkin,verimli ve doğru kullanma bilgisini öğrenecektir. Bilgi BULGULAR VE YORUMteknolojileri ve Bilgisayar kullanımı Hizmet içi eğitiminin Personelin internet kullanımı ile ilgili dört temel göstergeamacı; belirlenmiştir. Bu göstergeler; erişim, donanım, yazılım ve• Bilgisayar kullanımının verimliliğini artırmak. eğitim ihtiyaçlarıdır. Bu göstergelere ait bulgular ve yorumlar aşağıdadır.• Yapılan isin kalitesini yükseltmek. Erişim• Kariyer fırsatları ve iş olanakları yaratmak. Evde bilgisayar kullanımı 84
  4. 4. Araştırmada 101 personele evde bilgisayar olma durumu Personelin %41,25’i e-mektup alıp gönderirken hangisorulmuştur. Buna göre personelin %53,47’sinin evinde yazılımı kullandığını bilmemektedir. Personelin %48,75’i e-bilgisayar vardır. 2005 Haziran TUİK “hane halkı bilişim mektup alıp gönderme yazılımı olarak MS Outlookteknolojileri kullanım” araştırması sonuçlarına göre kullanmaktadır.Türkiye’de evde bilgisayar olma oranı %17,65 dir. Kent’teevde bilgisayar olma oranı %23,16’dır. Araştırmaya katılan Tablo 3. Personelin E-Mektup Alıp Gönderirken KullandığıESOGU personelinin evde bilgisayar olma oranı Türkiye Programların Dağılımı. Programlar %ortalamasının üstündedir. Bilmiyorum 41,25Evde internete bağlanma Outlook 48,75 İnternet Explorer 8,75Araştırmada evinde bilgisayar olan 54 kişiye evinde internet MSN 1,25bağlantısı olma durumu sorulmuştur. Buna göre personelin%61,11 evden internet bağlantısı vardır. Tüm araştırmaya Web görüntüleyici ve e-mektup yazılımlarını bilme düzeylerikatılan personel göz önüne alındığında bu oran %36,6’dır. Personel tarafından en yaygın şekilde kullanılan Web2005 Haziran TUİK “hane halkı bilişim teknolojileri kullanım” görüntüleyici yazılımlarından İnternet Explorer’ı ne düzeydearaştırması sonuçlarına göre Türkiye’de evden internete biliyorsunuz sorusuna verdikleri cevaplarda personelinbağlanma oranı %32,3 dür. Araştırmaya katılan ESOGU %42,57’si iyi, %23,76’sı orta, %5,94’ü de az düzeydepersonelinin evden internete bağlanma oranı Türkiye bildiklerini, %27.72’si de bilmediklerini ifade etmiştir.ortalamasının üstündedir. Evinden internete bağlananpersonelin ortalama internet kullanımı ayda 30,42 saattir. Personel tarafından en sık kullanılan E-mektup alıp gönderme yazılımlarından MS Outlook’u ne düzeydeEv dışında internet kullanımı biliyorsunuz sorusuna verdikleri cevaplarda personelinPersonelin ev dışında internet kullanım yerleri iş yeridir. İş %22,77’si iyi, %21,78’i orta, %6,93’ü de az düzeydeyerinde %100’nün internet bağlantısı vardır. Personelin bildiklerini, %48,51 de bilmediklerini ifade etmiştir.internet kafelerden bağlanma oranı ise %16,83’dür. 2005 İnternet kullanılarak yapılabilenlerHaziran TUİK “hane halkı bilişim teknolojileri kullanım”araştırması sonuçlarına göre Türkiye’de internet kafelerden Personel bilgisayarlarının tümünde internet bağlantısı vardır.internete bağlanma oranı %41,2 dir. Araştırmaya katılan Personelin %83,17’sinin kendine ait bir e-mektup adresipersonelin internet kafelerden internete bağlanması Türkiye mevcuttur. Personelin %91,08’i internete bağlanarakortalamasının altındadır. interneti kullanabilmekte, %79,2’si e-mektup alıp gönderebilmektedir. İnternete bağlananların %72,30’uDonanım iletişim, %94,10’nu Bilgi arama ve çevirim içi hizmetler,İşyeri bilgisayarlarının donanımı %46,50’si Mal ve hizmet siparişi vermek, satmak ve bankacılık, %78,20’si Kamu kurum/kuruluşlarıyla iletişim,Personel bilgisayarlarının %81,58’inin işlemcisi PIV ve üstü, %53,5’i de eğitim amaçlı kullandıklarını ifade etmişlerdir.%84,93’nün RAM belleği 256 MB ve üstü, %77,19’nunHardisk kapasitesi 40GB ve üstü, %79,07’sinin Ekran kartı Eğitimbelleği 32 MB ve üstü, %69,1’inin Ekran boyutu 17” ve Bilgisayar eğitimiüstüdür. ESOGU personelin bilgisayar donanımları genelolarak üst konfigürasyondadır. Bu da donanıma ciddi bir Personelin %39’u çeşitli kurslardan ve okul hayatlarındayatırım yapıldığını göstermektedir. bilgisayar eğitimi almışlardır. Bunların %60 sertifikalı eğitimlerdir. ESOGU tarafından eğitime gönderilenİşyeri bilgisayarı hakkında donanım bilgi düzeyi personelin oranı %7 dir. Bu personelin tamamı Bilgi işlemPersonel kullandığı bilgisayarın ağırlıklı olarak %57,4’ü dairesi personelidir. Eğitimlerin ve katılınan seminerlerinEkran kartı belleğini, %43,6’sı Hardisk kapasitesini çoğunun internet bu kadar yaygın değilken alınması, hızlabilmemektedir. Genelde personel bilgisayarın sistem gelişen teknolojiler ve yeniliklerle alınan bu eğitimlerünitesindeki parçalarıyla ilgili daha az bilgiye sahiptir. güncelliği kaybetmiştir.Tablo 1. Personelin Sahip Olduğu Bilgisayar Hakkında Eğitim yöntemi tercihleriDonanım Bilgi Düzeyi Dağılımı. Bilgisayar ve Bilgi Teknolojileri konusunda bir eğitim Biliyorum % Bilmiyorum % verilmesi halinde; personelin %56,4’ü 1. sırada iş başında Marka 89,10 10,90 uygulamalı eğitim verilmesini tercih etmiştir. Bu tercihi İşlemci 75,20 24,80 Ram 72,30 27,70 herhangi bir sırada yazanların oranı %82,2 dir. Bu seçeneği Hardisk 56,40 43,60 %53,5 oranında grup aktiviteleri ve seminerler, %52,5 Ekran Kartı 42,60 57,40 oranında da geleneksel sınıf, öğretmen anlatımı Ekran Boyutu 70,30 29,70 izlemektedir. Buda personelin iş başında uygulamalı eğitim istediğini göstermektedir.Yazılım Eğitim zamanı tercihiKullanılan web görüntüleyici ve e-mektup yazılımları Personelin %50,5’i eğitimlerin mesai saati içinde, %26,73’üPersonelin %55,43’ü hangi web görüntüleyiciyi mesai dışında, %9,9’u da hafta sonu verilmesinikullandıklarını bilmediklerini söylemişlerdir. En yaygın olarak istemektedir.kullanılan web görüntüleyicide %41,30’la İnternetExplorer’dır. Eğitim konularıTablo 2. Personelin İnternet Kullanırken Kullandığı Personelin %46,5’i web tasarımı, %41,6’sı ağ yapıları veProgramların Dağılımı. yönetimi, %50’5’i internet uygulamaları, %54,5’i de İnternet Programlar % teknolojileri temel kural ve kavramları konusunda eğitim Bilmiyorum 55,43 almak istemektedir. İnternet Explorer 41,30 Fire Fox 2,17 Powerpoint 1,09 85
  5. 5. SONUÇ VE ÖNERİLER görev tanımlarına ve iş süreçlerine göre eğitimler hazırlanmalı ve uygulanmalıdır.Günümüz modern yönetim anlayışında kurumu başarılı yada başarısız yapan en önemli üç etken şöyle Bu çalışma sonucunda çıkan bulgularla bir hizmetiçi eğitimözetlenmektedir: Hardware (Donanım): Bina, tesis, yol, araç, modeli geliştirilmiştir. Modelimizde Personele kendi işgereç, arazi, her türlü donanım; Software (Yazılım): süreçlerinde ve özel hayatlarında kullandıkları İnternetProgramlar, planlar, prosedürler, talimatlar gibi her türlü uygulamaları konusunda web tabanlı uzaktan eğitimyazılımlar; Hummanware (İnsan Kaynağı): Eğitilmiş insan modeliyle hizmet içi eğitim verilmesi önerilmektedir. O haldeunsuru. burada öncelikle web tabanlı eğitimin ne olduğu ve niçin böyle bir hizmetiçi eğitim etkinliğinin çevrimiçi olarakBu etkenler bizim konumuz olan İdari süreçlerde internet düzenlenmesi gerektiği üzerinde duralım.kullanımına uyarlanırsa bu çalışma sonucundan karşımızaşöyle bir sonuç çıkmaktadır. Web tabanlı eğitim, web teknolojisi ile network üzerinden sağlanan “etkin” ve “etkileşimli” bir uzaktan eğitim modelidir.Çalışmaya konu olan personelin %84,16’sında bilgisayar Kurumsal hizmet içi eğitimde konuyu tekrar etme olasılığı,vardır bu bilgisayarların %81,58’ PIV ve üstü olan yüksek düşük maliyet, akılda kalma oranında artış, yer ve zamanişlemcili yüksek konfigürasyonlu makinelerdir. Tüm esnekliği, simülasyon olanağı, her zaman her yerde eğitimmakineler fiberoptik omurga ile internete bağlı ve 22 MBp olanağı, fırsat eşitsizliklerini ortadan kaldırma gibi ciddibağlantı hızına sahiptir. Bu göstergeler donanım ve internet avantajlar sağlamaktadır. Bunun yanında web tabanlı eğitimaltyapısı konusunda ciddi yatırımların yapıldığını internet için sağlanan teknik olanaklarla sınırlıdır. Webgöstermektedir. tabanlı eğitimin olumsuz yanları da içerik oluşturmak çokÇalışmaya konu olan personelin bilgisayarlarında, Microsoft kapsamlı, masraflı ve zaman alıcıdır, bilgi ve teknolojik altişletim sistemleri ve MS Ofis ürünlerinin tam sürümleri lisanlı yapı gereklidir, bilgisayar okuryazarlığı gereklidir (Kuzu,olarak mevcuttur. Doğal olarak da bu yazılımlara sahip tüm Şahinkayası ve Çakır, 2002).makinalar da İnternet Explorer ve Outlook yazılımları Bütün bu avantajlar ve olumsuzluklar göz önündemevcuttur. Bu göstergeler personelin yazılım konusunda bulundurularak hazırlanan web tabanlı hizmet içi eğitimproblemi olmadığını göstermektedir. modeli şöyle oluşturulmuştur. Öncelikle personelin ulaşaÇalışmaya konu olan personelin %53,47’sinin evinde bileceği bir web sayfası tasarlanmıştır. Bu web sayfasındanbilgisayar vardır. Bu Türkiye ortalamasının %17,65 ve kentli personele İnternet uygulamalarıyla ilgili takıldıkları sorularıortalamasının %23,26 olduğu bilgisiyle, bilgisayar kullanımı soracakları bir yapı oluşturulmuştur. Gelen sorular uzmankonusunda nitelikli bir personele sahip olduğu söylenebilir. personel tarafından Macromedya Captivate Programıyla Description, Simülasyon ve test ekranları hazırlanarakÇalışmaya konu olan personelin %27,5’i evinden internete cevaplanmakta veya sayfaya internet üzerinden aynı bilgiyebağlanmaktadır. Türkiye ortalamasının %13,93 ve kentli ulaşa bilecekleri linkler verilerek web sayfasınaortalamasının %18,57 olduğu bilinirse bu yüksek bir orandır. konulmaktadır. Böylece personelin takıldığı konularda birİşyerinde tüm personelin internete bağlı olması ve bu yardım sayfası oluşturulmuş olmaktadır. Bu sayfadapersonelin %91,08’nin interneti kullanıyor olması Türkiye cevaplanan sorularla Personel İnternet uygulamalarıortalamasının çok üstündedir. konusunda eğitilmeye çalışılmaktadır.Fakat Personelin %54,4’nün bilgisayar kullanmayı kendi KAYNAKLARkendine veya informal yollarla öğrenmiş olması, bu konuylailgili hiçbir hizmetiçi eğitim almamış olmaları Bilgisayar ve Aksoy, H.H. (2003). Eğitim Kurumlarında Teknolojiinternet teknolojilerini kullanımının rastlantılara kaldığını Kullanımı ve Etkilerine İlişkin Bir Çözümleme,göstermektedir. Bunun sonucu olarak en sık kullanılan web Eğitim Bilim Toplum Dergisi, 1(4), Ankara: Eğitim-görüntüleyici olan İnternet Explorer’ı kullananların Sen, 4-23.%42,57’si, en yaygın kullanılan e-mektup yazılımı olanOutlook’u kullananların %22,77’si iyi derecede bildiklerini Aydın, S. & Kara, E. (2004). Açıköğretim Fakültesi İngilizcesöylemektedir. Bu sonuçlarda personelin kendi beyanı Öğretmenliği Programı Örneğinde, Çevrimiçiolduğu için bir sınava tabi tutulduklarında çıkacak sonuçlar Eğitim Programı Yönetimi ve Etkinliğinintartışmaya açıktır. Araştırılması. The Turkish Online Journal of Educational Technology – TOJET, Volume 3,Sonuç olarak çalışmaya konu olan personel için yapılmış Issue 2, Article 13.olan yüksek bütçeli Donanım ve Yazılım yatırımlarınınkarşılığı tam olarak alınamamaktadır. İnternet bankacılığı, Bağcı, N. ve Şimşek, S. (2000). Milli Eğitim Personelineçeşitli finansal hizmetler, finansal hizmetler hariç mal ve Yönelik Hizmet İçi Eğitim Faaliyetlerine Genel Birhizmet almak gibi işlemler artık internet üzerinden çok Bakış. Milli Eğitim Dergisi, 146, 9-12.kolaylıkla yapılabilmesine rağmen, personelin %46,5’i ancakbu hizmetleri kullanmaktadır. Resmi kurum ve kuruluşlarla Baki, A. (2002). Öğrenen ve Öğretenler için Bilgisayariletişim olarak nitelendirilen resmi formaların/dokümanların Destekli Matematik. İstanbul: Ceren Yayınindirilmesi işlemini personelin %42,6’sı, doldurulmuş form Dağıtım.gönderme işleminin de %33,7’sini personel internetüzerinden yapmaktadır. İnternet ortamındaki bilgi sınırsızda Bilişim. (2004). Türkiye Bilişim Şurası Eğitim Ana Raporu.olsa sunulan hizmetlerin çeşitliliği ve kolay kullanımı her http://vizyon2023.tubitak.gov.tr/teknolojiongorusu/geçen gün artsa da; şuanda dünya üzerindeki en büyük bilgi paneller/egitimveinsankaynaklari/kaynaklar/kaynağına nasıl ulaşacağınızı bilmiyor ve üzerindekiuygulamaları kullanma becerisine sahip değilsiniz bunun Çabuk, A. & Erdoğan, Ş. (2001). Bilgisayar Destekli Tasarımhiçbir anlamı olmamaktadır. Çünkü sistemde yüksek bütçeli ve Coğrafi Bilgi Sistemlerinin Kullanıminternet alt yapınız ne kadar mükemmel, yazılımlarınız ne Olanaklarının Genişletilebilmesi İçin İnternetkadar pahalı olursa olsun, bu teknolojileri kullanacak bilgi ve Tabanlı Eğitim Modellerinden Yararlanılması.beceriye sahip iyi eğitilmiş insan kaynağınız yoksa başarıya Akademik Bilişim - 2001, Ondokuz Mayısulaşılamamaktadır. Bu yüzden Hizmet içi eğitimler Üniversitesi, Samsun.düzenlenerek, personele internet uygulamaları ve internetüzerindeki bilgi kaynaklarına ulaşım konusunda, kişilerin 86
  6. 6. Elbek, A. (2006). "Bilişim Sektörü 2006 da Büyüme Kütüphaneciliğin Destanı Uluslararası Bekliyor". Retrieved March 19, 2008, from Sempozyumu, Ankara. http://www.maxihaber.net/yazarlar/konukyazar/20 06/ky_altay_elbek_subat2006.htm. Tuti, S. (2005). Eğitimde Bilişim Teknolojileri kullanımı Performans Göstergeleri (Yayımlanmamış Y.Gölge, E. & Arlı, M. (2002). Üniversite Öğrencilerinin Lisans Tezi), Hacettepe Ünv. Fen Bil. Enst., Üniversite Dışında Bilgisayar ve İnternet Kullanma Ankara. Durumları. VIII. Türkiye’de İnternet Konferansı, Askeri Müze ve Kültür Sitesi, Harbiye İstanbul, TÜİK. (2005). Hane Halkı Bilişim Teknolojileri Kullanımı 19-21 Aralık 2002. Araştırması Sonuçları. Haber Bülteni, Sayı: 179.Gümüş, Ç. (2003). İnternet kafelerin (dijital kütüphaneler) Yenilmez, K. & Aşıkoğlu, Ö. (2007). “Computers Using denetlenmesi ve eğitim amaçlı kullanımının teşviki Qualifications in Administrative Process and A (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Fırat Distance In-service Training Model”, Proc. 7th Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eğitim International Educational Technology Conference, Bilimleri ABD. 354 s. Vol. I, 368-374, NEU Press, Nicosia.Kuzu, A., Şahinkayası, Y., Çakır, R. (2002). Öğretmenler Yenilmez, K., Çemrek, F., Özaydın, Ö. & Altın, A. (2007). İçin Hizmet İçi Amaçlı Web Tabanlı Öğretim “Computer and Internet Using Levels of The Modeli Önerisi. Açık ve Uzaktan Eğitim Secondary School Students”, Proc. 7th Sempozyumu, Anadolu Üniversitesi, Eskişehir. International Educational Technology Conference, Vol. I, 382-388, NEU Press, Nicosia.Odabaş, H. (2004). “İnternet Tabanlı Uzaktan Öğrenim Modelinin Bilgi Hizmetlerine Yönelik Yüksek Öğretim Programlarında Kullanımı”. 87

×