Your SlideShare is downloading. ×
  • Like
  • Save
Bağımlılık yapan maddeler
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Thanks for flagging this SlideShare!

Oops! An error has occurred.

×

Now you can save presentations on your phone or tablet

Available for both IPhone and Android

Text the download link to your phone

Standard text messaging rates apply

Bağımlılık yapan maddeler

  • 2,065 views
Published

 

  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Be the first to comment
No Downloads

Views

Total Views
2,065
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0

Actions

Shares
Downloads
0
Comments
0
Likes
1

Embeds 0

No embeds

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
    No notes for slide

Transcript

  • 1. BAĞIMLILIK YAPAN MADDELER Dünya sağlık örgütü kullanılan madde çeşitlerine göre bağımlılık tiplerini şöyle sıralamıştır:-Opiat-Alkol, barbütürat, benzodiazepin-Esrar-Kokain-Halüsinojen-Uçucu maddeler (Bally, Tiner, vs.) Bağımlılığı-Tütün-Çoklu madde kullanımı-Kafein ve diğer uyarıcılar (psikostimülanlar) olmak üzere
  • 2. tipleri vardır.Bu ayrım kullanılan maddelerin özelliklerine göreyapılmıştır. Bu maddelerin bazıları merkezi sinir sistemiüzerinde uyarıcı etkilere sahipken (kokain, psikostimülangibi) bir kısmı ise tersine beyin işlevlerini baskılayıcı etkioluşturmaktadır(alkol,opiat, benzodiazepin gibi).Ayrıcabu maddelerin doğal olanları (esrar,tütün ,opiatgrubundan morfin vs) ve yapay üretilenleri (eroin,psikostimülanlar gibi) vardır.Maddeler konusunda dikkat edilecek en önemli konubağımlılık yapıcı maddelerin bir kısmının yasa dışıkullanımı olsa bile çoğunluğunun yasal olması vebunlardan bazılarının ise tıp içi kullanımının bulunmasıdır.Yani bu maddelerin bazıları ile günlük yaşamımızdayanıbaşımızda dır (yapıştırıcılar, bazı temizlik maddeleri,tiner, tütün, alkol, kontrollü kullanımı olan bazı ilaçlargibi).Tıp içi kullanımı olan ve halen aynı zamanda tedavi ediciözellikleri olan maddelerin ( benzodiazepin, barbitürat,morfin gibi ) ise her ne kadar kontrollü kullanımı olsa dailaç suistimali nedeni ile tedavi dışı kullanımı da mümkünolabilmektedir. Burada çok dikkat edilmesi gerekenönemli nokta bu tür ilaçların ( bunlar ülkemizde kontrollükullanım amacı ile kırmızı ya da yeşil reçeteye tabiilaçlardır ) hekim önerisi dışında kullanılmamalarıdır.Hekimler böyle ilaçları ihtiyacı olan hastaya yardımiletirken bu riski göze alabilir ve hastayı bu konudauyarırlar. Aslında herkesin bu konu da duyarlıdavranması gerekir. Bir ilaç tedavi amacı ve dozu dışındahekime danışmadan uzun sürelerde iyilik halini devam
  • 3. ettirmek için kullanıldığı taktirde bağımlı olma riskinigetirebilir.İlaçların etken maddelerinin özelliklerinin çok iyi bilinmesigerekir. Hekimler bile bazen ilacın içindeki maddenin neolduğunu karıştırabilir. Bu nedenle hekim olmayanlarınbu tür yanlışlıkları yapma olasılığı çok daha ciddiboyutlardadır. Bağımlılık yapan maddelerin ortak özellikleri:1.Madde alındığında davranış, düşünce ve duygudurumunda değişme yapar;Bağımlılık yapıcı maddelerher ne kadar farklı özellikli olsalar da tümünün insanbeyni işlevlerinden duygu, düşünce, tutum vedavranışlar üzerinde etkileri hemen hemen aynıdır.2.Alan kişi kısa sürede gerçeklerden kopar;Maddeler ilkalındığı zaman ortaya çıkan rahatlama,yatışma, keyifalma, sarhoşluk, uyarılma, hayal alemine dalma,hoşnutluk ve bunun gibi birçok belirtiler nedeni ile kişi dışdünya yerine bu sahte hayal ortamını tercih etmeyebaşlayabilir. Bu durum kişinin gerçeklerden kopmasınayol açar. Yani bazı doyumları gerçek dünyada farklıalanlarda sağlıklı bir şekilde yaşamak varken bunuyapma gayret ve çabasını göstermeyebilir.3.Kişi karşı koyulması çok zor bir istek ile madde aramadavranışı içine girer;Bu madde kullanımı ile elde edilensahte iyilik halini tekrar tekrar elde etme isteği omaddenin daha sık kullanılma isteğini doğuracağı için kişikarşı koymakta zorlandığı bir istekle o maddeyi aramadavranışı içine girer.
  • 4. 4.Giderek alınan maddenin miktarı artar;Kişi maddeyikullanma sıklığını ve miktarını gittikçe artırmak zorundakalır. Çünkü gittikçe alınan doz ve sıklık aranan, ihtiyaçduyulan sahte iyilik halini oluşturamayacaktır.5.Sonuç bağımlılıktır. Tüm bu sözü edilen süreçler biraraya geldiği zaman ise bağımlılık gelişir. İSMİNİ SIKÇA DUYDUĞUMUZ BAĞIMLILIK YAPICI MADDELER: ESRARNEDİR?Esrar içinde, yapraklarında, tohum ve çiçeklerinde psikoaktif kimyasal tetrahidrokanibal (THC) bulunan birbitkidir. THCnin yoğunluğu bitkiden bitkiye değişir, fakatçoğu bitki yüzde 2-5 THC içerir. Esrarın elde edildiği bitkiolan Hint Keneviri bitkisi kağıt, giysi, inşaat malzemesive pek çok diğer malzeme yapımında kullanılır.ETKİLERİEsrar efektleri alınan THC miktarına veya kullanımşekline göre değişir. Esrar içimi THC maddesini çabuk birbiçimde ciğerlere geçirir ve takiben kan sisteminekarıştırır ve daha sonra da beyine ulaştırır. Efektlerineredeyse anında belirir ve bir ila iki saate kadarsürebilir.
  • 5. Esrar kullananlar değişik tepkiler olduğunu belirtirler. Butepkiler sanal barışçıl ve coşkulu olmaktan saçmalama veparanoyaya kadar değişebilir. Fiziksel tepkiler gözlerinkanlanması, hafif çarpıntı, ağız kuruması olaraklistelenebilir. Kullanıcılar sıkça açlık hissetseler de kanşekeri seviyesinde bir düşme yoktur.KULLANIM İŞARETLERİYanan yaprak kokusuna benzer esrar kokusu en farkedilir işarettir. Her hangi bir davranış bozukluğu olmasıgerekmez fakat kullananlar uçarı, kızarık gözlü, sakar,unutkan, iştahı artmış ve ilgisiz görünebilirler. Esrarınyarattığı unutkanlıklar "ekmek kafa" olarak adlandırılır.RİSKLERİSürekli kullananların çoğunluğu, esrarı diğer bağımlılıkyapıcılardan ayırsalar da ve "ben bağımlı değilim" deselerde, bağımlı hissetme ve tüketimi sınırlayamama gibiesrar ile bağlantılı problemler ortaya çıkar. Buproblemlerin gençlerde ve yeni kullanıcılarda dahabelirgin baş göstermesi sık görülür.Zaman içerisinde ağır esrar kullanımı özellikle sigaraiçmekle birleştiğinde (ki, sigara ve esrar ayrılmaz ikilidir)potansiyel solunum problemlerine sebep olabilir.Esrar maddesinde yoksunluk hisleri diğer bazı maddeleregöre daha az fark edildiğinden (kanda uzun sürebulunduğu nedeniyle) kullananların çoğu bağımlıolmadıklarını iddia ederler.Oysaki esrar bir bağımlılıkmaddesidir.En büyük risklerinden biri ise bu maddeninetkisi altında bulunan kişinin algıları faaliyetlerinemaddenin baskısı altında devam etmekte ikentepkilerinde sorun ortaya çıkmakta bilinçli reflekslerizafiyet göstermektedir.Bu maddelerin arkadaş ve eğlenceortamlarında ki kullanım halinin sık olduğu
  • 6. değerlendirilirse gençlerimizi bekleyen başkatehlikelerinde ortaya çıkacağı açıkça görülebilmektedir.Unutulmaması gereken bir diğer nokta ise esrarmaddesinin ortaya çıkardığı sahte iyi oluş halinin büyükihtimalle zamanla kaybolacağı ve kişilerin bu etkiyiyakalamak için eroin ve kokain gibi diğer maddeleregeçiş yapma olasılığının çok yüksek olduğudurEsrar yasal değildir ve kullanımı tutuklanma, yargılanmave hapse girme gibi yasal sonuçlara sebep olabilir.Bununla beraber, uyuşturucu testleri sonucunda kişiehliyetini, sigortasını, kredilerini ve bir takım sosyalhizmetlerde yer alma hakkını kaybedebilir.ESRARIN sebep olduğu riskleri ortadan kaldırmanın en iyiyolu hiç kullanmamaktır.ESRARLA İLGİLİ YANLIŞ BİLGİLER:1.Esrar bitki olduğu için güvenilirdir.Gerçek: Bir maddenin bağımlılık yapıcı özelliği olması içinkimyasal yollardan elde edilmesine gerek yoktur .Doğalyollardan elde edilen maddelerde bağımlılık yaparlar.2.Esrar kullanıcıları diğer uyuşturuculara geçmez.Gerçek: Esrar diğer uyuşturuculara başlangıç noktasıdır.3.Esrarın etkisi birkaç saatte geçer.Gerçek: Esrar vücutta depolandığı için etkisi günlerce,haftalarca sürebilir. (Esrar sigara olarak içildiğinde kandabirkaç dakikada zirve yapar, saatler içinde hızla düşer.Bunun sebebi dokularda depolanmasıdır. İdrardagünlerce atılır.)
  • 7. 4.Esrar stresi giderir.Gerçek: Diğer maddelerde olduğu gibi esrar sadeceproblemlerle yüzleşmeyi geciktirir. Depresyon yapabilir 5.Esrar zihni açar.Gerçek: Esrar zihni sisli hale getirir; bellek, konuşma,anlama ve karar verme yeteneğini bozar. EROİNNEDİR?Eroin morfin maddesinden üretilmektedir. Doğal olarakafyon bitkisinin kozalağında mevcut olan biruyuşturucudur. Eroin afyonun içinde bulunanalkaloidlerden bir tanesidir. Baz morfinin asetik asit ilebirlikte ısıtılması ve diğer kimyasal işlemlerden sonraoluşur. Sokaklardaki eroin genellikle saf değildir vebeyazdan koyu kahverengi bir renge kadar çeşitliyoğunluklarda değişebilir. Bu değişiklikler tipik olaraküretim safhasında meydana gelen kirliliklerden ve/veyaiçine karıştırılan diğer maddelerden dolayıdır.
  • 8. Eroin; Güney Amerika, Güneydoğu ve Güneybatı Asya,ve Meksikada üretilmektedir.ETKİLERİEroin ve diğer afyon bazlı uyuşturucular vücuthareketlerini yavaşlatan özelliktedir. Kullanıcılar sıcaklık,rahatlama, ve kopma hisleri uyandırdığını belirtirler.Fiziksel ve duygusal ağrılar azalmakla birlikte bunlara"ağrıların ertelenmesi" demek daha doğrudur. Bu etkilerçok çabuk ortaya çıkar ve alınan eroinin miktarına ve alışşekline göre birkaç saat sürebilir. İlk kullanımlar bulantıve kusma ile sonuçlanabilir fakat bu tepkiler süreklikullanımla giderek azalır. Afyon ve türevlerinin kullanımının yol açtığı fiziksel sorunlar:“Kirli” iğne kullanımı sonucu AİDSAbse ve deri veya kasların diğer enfeksiyonlarıTetanus veya sıtmaHepatit veya diğer karaciğer hastalıklarıMide ülseriKalpte ritm bozukluğu (aritmi)Endokardit (kalp zarı iltihabı)Anemi (kansızlık)Elektrolit bozuklukları özellikle hiperkalemiKemik ve eklem enfeksiyonları
  • 9. Kullanılan maddede bulunan katkı maddeleri nedeniylegelişen embolilerde, bazen anormal göz dibi bulgularısaptanabilir.Enfeksiyon ve katkı maddelerinden kaynaklanan böbrekyetmezliği.Kas yıkımıPnömoni (akciğer zarının iltihabı)Akciğer absesiTüberküloz (verem)Cinsel fonksiyon bozukluklarıKULLANIM İŞARETLERİEroin kullanan kişi uyuşuk görünür ve dalar, kusar,kaşınır veya göz bebekleri toplu iğne başı gibi küçülür.Ayrıca; iştahın kapanması, uyku bozukluğu, ağır nefesalma, cinsel isteksizlik ve kabızlık vardır. Yoksunlukçeken eroin bağımlıları genellikle hoş olmayan, üşütmeyebenzer bulgulardan yakınırlar. Kusabilir, aşırı terler, midekrampları geçirir, tüm vücutları ağrır, diyare olur, burunakması, sıcak-soğuk kızarmalar, depresyon ve rahatsızlıkgeçirirler. Eroin yoksunluğu (KRİZ), değişebilmekleberaber, son kullanımdan sekiz saat sonra ortaya çıkarve üç gün ile bir hafta arası sürebilir. Yoksunluk ikinci veüçüncü günde zirveye ulaşır.RİSKLERİEnjeksiyon çok miktarda eroinin kan sistemine birdenkarışmasını sağlayarak ölümcül aşırı doz riskinin en çokolduğu kullanımdır. Burundan çekilmesi de aşırı dozlasonuçlanabilir, özellikle alışık olmayan bir kimse yüksekmiktarda kuvvetli bir eroini veya alkol gibi başkauyuşturucu maddeleri karıştırarak alırsa ölümgerçekleşebilir. Eroinden meydana gelen aşırı dozun
  • 10. belirtileri; ağır ve az nefes alma, kıvranma, koma, veölüm olarak listelenebilir.Pis ve kullanılmış enjektörlerin kullanımı HIV, Hepatit Bve C gibi ölümcül enfeksiyon hastalıkların yayılmasınasebep olmaktadır. Uyuşturucuları enjekte etmek veyaenjektör paylaşmak diğer ciddi hatta ölümcülhastalıkların veya enfeksiyonlara sebep olabilir.Bunlardan bazıları endokartis, embolizma ya da kangren,botulizma, tetanoz, ve deri yiyen bakteri olaraknitelendirilebilirler. Son olarak enjeksiyon, apselere (acılıbir cilt yarası) ve takip edici olarak kan zehirlenmesinesebep olabilir.Bazı kişiler, eroini burundan çekmenin ya da sigara gibiiçmenin, bağımlılığa sebep vermeyeceği inancıylaözenebilirler. Fakat birkaç kullanım bile tolerans vebağımlılıkla sonuçlanır.Eroin yasa dışı bir maddedir ve bulundurmak veyasatmaktan hüküm giymek çok ciddi adli cezalarlasonuçlanır.EROİNİNilk kez bilim adamları eliyle ve gerçekte son derece iyiniyetli bir amaca hizmet etmek üzere üretildiğinibiliyormuydunuz?1897de Almanyadaki Bayer laboratuarlarında kanser vetüberküloz hastaları için "ağrı kesici" olarak hazırlanan"eroin hidroklor", dehşet verici yan etkileri farkedilinceonu ilaç olarak reçetelere yazan hekimler tarafındanderhal terkedildi. Ancak iş işten geçmiş ve “şeytanıntozu" hapsedildiği şişeden kaçıp halkın arasına karışmayıbaşarmıştı bir kez dahaKimya tarihinin ünlü efsanelerinden birine göre, "eroin"
  • 11. maddesi, adını, bu maddeyi deneme amacıyla kolundanenjekte eden bir Bayer mühendisinin o anda yaşadıklarınıtanımlamak için kullandığı şu mânidar cümleden almıştı:"Kendimi bir kahraman gibi hissediyorum!" ("I feellike a hero")Aspirin ve eroinin ortak mucidi: Dr. Felix HoffmanSaf morfinin asit anhidritle işlenmesi sonucu ortaya çıkanbu ölümcül toz, ilk kez 21 Ağustos 1897 günü, BayerinAlmanyanın Elberfeld kentindeki laboratuarındasentezlendi. baz morfinden sekiz kat daha güçlü biruyuşturucu elde eden Dr. Hoffman,bunun kontrollüşekilde kullanımıyla yukarıda anılan hastalıklarıntedavisinde çok önemli bir ilerleme kaydedebileceğinidüşünüyordu. Kobaylar üzerindeki deneme çalışmaları biryıl kadar sürdü ve toz eroin, "heroinhydrochlor" ticarîmarkasıyla şişelenmiş olarak 20. yüzyılın hemenarefesinde Bayer şirketi tarafından piyasaya sürüldü.Bugün için inanılması bir hayli güç olmakla birlikte, eroino dönemde başta Almanya olmak üzerebirçok Avrupaülkesinde eczanelerde rahatça satılıyordu Ancak,madalyonun öteki yüzü kısa sürede ortaya çıktı. Yalnızcabir iki kullanımın ardından “şeytanın tozu"na müptelaolanlar şuursuzca ecza depolarına, laboratuarlarasaldırıyor ve kendilerine daha fazla ilaç temin etmeyeçabalıyorlardı.İnsanları çok seven ve mesleğine aşık bir kimyager olanDr. Hoffman, 8 Şubat 1946da son nefesini verirken, ilk kez onun laboratuar kaplarında dünyaya gözlerini açan "diasetilmorfin" artık çoktan bir ilaç olmaktançıkmış,alım-satımı ya da kullanımı bir çok ülkede en ağırşekilde cezalandırılan lanetli bir maddeye dönüşmüştü.
  • 12. Özellikle eroin maddesi ile ilgili olarak sinema ve televizyonlarda izlediğimiz film sahnelerinde polisinyakaladığı maddeyi tadarak hangi madde olduğuna karar verdiğine dair sahnelerle sıkça karşılaşırız.Oysaki bu maddelerin ne kadar tehlikeli olduğuna yukarıda değinmiştik.Bu nedeni belli olmayan gizli propagandayöntemi zehir tacirleri tarafından gençlerimizi zehirlemek amacıyla sıkça kullanılmakta "bir kereden birsey olmaz filmlerde görmüyormusun polisler bileyakaladıklarında tadına bakıyorlar" şeklinde telkinde bulunarak bir kere bile denendiğinde bağımlılık yapma ihtimali yüksek olan bu maddeleri gençlerimize vermektedirler.Unutulmamalıdır ki polisler yakalanan maddenin çeşidini kimyasal tahliller yardımıyla tespit etmektedirler. ECSTASY NEDİR? Ecstasy, kimyasal adıyla MDMA (3, 4-metilendioksimetamfetamin), ağızdan alınan bir haptır. Haplar değişik şekil ve markalarda mevcuttur. Bazı durumlarda MDMA toz halinde satılmaktadır. Hapşeklindedir ama asla yasal kullanımı yoktur, dolayısıyla
  • 13. denetim altında değildir. Genel bir kullanıcının bir "doz" içerisinde hangi maddeleri bulunduğunu bilmesi bu sebeple imkansızdır. ETKİLERİ Kullananlar kendilerini açılmış, rahatlamış, güzel, korkusuz, toleranslı ve etrafındaki insanlara bağlı olarak tanımlarlar. Ecstasy alındıktan yaklaşık 45 dakika sonra kullanıcılar etkisine girerler. Bu madde sinir hücresine girdikten sonra serotoninin bol miktarda salınımına neden olur ve serotonin üreten enzimleri engeller.Ecstasyinin en önemli etkisi kişiyi aktive etmesi ve bilinçdeğişikliklerine neden olmasıdır. Bu etkiler alınan doza ve kişinin içinde bulunduğu ruhsal duruma doğrudan bağlıdır. Alındıktan 20 ile 60 dakika içinde etki göstermeye başlar. İlk bir saat içinde en güçlü etkiyi yapar. Dört ile altı saat içinde bu etki sonlanır.Ecstasy, beden ısısını ve kan basıncını artırır. Sıcak,havasız ortamlarda ve çok hareket sonrası beden ısısıciddi boyutlara ulaşır. Ağızda kuruluk, dişlerde tatsız birhis algılanabilir.Ecstasy, yönelim ve algı bozukluğu yaratır. Diğerinsanlara karşı yakınlık hissi, kendini rahat hissetme,görsel algıda bozulmalara yol açmaktadır. Kişi kendinienerjik ve aldırmaz hisseder.KULLANIM İŞARETLERİEcstasy kullananların göz bebekleri genişler ve ışığahassasiyet artar. Çeneyi sıkma ve diş gıcırdatmagözlemlenebilir efektlerdendir. Duyum artar vekullanıcılar çoğu zaman bunu dans etme isteği, konuşmave dokunarak ile gösterir. Kullanıcılar çoğu zaman abartılı
  • 14. şevkat hareketleri gösterebilir.RİSKBazı kullanıcılar tecrübeden sonra 48 saate kadarkendilerini depresif hissettiklerini belirtmektedir. Uzunsüreli kullanımda etkilere ulaşmak daha zorlaşabilir.Sahte iyi oluş halini yakalama veya ulaşma ihtiyacıolabilir, bu da doz artımına ve daha sık kullanıma sebepverebilir. Kullanımdaki artışla beraber kullanıcılar sık sıkkendilerini yorgun hisseder, çeneleri ağrır ve mutluluklarıazalır. Depresyondan ve tükenmeden kaçınmakisteyenler hem dozda hem de kullanım sıklığında artırmageliştirirler.Çok sayıda ters etkileme olduğu bildirilse de vücutısısındaki tehlikeli derecede artış Ecstasynin bilinenyaygın tehlikelerinden biridir. Vücut ısısının artması sıcakve genellikle havasız ortamlarda uzun süre dansetmekten, vücuttaki sıvı miktarının azalması gerçekleşir.Ölüm; aşırı dozdan görülmekle birlikte, genellikle vücutısısının artması, su ihtiyacı yada diğer bir uyuşturucumadde ile karıştırma ile bağlantılıdır.Ecstasy’nin uzun zamanlı etkileri halen araştırmaaltındadır. Bazı araştırmacılar uzun süreli kullanımlarınkalıcı beyin hasarlarına yol açabileceğideğerlendirilmektedir. Bazı çalışmalar Ecstasyininvücuttaki seratonin ve dopamin seviyelerini etkilediğinigöstermektedir fakat bunun uzun süreli etkilerinin neolabileceği halen açık değildir. Ecstasy kalbin ritimbozukluğuna sebep olabilir ve hipertansiyon ve kalphastalıklarının tetikleyicisi olabilmektedir. Extacykullananların %92’si diğer zararlı ve bağımlılık yapıcımaddeleri de kullanmaktadırlar.
  • 15. KOKAİNNEDİR?Kokain Güney Amerikada yetişen koka bitkisininyapraklarından elde edilir. Bölgedeki birçok yerli kabilehalen hafif, uyarıcı bir etki amacıyla koka yapraklarıçiğnemektedir. Bilim adamları kokaini bitkininyapraklarından 1860 yılından kısa bir süre önce eldeetmişlerdir.Kokain hidroklorid (HCL) acı tatlı, beyaz, ince birtozdur.Burundan çekildiğinde veya enjekte edildiğindeuyuşturur. "Crack" kokainin sigara gibi içilebilir küçükparçalar yada "kayalar" halindeki formuna verilen addır.Crack kokain HCLnin amonyak veya sodyum bicarbonat(pişirme sodası) ve su ile karıştırılması ve ısıtılarakkokain alkoloidin "baz" karışımın tuzu (hidroklorid)ortaya çıkarılması sonucunda elde edilir. Bu işlemuyuşturucunun gerektiği gibi yanmasını ve daha fazlakokain içeren dumanın elde edilmesini sağlar. "Crack"Tanımı karışımın yakılarak içildiğinde çıkan kırılmaseslerinden ortaya çıkmıştır.KULLANIM İŞARETLERİKokain veya crack kullanan bir kimse normal birinsandan daha enerjik gözükür, konuşur, süreklikıpırdanır, ve normalden daha fazla çenesini sıkar. Aynızamanda tetikte olurlar ve hep etraflarına bakarlar. Ortakfiziksel etkiler ağız kuruması, terleme, uyku ve iştah
  • 16. kaybıdır. Bunlarla beraber kalp atışı ve tansiyon da artar.Sürekli kullanım davranış bozuklukları, rahatsızlık,paranoya ve hatta halüsinasyonlara yol açabilir. Buefektler uyuşturucu vücuttan çıkana kadar yavaş yavaşazalır. Ağır kokain/crack kullanımının sonradan belirenetkileri kilo kaybı, depresyon, ve bitkinliktir.RİSKLERİFelç, kalp krizi, ani krizler rapor edilmiş ortaya çıkandurumlardır. Kalp hastası olan kişiler yüksek riskaltındadır. Kokain / Crack maddesinin kronik, ağırkullanımı kilo kaybı, cinsel problemler, tutarsız düşünme,aşırı değişken ruh hali, paranoya, saldırganlık ve psikozgibi şikayetler doğurabilir. Bir çok bu gibi kullanıcı fizikselolarak tükenmiş, olur böylece hastalıklara karşısavunmasızdırlar yani bağışıklık sistemleri zayıflamışinsanlardır.Kokainin buruna sürekli çekilmesi burun zarlarının hasargörmesine sebep olur. Kokain/Crackin yakılarak içilmesiciğerlere hasar verir ve hızla artan emme kapasitesiylebirlikte daha fazla kullanıma neden olur. Kokainin enjekteedilmesinin bir çok ciddi riski vardır. Kokainin kansistemine karışmasına ek olarak, enjektör veya diğerenjeksiyon araçları paylaşıldığında kullanıcılar HIVenfeksiyonu/AIDS ve/veya Hepatit B ve C virüslerinekarşı savunmasız hale gelirlerYüksek doz alındığında epileptik nöbetler, beyin ve kalpdamarlarında tıkanıklık, kalp ritminde bozulmalar,solunum durması ile ölüm meydana gelebilir.Çeşitli algı bozuklukları meydana gelir. En sık görülendokunma varsanılarıdır, renkli ve hareketli görme de
  • 17. ortaya çıkabilir.Derisi altında böceklerin yürüdüğünü sanan kokainkullanıcıları kendisine zarar verebilir Alkol kullanımının zararları • Beyin ve sinir hücrelerinin zarlarını zehirler veya uyuşturarak kullanılmaz hale getirir. • Aşırı alkol geçici hafıza kaybına neden olur • Alkol göze giden görme sinirlerinede tesir eder. Sulanma ve görme bozukluklarına neden olur. Netcede ameliyat kaçınılmaz olur. Körlüğe neden olabilir. • Midenin iç yüzeyini kaplayan tabakayı tahriş eder ve buna bağlı olarak gastrit’e yol açar. Mide zarında yırtıkları oluşur. Mide ve yemek borusunda iç kanamalar meydana gelir. Kusma gözlemlenir. • Kalp kasına zarar verir ve buna bağlı olarak kalp hastalıklarına yol açar. Kalp atışlarında düzensizlik meydana gelir. Kalp yetmezliğine neden olabilir. • Erkeklerde sertleşme olmamasına neden olabilir. Kadınlarda ise adet bozukluğuna sebep olabilir. Anne karnındaki bebeğin gelişimini olumsuz etkiler. • Damar kireçlenmesine yol açar. • Terleme ve kanın akışını hızlandırır. Kanı sulandırır. Yaralanmalarda, yaralı bölgenin geç iyileşmesine neden olur.
  • 18. • Tepki refleksleri azalır, beynin düşünme ve karar verme düzeni zayıflar.• Yemek borusu, gırtlak, mide ve pankreas kanserlerine neden olur. Kanser riskini büyük oranda artırır.• Alkol kullanımından bir gün sonra baş ağrısı ve ağız kuruluğu çok sık görülür.• Sonradan utanacağınız, pişman olacağınız yada pişman olmaya bile vakit bulamamanıza yol açabilecek davranışlarda bulunmanıza yol açabilir. Sigaranın Zararları• Vücutta, yorgunluk, uykusuzluk, ruhsal gerilim, stres, performans düşüklüğü, reflekslerde azalma oluşur.• Anne ve baba mirası olarak; Sigara içen babaların, çocuklarında kanseri önleyen gençliği yok olmaktadır.• Hamileliğinde sigara içen hanımların bebekleri %10-15 eksik kilolu doğdukları gibi zeka eksiklikleri de görülür.• Genel olarak bulunduğunuz ortamlarda kötü ve ağır koku yayılır.• Cildiniz bozulacağından cilt karalığı ve yaşlı gösterme belirtileri başlar.• Dişleriniz kirli ve pis görünümlü olmakla beraber, dişeti hastalıkları baş gösterecektir.• Ağız ve yutakta tat alma eksikliği başlar ve kanser riski artar.• Gırtlak ve nefes borusunda iltihaplanma, ses tellerinin zarar göstermesinden başka kansere yakalanma ihtimali fazlalaşır.• Kalp ve damarların görmüş olduğu zarar ve tahribattan dolayı kalp krizi damar tıkanıklığı, tansiyon yükselmesi gibi sakıncalar ortaya çıkar.• Beyinde felç, ileri yaşta bunama (Alzheimer) görülür. Her nefeste 50bin hücrenin ölümüne sebep olur.
  • 19. • Gözlerde katarakt ve ileri yaşta körlük meydana gelir.• Burunda koku alma duygusu azalır.• Akciğerlerde kansere yakalanma, Bronşit ve amfizem gibi rahatsızlıklar meydana gelir.• Mide ve yemek borusunda karama, ülser ve kanser oluşumunu fazlalaşır.• Pankreas kanseri riski artar.• Rahim ve yumurtalıkta kısırlık, çocuk düşürme, sakat ve eksik doğum, erken menopoz, rahim kanseri gibi tehlikeler oluşur.• Testisler ve cinsel organlarda iktidarsızlık, ereksiyonda azalma, döllenme yetersizliği, kalıtımsal bozukluklar meydana gelir.• İdrar kesesinde mesane kanseri meydana gelir.• Ellerde, parmaklarda sararma, tırnaklarda, zayıflama görülür.• Kemik ve iskeletlerde kemik erimesi meydana gelir.• Kol ve bacak damarlarında çeşitli hastalıklar oluşur.• Kılcal damarlar, el ve ayaklardan başlayarak, kol ve bacaklara kadar tıkanıp bu organların kesilmesine (Burger hastalığı) kadar varan hastalıklar oluşur.
  • 20. UÇUCU (BALLY, TİNER, v.s) BAĞIMLILIĞIBu gruba çözücüler (solventler), yapıştırıcılar, uhular,aerosoller, propanlar, tiner ve benzin girer. Örnekleri:Bally, tiner, benzin, çakmak gazı, temizleme sıvısı, spreyboya, ayakkabı boyası, daktilo düzeltici sıvısı. Ucuz, kolaybulunan ve yasal maddelerdir. Bu nedenle yoksullar vegençler tarafından sık kullanılır.Uçuculara tolerans gelişir (doz arttırma gereği) fakatyoksunluk belirtileri hafiftir. Etkileri alımdan 5 dakikasonra başlayıp 3 dakika-saatler sürebilir.Uçucu sarhoşluğu belirtileri: kavgacılık, aldırmazlık,yargılama bozukluğu, sersemlik, nistagmus (göztitremesi), geveleyerek konuşma, yürürken sendeleme,uykulu hal, tepki yavaşlaması, titremeler, kaslarınzayıflaması, görme bulanıklığı veya çift görme, aşırı neşe,komaya varabilecek bilinç kaybı. Uçuculara bağlı olarakdeliryum, kalıcı bunama, psikotik bozukluk veduygudurum veya bunaltı bozukluğu gelişebilir.Tedavisinde eğitim, alttaki kişilik bozukluğunun tedavisi,sosyal destekleme gerekebilir.