Your SlideShare is downloading. ×
0
×
Saving this for later? Get the SlideShare app to save on your phone or tablet. Read anywhere, anytime – even offline.
Text the download link to your phone
Standard text messaging rates apply

Wens of werkelijkheid

309

Published on

Communicatie en gedragsverandering: Wens of Werkelijkheid? Door sociaal psycholoog en lector crossmediale communicatie in het publieke domein Reint Jan Renes.

Communicatie en gedragsverandering: Wens of Werkelijkheid? Door sociaal psycholoog en lector crossmediale communicatie in het publieke domein Reint Jan Renes.

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
309
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
2
Actions
Shares
0
Downloads
7
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

Report content
Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
No notes for slide
  • Hulpmiddel om op basis van inzichten uit de literatuur kansrijke campagnestrategieën te ontwikkelenHelpt keuzes maken en onderbouwenMaakt zichtbaar waar informatie ontbreektGeeft structuur aan strategiefase
  • Transcript

    • 1. Communicatie en Gedragsverandering Wens of Werkelijkheid? „Broodje lectoraat‟ 28-02-2012 Reint Jan Renes Lector Crossmediale Communicatie in het Publieke Domein Hogeschool Utrecht @PubLab en @ReintJanRenes
    • 2. • Massamediale Campagnes in het Publieke Domein  Jaarlijks worden in Nederland tientallen miljoenen euro‟s ingezet om via publiekscommunicatie gedrag van burgers te veranderen.  Alleen al aan mediaroulement van 27 Postbus 51 campagnes werd in 2009 ruim 11 miljoen euro uitgegeven.
    • 3. Het gaat nog wel eens mis … (1)Klassieke fout (zegt de wetenschap)  Injunctieve norm niet in lijn met descriptieve norm.
    • 4. Het gaat nog wel eens mis … (2)
    • 5. Ook bij anderen …
    • 6. De wetenschap en de praktijk: eenmoeizame combinatie
    • 7. 100% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% Theorie van gepland gedrag Theorie van onberedeneerd gedrag Sociaal cognitieve theorie Diffusie en innovaties theorie Stage theory of organisational change OrganisationalSociaal psychologische theorieën van gedrag development theorie Renes & Van Woerkum, 2008) Bewustmaktingstheorieen Gedragsveranderingstheorieën in Community organisaition theorie Agenda building theorie Nederlandse leefstijl campagnes (Wevers, Policy Window theory ja nee
    • 8. Theorieën in Nederlandse leefstijl campagnes(Wevers, Renes & Van Woerkum, 2008)
    • 9. Theorieën in Nederlandse leefstijl campagnes(Wevers, Renes & Van Woerkum, 2008)
    • 10. Project Algemene Zakenrond GedragsveranderingAanleiding Vergroten effectiviteit van campagnes, Hoe bereik je m.n. op het gebied gedragsverandering gedragsverandering viaDoel Aanscherpen strategiefase campagnes? & structureel gebruik maken van actuele wetenschappelijke inzichten Campagne Strategie InstrumentAanpak Literatuuronderzoek (Wageningen, UvA) Expertsessies met reclamestrategen Pilot strategietoets (Veilig Publieke Taak) Implementatietraject bij DPCOpbrengst Rapport Gedragsverandering via Campagnes, Communicatieontwikkelingsmodel, en Campagne Strategie Instrument
    • 11. Communicatieontwikkelingsmodel
    • 12. Inbedding in strategisch proces?Opdrachtgever: Ministeries Opdrachtnemer: strategische en reclamebureaus Campagne Strategie Instrument Communicatie professional Dienst Publiek & Communicatie
    • 13. Campagne Strategie Instrument  3 onderdelen:gespreksmodel vragenlijst werkwijze
    • 14. Gespreksmodel
    • 15. Stap 1 „BRANDEN‟ Beleid
    • 16. Probleemanalyse.Uit „Onderzoek voor Veilige Publieke Taak‟(Binnenlandse Zaken, 2011) blijkt dat hetpercentage slachtoffers de afgelopen jaren is . Dat betekent dat hetafgelopen jaar tienduizenden werknemers met eenpublieke functie minder vaak slachtoffer zijngeworden dan vier jaar geleden. .
    • 17. Probleemanalyse: We zijn niet aardig?
    • 18. Probleemanalyse: Kritieke moment? Kritieke gedragsmoment (Kritieke communicatiemoment)
    • 19. Stap 2 „VULLEN‟
    • 20. Publiekscommunicatie en gedrag: Watmaakt het complex? Juist in het publieke domein vaak grote kloof tussen wat mensen zeggen (gedragsintentie) en doen (gedrag)  Voor het collectief en effect op lange termijn.  Zeer complex en abstract (duurzaamheid, gezondheid, maatschappelijke samenhang, etc)  Impuls-sensitieve verleidelijke omgeving Beleidsmakers gaan uit van „rationele beslissers‟ i.p.v. „menselijke beslissers‟ (WRR)  Teveel nadruk op het reflectieve systeem: kennis, motivatie, wilskracht, zelf-monitoring  Communicatie professionals weten dit vaak al, maar hoe krijg je vat op „irrationeel‟ en impulsief gedrag?
    • 21. Gedragsintenties De meeste (sociaal psychologische) modellen gericht op veranderen van van gedrag veronderstellen dat bewuste intentie de belangrijkste voorspeller van gedrag is.
    • 22. Gedragsmodellen: paar basaleaannames Mensen gaan wat doen, zodra:  Ze minimaal niveau aan motivatie en kennis hebben over het probleem (bv. Overgewicht)  Ze idee hebben dat ze kwetsbaar zijn (het hen betreft).  Ze het probleem als dreigend en/of belangrijk ervaren  Ze overtuigd zijn van effectiviteit van de „aanpak‟ (nieuw gedrag heeft zin)  Ze weinig beren op de weg zien bij implementeren van nieuw gedrag.
    • 23. Intentie – gedrag kloof  6 Studies in Gezondheidsdomein (Condoomgebruik, Kankerscreening, Bewegen) (Sheeran, 2002) 100 Behavior: No 90 Median % across studies 80 Behavior: Yes 70 Verantwoordelijk 60 voor de kloof 50 40 30 20 10 0 No Intention Yes‘Disinclined Actors” ‘Inclined Abstainers’
    • 24. We willen vaak wel, echter … Het is niet eenvoudig om goede intenties te vertalen naar dagelijks handelen  Actions speak louder than words  Never put of till tomorrow what you can do today  Talk is cheap  Practice what you preach  It‟s easier said than done  Put your money where your mouth is  The road to hell is paved with good intentions „De geest is gewillig, maar het vlees is zwak‟
    • 25. We zijn vaak minder rationeelen bewust dan we denken. „SMELLS LIKE CLEAN SPIRIT‟ Experiment Holland, Hendriks & Aarts (2007) 1 groep mensen „unobtrusively‟ blootgesteld aan citroentjes frisse geur van allesreiniger Consequentie?
    • 26. Smells like clean spirit:Resultaten  Mensen hielden hun directe omgeving schoner
    • 27. We overschatten ons reflectieve systeem Variatie in verzadigingsbehoefte (geen info, over 1 uur, of over 4 uur een volledige maaltijd) is niet van invloed op snackkeuze (Bilman, Van Trijp en Renes, 2010) Populair in alle condities: pizza!
    • 28. Omgeving activeert norm „Broken Window‟ experiment van Keizer, Lindenberg en Steg (2008) Mensen zien fysiek bewijs van chaos of troep als impliciet bewijs dat alles kan en mag.
    • 29. Zelfzuchtige, korte termijn omgeving Zelfzuchtige omgevingen activeren zelfzuchtige normen. Injunctieve norm = eet gezond, en beweeg minimaal 30 minuten per dag matig tot intensief. Descriptieve norm = eet veel en ongezond, en beweeg zo min mogelijk.
    • 30. Afleidende omgeving •Activiteiten die goed zijn voor het collectief of pas op een later moment iets opleveren kosten veel wilskracht en reflectie. •Communicatie in het Publieke Domein: Gaat (bijna) altijd over de ander en later…
    • 31. Kortom … Dit soort studies en inzichten ondermijnen het idee dat onze „intentional selves‟ bepalen wat we doen. Wijzen juist een „sophisticated non-conscious mind, wide open to outside influences‟ aan als werkelijke bron van besluitvorming (Jarret, 2008, p. 294)
    • 32. CASI-model: stap 3 „SCHUREN‟
    • 33. Waar zit het haakje?
    • 34. Automatischwerkingsmechanisme Mag ik even voor (5 kopietjes)?  Zonder reden 60%  Ogenschijnlijke reden (“want ik moet kopieën maken”) 93%  Geldige reden (“want ik heb haast”) 94% Men reageert automatisch op de perifere „cue‟
    • 35. Voorbeeld: automatischwerkingsmechanisme
    • 36. Onbedoelde effecten Bij het zien van een slanke vaas beoordelen lichaamsontevreden vrouwen zichzelf negatiever dan lichaamstevreden vrouwen.
    • 37. Voorbeeld: perifeerwerkingsmechanisme
    • 38. Let op onderstromen.
    • 39. Voorbeeld: centraalwerkingsmechanisme
    • 40. Ontwikkelen van effectievecommunicatie Branden, schuren en vullen Minder nadruk op het reflectieve systeem  Kennis, bewustzijn en wilskracht Meer aandacht voor het impulsieve systeem Registreer – als samenleving - waar het mis gaat (kritieke momenten), geef daar waar het mis gaat meer ruimte voor het gewenste gedrag. Zorg voor haakjes Let op boven en onderstromen
    • 41. Communicatie en gedragsverandering Wens of werkelijkheid? @PubLab en @ReintJanRenes
    • 42. We zijn géén supermensen  We overschatten onze wilskracht en mogelijkheden tot zelfregulering.  We overschatten ook onze capaciteiten met betrekking tot zelfmonitoring.
    • 43. Alleen communiceren isonvoldoende
    • 44. Pas ook de omgeving aan
    • 45. Nudging?
    • 46. Succesvolle „Nudging‟ voorbeelden Fruit bij kassa plaatsen > 70% toename fruit aanschaf door kinderen onder schooltijd. Met „Duct tape‟ markering aanbrengen in supermarkt karretje met daarop tekst “fruit graag voor deze lijn plaatsen” > verdubbeling aanschaf fruit. Gezonde broodjes zichtbaarder op het menu zetten dan ongezonde broodjes > twee keer zoveel meer mensen kiezen een gezond broodje. Marteau, et al., 2011

    ×