คู่มือเป็นเจ้าของธุรกิจ
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Like this? Share it with your network

Share
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Be the first to comment
No Downloads

Views

Total Views
4,124
On Slideshare
4,124
From Embeds
0
Number of Embeds
0

Actions

Shares
Downloads
105
Comments
0
Likes
3

Embeds 0

No embeds

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
    No notes for slide

Transcript

  • 1. คู่มือSMEsฉบับเป็นเจ้าของธุรกิจไม่ยากอย่างที่คิด
  • 2. นายพยุงศักดิ์ ชาติสุทธิผล ประธานคณะกรรมการบริหารสถาบัน นายสันติ วิลาสศักดานนท์ วิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม ประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย อุตสาหกรรมการผลิต (SMI) นับเป็นเรื่องสำคัญมากที่ทิศทางการเติบโตของเอสเอ็มอีไทย จะต้อง ในแต่ละปี มีผประกอบการจำนวนมากทีเ่ ริมต้นการทำธุรกิจของตนเอง ู้ ่สอดคล้องกับสถานการณ์ปัจจุบันและในอนาคต ซึ่งขณะนี้รัฐบาลกำหนดให้ แต่มีจำนวนไม่ถึงครึ่งที่สามารถดำเนินธุรกิจให้อยู่รอดและพัฒนาให้เติบโตขึ้นการพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศสู่ระบบเศรษฐกิจเชิงสร้างสรรค์ (Creative ได้ เพียงเพราะการเริมต้นการดำเนินธุรกิจที่ไม่เป็นระบบ การไม่ทราบถึงแหล่ง ่Economy) ซึ่งนับเป็นแนวทางในการปรับตัวของเอสเอ็มอีไทยได้เป็นอย่างดี ข้อมูลที่จำเป็นหรือการมองข้ามเรื่องสำคัญบางเรื่องไป ทำให้การพัฒนาธุรกิจ สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย (ส.อ.ท.) เป็นหนึ่งในหน่วยงานที่ ให้เติบโตเป็นไปได้ยากลำบาก การที่ผู้ประกอบการไม่รู้ว่าจะสามารถไปขอรับมีพันธกิจในการสนับสนุนธุรกิจเอสเอ็มอี เพื่อให้สอดคล้องกับนโยบายของ คำปรึกษาในการแก้ไขปัญหาจากที่ใดได้บ้าง ก็เป็นอีกเหตุผลหนึ่ง ที่ทำให้ต้อง เลิกกิจการไปภาครัฐและเกิดประโยชน์สูงสุดให้กับผู้ประกอบการ ทั้งการผลักดันให้มีการ สถาบันวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมอุตสาหกรรมการผลิตขยายตัวของธุรกิจอย่างต่อเนื่องและเป็นตัวกลางประสานงานกับหน่วยงานที่ (SMI) สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ซึ่งเป็นสถาบันที่มีพันธกิจในการเกี่ยวข้อง เพื่อส่งเสริมการประกอบการทั้งทางด้านการหาแหล่งเงินทุน การ พัฒนา ประสาน ส่งเสริม และสนับสนุนผูประกอบการเอสเอ็มอี ได้ตระหนัก ้จดทะเบียน การบริหารจัดการ การถ่ายทอดเทคโนโลยี รวมทั้งการสนับสนุน ถึงปัญหาดังกล่าว จึงได้จัดทำ คู่มือ SMEs ฉบับ “เป็นเจ้าของธุรกิจ ไม่ยากในการพัฒนาด้านอื่นๆ อีกด้วย อย่างที่คิด” ขึ้น โดยผู้ประกอบการเอสเอ็มอี สามารถนำไปประยุกต์ใช้กับ สภาอุตสาหกรรมฯ มีความตั้งใจ และมุ่งมั่นในการที่จะพัฒนาภาค การเริมต้นในการดำเนินธุรกิจของตน เพือเป็นรากฐานในการทีจะพัฒนาธุรกิจ ่ ่ ่อุตสาหกรรม โดยมีความมุ่งหวังว่า คู่มือเอสเอ็มอี ฉบับ “เป็นเจ้าของธุรกิจ ให้เติบโตยิ่งขึ้น และพัฒนาไปสู่ธุรกิจที่เข้มแข็งในอนาคตไม่ยากอย่างที่คิด” จะเป็นคู่มือแนะนำแนวทาง รวมถึงเทคนิคต่างๆ สำหรับผู้ สถาบันวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมอุตสาหกรรมการผลิตประกอบการใหม่ ในการวางรากฐานการดำเนินธุรกิจให้เข้มแข็งและพร้อมจะ (SMI) มีความตั้งใจที่จะช่วยเหลือผู้ประกอบการเอสเอ็มอี ในทุกๆ ด้าน การเติบโตต่อไปในอนาคตอย่างมั่นคง จัดทำคู่มือ การจัดตั้งศูนย์ให้คำปรึกษาฯ และโครงการอื่นๆ ที่จะดำเนินการ ในอนาคต ถือเป็นส่วนหนึ่งในการให้ความช่วยเหลือ สนับสนุน ผู้ประกอบการ เอสเอ็มอี ดังกล่าว ทั้งนี้ ต้องขอขอบคุณคณะทำงานจัดทำคู่มือฯ ในการ ทุ่มเททำงานอย่างหนัก จนทำให้ได้คู่มือที่เป็นประโยชน์ ซึ่งถือเป็นจุดเริ่มต้น (นายสันติ วิลาสศักดานนท์) ในความร่วมมือในการช่วยเหลือผู้ประกอบการเอสเอ็มอี อย่างเป็นรูปธรรม ประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย (นายพยุงศักดิ์ ชาติสุทธิผล) ประธานคณะกรรมการบริหารสถาบันวิสาหกิจ ขนาดกลางและขนาดย่อมอุตสาหกรรมการผลิต (SMI)
  • 3. ดร.ยุทธศักดิ์ สุภสร ผู้อำนวยการสำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาด คำนำ สถาบันวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมอุตสาหกรรมการผลิต กลางและขนาดย่อม(สสว.) (SMI) สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ได้รวบรวมข้อมูลเพื่อจัดทำคู่มือ ผูประกอบการขนาดกลางและขนาดย่อม (SMEs) ถือเป็นรากฐานสำคัญ ้ “SMEs ฉบับ เป็นเจ้าของธุรกิจไม่ยากอย่างที่คิด” เพื่อเป็นคำแนะนำความของเศรษฐกิจไทย เป็นกลไกสำคัญทีจะผลักดันให้ระบบเศรษฐกิจมีความเจริญ ่ รู้เบื้องต้นและเสริมสร้างผู้ประกอบการ SMEs ในการเริ่มต้นดำเนินการทำก้าวหน้า จำเป็นอย่างยิงทีจะต้องได้รบการวางรากฐานการประกอบกิจการอย่าง ่ ่ ั ธุรกิจ เพื่อให้เกิดการวางแผนที่ดีรวมถึงความเข้าใจแนวทางและขั้นตอนเป็นระบบตังแต่เริมต้น เพือให้ธรกิจประสบความสำเร็จในการแจ้งเกิด เติบใหญ่ ้ ่ ่ ุ การดำเนินธุรกิจ ตลอดจนวิธีการแก้ปัญหาการดำเนินธุรกิจบางประการในและขยายตัวขึ้นไปอย่างยั่งยืน เบื้องต้น ทั้งนี้เพื่อเป็นการจุดประกายให้กับผู้ที่ต้องการเริ่มประกอบธุรกิจ สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (สสว.) ซึ่งเป็น ด้วยตนเอง แต่ยังกล้าๆ กลัวๆ อยู่ ให้มีความกล้ามากกว่ากลัวในการที่จะหน่วยงานทีทำหน้าทีเ่ ป็นศูนย์กลางประสาน และขับเคลือนระบบการทำงานของ ่ ่ ริเริ่มสร้างธุรกิจของตน และนอกจากความคาดหวังที่จะต้องการให้หนังสือทุกภาคส่วนทีเ่ กียวข้องกับเอสเอ็มอี รูสกยินดีเป็นอย่างยิง ที่ได้รบทราบว่า สภา ่ ้ึ ่ ั เล่มนีเ้ ป็นคูมอของผูประกอบการรายใหม่แล้ว สำหรับผูประกอบการทีประกอบ ่ื ้ ้ ่อุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย (ส.อ.ท.) ซึงเป็นพันธมิตรทีดกบ สสว. ตลอดมา ่ ่ีั ธุรกิจอยู่แล้ว หากได้อ่านหนังสือเล่มนี้แล้วบางที ท่านอาจจะได้รับทราบได้จดทำคูมอ SMEs ฉบับ “เป็นเจ้าของธุรกิจไม่ยากอย่างทีคด” ขึน ซึงถือเป็น ั ่ื ่ิ ้ ่ กลเม็ดเคล็ดลับบางอย่างที่ท่านได้ทำตกหล่นหรือมองข้ามไป ซึ่งอาจจะนำอีกหนึ่งคู่มือที่จะเป็นประโยชน์อย่างยิ่งสำหรับผู้ประกอบการที่กำลังจะเริ่มต้น มาใช้ได้ให้เป็นประโยชน์ต่อธุรกิจของท่านได้ หลังอ่านหนังสือเล่มนี้จบดำเนินกิจการของตนเอง หรือผูประกอบการทียงไม่เข้าใจข้อมูลบางอย่างเกียวกับ ้ ่ั ่ กาจจัดทำหนังสือเล่มนี้ เป็นหนึ่งในภารกิจอันหลากหลายของการทำธุรกิจ สามารถนำไปเป็นแนวทางในการทำธุกจของตนเองได้ อีกทังการ ิ ้ สถาบัน SMI ที่ต้องการเป็นส่วนหนึ่งในการพัฒนาขีดความสามารถ SMEsสนับสนุนให้เกิดผูประกอบการใหม่ เพิมขึนมาอย่างมีคณภาพในระบบธุรกิจของ ้ ่ ้ ุ ของประเทศให้สามารถเติบโตได้อย่างยั่งยืนและมีขีดความสามารถในการประเทศ ก็นบได้วาเป็นหนึงในภารกิจและยุทธศาสตร์ของสสว. ด้วยแล้ว ผมเอง ั ่ ่ แข่งขันสูงขึ้น สถาบัน SMI หวังเป็นอย่างยิ่งว่า เนื้อหาสาระที่บรรจุอยู่ในก็ยิ่งมีความยินดีที่ได้เห็นหนังสือคู่มือเล่มนี้และก็หวังเป็นอย่างยิ่งว่า ส.อ.ท.จะ หนังสือคู่มือเล่มนี้ คงจะสร้างประโยชน์ต่อท่านผู้ประกอบการธุรกิจ SMEsดำเนินการช่วยเหลือ ส่งเสริม สนับสนุน ผู้ประกอบการเอสเอ็มอี ร่วมกับสสว. และผู้สนใจทั่วไปได้เป็นอย่างดีให้ผู้ประกอบการเอสเอ็มอีสามารถดำเนินธุรกิจได้อย่างมีประสิทธิภาพ และ ก่อเกิดผลประโยชน์ต่อเศรษฐกิจของประเทศ ต่อไป (นายอำนาจ นันทหาร) รองประธานคณะกรรมการบริหารสถาบันวิสาหกิจขนาดกลาง (ดร.ยุทธศักดิ์ สุภสร) และขนาดย่อมอุตสาหกรรมการผลิต (SMI) ผู้อำนวยการสำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลาง ประธานคณะทำงานจัดตั้งศูนย์ให้คำปรึกษาแก่ผู้ประกอบการ ขนาดกลางและขนาดย่อม (SMEs Consulting Center) และขนาดย่อม(สสว.)
  • 4. คณะกรรมการสถาบันวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม คณะกรรมการบริหารสถาบันวิสาหกิจขนาดกลางอุตสาหกรรมการผลิต (SMI) วาระ 2551-2553 และขนาดย่อมอุตสาหกรรมการผลิต (SMI) วาระ 2551-2553 ที่ปรึกษา ทีปรึกษา ่ 1. นายสุชาติ วิสวรรณ ุ รองประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ทีปรึกษา ่ 1. ดร.วิฑูรย์ สิมะโชคดี ปลัดกระทรวงอุตสาหกรรม ที่ปรึกษา 2. ดร.ธนิต โสรัตน์ รองประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ทีปรึกษา ่ 2. นายปราโมทย์ วิทยาสุข รองปลัดกระทรวงอุตสาหกรรม ที่ปรึกษา 3. นายทวี ปิยะพัฒนา รองประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ทีปรึกษา ่ 3. นายอาทิตย์ วุฒิคะโร อธิบดีกรมส่งเสริมอุตสาหกรรม ที่ปรึกษา 4. นายทวีกจ จตุรเจริญคุณ ิ รองประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ทีปรึกษา ่ 4. นายภักดิ์ ทองส้ม รองผู้อำนวยการสำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจ ที่ปรึกษา 5. นายธานี พุฒพนธุพฤทธิ ิั ์ ์ เลขาธิการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ทีปรึกษา ่ ขนาดกลางและขนาดย่อม 6. นายธนารักษ์ พงษ์เภตรา ประธานสภาอุตสาหกรรมภาคใต้ ทีปรึกษา ่ 5. นายโสฬส สาครวิศว กรรมการผู้จัดการธนาคารวิสาหกิจขนาดกลาง ที่ปรึกษา 7. นายวิศษฐ์ ลิมลือชา ิ ้ เหรัญญิกสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ทีปรึกษา ่ 8. นายเกรียงไกร เธียรนุกล ุ ประธานกลุมอุตสาหกรรมการพิมพ์และบรรจุภณฑ์กระดาษ ทีปรึกษา ่ ั ่ และขนาดย่อม 9. นายภักดิ์ ทองส้ม รองผูอำนวยการสำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลาง ้ 6. ศ.ดร.ธเนตร นรภูมิพิภัชน์ ผู้อำนวยการสถาบันพัฒนาวิสาหกิจขนาดกลาง ที่ปรึกษา และขนาดย่อมหรือผูแทน ้ ทีปรึกษา ่ และขนาดย่อม 10. รศ.ชัยยศ สันติวงษ์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ทีปรึกษา ่ 7. รศ.ดร.กิตติ ลิ่มสกุล คณะเศรษฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ที่ปรึกษา กรรมการคณะกรรมการ 1. นายพยุงศักดิ์ ชาติสทธิผล ุ รองประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ประธาน 1. นายสันติ วิลาสศักดานนท์ ประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ประธาน 2. นายเจน นำชัยศิร ิ รองเลขาธิการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย รองประธาน 3. นายสมมาต ขุนเศษฐ รองเลขาธิการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย รองประธาน 2. นายพยุงศักดิ์ ชาติสุทธิผล รองประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย รองประธาน 4. นายอำนาจ นันทหาร รองเลขาธิการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย รองประธาน 3. นายสุชาติ วิสุวรรณ รองประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย กรรมการ 5. นายมานะผล ภูสมบุญ ่ กรรมการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย รองประธาน 4. นายทวีกิจ จตุรเจริญคุณ รองประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย กรรมการ 6. นายอิศเรศ รัตนดิลก ณ ภูเก็ต กรรมการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย รองประธาน 5. นายมังกร ธนสารศิลป์ รองประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย กรรมการ 7. นายประเสริฐ ธรรมมนุญกุล กรรมการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย รองประธาน 6. นายสมพงษ์ ตันเจริญผล รองประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย กรรมการ 8. นายวิเชียร เชิดชูตระกูลทอง กรรมการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย กรรมการ 9. นายประยงค์ หิรญญะวณิชย์ ประธานคณะกรรมการคลัสเตอร์ยางและไม้ยางพารา ั กรรมการ 7. ดร.ธนิต โสรัตน์ รองประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย กรรมการ 10. นายเดช พัฒนเศรษฐพงษ์ ประธานกลุมอุตสาหกรรมเครืองนุงห่ม ่ ่ ่ กรรมการ 8. นายธานี พุฒิพันธุ์พฤทธิ์ เลขาธิการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย กรรมการ 11. นายวงกต ตังสืบกุล ้ ประธานกลุมอุตสาหกรรมเฟอร์นเิ จอร์ ่ กรรมการ 9. นายเจน นำชัยศิริ รองเลขาธิการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย กรรมการ 12. ดร.ชโย ตรังอดิศยกุล ั ประธานกลุมอุตสาหกรรมผลิตภัณฑ์ยาง ่ กรรมการ 10. นายไพรัตน์ ตังคเศรณี รองเลขาธิการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย กรรมการ 13. นายปัญญาสาร ปริศวงศ์ รองประธานกลุมอุตสาหกรรมไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์ กรรมการ ่ 11. นายวัลลภ วิตนากร รองเลขาธิการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย กรรมการ 14. นายเชิญพร เต็งอำนวย ประธานกลุมอุตสาหกรรมยา ่ กรรมการ 12. นายสมมาต ขุนเศษฐ รองเลขาธิการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย กรรมการ 15. นายธวัฒน์ จิว ประธานกลุมอุตสาหกรรมหนังและผลิตภัณฑ์หนัง ่ กรรมการ 16. นางกรภัคร์ มีสทธิตา ิ ประธานกลุมอุตสาหกรรมหัตถอุตสาหกรรม ่ กรรมการ 13. นายอำนาจ นันทหาร รองเลขาธิการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย กรรมการ 17. นางสาวสุภาภรณ์ ชัยสถาวรวงศ์ กรรมการกลุมอุตสาหกรรมอาหาร ่ กรรมการ 14. นายวิศิษฐ์ ลิ้มลือชา เหรัญญิกสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย กรรมการ 18. นายสมสิทธิ์ มูลสถาน ประธานกลุมอุตสาหกรรมการจัดการของเสีย ่ 15. นายอิศเรศ รัตนดิลก ณ ภูเก็ต กรรมการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย กรรมการ และวัสดุเหลือใช้ กรรมการ 16. นายวิเชียร เชิดชูตระกูลทอง กรรมการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย กรรมการ 19. นายกมล สุรงค์สรยกุล ั ุิ ประธานกลุมอุตสาหกรรมเครืองจักรกลการเกษตร ่ ่ กรรมการ 17. นายประเสริฐ ธรรมมนุญกุล กรรมการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย กรรมการ 20. นายอเนน อึงอภินนท์ ้ ั ประธานกลุมอุตสาหกรรมเครืองจักรกลและโลหะการ กรรมการ ่ ่ 18. นายชาญ สารเลิศโสภณ ผู้อำนวยการบริหาร กรรมการ 21. นายไพรัตน์ เอือชูยศ ้ ประธานกลุมอุตสาหกรรมเครืองปรับอากาศและ ่ ่ เครืองทำความเย็น ่ กรรมการ 19. นายสิรินทร์ ปิยพฤทธิ์ ผู้อำนวยการสถาบันวิสาหกิจขนาดกลางและ กรรมการ 22. ดร.เมธี โอฬารสกุล กรรมการกลุมอุตสาหกรรมซอฟต์แวร์ ่ กรรมการ ขนาดย่อมอุตสาหกรรมการผลิต (SMI) และเลขานุการ 23. นายทีฆ คุณวัฒน์ เลขาธิการกลุมอุตสาหกรรมน้ำตาล ่ กรรมการ 20. นายเอนก สิริวิชช์ ที่ปรึกษาสำนักงานสภาอุตสาหกรรม กรรมการและ 24. นายสมศักดิ์ สิทธิชาญคุณะ กรรมการและเหรัญญิกกลุมอุตสาหกรรมพลาสติก ่ กรรมการ แห่งประเทศไทย ผู้ช่วยเลขานุการ 25. นายพิชย ถินสันติสข ั ่ ุ ประธานกลุมอุตสาหกรรมพลังงานทดแทน ่ กรรมการ 26. นายสุทน พรชัยสุรย ิ ี์ กรรมการกลุมอุตสาหกรรมโรงเลือยและโรงอบไม้ ่ ่ กรรมการ 27. นางสาวพจนาถ โตวรรณเกษม รองประธานกลุมอุตสาหกรรมสมุนไพร ่ กรรมการ
  • 5. 28. ดร.สมพล เติมพิทยาเวช ประธานกลุมอุตสาหกรรมอัญมณีและเครืองประดับ 29. นายธนพล สินบริสทธิ ุ ์ 30. นางดารัตน์ วิภาตะกลัศ ่ 31. ประธานสภาอุตสาหกรรมภาคตะวันออกเฉียงเหนือหรือผูแทน 32. นายชาญชัย จินดาสถาพร 33. นายสมนึก นาคะศักดิเ์ สวี 34. นายประภาส เอือนนทัช ้ ้ ประธานสภาอุตสาหกรรมภาคตะวันออก ประธานสภาอุตสาหกรรมภาคกลาง รองประธานสภาอุตสาหกรรมภาคใต้ ่ รองประธานกลุมอุตสาหกรรมชินส่วนและอะไหล่ยานยนต์ ่ ้ ประธานสภาอุตสาหกรรมภาคเหนือ กรรมการ กรรมการ กรรมการ กรรมการ กรรมการ กรรมการ กรรมการ แนะนำสถาบัน SMI 35. นายสมเกียรติ อึงอารี นายกสมาคมอุตสาหกรรมซอฟต์แวร์ไทย กรรมการ สถาบั น วิ ส าหกิ จ ขนาดกลางและขนาดย่ อ มอุ ต สาหกรรมการผลิ ต 36. นางสาวนพรัตน์ สุขชัย กรรมการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย กรรมการ (Small and Medium Industrial Institute : SMI) ได้รับอนุมัติการจัดตั้งจาก 37. นายกรกฎ ผดุงจิตต์ ผูชวยเลขานุการสายงานสภาจังหวัด ้่ กรรมการ 38. นายชาญ สารเลิศโสภณ ผูอำนวยการบริหาร ้ กรรมการ มติที่ประชุมคณะกรรมการสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ครั้งที่ 12/2550 39. นายสิรนทร์ ปิยพฤทธิ ิ ์ ผูอำนวยการสถาบันวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม ้ กรรมการ /220 (21) เมื่อวันจันทร์ที่ 24 ธันวาคม 2550 เพื่อให้เป็นศูนย์กลางสนับสนุน อุตสาหกรรมการผลิต (SMI) และเลขานุการ 40. นายเอนก สิรวชช์ ิิ ทีปรึกษาสำนักงานสภาอุตสาหกรรมฯ ่ กรรมการและ ช่วยเหลือผู้ประกอบการ SMI และเสนอนโยบายต่างๆ ทีแก้ปญหา พัฒนาให้ผู้ ่ ั ผูชวยเลขานุการ ้่ ประกอบการ SMI ภาคอุตสาหกรรมการผลิตสามารถอยู่ได้อย่างเข้มแข็งและยังยืน ่คณะทำงานศูนย์ให้คำปรึกษาแก่ผู้ประกอบการขนาดกลางและขนาดย่อม (SMEs Consulting center) สถาบันวิสาหกิจขนาดกลาง โดยมีโครงสร้างองค์กรดังนี ้ ส.อ.ทและขนาดย่อมอุตสาหกรรมการผลิต (SMI) ที่ปรึกษา คณะกรรมการสถาบัน SMI 1. นายสุชาติ วิสุวรรณ ที่ปรึกษาคณะกรรมการบริหารสถาบัน SMI ที่ปรึกษา 2. นายทวีกิจ จตุรเจริญคุณ ที่ปรึกษาคณะกรรมการบริหารสถาบัน SMI ที่ปรึกษา 3. นายภักดิ์ ทองส้ม ที่ปรึกษาคณะกรรมการบริหารสถาบัน SMI ที่ปรึกษา คณะกรรมการบริหารสถาบัน SMIคณะทำงาน 1. นายอำนาจ นันทหาร รองประธานคณะกรรมการบริหารสถาบัน SMI ประธาน สถาบัน SMI 2. นายวิศิษฐ์ ลิ้มลือชา ที่ปรึกษาคณะกรรมการบริหารสถาบัน SMI รองประธาน 3. นายประเสริฐ ธรรมมนุญกุล รองประธานคณะกรรมการบริหารสถาบัน SMI รองประธาน 4. นางกรภัคร์ มีสิทธิตา กรรมการคณะกรรมการบริหารสถาบัน SMI คณะทำงาน งานวิชาการ งานบริหาร 5. นายพิชัย ถิ่นสันติสุข กรรมการคณะกรรมการบริหารสถาบัน SMI คณะทำงาน 6. นายปัญญาสาร ปริศวงศ์ กรรมการคณะกรรมการบริหารสถาบัน SMI คณะทำงาน 7. นายกรกฎ ผดุงจิตต์ กรรมการคณะกรรมการบริหารสถาบัน SMI คณะทำงาน วิสยทัศน์ สถาบัน SMI “เป็นศูนย์กลางในการพัฒนา ประสาน ส่งเสริม ั 8. นายอมรพันธุ์ พูลสวัสดิ์ รองประธานสภาอุตสาหกรรมจังหวัดตาก คณะทำงาน 9. นายสมปอง ผลเจริญจิต เลขาธิการสภาอุตสาหกรรมภาคเหนือ คณะทำงาน สนับสนุน และเชื่อมโยง เครือข่าย ผู้ประกอบการวิสาหกิจขนาดกลางและ 10. นายสุรินทร์ โกรพินธานนท์ ที่ปรึกษาสายงานสภาอุตสาหกรรมจังหวัด คณะทำงาน ขนาดย่อมภาคการผลิต เพือเพิมศักยภาพและขีดความสามารถทางการแข่งขัน ่ ่ 11. นายพงศา แสนใจงาม กรรมการสายงานแรงงาน คณะทำงาน 12. นายพงษ์ศักดิ์ วัชรนุกูลเกียรติ กรรมการสายงานแรงงาน คณะทำงาน อย่างยั่งยืน” 13. นายชาญ สารเลิศโสภณ กรรมการคณะกรรมการบริหารสถาบัน SMI คณะทำงาน 14. นายมนต์ชัย รัตนะ ผู้ช่วยผู้อำนวยการบริหารและรักษาการผู้อำนวย คณะทำงาน สถานที่ ติ ด ต่ อ : สถาบั น วิ ส าหกิ จ ขนาดกลางและขนาดย่ อ ม การฝ่ายกิจการ สภาจังหวัดและงานทะเบียน อุ ต สาหกรรมการผลิ ต (SMI) สภาอุ ต สาหกรรมแห่ ง ประเทศไทย 15. นายสิรินทร์ ปิยพฤทธิ์ กรรมการและเลขานุการคณะกรรมการ คณะทำงาน ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ โซนดี ชั้น 3 เลขที่ 60 ถ.รัชดาภิเษก สถาบัน SMI และเลขานุการ 16. นางสาวจันทิมา สุวรรณโรจน์ เจ้าหน้าที่วิชาการ สถาบัน SMI ผู้ช่วยเลขานุการ ตัดใหม่ แขวงคลองเตย กรุงเทพฯ 10110 โทรศัพท์: (662) 345-1059, 17. นางสาวพัชรียา เจตสรณ์ เจ้าหน้าที่บริหาร สถาบัน SMI ผู้ช่วยเลขานุการ (662) 345-1121 โทรสาร (662) 345-1108
  • 6. สารบัญ จุดเริ่มต้น... 1 บทที่13 .......... บทที่ 1 จุดเริ่มต้นการเป็นเจ้าของธุรกิจ15 ......... บทที่ 2 นิยาม และการแบ่งขนาด SMEs การเป็นเจ้าของธุรกิจ17 ......... บทที่ 3 เลือกแบบไหนดีนะ บจก. หรือ หจก.22 ......... บทที่ 4 จดทะเบียนพาณิชย์ ทำยังไง เริ่มที่ไหนดี26 ......... บทที่ 5 โรงงาน มีกี่จำพวก แล้วต้องขออนุญาตตั้งโรงงานหรือเปล่า...?31 ......... บทที่ 6 การเขียนแผนธุรกิจ ทำได้ไม่ยุ่งยาก!34 ......... บทที่ 7 เคล็ดลับการขอสินเชื่อให้โดนใจแบงค์39 ......... บทที่ 8 ประเภทของสินเชื่อในการทำธุรกิจ41 ......... บทที่ 9 เพิ่มโอกาสสำเร็จต้องเรียนรู้การตลาด44 ......... บทที่ 10 เทคโนโลยีสมัยใหม่ ช่วยธุรกิจได้เยอะเลย48 ......... บทที่ 11 “บัญชี” เรื่องสำคัญ ไม่มีไม่ได้ 52 ......... บทที่ 12 วิเคราะห์งบการเงินเป็น ในอดีตไม่กี่สิบปีที่ผ่านมา หากมีใครไปถามเด็กๆว่าโตขึ้นอยากเป็นอะไร ช่วยวางแผนธุรกิจได้! คำตอบที่ ได้คงไม่พ้นอยากเป็นหมอ เป็นทหาร เป็นตำรวจ เป็นนางพยาบาล55 ......... บทที่ 13 สิทธิประโยชน์ทางภาษี ของ SMEs หรือเป็นวิศวกร นั่นคือความฝันของเด็กๆ ที่ไม่มีความจริงทางเศรษฐกิจเข้ามา59 ......... บทที่ 14 รู้กฎหมายแรงงานไว้หน่อยก็ดีนะ เกี่ยวข้อง 66 ......... บทที่ 15 ประกันสังคม ทำไว้เถอะช่วยได้เยอะเลย แต่ในโลกแห่งความเป็นจริง ผู้เขียนมีโอกาสฟังวิทยุรายการหนึ่งรายงาน72 ......... บทที่ 16 อย. คืออะไร จำเป็นแค่ไหน ? อาชีพที่คนไทยอยากทำมากที่สุด ในปี 2552 ผลกลับกลายเป็นอาชีพ “ทำธุรกิจ75 ......... บทที่ 17 มอก.ก็สำคัญ! ส่วนตัว” 79 ......... บทที่ 18 คิดไว้ก่อนก็ดี ทำไมต้องธุรกิจส่วนตัว : คำตอบที่ได้ก็คือ ปัจจัยเสี่ยงเป็นอย่างไร แล้วจะบริหารอย่างไร 1. ความอิสระ : ทำได้ในสิ่งที่ชอบ เราคือนายตัวเรา และเวลาของการ82 ......... บทที่ 19 การปรับโครงสร้างหนี้ คืออะไร ทำงานก็คือเวลาของเรา จะพักก็ได้ ทำก็ได้ เค้าทำกันอย่างไรนะ 2. รายได้ : อาจจะน้อยหรือมากกว่าการทำงานบริษัท แต่ความแตกต่าง89 ......... บทที่ 20 หน่วยงานสนับสนุน SMEs มีที่ไหนบ้างนะ คือ ถ้าเราขยันมาก รายได้ก็มักจะมากตามไปด้วย 3. การยอมรับจากสังคม : แน่นอนว่าการได้เป็นกรรมการผู้จัดการ หรือ กรรมการบริษัทย่อมดูดีกว่าการเป็นลูกจ้างบริษัทเป็นไหนๆ “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 13
  • 7. 4. ได้เป็นส่วนหนึ่งของการขับเคลื่อนเศรษฐกิจของประเทศ : จาก นิยาม... 2 ข้อมูลของ สสว. ในปี 2551 ระบุว่า GDP ของ SME ในประเทศไทยมีมูลค่าสูง ถึงประมาณ 3.4 ล้านล้านบาท หรือประมาณ 38% ของ GDP รวมทั้งประเทศ บทที่ และมี แ นวโน้ ม ขยายตั ว ต่ อไปเรื่ อ ยๆ นอกจากนี้ หากดู ตั ว เลขการจ้ า งงาน ประกอบด้วยแล้ว การจ้างงานในภาค SME ของประเทศก็ยังมีตัวเลขสูงถึง และการแบ่งขนาด SMEs ประมาณ 8.9 ล้านคน หรือคิดเป็นประมาณ 76% ของการจ้างงานรวมทั้งหมด ดังนั้นการได้เป็นเจ้าของธุรกิจ SMEs ก็ถือได้ว่าเป็นส่วนหนึ่งที่จะช่วยในการขับ เคลื่อนเศรษฐกิจของประเทศไทยได้ โอกาสมาถึงแล้ว : เหตุผลง่ายๆ ก็คือ 1. ภาครัฐให้การสนับสนุน : ให้คำปรึกษาด้านต่างๆ อาทิ สำนักงานส่ง เสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (สสว.) กรมส่งเสริมอุตสาหกรรม (กสอ.) กรมส่งเสริมการส่งออก (กสส.) เป็นต้น 2. เศรษฐกิจกำลังฟื้น : ตั้งแต่ช่วงปลายปี 2552 มีสัญญาณบ่งชี้การฟื้น ตัวทางเศรษฐกิจจากหน่วยงานทั้งของภาครัฐและภาคเอกชน โอกาสทางธุรกิจ และเวลาของการเริ่มต้นธุรกิจที่ดีที่สุด 3. ธุรกิจต่อเนื่องมีมาก : จำนวนธุรกิจ SMEs ที่มีมากขึ้นเรื่อยๆ จึง SMEs ย่อมาจาก Small and Medium Enterprises หรือวิสาหกิจขนาด ทำให้เกิดธุรกิจต่อเนื่องและมีโอกาสทางธุรกิจจำนวนมาก กลางและขนาดย่อม คราวนี้หลายท่านอาจจะยังฉงนอยู่ว่าแล้วเอาอะไรมา เป็น 4. สภาพสังคมเปลี่ยนแปลงเร็ว : “การเปลี่ยนแปลงคือโอกาส” โอกาส ตัวแบ่งว่าเป็นขนาดกลางหรือขนาดย่อม ในทางการท่านจะใช้ตัวแบ่ง หรือตัว ในการทำธุรกิจก็ย่อมมีมากเช่นกัน บ่งชี้ว่าธุรกิจใดจะเข้าข่ายเป็น SMEs หรือไม่ ดูจาก ตัวบ่งชี้ 2 ประเภท คือ 5. ระบบข้อมูลข่าวสารที่รวดเร็ว : ปัจจุบันการเข้าถึงแหล่งข้อมูลต่างๆ การจ้างงาน (คน) และสินทรัพย์ถาวร (ไม่รวมที่ดิน) ดังนี้ ไม่ใช่เรื่องยาก ขึ้นอยู่กับต้องใช้ให้เป็น โอกาสทางธุรกิจก็จะเข้ามาถึงตัวท่านได้ เช่นเดียวกัน วิสาหกิจขนาดย่อม หวังว่าหลังจากท่านได้อ่านหนังสือคู่มือ SMEs เล่มนี้ ท่านจะมีความมันใจ ่ ประเภทกิจการ การจ้างงาน(คน) สินทรัพย์ถาวร(ไม่รวมที่ดิน) และกล้าเริมต้นผจญภัยในดินแดนแห่งการเป็นเจ้าของธุรกิจ SMEs ต่อไป ่ การผลิต ไม่เกิน 50 ไม่เกิน 50 ล้านบาท สนับสนุนโดย... บริการ ไม่เกิน 50 ไม่เกิน 50 ล้านบาท ค้าส่ง ไม่เกิน 25 ไม่เกิน 50 ล้านบาท ค้าปลีก ไม่เกิน 15 ไม่เกิน 50 ล้านบาท14 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 15
  • 8. วิสาหกิจขนาดกลาง ประเภทกิจการ จ้างงาน(คน สินทรัพย์ถาวร(ไม่รวมที่ดิน) การผลิต 51-200 เกินกว่า 50 ล้าน แต่ไม่เกิน 200 ล้านบาท บริการ 51-200 เกินกว่า 50 ล้าน แต่ไม่เกิน 200 ล้านบาท ค้าส่ง 26-50 เกินกว่า 50 ล้าน แต่ไม่เกิน 100 ล้านบาท ค้าปลีก 16-30 เกินกว่า 30 ล้าน 3 แต่ไม่เกิน 60 ล้านบาท บทที่ ทั้งนี้ในกรณีที่จำนวนการจ้างงานของกิจการใดเข้าลักษณะของวิสาหกิจ ขนาดย่อมแต่มูลค่าสินทรัพย์ถาวร เข้าลักษณะของวิสาหกิจขนาดกลาง หรือ จำนวนการจ้างงานเข้าลักษณะของวิสาหกิจขนาดกลางแต่มูลค่าสินทรัพย์ถาวร เข้ า ลั ก ษณะของวิ ส าหกิ จ ขนาดย่ อ ม ให้ ถื อ จำนวนการจ้ า งงาน หรื อ มู ล ค่ า สินทรัพย์ถาวรที่น้อยกว่าเป็นเกณฑ์ในการพิจารณา อ้างอิง : พระราชบัญญัตสงเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม พ.ศ.2543 ิ่ เลือหรือ หจก. นะ บจก. กแบบไหนดี ทีมา : ฝ่ายยุทธศาสตร์ SME มหาภาค สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (สสว.) ่ ข้อมูล ณ วันที่ 9 มีนาคม 2553 ตรวจสอบรายละเอียดเพิมเติมได้ที่ : สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (สสว.) ่ การประกอบธุรกิจการค้าอาจดำเนินการได้หลายรูปแบบ ทั้งโดยบุคคล โทรศัพท์ 02-278-8800 หรือดูรายละเอียดได้ที่ www.sme.go.th คนเดียวเป็นเจ้าของกิจการโดยลำพัง หรืออาจดำเนินการโดยร่วมลงทุนกับ สนับสนุนโดย... บุคคลอื่นเป็นกลุ่มคณะก็ได้ การที่จะตัดสินใจเลือกดำเนินธุรกิจการค้าในรูป แบบใดนั้น ผู้ประกอบการจะต้องคำนึงถึงองค์ประกอบที่สำคัญหลายประการ ด้วยกัน เช่น ลักษณะของกิจการจะต้องคำนึงถึงองค์ประกอบที่สำคัญหลาย ประการด้วยกัน เช่น ลักษณะของกิจการค้า เงินทุน ความรู้ ความสามารถใน การดำเนินธุรกิจเป็นต้น ทั้งนี้ เพื่อให้การประกอบธุรกิจสามารถประสบผล สำเร็จ และนำมาซึ่งผลประโยชน์และกำไรสูงสุด16 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 17
  • 9. รูปแบบองค์กรธุรกิจ วิธีการจัดตั้งห้างหุ้นส่วน การจดทะเบียนห้างหุ้นส่วนจะต้องมีรายละเอียดดังต่อไปนี้ รูปแบบ 1. ชื่อของห้างหุ้นส่วน องค์กรธุรกิจ 2. วัตถุประสงค์ของห้างหุ้นส่วน 3. สถานที่ตั้งสำนักงานใหญ่และสาขาทั้งปวง 4. ชื่อและที่อยู่ พร้อมทั้งอาชีพของหุ้นส่วนทุกคน เป็นนิติบุคคล ไม่เป็นนิติบุคคล 5. ชื่อของหุ้นส่วนผู้จัดการเมื่อได้แต่งตั้งให้หุ้นส่วน เป็นผู้จัดการแต่เพียงบางคน (จดทะเบียนตั้งขึ้น (อาจต้องจดทะเบียนตาม ตามกฎหมาย) พ.ร.บ. ทะเบียนพาณิชย์) 6. ถ้ามีข้อจำกัดอำนาจของหุ้นส่วนผู้จัดการให้ลงไว้ด้วย 7. ตราที่ ใช้เป็นตราสำคัญของห้างหุ้นส่วน การจดทะเบียนต้องลงลายมือชื่อ ของหุ้นส่วนทุกคนและต้องประทับตราของห้างหุ้นส่วนนั้นด้วย และให้พนักงาน 1. ห้างหุ้นส่วนสามัญจดทะเบียน 1. กิจการร้านค้า ทะเบียนทำใบสำคัญแสดงการจดทะเบียนส่งมอบให้แก่ห้างหุ้นส่วนนั้นฉบับหนึ่ง 2. ห้างหุ้นส่วนจำกัด เจ้าของคนเดียว 3. บริษัทจำกัด 2. ห้างหุ้นส่วนสามัญ 4. บริษัทมหาชนจำกัด บริษัทจำกัด (บจก.) 5. องค์การธุรกิจจัดตั้ง หรือจด บริษัทจำกัดเป็นนิติบุคคลที่ตั้งขึ้น เพื่อวัตถุประสงค์ในการแสวงหากำไร ทะเบียนภายใต้กฎหมายเฉพาะ จากกิจการที่กระทำโดยแบ่งทุนออกเป็นหุ้นซึ่งมีมูลค่าหุ้นละเท่าๆ กัน และมีผู้ ถือหุ้นตั้งแต่ 3 คนแต่ไม่ถึง 100 คน ผู้ถือหุ้นทุกคนต่างรับผิดจำกัดเพียงไม่เกิน ห้างหุ้นส่วน (หจก.) จำนวนเงินที่ตนยังส่งไม่ครบมูลค่าหุ้นที่ตนถือ ห้างหุ้นส่วน เป็นรูปแบบของการประกอบธุรกิจที่มีบุคคลตั้งแต่ 2 คนขึ้น ลักษณะของบริษัทจำกัด มีดังต่อไปนี้ ไปทำสัญญาร่วมกันเพื่อวัตถุประสงค์ ในการแบ่งผลกำไรระหว่างกัน 1. มีผู้ริเริ่มก่อการจัดตั้งบริษัทอย่างน้อย 3 คน สัญญาการจัดตั้ง ห้างหุ้นส่วน มีรายละเอียดดังนี้ 2. มีผู้ถือหุ้นตั้งแต่ 3-99 คน ผู้ถือหุ้น 2 คนขึ้นไปถือหุ้นเดียวกันให้นับเป็น 1. มีบุคคลตั้งแต่ 2 คนขึ้นไป และเป็นบุคคลที่สามารถทำนิติกรรมตาม ผู้ถือหุ้น 1 คน กฏหมายได้ 3. แบ่งทุนเป็นหุ้นมีมูลค่าละเท่ากัน มูลค่าหุ้นไม่ต่ำกว่าหุ้นละ 5 บาท 2. ต้องมีการแสดงเจตนาในการเข้าเป็นหุ้นส่วน 4. ผู้ถือหุ้นทุกคนรับผิดในหนี้สินของบริษัทเพียงส่วนซึ่งยังส่งใช้ค่าหุ้นที่ตน 3. ต้องมีการเข้าเป็นหุ้นส่วนกัน โดยใช้เงินสด หรือสินทรัพย์อื่นทั้งที่เป็น ถือไม่ครบ สังหาริมทรัพย์ และอสังหาริมทรัพย์ ตลอดจนกำลังกาย และกำลังความรู้ความ 5. มีวัตถุประสงค์ในการแสวงหากำไร ชำนาญ 6. ต้องมีกรรมการอย่างน้อย 1 คน ซึ่งเลือกตั้งจากที่ประชุมจัดตั้งบริษัท 4. กิจการที่กระทำต้องไม่มีวัตถุประสงค์ที่ขัดกับกฏหมาย หรือขัดกับ 7. ต้องกำหนดอำนาจหน้าที่ของกรรมการในการกระทำการแทนบริษัทจำกัด ความสงบเรียบร้อย และศิลธรรมอันดีของประชาชน 8. ต้องมีผู้สอบบัญชีรับอนุญาตเป็นผู้สอบบัญชีประจำบริษัทจำกัด 5. ต้องมีเจตนาร่วมกันในส่วนได้ส่วนเสีย (กำไรขาดทุน) ในการจัดการ 9. ต้องมีสำนักงานใหญ่ตั้งอยู่ในราชอาณาจักร ดูแลกิจการซึ่งทำร่วมกัน 10. ต้องมีตราสำคัญแสดงการถือหุ้นที่ใช้ประทับในใบหุ้น18 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 19
  • 10. 11. ต้องมีใบสำคัญแสดงการถือหุ้นมอบให้ผู้ถือหุ้นทุกคน ซื้อหุ้นอย่างน้อยเจ็ดวัน ก่อนวันนัดประชุม ในการประชุมจัดตั้งจะมีการกำหนด 12. ต้องจดทะเบียนเป็นนิติบุคคล ข้อบังคับของบริษัทและเลือกตั้งคณะกรรมการอำนวยการดำเนินการต่อไป 13. ต้องใช้คำว่า “บริษัท” นำหน้า และ “จำกัด” ต่อท้ายชื่อเสมอ 4. เรี ย กให้ ผู้ เ ข้ า ชื่ อ จองหุ้ น และผู้ เ ริ่ ม กิ จ การชำระเงิ น ค่ า หุ้ น คณะ 14. อายุไม่จำกัดจนกว่าจะมีเหตุต้องเลิกตามกฎหมาย กรรมการอำนวยการจะเรียกเก็บเงินค่าหุ้น โดยเก็บไม่ต่ำกว่า 25 % 15. คุณสมบัติของผู้ถือหุ้นไม่เป็นสาระสำคัญ 5. จดทะเบี ย นบริ ษั ท โดยที่ ห ลั ง จากเรี ย กเก็ บ ค่ า หุ้ น ได้ ค รบตามที่ ประเทศไทยมีการแบ่งบริษัทจำกัดออกเป็น 2 ประเภท คือ 1) บริษัท กฎหมายกำหนดแล้ว คณะกรรมการอำนวยการจะต้องไปขอจดทะเบียนภายใน เอกชนจำกัด ซึ่งจัดตั้งตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ 2) บริษัทมหาชน สามเดือนนับจากวันประชุมจัดตั้งบริษัท กระบวนการจัดตั้งบริษัทจะเสร็จลงเมื่อ จำกัด ซึ่งจัดตั้งตามพระราชบัญญัติบริษัทมหาชนจำกัด พ.ศ.2521 และภาย ได้ ใบสำคัญแสดงการจดทะเบียน ซึ่งแสดงว่าบริษัทจำกัดนั้นสามารถดำเนิน หลังได้มีการแก้ไขเปลี่ยนแปลงตามพระราชบัญญัติ พ.ศ.2535 วัตถุประสงค์ กิจการได้ถูกต้องตามกฎหมายตั้งแต่นั้นเป็นต้นไป การจัดตั้งบริษัทมหาชนจำกัดเป็นการกระจายความเป็นเจ้าของกิจการไปในหมู่ ประชาชนจำนวนมาก และผู้ ถื อ หุ้ น แต่ ล ะคนจะถื อ หุ้ น ในสั ด ส่ ว นที่ น้ อ ยเมื่ อ ตารางเปรียบเทียบข้อแตกต่างระหว่าง หจก. กับ บจก. เปรียบเทียบกับทุนเรือนหุ้นทั้งหมดของบริษัท ปัจจัย ห้างหุ้นส่วนจำกัด บริษัท ความรับผิดต่อหนี้สิน หุ้นส่วนบางคนรับผิดจำกัด จำกัดเพียงเงินที่ยัง วิธีการจัดตั้งบริษัทจำกัด ของผู้ประกอบการ ส่งให้ค่าหุ้นไม่ครบ 1. จัดทำหนังสือบริคณห์สนธิไปขอจดทะเบียน โดยผู้ก่อตั้งบริษัทไม่น้อย อายุของกิจการ ขึ้นอยู่กับหุ้นส่วนที่ไม่จำกัด ไม่ขึ้นอยู่กับอายุ กว่า 3 คน ทำการบันทึกวัตถุประสงค์ของการก่อตั้งบริษัท 2 ฉบับขึ้นไป โดยผู้ ความรับผิดชอบ เจ้าของ เริ่มกิจการทุกคนลงลายมือชื่อไว้ พร้อมพยานลงชื่อรับรองด้วย 2 คน หนังสือ การถ่ายโอนความเป็น ทำได้ถ้าเป็นหุ้นส่วนที่รับ ทำได้ง่ายมาก บริคณห์สนธิต้องมีรายละเอียดดังต่อไปนี้ เจ้าของ ผิดชอบ 1.1 ชื่อบริษัทที่จะตั้งขึ้นซึ่งต้องมีคำว่า“จำกัด”ไว้ท้ายชื่อเสมอ การขยายกิจการ ทำได้ค่อนข้างยาก ทำได้ง่าย 1.2 ทีตงสำนักงานของบริษัท ซึงจดทะเบียนนันจะต้องอยูประเทศไทย ่ ั้ ่ ้ ่ ข้อจำกัดทางกฎหมาย ค่อนข้างเข้มงวด เข้มงวดมาก 1.3 วัตถุประสงค์ของบริษัท การจัดตั้ง ทำได้ค่อนข้างยาก ทำได้ยาก 1.4 ถ้อยคำที่แสดงว่าความรับผิดของผู้ถือหุ้นมีจำกัด การหาแหล่งเงินทุน ทำได้ค่อนข้างยาก ทำได้ง่าย 1.5 จำนวนทุกหุนทีจะจดทะเบียนมีมลค่าหุนละเท่าไร (ต้องไม่ตำกว่า 5 บาท) ้ ่ ู ้ ่ การรักษาความลับ มีค่อนข้างน้อย ไม่มี 1.6 ชื่อที่อยู่ อาชีพ และลายมือชื่อของบรรดาผู้เริ่มกิจการ และจำนวน ของกิจการ หุ้นของแต่ละคนที่ต่างเข้าชื่อไว้ ประสิทธิภาพในการ มีค่อนข้างน้อย มีมาก 2. จัดให้มีผู้เข้าชื่อซื้อหุ้น หลังจากได้รับใบสำคัญแสดงการจดทะเบียน บริหาร หนังสือบริคณห์สนธิแล้ว ผู้ก่อตั้งจะเริ่มหาผู้สนใจเข้าร่วมซื้อหุ้นให้ครบตาม ที่มา : กรมพัฒนาธุรกิจการค้า กระทรวงพาณิชย์ จำนวนทุนเรือนหุ้นที่บริษัทกำหนด จดทะเบียนโดยอาจบอกกล่าวโดยวาจาหรือ ข้อมูล ณ วันที่ 9 มีนาคม 2553 ลายลักษณ์อักษรได้ แต่ห้ามมิให้ชี้ชวนประชาชนให้ซื้อหุ้น ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : กรมพัฒนาธุรกิจการค้า กระทรวงพาณิชย์ 3. ประชุมจัดตั้งบริษั ท เมื่อมีผู้ซื้อหุ้นหมดแล้ว ผู้เริ่มกิจการจะนัดวัน เบอร์โทรศัพท์ 0-2547-5050 สายด่วน 1570 หรือดูรายละเอียดได้ที่ www.thairegistration.com ประชุมใหญ่เพื่อจัดตั้งบริษัทโดยจะต้องรายงานการจัดตั้งบริษัทไปยังผู้เข้าชื่อ20 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 21
  • 11. l ผู้ประกอบกิจการหัตถกรรมหรืออุตสาหกรรมไม่ว่าอย่างใด ๆ อย่าง เดียวหรือหลายอย่างก็ตาม และขายสินค้าที่ผลิตได้ คิดราคารวมทั้งสิ้นในวัน หนึ่งวันใดเป็นเงินตั้งแต่ 20 บาทขึ้นไปหรือในวันหนึ่งวันใดมีสินค้าที่ผลิตได้มี ราคารวมทั้งสิ้นตั้งแต่ 500 บาทขึ้นไป l ผู้ประกอบกิจการขนส่งทางทะเล การขนส่งโดยเรือกลไฟหรือเรือยนต์ ประจำทาง การขนส่งโดยรถไฟการขนส่งโดยรถราง การขนส่งโดยรถยนต์ ประจำทาง การขายทอดตลาด การรับซื้อขายที่ดิน การให้กู้ยืมเงิน การรับแลก 4 บทที่ เปลี่ยน หรือซื้อขายเงินตราต่างประเทศ การซื้อหรือขายตั๋วเงิน การธนาคาร การโพยก๊วน การทำโรงรับจำนำ และการทำโรงแรม l ขาย ให้เช่า ผลิต หรือรับจ้างผลิต แผ่นซีดี แถบบันทึก วีดีทัศน์ แผ่น วีดีทัศน์ ดีวีดี หรือแผ่นวีดีทัศน์ระบบดิจิทัล เฉพาะที่เกี่ยวกับการบันเทิง จดทะเบียนพาณิชย์ กิจการที่ได้รับการยกเว้นไม่ต้อง จดทะเบียนพาณิชย์ ทำยังไง เริ่มที่ไหนดี... l l าเร่ การค้าแผงลอย การค้ ชยกิจเพื่อการบำรุงศาสนาหรือเพื่อการกุศล พาณิ การจดทะเบียนพาณิชย์ l ชยกิจของนิติบุคคลซึ่งได้มีพระราชบัญญัติ หรือพระราชกฤษฎีกา พาณิ ผู้มีหน้าที่จดทะเบียนพาณิชย์ คือ บุคคลธรรมดาคนเดียว หรือหลายคน จัดตั้งขึ้น (ห้างหุ้นส่วนสามัญ) หรือนิติบุคคลรวมทั้งนิติบุคคลที่ตั้งขึ้นตามกฎหมาย ต่าง l ชยกิจของกระทรวง ทบวง กรม พาณิ ประเทศที่มาตั้งสำนักงานสาขาในประเทศไทย ซึ่งประกอบกิจการอันเป็น l พาณิชยกิจของมูลนิธิ สมาคม สหกรณ์ พาณิชยกิจตามที่กระทรวงพาณิชย์กำหนด l ชยกิจซึ่งรัฐมนตรีได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษา พาณิ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ได้ออกประกาศให้ผู้ประกอบกิจการ ดัง การยื่นจดทะเบียนพาณิชย์ ต่อไปนี้ ต้องจดทะเบียนพาณิชย์ คือ ท่านสามารถ Download แบบพิมพ์ ไปใช้ในการจดทะเบียนได้หรือขอรับ l ผู้ประกอบกิจการโรงสีข้าวและโรงเลื่อยที่ใช้เครื่องจักร แบบพิมพ์ ได้ที่สำนักงานบริการจดทะเบียนธุรกิจ และสำนักงานพัฒนาธุรกิจ l ผู้ประกอบกิจการขายสินค้าไม่ว่าอย่างใดๆ อย่างเดียวหรือหลายอย่าง การค้าจังหวัดทุกแห่ง คิดรวมทั้งสิ้นในวันหนึ่งขายได้เป็นเงินตั้งแต่ 20 บาท ขึ้นไปหรือมีสินค้าดัง กล่าวไว้เพื่อขายมีค่ารวมทั้งสิ้นเป็นเงินตั้งแต่ 500 บาทขึ้นไป หลักฐานประกอบคำขอ l นายหน้าหรือตัวแทนค้าต่างซึ่งทำการเกี่ยวกับสินค้าไม่ว่าอย่างใด ๆ l ตรประจำตัวของผู้ประกอบพาณิชยกิจ หรือหุ้นส่วนผู้จัดการ สำเนาบั อย่างเดียวหรือหลายอย่างก็ตามและสินค้านั้นมีค่ารวมทั้งสิ้นในวันหนึ่งวันใดเป็น หรือผู้รับผิดชอบดำเนินกิจการในประเทศไทย (กรณีเป็นนิติบุคคลต่างประเทศ) เงินตั้งแต่ 20 บาทขึ้นไป ซึ่งรับรองความถูกต้องโดยเจ้าของบัตรประจำตัวหนังสือมอบอำนาจ (ถ้ามี)22 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 23
  • 12. l เป็นนิติบุคคลต่างประเทศให้ส่งเอกสารเพิ่มเติม ดังนี้ กรณี l ยนเลิกประกอบพาณิชยกิจ 20 บาท จดทะเบี l สำเนาเอกสารแสดงการจดทะเบียนเป็นนิติบุคคล ซึ่งมีรายการเกี่ยว l ออกใบแทนใบทะเบียนพาณิชย์ ฉบับละ 30 บาท ขอให้ กับชื่อ วัตถุประสงค์ ทุน ที่ตั้งสำนักงาน รายชื่อกรรมการ และอำนาจกรรมการ l ขอตรวจเอกสารของผู้ประกอบพาณิชยกิจ ครั้งละ 20 บาท l งสือแต่งตั้งผู้รับผิดชอบดำเนินกิจการในประเทศ หนั l ญาตทำงานของผู้รับผิดชอบดำเนินกิจการในประเทศ (กรณีเป็น ใบอนุ กำหนดระยะเวลาการจดทะเบียนพาณิชย์ บุคคลต่างด้าว) l จดทะเบียนพาณิชย์ตั้งใหม่ ต้องจดทะเบียนภายใน 30 วันนับแต่วัน l ญาตประกอบธุรกิจของคนต่างด้าว หรือหนังสือรับรองการใช้ ใบอนุ เริ่มประกอบกิจการ สิทธิตามสนธิสัญญา (ถ้ามี) ่ยนแปลงรายการที่จดทะเบียน ต้องจดทะเบียนภายใน 30 วัน การเปลี l สถานที่จดทะเบียน นับแต่วันที่มีการเปลี่ยนแปลง กรุงเทพมหานคร : สำนักงานบริการจดทะเบียนธุรกิจ 1-7 และส่วนจด l กประกอบกิจการ ต้องจดทะเบียนภายใน 30 วันนับแต่วันที่เลิก เลิ ทะเบียนธุรกิจกลาง สำนักทะเบียนธุรกิจ กรมพัฒนาธุรกิจการค้า ประกอบกิจการ จังหวัดอื่นนอกเขตกรุงเทพมหานคร : สำนักงานพัฒนาธุรกิจการค้า l ยนพาณิชย์สูญหายต้องยื่นขอใบแทนภายใน 30 วันนับแต่วัน ใบทะเบี จั ง หวั ด รั บ จดทะเบี ย นพาณิ ช ย์ ซึ่ ง มี ส ำนั ก งานแห่ ง ใหญ่ ตั้ ง อยู่ ใ นอำเภอซึ่ ง สูญหาย สำนักงานพัฒนาธุรกิจการค้าจังหวัดนั้นตั้งอยู่ (โดยปกติสำนักงานพัฒนาธุรกิจ ที่มา : กรมพัฒนาธุรกิจการค้า กระทรวงพาณิชย์ การค้าจังหวัดจะตั้งอยู่ในเขตอำเภอเมือง) เว้นแต่สำนักงานพัฒนาธุรกิจการค้า ข้อมูล ณ วันที่ 9 มีนาคม 2553 จังหวัดดังต่อไปนี้รับจดทะเบียนพาณิชย์ ซึ่งมีสำนักงานแห่งใหญ่ตั้งอยู่ ในเขต ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : กรมพัฒนาธุรกิจการค้า กระทรวงพาณิชย์ อำเภออื่นนอกจากเขตที่ตั้งสำนักงานพัฒนาธุรกิจการค้า เบอร์โทรศัพท์ 0-2547-5050 สายด่วน 1570 หรือดูรายละเอียดได้ที่ www.thairegistration.com **ในกรณีที่เป็นนิติบุคคลซึ่งมีสำนักงานแห่งใหญ่ตั้งอยู่ต่างประเทศ และ ได้ตั้งสำนักงานสาขาประกอบกิจการในประเทศไทย ถ้าสำนักงานสาขาใหญ่ตั้ง อยู่ในเขตท้องที่ใด ก็ให้ยื่นขอจดทะเบียนต่อสำนักงานทะเบียนพาณิชย์แห่งท้อง ที่นั้น ** ผู้ประกอบกิจการขายหรือให้เช่า เทปเพลง วีดีโอเทป ซีดีเพลง วีซีดี ดีวีดี เฉพาะที่เกี่ยวกับการบันเทิง ที่มีสถานประกอบการอยู่ต่างจังหวัดให้ยื่นจด ทะเบียนที่สำนักงานพัฒนาธุรกิจการค้าจังหวัดที่สถานประกอบการนั้นตั้งอยู่ ค่าธรรมเนียม สนับสนุนโดย... การขอดำเนิ น การตาม พ.ร.บ. ทะเบี ย นพาณิ ช ย์ ฯ จะต้ อ งเสี ย ค่ า ธรรมเนียมตามประเภทของการดำเนินการดังต่อไปนี้ ยนพาณิชย์ตั้งใหม่ 50 บาท lจดทะเบี ยนเปลี่ยนแปลงรายการจดทะเบียน ครั้งละ 20 บาท lจดทะเบี24 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 25
  • 13. 1. โรงงานมีกี่จำพวก ? ไม่จำเป็นเสมอไปว่ากิจการที่เป็นโรงงานแล้วจะต้องขออนุญาตเพราะ กฎหมาย โรงงานได้แบ่งโรงงานออกเป็น 3 จำพวกด้วยกัน คือ โรงงานจำพวกที่ 1 เป็นโรงงานที่สามารถประกอบกิจการได้ทันทีตาม ความประสงค์ของผู้ประกอบ กิจการ โรงงานจำพวกที่ 2 ก็เป็นโรงงานที่ ไม่ต้องขออนุญาต เพียงแต่เมื่อจะ ประกอบกิจการต้องแจ้งให้ทางราชการทราบก่อน โรงงานจำพวกที่ 3 เป็นโรงงานจำพวกเดียวที่ต้องขออนุญาต การแบ่งว่าโรงงานขนาดใดเป็นโรงงานจำพวกที่ 1, 2 หรือ 3 ขึ้นกับ ประเภทของโรงงาน โรงงานบางประเภทแบ่งจำพวกโรงงานโดยอาศัยจำนวน คนงาน เช่น โรงงานตัดเย็บเสื้อผ้า โดยอาศัยแรงม้าเครื่องจักร เช่น โรงงานน้ำ ดื่ม แต่ส่วนใหญ่จะแบ่งจำพวกโรงงานโดยอาศัยทั้งจำนวนคนงานและแรงม้า เครื่ อ งจั ก ร ซึ่ ง รายละเอี ย ดการแบ่ ง จำพวกโรงงานจะระบุ ใ นกฎกระทรวง (พ.ศ.2535) ออกตามความในพระราชบัญญัติโรงงาน พ.ศ.2535 5 บทที่ การตรวจสอบว่ากิจการของตนจัดเป็นโรงงานจำพวกใดมี 2 วิธี คือ วิธีแรก ตรวจสอบด้วยตนเอง เมื่อทราบประเภทของกิจการ แรงม้า เครื่องจักรรวมและจำนวนคนงานที่ใช้ในโรงงาน ก็ตรวจสอบการจัดจำพวกโรง งานจากกฏกระทรวง (พ.ศ.2535) ออกตามความในพระราชบัญญัติโรงงาน โรงงานมีกี่จำพวก... พ.ศ.2535 วิ ธี ที่ 2 ตรวจสอบจากทางราชการ โดยสอบถามที่ ส ำนั ก งาน อุตสาหกรรมจังหวัดที่โรงงานตั้งอยู่ ซึ่งการสอบถามจะต้องมีข้อมูลประเภทของ แล้วต้องขออนุญาตตั้งโรงงาน กิจการแรงม้าเครื่องจักร และจำนวนคนงานที่ใช้ในโรงงานด้วย หรือเปล่า...? 2. ขั้นตอนการขออนุญาติจัดตั้งโรงงาน โรงงานจำพวก 1 “โรงงาน” มี ค วามหมายว่ า อาคาร สถานที่ หรื อ ยานพาหนะที่ ใ ช้ ขั้นตอนการขออนุญาต เครื่องจักรมีกำลังรวมตั้งแต่ 5 แรงม้าขึ้นไป หรือใช้โรงงานตั้งแต่ 7 คนขึ้นไป โรงงานจำพวก 1 เป็นโรงงานที่ โดยใช้เครื่องจักรหรือไม่ก็ตามสำหรับทำ ผลิต ประกอบ บรรจุ ซ่อม ซ่อมบำรุง 1. ไม่ต้องยื่นขออนุญาต ทดสอบ ปรับปรุง แปรสภาพ ลำเลียง เก็บรักษา หรือทำลายสิ่งใดๆ ทั้งนี้ตาม 2. ประกอบกิจการได้ทันที ประเภทหรือชนิดของโรงงานที่กำหนดในกฎกระทรวง 26 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 27
  • 14. 3. ต้องปฏิบัติตามหลักเกณฑ์ ที่กำหนดในกฎกระทรวงอันได้แก่ โรงงานจำพวก 3 - สถานที่ตั้งโรงงาน ขั้นตอนการขออนุญาต - ลักษณะอาคาร แบบ รง.3 - เครื่องจักร ที่ยื่นเอกสาร - การควบคุมการปล่อยของเสียหรือมลพิษ - กทม. – ยื่นที่กรมโรงงาน - ต่างจังหวัด – ยื่นที่อุตสาหกรรมจังหวัด โรงงานจำพวก 2 ตรวจสถานที่ ขั้นตอนการขออนุญาต - เจ้าหน้าที่อุตสาหกรรมจังหวัดเป็นผู้พิจารณาความเหมาะสมของสถาน ที่ยื่นเอกสาร กรุงเทพฯ ที่และที่ตั้งโรงงานเพื่อตรวจดูความแข็งแรงของอาคาร และความเหมาะสมของ - กรมโรงงานอุตสาหกรรมใช้แบบ รง.1 2ชุด สถานที่ตั้งโรงงานบางประเภทจะต้องได้รับความเห็นชอบจาก อบต. ต่างจังหวัด การอนุญาต - อุตสาหกรรมจังหวัด ใช้แบบ รง.1 3 ชุด - กรณีที่กำลังขับของเครื่องไม่เกิน 500 แรงม้าและประเภทของกิจการ - เสียค่าธรรมเนียมในวันแจ้งและได้รับใบแจ้งประกอบกิจการโรงงาน ไม่มีมลภาวะ อุตสาหกรรมจังหวัดสามารถออกใบอนุญาตให้ได้ จำพวก 2 (ใบอนุญาต) - อุตสาหกรรมจังหวัดส่งเรื่องเข้ากรมโรงงานอุตสาหกรรมเพื่อพิจารณา - อัตราค่าธรรมเนียมเท่ากับอัตราค่าธรรมเนียมรายปีและขึ้นอยู่กำลังขับ ถึงรายละเอียดของการผลิต, กำลังขับของเครื่องจักร และการจำกัดมลภาวะ เคลื่อนของเครื่องจักร แต่ไม่เกิน 450 บาท เอกสารประกอบการพิจารณา เอกสารประกอบการพิจารณาการขออนุญาตประกอบกิจการโรงงาน - สำเนาบัตรประชาชน จำพวก 3 - สำเนาทะเบียนบ้าน 1. คำขอ รง.3 - สำเนาหนังสือรับรองการจดทะเบียนนิติบุคคล 1.1 กรุงเทพมหานคร จำนวน 2 ชุด - แผนผังแสดงสิงปลูกสร้างภายในบริเวณโรงงาน และใบอนุญาตก่อสร้าง ่ 1.2 ต่างจังหวัด จำนวน 3 ชุด การขออนุญาต 2. เอกสารประกอบการพิจารณา - ตั้งโรงงานได้ทันที แต่ทำเลต้องเป็นไปตามกฎกระทรวง ฉบันที่ 2 2.1 สำเนาหนังสือรับรองการจดทะเบียนนิติบุคคลที่แสดงรายชื่อ (พ.ศ. 2535) ข้อ 1 กรรมการผู้มีอำนาจ - อาคารและสิ่งก่อสร้างต่างๆ ต้องได้รับอนุญาตตามกฎหมาย 2.2 สำเนาบัตรประจำตัวหรือสำเนาหนังสือเดินทางและสำเนา - เจ้าหน้าที่จะออกตรวจสถานที่ในภายหลังเพื่อตรวจสอบดูว่าตรงกับที่ ทะเบียนบ้านของกรรมการผู้ลงนาม แจ้งเอาไว้หรือไม่ 2.3 หนังสือมอบอำนาจ - ไม่ต้องยื่นต่ออายุใบอนุญาตแต่ชำระค่าธรรมเนียมรายปีทุกปี ในวัน 2.4 แบบแปลนอาคารโรงงาน (วิศวกรลงนามรับรองเอกสาร) ครบรอบวันเริ่มประกอบการ 2.5 แบบแปลนแสดงตำแหน่งที่ตั้งเครื่องจักรและรายการเครื่อง - เมื่อเลิกประกอบกิจการต้องแจ้งเลิก จักร (วิศวกรลงนามรับรองเอกสาร)28 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 29
  • 15. 2.6 แบบแปลนระบบควบคุมมลพิษและสิ่งแวดล้อม (วิศวกรลง นามรับรองเอกสาร) 2.7 ใบอนุญาตก่อสร้างอาคาร (กรณีที่ยังไม่ได้ก่อสร้างอาคาร) 2.8 หนั ง สื อ ยิ น ยอมให้ ใ ช้ ส ถานที่ ห รื อ ที่ ดิ น (กรณี ที่ ไ ม่ ไ ด้ เ ป็ น เจ้าของสถานที่หรือที่ดิน) 6 2.9 แผนผังแสดงสิ่งปลูกสร้างภายในบริเวณโรงงาน (วิศวกรลง นามรับรองเอกสาร) บทที่ 3. สถานที่ตั้งโรงงานจะต้องเป็นไปตามกฎกระทรวง 4. แบบแปลนแสดงขนาดของ BOILER (กรณีที่มี BOILER) การเขียนแผนธุรกิจ 3. สถานที่ห้ามตั้งโรงงาน โรงงานจำพวกที่ 1 ,จำพวก 2 และจำพวก 3 ห้ามตั้งโรงงานในสถานที่ดัง ต่อไปนี้ 1. บ้านจัดสรรเพื่อการพักอาศัย อาคารชุดพักอาศัย และบ้านแถวเพื่อ ทำได้ไม่ยุ่งยาก! การพักอาศัย แผนธุรกิจ (Business Plan) เป็นเครื่องมือที่มีความสำคัญยิ่งสำหรับผู้ 2. ภายในระยะ 50 เมตรจากเขตติดต่อสาธารณ ได้แก่ โรงเรียน หรือ ประกอบการที่ ริ เ ริ่ ม จะก่ อ ตั้ ง กิ จ การ แผนนี้ เ ป็ น ผลสรุ ป หรื อ ผลรวมแห่ ง สถาบั น การศึ ก ษา วั ด หรื อ ศาสนสถาน โรงพยาบาล โบราณสถาน สถาน กระบวนการคิดพิจารณา และการตัดสินใจที่จะเปลี่ยนความคิดของผู้ประกอบ ที่ทำการหน่วยงานของรัฐ แหล่งอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม การออกมาเป็นโอกาสทางธุรกิจ มีผู้เปรียบเทียบว่าแผนธุรกิจเปรียบเหมือน โรงงานจำพวก 1,2 ทำเฉพาะ ข้อ 1 บ้านจัดสรร แผนที่ในการเดินทาง ที่จะชี้แนะขั้นตอนต่างๆ ทีละขั้นตอนในกระบวนการก่อ ตั้งกิจการ แผนจะให้รายละเอียดต่างๆ ทั้งเรื่องของการตลาดการแข่งขัน ที่มา : กรมโรงงานอุตสาหกรรม กระทรวงอุตสาหกรรม ข้อมูล ณ วันที่ 9 มีนาคม 2553 กลยุทธ์ในการดำเนินธุรกิจ การคาดคะเนทางการเงิน ที่จะชี้นำผู้ประกอบการ ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : กรมโรงงานอุตสาหกรรม กระทรวงอุตสาหกรรม ไปสู่ความสำเร็จหรือชี้ให้เห็นถึงจุดอ่อนและข้อควรระวังด้วยเช่นกัน เบอร์โทรศัพท์ 0-2202-4000 หรือดูรายละเอียดได้ที่ www.diw.go.th ถ้าเปรียบว่าแผนที่ที่ดีย่อมจะให้รายละเอียดถนนหนทาง และทิศทางที่ ชัดเจนแล้ว แผนธุรกิจก็ไม่ต่างกันในการที่จะให้รายละเอียดอย่างเพียงพอที่จะ สนับสนุนโดย... ให้ผู้ร่วมลงทุนตัดสินใจได้ว่าธุรกิจนั้นควรจะร่วมลงทุนด้วยหรือไม่จากแผนธุรกิจ จะทำให้ผู้ร่วมลงทุนเข้าใจวัตถุประสงค์ของธุรกิจอย่างชัดเจน เข้าใจแนวคิด และปรัชญาของธุรกิจแผนปฏิบัติการปัญหาอุปสรรค และหนทางที่เตรียมการ เพื่อไปสู่ความสำเร็จถึงแม้ว่าผู้ประกอบการจะใช้เงินลงทุนของตัวเองไม่ต้องการ ผู้ร่วมลงทุน หรือเงินกู้จากสถาบันการเงินแผนธุรกิจก็ยังจำเป็นอยู่ดีเพื่อให้ผู้ ประกอบการมีแผนที่ในการบอกทิศทางของการดำเนินกิจการในอนาคต30 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 31
  • 16. แผนธุรกิจเปรียบเสมือนแผนที่ที่ให้ทิศทางที่ชัดเจนเพียงพอที่จะให้ผู้ร่วม 14. หน้าที่ต่างๆ ทั้งการผลิต การขาย การจัดการทางการเงิน มีความ ลงทุนพิจารณาร่วมลงทุน และทำให้ผู้ร่วมลงทุนเข้าใจวัตถุประสงค์ของธุรกิจ เหมาะสมเพียงใด แนวคิดและปรัชญา แผนปฏิบัติการ ปัญหาอุปสรรค และหนทางที่เตรียมการ 15. พนักงานมีจำนวน คุณภาพที่ดีพอหรือไม่ เพื่อไปสู่ความสำเร็จ แม้ว่าผู้ประกอบการจะใช้เงินลงทุนของตัวเองไม่ต้องการผู้ ร่วมลงทุน หรือเงินกู้จากสถาบันการเงิน แผนธุรกิจก็ยังจำเป็นอยู่ดีเพื่อให้ผู้ ในแผนธุรกิจจะต้องประกอบไปด้วยอะไรบ้าง ? ประกอบการมีแผนที่ในการบอกทิศทางของการดำเนินกิจการในอนาคต แผนธุรกิจที่ดีต้องประกอบไปด้วยสิ่งเหล่านี้ครับ lภาพรวมขององค์กร (Company Overview) แผนธุรกิจสำคัญอย่างไร l รายละเอี ย ดของสิ น ค้ า และบริ ก าร (Product and Service l รายละเอียดการเริมต้น ให้เป้าหมายทีชดเจนแก่ผประกอบการ ให้ ่ ่ั ู้ Description) นเครื่องมือในการหาเงินทุน จากผู้ร่วมทุน กองทุน และสถาบันการ l เป็ l การวิ เ คราะห์ อุ ต สาหกรรมและโอกาสทางธุ ร กิ จ (Industry and เงินต่างๆ Marketplace Analysis) รายละเอี ย ดกิ จ กรรมต่ า งๆ เช่ น การจั ด หาเงิ น ทุ น การพั ฒ นา l ให้ lกลยุทธ์ทางการตลาด (Marketing Strategy) ผลิตภัณฑ์ การตลาด เป็นต้น การปฏิบัติงาน (Operations) l แผนธุรกิจที่ดีเมื่อได้อ่านแล้ว ควรจะต้อง lการพัฒนา (Development) ตอบคำถามเหล่านี้ได้ lการบริหาร (Management) 1. การก่อตั้งธุรกิจ ชัดเจนหรือสมบูรณ์แล้วหรือยัง lข้อสรุปทางการเงิน (Summary of Financials) 2. โครงการนี้ น่าลงทุนไหม lข้อเสนอ (Offering) 3. มีแนวโน้มที่จะประสบความสำเร็จตั้งแต่เริ่มแรกมากน้อยเพียงใด พอเราได้รายละเอียดทุกหัวข้อครบแล้ว เราก็ต้องเอาทุกหัวข้อเหล่านี้มา 4. มีความได้เปรียบในการแข่งขัน ในระยะยาวมากน้อยเพียงใด สรุ ป รวมกั น อี ก ครั้ ง หนึ่ ง หรื อ ที่ เ ราเรี ย กกั น ว่ า “บทสรุ ป สำหรั บ ผู้ บ ริ ห าร 5. จะต้องผลิตตามความต้องการของตลาด (Executivn Summary)” นั่นเอง ก็เป็นอันครบถ้วนสำหรับแผนธุรกิจ (Business 6. เข้าใจความต้องการของผู้บริโภคก่อน Plan) 7. การตั้งราคา - เปรียบเทียบกับคู่แข่งขัน สำหรับผู้ประกอบการ SMEs รายใหม่ อาจจะไม่คุ้นเคยกับการเขียนแผน - คุณค่าที่จะให้แก่ลูกค้าเป็นหลัก ธุรกิจ ซึ่งต้องใช้ทั้งความรู้ทางทฤษฎี และประสบการณ์ในการทำธุรกิจมาเป็น 8. ด้านการเงินต้องชัดเจนระหว่างเงินส่วนตัว และเงินธุรกิจ ตัวช่วยในการเขียน ก็ต้องลองไปศึกษาค้นคว้าเพิ่มเติม หรือ มิเช่นนั้นเราอาจ 9. หาทางรู้ต้นทุนให้ได้ ต้องไปลองจ้าง บริษัท ที่ปรึกษาทางธุรกิจให้ช่วยเขียนให้ ไปก่อน สำหรับค่า 10. อย่าลงทุนซื้อเครื่องจักรเกินความจำเป็น (Over Capacity) รับจ้างในการเขียน ถ้าไปจ้างในรูปแบบบุคคลธรรมดาให้เขียนให้ราคาน่าจะอยู่ 11. กระบวนการผลิตสินค้ามีประสิทธิภาพหรือไม่ ในช่วงตั้งแต่ 30,000-50,000 บาท/เล่ม แต่ถ้าไปจ้างบริษัทเขียนก็คงจะแพง 12. สินค้าที่ผลิตสามารถวางตลาดได้อย่างมีประสิทธิภาพหรือไม่ กว่านั้นอาจจะขึ้นหลักแสนได้ครับ 13. กระบวนการทางการตลาดและกระบวนการผลิต มีทางเลือกอื่นที่ ที่มา : สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (สสว.) ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (สสว.) ประหยัด และมีประสิทธิภาพได้มากกว่านี้หรือไม่ เบอร์โทรศัพท์ 02-278-8800 ดูรายละเอียดได้ที่ www.sme.go.th 32 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 33
  • 17. 2. การขอสินเชือเป็นเรืองของเครดิต จงรักษามันให้ดทสด ่ ่ ี ี่ ุ หลายคนไม่ ได้ ใส่ ใจเรื่องประวัติค้างชำระในการใช้เครดิตส่วนบุคคล (บัตรเครดิต สินเชื่อที่พักอาศัย รถยนต์ หรือสินเชื่อเงินสด เป็นต้น) โดยไม่ ทราบว่าประวัติเหล่านี้ถูกเก็บไว้ที่เครดิตบูโร และจะถูกนำมาประมวลผลพร้อม กันเมื่อคุณขอสินเชื่อเพื่อธุรกิจ ดังนั้น หากกรรมการหรือหุ้นส่วนท่านใดมี ประวัติค้างชำระในระบบ อาจส่งผลกระทบต่อการขอสินเชื่อเพื่อธุรกิจอย่าง หลีกเลี่ยงไม่ได้ 3. อย่าปล่อยให้ประวัตเิ ช็คคืนมีผลต่อการพิจารณาสินเชือ ่ เช็คคืนที่สั่งจ่ายไป อาจแสดงถึงความสามารถในการจัดการด้านการเงิน หรือสภาพคล่องที่ ไม่เพียงพอของธุรกิจ ควรดูแลเงินหมุนเวียนในบัญชี ให้ราบ รื่น หากมีกระแสเงินสดไม่พอ ควรรีบติดต่อผู้รับเช็คเพื่อขอผ่อนปรน และ เปลี่ยนเช็คที่มีกำหนดเวลาที่คุณสามารถจัดการได้ทันเวลา 7 บทที่ 4. ความลับทางการค้าจะไม่ถูกเปิดเผยโดยธนาคาร ข้ อ มู ล หลายอย่ า งมี ค วามสำคั ญ ต่ อ การพิ จารณาสิ น เชื่ อ (โดยเฉพาะ ข้ อ มู ล การเดิ น บั ญ ชี ห ลั ก ที่ ไ ม่ ไ ด้ เ ปิ ดในนามกิ จ การ) แต่ ไ ม่ ไ ด้ น ำเสนอเพื่ อ เคล็ดลับ การขอสินเชื่อ สนับสนุนการขอสินเชื่อ เนื่องจากเจ้าของธุรกิจกลัวความลับทางการค้าหรือทาง ภาษีเหล่านั้นรั่วไหล ในความเป็นจริงคือ ธนาคารไม่สามารถเปิดเผยให้กับ บุคคลใดโดยไม่ ได้รับความยินยอมจากผู้ขอสินเชื่อ อีกทั้งหน่วยงานราชการ ให้โดนใจแบงค์... (เช่น กรมสรรพากร) มีวิธีตรวจสอบที่มีประสิทธิภาพมากกว่าการใช้เอกสารที่ ไม่สมบูรณ์ดังกล่าว 9 เคล็ ด ลั บ ต่ อ ไปนี้ น่ า จะเป็ น ประโยชน์ ต่ อ ผู้ ที่ ก ำลั ง วางแผนขอสินเชือจากสถาบันการเงินได้ ่ 5. เอกสารทางการค้ามีมูลค่า จงเก็บมันไว้เสมอ 1. เดิน statement เอกสารที่แสดงถึงผลการดำเนินงานของธุรกิจ ไม่ว่าจะเป็นบัญชีซื้อ/ ธนาคารไม่ ได้รู้จักธุรกิจของคุณทุกราย งบการเงินของธุรกิจเอสเอ็มอี ขาย สำเนาใบกำกับภาษี ใบสั่งซื้อสินค้า ใบเสร็จรับเงิน เป็นเอกสารที่คุณอาจ โดยเฉลี่ยมีความผิดพลาดสูง (แต่มากกว่าร้อยละ 80 ไม่มีงบการเงิน) เกือบทุก จำเป็นต้องใช้เพื่อนำเสนอผลประกอบการต่อธนาคาร และจำเป็นมากขึ้นใน ธนาคารจึ ง อ้ า งอิ ง กระแสเงิ น สดเข้ า - ออกบั ญ ชี (หรื อ ที่ เ รี ย กกั น ว่ า ยอด กรณีที่ยอดหมุนเวียนบัญชีไม่สะท้อนรายได้ของธุรกิจที่แท้จริง คุณสามารถใช้ หมุนเวียนบัญชี) ในการประเมินรายได้ ดังนั้นการเดินบัญชีจึงเป็นสิ่งสำคัญที่ เอกสารเหล่านี้ประกอบการขอสินเชื่อได้ จะสร้างประวัติธุรกิจของคุณกับธนาคาร 34 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 35
  • 18. 6. หลักประกันคือฟันเฟืองสำคัญของการพิจารณาสินเชือ ่ การพิจารณาคำขอสินเชื่อ นอกจากข้อมูลตัวเลขแล้ว คุณสมบัติและ หลักประกันเป็นสิ่งสำคัญในการพิจารณาสินเชื่อ หลักประกันที่ดีที่สุดคือ ประสบการณ์ของผู้กู้ก็มีความสำคัญเช่นกัน การพิจารณาจะดูองค์ประกอบ สถานประกอบกิจการ รองลงมาคือหลักประกันที่คุณมีไว้ ในครอบครองแต่ ไม่ ทั้งหมดร่วมกันโดยขึ้นอยู่กับดุลพินิจของเจ้าหน้าที่อนุมัติสินเชื่อ ดังนั้นควรขอ ได้ใช้เป็นสถานที่ประกอบกิจการ อาทิ เช่น ที่ดิน สิ่งปลูกสร้าง หรือเครื่องจักร คำปรึกษาและนำเสนอข้อมูลที่เป็นประโยชน์แก่เจ้าหน้าที่ธนาคารเพื่อให้เขา หลักประกันอื่นอาจไม่สามารถใช้เป็นหลักประกันได้ ขึ้นอยู่กับความยืดหยุ่นของ เข้าใจธุรกิจของคุณ และนำเสนอต่อผู้อนุมัติสินเชื่อได้ดียิ่งขึ้น แต่ ล ะธนาคาร เช่ น สิ ท ธิ การเช่ า ที่ ดิ น ที่ ยั ง ไม่ มี เ อกสารสิ ท ธิ หรื อ มี แ ต่ ไ ม่ สมบูรณ์ เช่น โฉนดหลังแดง สค.1 ภบท.5 เป็นต้น เอกสารประกอบการยื่นขอสินเชื่อ กรณีเป็นบุคคลธรรมดา 7. แหล่งรายได้และภาระหนีสนรวมคือแหล่งทีมาของวงเงิน ้ ิ ่ l สำเนาบัตรประชาชน ของผู้กู้ ผู้ค้ำประกัน และเจ้าของทรัพย์สิน แม้ว่าหลักประกันจะมีมูลค่ามากกว่าวงเงินที่ขอสินเชื่อ ธนาคารอาจ ทั้งหมด อนุมัติวงเงินที่ต่ำกว่าที่ขอ เนื่องจากธนาคารไม่ ได้พิจารณาตามมูลค่าหลัก l สำเนาทะเบียนบ้าน ของผู้กู้ ผู้ค้ำประกัน และเจ้าของทรัพย์สินทั้งหมด ประกันเพียงอย่างเดียว แต่ว่าดูภาระหนี้สินรวมหรือจำนวนเงินที่คุณจะสามารถ l สำเนาใบสำคัญการสมรส ของผู้กู้ ผู้ค้ำประกัน และเจ้าของทรัพย์สิน ผ่อนชำระได้ ซึ่งความสามารถในการผ่อนชำระดังกล่าวก็ดูได้จากแหล่งรายได้ ทั้งหมด (ถ้ามี) ของคุณนั่นเอง ญชีเงินฝากของธนาคารพาณิชย์ในประเทศ (ธนาคารใดก็ได้) สำเนาบั l 8. ไม่มีหลักประกันก็สามารถขอสินเชื่อได้ ย้อนหลัง 6 เดือน (เฉพาะผู้กู้) สินเชื่อประเภทที่ไม่ใช้หลักประกัน ธนาคารถือว่ามีความเสี่ยงสูง ดังนั้น l สำเนาทะเบียนการค้า หรือทะเบียนพาณิชย์ กรณีเหมาจ่ายรายปี คุณสมบัติของผู้ที่จะผ่านการอนุมัติได้ ก็จำเป็นต้องสูงกว่าการขอสินเชื่อทั่วไป (เฉพาะผู้กู้) ไม่ว่าจะเรื่องประสบการณ์ ยอดหมุนเวียนบัญชี อัตราดอกเบี้ยก็มักจะสูงกว่า l ตรประจำตัวผู้เสียภาษี และหลักฐานการชำระภาษี (เฉพาะ สำเนาบั (ขึ้นอยู่กับประเภทและขนาดของวงเงินที่ได้รับการอนุมัติ) ดังนั้นถ้าคุณมีหลัก ผู้กู้) ประกัน สิ่งที่ดีที่สุดคือเสนอหลักประกันประกอบการขอสินเชื่อ กรณีที่มีหลัก l สำเนาเอกสารสิทธิ์ในสินทรัพย์ที่เสนอเป็นหลักประกัน ประกันไม่พอ คุณสามารถติดต่อหน่วยงานภาครัฐเพื่อขอใช้บริการค้ำประกัน l สำเนาใบอนุญาตประกอบกิจการ วงเงินสินเชื่อได้ l รกิจ หรือ โครงการ แผนธุ l ่แสดงที่ตั้งของสถานประกอบการ และทรัพย์สินทั้งหมด แผนที 9. เตรียมพร้อมดี มีชัยไปกว่าครึ่ง l จดหมายจากผู้ขอกู้ และเจ้าของทรัพย์สินทั้งหมด ยืนยันว่าทรัพย์สินที่ การเตรียมพร้อม นอกเหนือจากเอกสารประกอบต่าง ๆ แล้ว ยังต้อง นำมาเป็นหลักประกันให้กับธนาคารนั้น ไม่มีภาระผูกพันใดๆ ทั้งที่มีอยู่แล้ว ประเมินแผนการทางการเงินคร่าวๆ เช่น คุณต้องการเงินเท่าไหร่ รายได้โดย และจะมีต่อไปในอนาคต ประมาณต่อปีเป็นเท่าไหร่ สามารถใช้หลักประกันอะไรได้บ้าง ประเมินจาก เงื่อนไขของแต่ละธนาคารแล้ว คุณน่าจะได้วงเงินสักเท่าไหร่ ถ้าไม่พอคุณมี กรณีเป็นนิติบุคคล แผนจะทำอย่างไร คุณจะสามารถชำระคืนได้หรือไม่ ภายในกี่ปี คำถามเหล่านี้ l งสือรับรองการจดทะเบียนนิติบุคคลจากกระทรวงพาณิชย์ ที่มีราย หนั จะช่วยให้คุณเตรียมพร้อมก่อนดำเนินการเรื่องขอสินเชื่อ ละเอียดของวัตถุประสงค์ และข้อบังคับของบริษัท (ไม่เกิน 1 เดือน) 36 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 37
  • 19. งสือบริคณห์สนธิ (ไม่เกิน 3 เดือน) lหนั 8 l l สำเนาแสดงรายการภาษีเงินได้ประจำปี  รายงานการประชุมของบริษัท เรื่องการขอกู้ยืมเงิน บทที่ ยนภาษีมูลค่าเพิ่ม (ถ้ามี)  ทะเบี l รกิจ หรือ โครงการ lแผนธุ สำเนาเอกสารสิทธิ์ในสินทรัพย์ที่เสนอเป็นหลักประกัน ประเภทของสินเชื่อ... l lสำเนางบการเงินย้อนหลัง ไม่น้อยกว่า 3 ปี  ่แสดงที่ตั้งสถานประกอบการ และทรัพย์สินทั้งหมด lแผนที ตรประชาชน และทะเบียนบ้าน ของกรรมการผู้มีอำนาจลง lสำเนาบั นาม ผู้ค้ำประกัน และเจ้าของทรัพย์สินทั้งหมด ในการทำธุรกิจ lจดหมายจากผู้ขอกู้ และเจ้าของทรัพย์สินทั้งหมด ยืนยันว่าทรัพย์สินที่ นำมาเป็นหลักประกันให้กับธนาคารนั้น ไม่มีภาระผูกพันใดๆ ทั้งที่มีอยู่แล้ว และจะมีต่อไปในอนาคต ที่มา : สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (สสว.) ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (สสว.) เบอร์โทรศัพท์ 02-278-8800 ดูรายละเอียดได้ที่ www.sme.go.th สนับสนุนโดย... ปัจจุบัน สถาบันการเงินต่างๆ มี โครงการ หรือประเภทวงเงินสินเชื่อ หลากหลายแบบให้ SMEs ได้เลือกใช้มากมาย แต่หากลองขมวดเป็นประเภท สินเชื่อ หลักๆ แล้ว พอสรุปประเภทของสินเชื่อเพื่อธุรกิจได้ดังนี้ 1. สินเชื่อเพื่อเงินทุนหมุนเวียน (Working Capital) อาทิ สินเชื่อเงินกู้ เบิกเกินบัญชี (O/D หรือ Overdraft), ตั๋วสัญญาใช้เงิน (Promissory Note) สินเชื่อขายลดเช็ค เป็นต้น38 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 39
  • 20. 2. สินเชื่อเงินกู้ระยะยาว (Term Loan) อาทิ เงินกู้เพื่อก่อสร้างอาคาร 9 เงินกู้เพื่อซื้อเครื่องจักร และอุปกรณ์ผลิตต่างๆ เงินกู้เพื่อการอนุรักษ์พลังงาน เป็นต้น บทที่ 3. สินเชื่อด้านการค้ำประกัน (Credit Guarantee) อาทิ หนังสือค้ำ ประกัน (Letter of Guarantee/ Bank Guarantee), การอาวัล/ รับรองตั๋วเงิน (Aval / Acceptance), Stand-by Letter of Credit ,Counter Guarantee เป็นต้น 4. สินเชื่อเพื่อการค้าระหว่างประเทศ (Trade Finance Credit & Programs) อาทิ สินเชื่อเพื่อการส่งออก (Packing Credit), สินเชื่อเพื่อการนำ เพิ่มโอกาสสำเร็จ... เข้า (Trust Receipt) เป็นต้น ต้องเรียนรู้การตลาด 5. สินเชื่อพิเศษ (Special Credit Program) เป็นโครงการสินเชื่อที่ สถาบันการเงินต่างๆ กำหนดขึ้นมา เพื่อตอบสนองความต้องการของลูกค้ากลุ่ม ต่างๆ ในสถานการณ์ต่างๆ อาทิ โครงการสินเชื่อเจ้าสัวน้อย (ธนาคารไทย พาณิชย์) เพื่อขยายกิจการ/ เพิ่มเงินทุนหมุนเวียน วงเงิน 3-10 ล้านบาท อนุมัติเร็วทันใจ เป็นต้น ซึ่งผู้ประกอบการ SMEs สามารถหารายละเอียด โครงการในลักษณะนี้เพิ่มเติมได้ที่ธนาคารพาณิชย์ทั่วไป ที่มา : สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (สสว.) ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (สสว.) เบอร์โทรศัพท์ 02-278-8800 ดูรายละเอียดได้ที่ www.sme.go.th 4Cs กลยุทธ์การตลาดแนวใหม่ ในยุคทองของ สนับสนุนโดย... อินเทอร์เน็ต ถ้าบอกว่าสูตรสำเร็จด้วยวิธีการทางการตลาดแบบ 4Ps ที่มี Product, price, Place, Promotion นั้นไม่เพียงพออีกต่อไปแล้วก็ว่าได้ ที่เป็นอย่างนั้น เพราะวิวัฒนาการของโลก ได้เปลี่ยนแปลงไปไกล กว่ายุคเดิมหลายช่วงตัว ว่าไปแล้วสิ่งที่ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลง คือเครื่องมือสื่อสารยุคใหม่เข้า มามีบทบาทสำคัญ นั่นคือ อินเทอร์เน็ต 40 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 41
  • 21. หากมองย้อนกลับไปเมื่อ 10 ปีที่แล้วมี ใครคิดบ้างว่าอินเทอร์เน็ตจะมี บริโภคให้น้อยลง ตัวอย่างเช่น ผู้บริโภคสามารถส่ง Comment ถึงผู้ประกอบ บทบาทได้ถึงเพียงนี้ เพราะตอนนั้น มันถูกใช้อยู่ในวงจำกัด ถ้าเป็นเมืองไทยก็ การได้ ซึ่งตรงนี้จะเป็นข้อมูลสำคัญเพื่อนำไปปรับปรุงแก้ ไขในสิ่งที่ลูกค้าบอก ใช้เฉพาะนักวิชาการ นักวิจัย และองค์กรข้ามชาติบางรายเท่านั้น แต่พอถึงยุคนี้ โดยตรงได้ ส่วนผู้ประกอบการเองก็สามารถเข้าถึงใจผู้บริโภคได้มากขึ้น อินเทอร์เน็ตได้กลายเป็นเครื่องมือจำเป็นอย่างหนึ่งในการประกอบธุรกิจไปแล้ว Cost ต้นทุนดำเนินการลดลงได้หากใช้อินเทอร์เน็ต เป็นต้นว่าใช้อีเมลล์ เมื่อสำคัญเช่นนี้ อินเทอร์เน็ตจึงจัดให้อยู่ในระดับสำคัญมากในภาคการ ในการติดต่อแทนโทรศัพท์ ส่งอีเมล์แทนส่งแฟกซ์ เหล่านี้ทำให้ประหยัดค่า ตลาดและการสื่อสารการตลาด และแล้วก็เป็นที่มาของการเกิดกลยุทธ์ใหม่ที่นำ ดำเนินการทั้งสิ้น มาใช้ร่วมควบคู่ไปกับ 4Ps นั่นคือ 4Cs หรือบางสูตรว่า 4Cs เข้าไปแทนที่ 4Ps Convenience อินเทอร์เน็ตช่วยให้ซื้อสะดวกขึ้นได้ คุณคงเคยได้ยินว่า 4Cs ประกอบด้วย Consumer, Cost, Convenience, Communications สั่ ง ซื้ อ ของผ่ า นอิ น เทอร์ เ น็ ต คุ ณ เพี ย งแค่ นั่ ง ที่ ห น้ า จออิ น เทอร์ เ น็ ต ที่ ไ หนก็ ทั้ง 4 มีหัวใจรวมศูนย์ที่ให้ความสำคัญต่อลูกค้า หรือ โฟกัสลูกค้าเป็นสำคัญ สามารถสั่งซื้อของได้แล้ว Consumer เน้นความต้องการของผู้บริโภคเป็นหลัก หรือหากบอกให้ Communications หัวข้อนี้อินเทอร์เน็ตเป็นเครื่องมือสำคัญมากทีเดียว ตรงใจ คือเข้าถึงใจผู้บริโภคให้ ได้มากที่สุด และยังรวมไปถึงบริหารความ ทั้งการโฆษณาประชาสัมพันธ์ ที่ ใช้อินเทอร์เน็ตเป็นสื่อได้เป็นอย่างดี การส่ง สัมพันธ์ของลูกค้า หรือที่เรียกว่า CRM (Customer Relation Management) เสริมการขายก็สามารถทำผ่านอินเทอร์เน็ตได้ ข้อดีของอินเทอร์เน็ต คือทำให้ โดยต้องยึดหลักการสรรค์สร้างสินค้าและบริการให้ตรงใจลูกค้าในทุกๆ กลุ่ม การโฆษณาประชาสัมพันธ์ การส่งเสริมการขายนั้นจะแผ่ขยายวงการออกไปไม่ Cost ทำให้ต้นทุนต่ำที่สุดเพื่อให้จะได้กำหนดราคาขายถึงมือผู้บริโภคต่ำ เฉพาะที่ ใดที่หนึ่ง สื่อใดสื่อหนึ่ง แต่หมายถึงสร้างความรับรู้ ได้ทั่วโลกเลยใน ไปด้วย ซึ่งจะเป็นที่ได้เปรียบในการแข่งขัน ด้านราคากับคู่แข่ง คราวเดียว Convenience ช่องทางการจัดจำหน่ายต้องอำนวยให้ผู้บริโภคสะดวกซื้อ สุดท้ายขอทิ้งท้ายว่าแท้จริงแล้วอินเทอร์เน็ตเป็นทั้งตัวทำให้เกิดกลยุทธ์ มากที่สุด ยิ่งมีช่องทาง หรือหน้าร้านมากเท่าไร โอกาสที่ผู้บริโภคจะซื้อมาก ใหม่ขึ้นมา และในเวลาเดียวกัน อินเทอร์เน็ตอีกนั่นแหละ ที่เป็นเครื่องมือให้ผู้ เท่านั้น เพราะผู้บริโภคในปัจจุบันมิได้ยึดติดกับสถานที่เดิม สักเท่าไร ประกอบการก้าวไปใช้กลยุทธ์ 4Cs ได้อย่างสำเร็จ Communications เป็นเรื่องที่สำคัญยิ่ง และมีองค์ประกอบหลายด้าน จากความหมายตรงตัวที่แปลว่าการสื่อสาร จึงรวมตั้งแต่การติดต่อสื่อสารที่ต้อง สะดวก ง่าย รวดเร็ว การสื่อสารที่สร้างความรับรู้ ให้ผู้บริโภคและตลาด ซึ่ง ได้แก่การโฆษณา ประชาสัมพันธ์ การส่งเสริมการขาย รวมถึงสื่อสารแบบ กระตุ้นตลาด ได้แก่การจัดงานแสดงสินค้า การจัดนิทรรศการงานโชว์ การ ตลาดเชิงรุกหรือการตลาดแบบตรงและเข้าถึงลูกค้ารายตัว ทั้งหมดที่กล่าวมานี้หากนำไปผนวกรวมกับกลยุทธ์ 4Ps เดิมก็จะยิ่งเสริม สนับสนุนโดย... ให้การตลาดแข็งแกร่งยิ่งขึ้น แต่ที่ขาดไม่ได้ของกลยุทธ์โฉมใหม่ทั้ง 4 เรื่องหลัง (4Cs) จะต้องมีตัวช่วย ตัวช่วยนั้นคือสื่อยุคใหม่ หรืออินเทอร์เน็ต เพราะอินเท อร์เน็ตเป็นเครื่องมือสำคัญที่จะทำให้เจ้าของผลิตภัณฑ์ใช้เป็นเครื่องมือทางการ ตลาดอันจะแจกแจงได้ว่าอินเทอร์เน็ตช่วยในแต่ละ C อย่างไรบ้าง Consumer อินเทอร์เน็ตช่วยลดความห่างระหว่างผู้ประกอบการและผู้42 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 43
  • 22. ขันตอนการทำ E - Commerce พอจะสรุปได้เป็น 2 แนวทาง คือ ้ แนวทางที่ 1 ซื้อชื่อโดเมนและเช่าพื้นที่เซิร์ฟเวอร์ หรือการสร้างเว็บไซด์ ร้านค้าออนไลน์ขึ้นเอง ซึ่งค้นหาบริษั ทที่รับจดโดเมน ในเสิร์ชเอ็นจิ้น เช่น google, yahoo, sanook โดยพิมพ์คำว่า “รับจดโดเมน” ก็จะพบรายชื่อบริษัทที่ ให้บริการ ซึ่งเรื่องโดเมนนี้ควรจะเป็นชื่อที่จดจำได้ง่าย เมื่อเลือกได้แล้ว ก็ลองค้นหาชื่อเว็บไซด์ ถ้าหากชื่อนั้นยังไม่ได้ถูกใช้งาน ก็จะสามารถลงทะเบียนเป็นเจ้าของชื่อได้ นอกจากนั้น ต้องพิจารณา ขนาด ของพื้นที่ข้อมูล หรือเซิร์ฟเวอร์เป็นตัวเก็บราคาจะแตกต่างกันไปตามขนาดพื้นที่ แนวทางที่ 2 การหาพื้ น ที่ ฟ รี หรื อ การลงประกาศสิ น ค้ า ผ่ า นทางฟรี เว็บไซด์ โดยอาจค้นหาจากในเสิร์ชเอ็นจิ้นเหมือนแนวทางแรก โดยพิมพ์คำว่า 10 บทที่ “ลงประกาศฟรี” “ลงโฆษณาสินค้าฟรี” “เปิดร้านฟรี” อาทิ Pantipmarket. com, Tarad.com, Market2u.com เป็นต้น แต่ละเว็บไซด์จะมีเงื่อนไขในการลงประกาศหรือโฆษณาสินค้าแตกต่าง กันไป เช่น จำนวนรูปภาพ จำนวนสินค้า ขนาดพื้นที่เว็บไซด์ อายุของการลง เทคโนโลยีสมัยใหม่ โฆษณา เป็นต้น สำหรับแนวทางที่ 2 ยกตัวอย่างจากการเปิดร้านกับ Tarad.com โดย คลิกเปิดที่หัวข้อเว็บไซด์สำเร็จรูป เลือกเว็บไซด์ฟรี เพื่อทดลองใช้งานดูก่อน ช่วยธุรกิจได้เยอะเลย หากใช้บริการแล้วพอใจก็อาจจะเปลี่ยนเป็นแพ็คเกจได้ในภายหลัง จากนั้นอ่าน กฎกติกาดูว่าเหมาะสมกับธุรกิจหรือไม่ รู้จักกับ E - Commerce จากนั้นคลิกที่เริ่มต้นเปิดร้าน ทำการสมัครเป็นสมาชิก อ่านข้อตกลงการ E - Commerce หรื อ Electronic Commerce หรื อ พาณิ ช ย์ ใช้บริการเสร็จก็ตอบยอมรับหากเห็นด้วย จากนั้นกรอกข้อมูลตามแบบฟอร์มที่ อิเล็กทรอนิกส์ คือ การทำธุรกรรมผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ ในทุกช่องทางที่เป็น ปรากฎอยู่ เมื่อเสร็จจากขั้นตอนนี้ก็จะเข้าสู่กระบวนการสร้างเว็บ โดยเริ่มกรอก อิเล็กทรอนิกส์ ข้อมูลเกี่ยวกับร้านค้า โดยเลือกจากหมวดหมู่ที่ต้องการ ตามด้วยรายละเอียด อื่นๆ เมื่อเสร็จสิ้นครบถ้วนก็ให้ Log in เข้าไปจัดการกับร้านค้าออนไลน์ ประโยชน์ของ E - Commerce ก็คือ ที่สำคัญ ก่อนที่จะเริ่มต้นใช้บริการ ควรศึกษาเงื่อนไขให้เข้าใจก่อน ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : www.siamecommerce.com ต้องมีพนักงานนั่งประจำร้าน l ไม่ ดขายได้ตลอด 7 วัน 24 ชม. ไม่มีวันหยุด l เปิ รู้จักกับบาร์โค้ด (Barcode) l สามารถเก็บเงินและโอนเข้าบัญชีได้โดยอัตโนมัติ มีประโยชน์ต่อธุรกิจอย่างไร บาร์ โค้ด(Barcode) คือ สัญลักษณ์รหัส l ตอบสนองได้ทุกระดับ ตั้งแต่มืออาชีพทุนหนา มือใหม่ทุนน้อย แท่ ง ที่ ใ ช้ แ ทนข้ อ มู ล ตั ว เลข หรื อ ตั ว อั ก ษร โดยแท่ ง บาร์ มี ไ ว้ ใ ห้ เ ครื่ อ งอ่ า น l ดค่าพิมพ์เอกสารแนะนำสินค้า ประหยั (Scanner) สามารถอ่านเพื่อรับและส่งข้อมูลได้อย่างอัตโนมัติ44 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 45
  • 23. ประโยชน์ของการติดบาร์โค้ดมาตรฐานสากลกับตัวสินค้า (e-Seal) การนำมาประยุ ก ต์ ใ ช้ ง านในการตรวจสอบย้ อ นกลั บ เพื่ อ เพิ่ ม การนำบาร์โค้ดมาตรฐานสากลมาใช้ในธุรกิจการค้า จะมีคุณประโยชน์ ประสิทธิภาพและลดต้นทุนในการตรวจสอบย้อนกลับในอุตสาหกรรมอาหาร หลายประการ คือ (Food Traceability) l ้นตอนและจะมีความสะดวกรวดเร็วมากขึ้น โดยเฉพาะการรับ ลดขั RFID “Radio Frequency Identification” เป็นระบบชี้เฉพาะอัตโนมัติ ชำระเงิน การออกใบเสร็จ การตัดสินค้าคงคลัง Auto-ID แบบไร้สาย (Wireless) ที่กำลังได้รับความนิยมในปัจจุบัน ซึ่งเป็นวิธี l ายต่อระบบคลังสินค้า คอมพิวเตอร์ซึ่งเชื่อมกับเครื่องสแกนเนอร์จะ ง่ การระบุ เ อกลั ก ษณ์ วั ต ถุ หรื อ ตั ว บุ ค คลโดยใช้ ค ลื่ น ความถี่ วิ ท ยุ ซึ่ ง ต่ า งจาก ตัดยอดสินค้าโดยอัตโนมัติ จึงสามารถให้ข้อมูลเกี่ยวกับหมุนเวียนสินค้า สินค้า เทคโนโลยีอนๆ เช่น บาร์โค้ดทีอาศัยคลืนแสง หรือการสแกนลายนิวมือ เป็นต้น ื่ ่ ่ ้ รายการใดจำหน่ายได้ดีหรือไม่ดี มีสินค้าเหลือเท่าใด สิ่งสำคัญของเทคโนโลยี RFID นั้นคือ การชี้เฉพาะ ซึ่งเป็นวิธีการระบุ l บมาตรฐานสินค้า การระบุบาร์ โค้ดแสดงข้อมูลสินค้าของผู้ ยกระดั เอกลักษณ์ของสิ่งต่างๆ หากเราลองพิจารณาอย่างง่ายถึงสินค้าชนิดเดียวกัน ผลิตแต่ละรายทำให้ผู้ผลิตคำนึงถึงการปรับปรุงคุณภาพสินค้า เพื่อรักษาภาพ สองชิ้น เช่น ปลากระป๋อง 2 กระป๋อง ถ้าเราพิจารณาจากรูปลักษณ์ภายนอก ลักษณ์ของสินค้า และสอดคล้องกับมาตรฐานของผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม เรื่อง เช่น ฉลาก สี หรือรูปทรง จะพบว่า ปลากระป๋องทั้งสองกระป๋องนั้นมีความ การแสดงข้อมูลสินค้า แตกต่างกันน้อยมาก หรืออาจจะไม่มีความแตกต่างกันเลย ซึ่งความเป็นจริง l างศักยภาพเชิงแข่งขั นในตลาดต่ างประเทศบาร์ โค้ ด มาตรฐาน สร้ แล้วนั้น มีความแตกต่างกันอย่างสิ้นเชิง เช่น สากลเป็นเครื่องบ่งชี้ถึงสินค้าที่เชื่อถือได้ การมีเลขหมายประจำตัวสินค้า ทำให้ l ถุดิบมาจากคนละจังหวัด วัต ผู้สนใจสามารถทราบถึงแหล่งผู้ผลิตและติดต่อซื้อขายกันได้สะดวกโดยตรง l ตจากคนละโรงงาน หรือการผลิตคนละล็อตการผลิต การผลิ รวมถึงการพัฒนาบรรจุภัณฑ์เพื่อส่งเสริมการส่งออก l ้อมาจากตัวแทนจำหน่ายคนละตัวแทน อาจจะซื l ่มประสิทธิภาพในระบบบริหารจัดการซัพพลายเชน เช่น โดยการใช้ เพิ l ดส่งอาจจัดส่งโดยผู้ขนส่งคนละราย หรือคนละวัน การจั ข้อมูลจากบาร์ โค้ดมาตรฐานสากล ช่วยให้ผู้ประกอบธุรกิจสามารถตัดสินใจ วางแผนบริหารงาน ด้านการผลิตสินค้าคงคลัง ด้านการขนส่ง การจัดซื้อ และ โดยทั่วไป ข้อมูลที่กล่าวมาข้างต้นจะไม่ปรากฎบนกระป๋อง ดังนั้นจึง การตลาดเป็นไปอย่างรวดเร็วและมีประสิทธิภาพ ทำให้เทคโนโลยี RFID เข้ามามีบทบาทในการระบุเอกลักษณ์ของสิ่งต่างๆ ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : สถาบันรหัสสากล สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : สถาบันส่งเสริมความเป็นเลิศ เบอร์โทรศัพท์ 0-2345-1193-7 ดูรายละเอียดได้ที่ www.gs1thailand.org ทางเทคโนโลยีอาร์เอฟไอดีแห่งประเทศไทย สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย เบอร์โทรศัพท์ 0-2345-1231 ดูรายละเอียดได้ที่ www.rfid.or.th รู้จักกับ RFID RFID เป็นหนึ่งในเทคโนโลยีล่าสุดของโลก เริ่มมีความสำคัญกับเราใน สนับสนุนโดย... ชีวิตประจำวันมากยิ่งขึ้นในรูปแบบการใช้งานต่างๆ กัน เช่น บัตรโดยสารรถไฟ ฟ้าใต้ดิน บัตรพนักงาน กุญแจรถยนต์ (Electronics Immobilization) ใน แวดวงอุตสาหกรรมในส่วนของการผลิ ต และจำหน่ า ยสิ น ค้ า การจั ด การโซ่ อุปทาน (Supply Chain Management) การบริหารจัดการสินค้าคงคลัง และ การกระจายสิ น ค้ า ระบบการขนส่ ง การติ ด ตามตู้ สิ น ค้ า ระหว่ า งการขนส่ ง 46 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 47
  • 24. การวางระบบบัญชี 11 “บัญชี” บทที่ การวางระบบบัญชีเป็นความจำเป็นอย่างยิ่งของธุรกิจแม้ธุรกิจขนาดย่อม อาจมีผู้ประกอบการเพียงคนเดียวที่ดำเนินกิจกรรมต่างๆ ทั้งหมด หรือจำนวน เงินที่หมุนเวียนในการค้าเป็นจำนวนไม่มากนัก การบันทึกโดยมีระบบบัญชีที่ดี จะคอยควบคุมและแสดงสถานภาพทางการเงิน ตลอดจนวิเคราะห์การดำเนิน เรื่องสำคัญ ไม่มีไม่ได้ งานของธุรกิจได้เป็นอย่างดีสมกับคำกล่าวว่า “บัญชีคือภาษาธุรกิจ” ลักษณะของระบบบัญชีที่ดี 1. สามารถใช้ข้อมูลที่แท้จริง และเที่ยงตรงในการดำเนินงาน โดยแสดง เป็นจำนวนเงินทุกรายการ 2. สามารถเปรียบเทียบข้อมูล ในอดีตกับปัจจุบันได้ง่ายและรวดเร็วเพื่อ ประโยชน์ในการจัดทำงบประมาณค่าใช้จ่ายต่างๆ 3. สามารถนำเสนองบการเงินเพื่อใช้ประโยชน์ในการบริหาร และการกู้ ยืมเงินทุนมาดำเนินธุรกิจจากเจ้าหนี้ 4. สามารถใช้ควบคุมและป้องกันการรั่วไหล การใช้เงินมากเกินความ จำเป็น รวมทังการลักขโมย และการปฏิบตของพนักงานทีผดพลาด ้ ัิ ่ิ 5. สามารถใช้เป็นข้อมูลพื้นฐาน เพื่อใช้ ในการคำนวณภาษีที่ธุรกิจต้อง ชำระให้แก่สรรพากรตามกฎหมายประมวลรัษฎากร บันทึกของระบบบัญชี ระบบบัญชีจะต้องบันทึกข้อมูลเพื่อใช้ภายในและภายนอกกิจการ เช่น การวางระบบบัญชีในธุรกิจขนาดย่อม นายธนาคารที่ธุรกิจกู้ยืมเงินหรือเจ้าหนี้ จะสนใจดูเฉพาะงบการเงินอันประกอบ แม้ว่าในปัจจุบัน จะมีบริษั ทรับทำบัญชี แต่สิ่งที่บริษั ทบัญชีทำให้ส่วน ด้วยงบกำไรขาดทุน งบดุลและงบกระแสเงินสด แต่สำหรับภายในกิจการการ มากจะเป็นเพียงบัญชีงบการเงินที่ต้องนำส่งหน่วยงานราชการ การลงบัญชีหรือ บันทึกข้อมูลจะมีรายละเอียดเพื่อเป็นประโยชน์ต่อการบริหารงานแต่ละด้าน การจดบันทึก ที่เกิดขึ้นในการดำเนินธุรกิจเป็นเชิงปริมาณจะเป็นพื้นฐานที่ บันทึกพื้นฐานของระบบบัญชีประกอบด้วย สำคัญในการจัดการ การเงินของธุรกิจทั้งทางตรงและทางอ้อม ซึ่งการจัดการ 1. บัญชีแยกประเภทลูกหนี้ ใช้บันทึกยอดเงินที่ลูกค้ายังคงค้างชำระต่อ เงินก็เป็นหนึ่งในงานหลักของการจัดการธุรกิจเช่นเดียวกับการตลาด การผลิต ธุรกิจ (ควรมีรายละเอียดลูกหนี้แต่ละรายด้วย) และการบริหารบุคคล การวางระบบบัญชีจึงควรจัดทำขึ้นอย่างมีระบบให้ง่าย 2. บัญชีแยกประเภทเจ้าหนี้ ใช้บันทึกยอดเงินยังคงค้างชำระผู้ขายหรือ ต่อการทำความเข้าใจ สามารถใช้ประโยชน์ได้ทั้งเพื่อการบริหารงานของธุรกิจ เจ้าหนี้รายอื่นๆ (ควรมีรายละเอียดเจ้าหนี้ทุกราย) และการเปิดเผยข้อมูลต่อสรรพากร48 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 49
  • 25. 3. บัญชีควบคุมสินค้าคงคลัง ใช้บันทึกจำนวนรับสินค้าคงคลังเข้าและ จำนวนจ่ายสินค้าคงคลังออกจากธุรกิจทั้งหมด (ควรมีบัญชีคุมยอดแยกสินค้าคง ใบกำกับภาษี เหลือแต่ละรายการ) บิลเงินสด ใบเสร็จรับเงิน 4. บัญชีเงินเดือน ใช้บันทึกค่าจ้างเงินเดือนของลูกจ้างพนักงาน และ รายการหักภาษี ณ ที่จ่ายตลอดจนรายการที่จ่ายเข้ากองทุนประกันสังคม บันทึกการค้า 5. สมุดเงินสด นิยมแยกเป็นสมุดเงินสดรับและสมุดเงินสดจ่าย เพื่อใช้ สมุดรายได้วันทั่วไป สมุดรายวันซื้อ บันทึกการรับจ่ายเงินสดของกิจการ สมุดรายวันขาย 6. บัญชีสินทรัพย์ถาวรของธุรกิจ ใช้บันทึกราคาต้นทุนที่ซื้อสินทรัพย์ สมุดเงินสดรับ-จ่าย เหล่านั้นมา และแสดงค่าเสื่อมราคาสะสมของสินทรัพย์แต่ละรายการ จำแนกหมวดหมู่ 7. บัญชีอื่นๆ เช่น บัญชีค่าใช้จ่าย บัญชียอดขาย บัญชีต้นทุนขาย ฯลฯ บัญชีแยกประเภท สินทรัพย์ หนี้สิน ทุน รายได้ ค่าใช้จ่าย ขั้นตอนการจัดทำบัญชี สรุปผลการดำเนินงาน การจั ด ทำบั ญ ชี จ ะมี ล ำดั บ ขั้ น ตอนการบั น ทึ ก ข้ อ มู ล แจกแจงแยกประเภท งบการเงิน รวบรวมรายการที่เหมือนกันเข้าด้วยกัน และสรุปออกมาเป็นงบการเงินได้ดังต่อ งบดุล ไปนี้ งบกำไรขาดทุน 1. การบันทึกรายการค้า เป็นการรวบรวมหลักฐานทางการเงินทั้งหลาย เช่น บิลเงินสดใบกำกับภาษี ใบกำกับสินค้า ฯลฯ ภาพแสดงขั้นตอนการจัดทำบัญชี 2. การลงรายการในสมุดรายวัน เป็นการจดบันทึกรายการค้าตามหลัก ฐานที่มีลงในสมุดรายวันทั่วไป หรือแยกกันลงบัญชีในสมุดรายวันขาย สมุดราย วันซื้อ สมุดรายวันเงินสดรับ สมุดรายวันเงินสดจ่าย 3. การจำแนกรายการไปลงบัญชีแยกประเภท เป็นการแยกประเภท รายการค้าต่างๆ ที่ลงในสมุดรายวันแล้ว โดยนำรายการที่อยู่ในหมวดประเภท เดียวกันเอาไว้ด้วยกัน ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจ ขนาดกลางและขนาดย่อม (สสว.) 4. การสรุปจัดทำงบการเงิน เป็นการสรุปรายได้และค่าใช้จ่ายเพื่อแสดง ผลการดำเนินงานในรูปของงบกำไรขาดทุน และสรุปยอดคงเหลือของรายการ สนับสนุนโดย... สินทรัพย์หนี้สินและทุน เพื่อแสดงฐานะของกิจการ ณ วันนั้นในรูปของงบดุล 50 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 51
  • 26. การดูงบดุลจึงเป็นตัวบอกผลลัพธ์ของการทำธุรกิจ ในแต่ละปีว่ามีกำไร 12 บทที่ มากน้อย เช่นไร กรณีมีกำไรมากกิจการก็เติบโตขึ้น กรณีไม่มีกำไรกิจการก็จะ เล็กลง กินทุนของบริษัทฯ ไปเรื่อยๆ จนสุดท้าย เงินลงทุนกับกิจการก็จะหมด ลง กิจการนี้ก็ถือว่ากำลังเข้าสู่ภาวะล้มละลาย งบกำไรขาดทุ น “ดู ค วามสามารถในการทำกำไร” - การดู ง บกำไร วิเคราะห์งบการเงินเป็น ขาดทุนจะทำให้เราเห็นภาพของรายได้ ต้นทุนสินค้าขาย กำไรเบื้องต้น ค่าใช้ จ่ายในการขายและบริหาร และกำไรสุทธิของกิจการ ว่ามีมากน้อยเพียงไร ช่วยวางแผนธุรกิจได้! กิ จ การที่ ดี ย่ อ มจะให้ ผ ลลั พ ธ์ การดำเนิ น งานที่ มี ก ำไรเป็ น บวกกรณี ง บกำไร ขาดทุนที่แสดงกำไรสุทธิติดลบ เวลาอ่านงบแล้วก็จะรู้สึกเศร้าหมองเพราะนั้น ย่อมหมายถึงสัญญาณการทำธุรกิจที่เริ่มจะมีปัญหา ต้องเข้าไปวิเคราะห์ดูที่ละ บรรทัดว่าตรงไหนที่มีปัญหา งบกระแสเงินสด บอกให้เรารู้ว่า “เงินงอกขึ้นมาหรือหดหายไปไหน” โดยดูได้จาก 3 กิจกรรม ได้แก่ กิจกรรมการดำเนินงานในธุรกิจ กิจกรรมการ ลงทุนและกิจกรรมการจัดหาเงินทั้ง 3 กิจกรรมนี้ รวมแล้วทำให้รู้ว่าสร้างเงิน เพิ่มขึ้น ให้กับกิจการหรือทำให้กิจการมีเงินสดลดลง การดู ง บกระแสเงิ น สด บางที ก็ จ ะบอกสิ่ ง ที่ ซ่ อ นไว้ อ ยู่ ใ นการดำเนิ น กิจการได้เช่น ในกรณีกิจการมีงบกำไรสุทธิติดลบ ดูแล้วก็จะรู้สึกว่า สงสาร เจ้าของกิจการเหลือเกิน แต่เบื้องหลังเจ้าของกิจการอาจจะกำลังเลี้ยงฉลองกัน อยู่ก็ได้ หลายท่านอาจจะยังงงอยู่ว่าทำไมกำไรติดลบ แล้วเจ้าของธุรกิจยังยิ้ม ได้ ก็เพราะการขาดทุนเป็นแค่ขาดทุนทางบัญชี หลายท่านอาจจะมีผลมาจาก งบการเงิน ประกอบไปด้วย 3 อย่าง ได้แก่ งบดุล งบกำไรขาดทุน และ ค่าเสื่อมราคาที่ถูกตัดออกเป็นค่าใช้จ่าย ในงบกำไรขาดทุนแต่ข้อเท็จจริงเงินสด งบกระแสเงินสด ที่จะจ่ายค่าเสื่อมราคานั้นไม่ได้มีการจ่ายออกไปจริงอยู่แล้วอย่างกรณีค่าเสื่อม งบดุล คือ รายการที่แสดงฐานะของกิจการโดยระบุรายการสินทรัพย์ 10 ล้านบาท กำไรสุทธิเป็นศูนย์อย่างนี้ เจ้าของยิ้มแก้มปริแน่เพราะเขามีเงิน หนี้สิน และทุนของกิจการงบดุล บอกให้เรารู้ว่ากิจการสร้างสินทรัพย์ขึ้นจาก งอกจากการทำธุรกิจในปีนั้นมาได้ตั้ง 10 ล้านบาท อะไร หนี้สินหรือว่าทุน อย่างใดมากกว่ากันทั้งนี้ก็เนื่องมาจากสูตร สำเร็จ ที่ว่า สนุกไหมครับ ถ้าเราอ่านหรือวิเคราะห์งบการเงินเป็น ก็ขอให้ท่านลองไป สินทรัพย์ = หนี้สิน + ทุน อาทิ บริษัทมีสินทรัพย์รวม = 10 ล้านบาท โดยสร้าง ศึกษาเพิ่มเติมดูนะครับเพราะการอ่านงบเป็นถือเป็นหัวใจในการวางแผนและ ขึ้นมาจาก หนี้สินที่ไปสร้างมา 3 ล้านบาท อีก 7 ล้านบาทมาจากทุนที่มีอยู่ใน สามารถแก้ไขปัญหาในการดำเนินกิจการของท่านได้อย่างมากทีเดียว นอกจาก กระเป๋า ซึ่งอาจจะเป็นทุนจดทะเบียนหรือกำไรสะสมที่มีอยู่ เป็นต้น ที่กล่าวมาทั้งหมดข้างต้นแล้ว อยากจะขอแถมตัวแปรที่สำคัญในการวิเคราะห์52 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 53
  • 27. ฐานะทางการเงิน เพื่อเป็นเครื่องมือในการวิเคราะห์งบการเงิน ให้แก่ท่านอีก 13 ของ SMEs เล็กน้อย ดังนี้ บทที่ สิทธิประโยชน์ทางภาษี รายการ ตัวแปร หลักการดู ). อัตราส่วนสภาพ = สินทรัพย์หมุนเวียน/ ยิ่งมากยิ่งดีแสดงว่ามีเงินหมุนดี 1 คล่องทางการเงิน หนี้สินหมุนเวียน (Current Ratio) 2). อัตราส่วนสภาพ = สินทรัพย์หมุนเวียน- ยิ่งมากยิ่งดีแสดงว่ามีเงินทุน คล่องทางการเงิน สิ น ค้ า คงเหลื อ /หนี้ สิ น ดีมาก แบบถึงแก่น หมุนเวียน (Quick Ratio) 3).อัตราการหมุน = ยอดขายทั้งหมด/ยอด ยิ่งมากยิ่งดีแสดงว่ามีระยะเวลา ของหนี้ลูกค้า ลูกหนี้การค้า การเก็บหนี้ไม่นานนัก (Account Receivable Turnover) 4).อัตราการหมุน = ต้นทุนสินค้า/ สินค้า ยิ่งมากยิ่งดีแสดงว่าระยะเวลา ของสินค้าคงคลัง คงเหลือ ผลิตสินค้าจนกระทั่งขายออกไป (Inventory Turnover) ใช้เวลาไม่นาน 5). อัตราส่วนหนี้สิน = หนี้สิน/ ทุน ยิ่งน้อยยิ่งดีแสดงว่ากิจการมี ต่อส่วนทุน (Debt ทรัพย์สินที่สร้างขึ้นมาจากทุน to Equity Ratio) เป็นส่วนใหญ่ไม่ใช่มาจากหนี้ ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : กรมพัฒนาธุรกิจการค้า กระทรวงพาณิชย์ เบอร์โทรศัพท์ 0-2547-5050 สายด่วน 1570 สิทธิประโยชน์ทางภาษีสำหรับธุรกิจ SMEs หรือดูรายละเอียดได้ที่ www.thairegistration.com กรมสรรพากรได้ส่งเสริมและสนับสนุนการให้ประโยชน์ทางธุรกิจ SMEs ด้วยวิธีการต่างๆ เช่น สนับสนุนโดย... การยกเว้นภาษี รัฐได้มีนโยบายยกเว้นภาษี เพื่อบรรเทาภาระหรือสนับสนุนส่งเสริมธุรกิจ ต่างๆ โดยมีการยกเว้นภาษีหลายประเภท อาทิ การยกเว้นภาษีเงินได้บุคคล ธรรมดา การยกเว้นภาษีเงินได้นิติบุคคล การยกเว้นภาษีมูลค่าเพิ่ม การยกเว้น ภาษี ธุ ร กิ จ เฉพาะ เป็ น ต้ น ซึ่ ง ในที่ นี้ จ ะขอกล่ า วถึ ง การยกเว้ น ภาษี เ งิ น ได้ นิติบุคคล ดังนี้54 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 55
  • 28. ตารางสรุปการยกเว้นภาษีเงินได้นิติบุคคล การลดอัตราภาษีเงินได้นิติบุคคล ลำดั่บ รายการที่ยกเว้น หลักเกณฑ์วิธีการ กฎหมายอ้างอิงตาม หมายเหตุ ลำดั่บ รายการที่ยกเว้น หลักเกณฑ์วิธีการ กฎหมายอ้างอิงตาม หมายเหตุ ที ประมวลรัษฎากร ที ประมวลรัษฎากร 1 กำไรสุทธิ 150,000 บาท กำไรสุทธิ 150,000 บาทแรก ของ พระราชกฤษฎีกา ตั้งแต่รอบระยะ 1 กำไรสุทธิไม่เกิน 3 ล้าน เป็นบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคล พระราชกฤษฎีกา บังคับใช้ต้องแต่รอบ แรก บริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่มี (ฉบับที่ 471) เวลาบัญชีที่เริ่ม ใน บาท ที่มีทุนจดทะเบียนชำระแล้วในวัน สุดท้ายของรอบ (ฉบับที่ 471) ระยะเวลาบัญชีที่เริ่ม ในหรือหลังวันที่ 1 ทุ น จดทะเบี ย นชำระแล้ ว ในวั น หรือหลังวันที่ 1 สุดท้ายของรอบระยะเวลาบัญชีไม่ มกราคม 2551 ระยะเวลาบัญชีไม่เกิน 5 ล้านบาท กำไรสุทธิ (บาท) อัตราภาษี (ร้อยละ) ม.ค. 2551 เป็นต้น ไป เกิน 5 ล้านบาท เป็นต้นไป 2 เ งิ น ปั น ผ ล ห รื อ ผ ล เงินปันผลหรือผลประโยชน์ที่บริษัท พระราชกฤษฎีกา 1 - 150000 150001 - 1000000 ยกเว้น 15 การถือหุ้นต้องเป็น ประโยชน์จากการถือหุ้น หรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคล ซึ่งเป็น (ฉบับที่ 10) ไปตามหลักเกณฑ์ 1000001 - 3000000 25 3000001 บาทขึ้นไป 30 ในวิ ส าหกิ จ ขนาดกลาง นิติบุคคลร่วมลงทุนได้รับจากการ มาตรา 5 อัฏฐารส ที่กฎหมายกำหนด และขนาดย่อม ถือหุ้นในวิสาหกิจขนาดกลางและ ขนาดย่อมได้รับการยกเว้นภาษี 2 ร้สุอทยละองบริษัทรายใหม่ที่ กำไรสุท20ที่เเป็ดนขึเวลา 3 ยรอบระยะรา ธิข 20 สำหรับกำไร ร้อยละ ธิ กิ ้นจะเสี ภาษีอัต พระราชกฤษฎีกา (ฉบับที่ 467) -การได้รับสิทธิลด อัตราภาษีต้องปฏิบัติ 3 จดทะเบียนใน เวลาบัญชีต่อเนื่องกันนับแต่รอบ ตามหลักเกณฑ์และ เงินปันผลหรือผลประโยชน์ เงินปันผลหรือผลประโยชน์ที่ิบริษัท พระราชกฤษฎีกา จากการถื อ หุ้ น ในบริ ษั ท ตลาดหลักทรัพย์ MAI ระยะเวลาบัญชีแรกที่เริ่มในหรือ เงื่อนไขที่กฎหมาย หรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลได้รับจาก (ฉบับที่ 10) กำหนด หรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคล การถือหุ้นในบริษัทหรือห้างหุ้นส่วน มาตรา 5 เอกูนวีสติ โดยยื่นคำขอจดทะเบียน หลังวันที่บริษัทมีหลักทรัพย์มาจด ตั้งแต่วันที่ 1 ม.ค. 2550 ทะเบียน -แก้ไขเพิ่มเติมโดย ซึ่ ง เ ป็ น นิ ติ บุ ค ค ล ร่ ว ม นิติบุคคลที่เป็นนิติบุคคลร่วมลงทุน ลงทุน - 31 ธ.ค. 2552 และได้ พระราชกฤษฏีกา (ฉบับที่ 474) รับการจดทะเบียนภายใน 4 31 ธ.ค. 2552 กำไรสุทธิของกิจการ กำไรสุทธิจากการประกอบกิจการ พระราชกฤษฎีกา รายได้จากการขาย โรงเรียนเอกชน โรงเรียนเอกชน ตามกฎหมายว่า (ฉบับที่ 284) ของ การรับจ้างทำ 3 พระราชกฤษฎีกา การได้รับสิทธิลด ด้วยโรงเรียนเอกชน ได้รับยกเว้น ของ หรือการให้ ร้อยละ 25 สำหรับกำไร กำไรสุทธิที่เกิดขึ้นจะเสียภาษีอัตรา สุทธิของบริษัทที่นำหลัก ร้อยละ 25 เป็นเวลา 3 รอบระยะ (ฉบับที่ 467) อัตราภาษีต้องปฏิบัติ ภาษีเงินได้ บริการอื่นใดที่ได้ ทรัพย์มาจดทะเบียนใน เวลาบัญชีต่อเนื่องกันนับแต่รอบ ตามหลักเกณฑ์และ รับจากผู้ที่มิใช่ เงื่อนไขที่กฎหมาย นักเรียนไม่ได้รับ ตลาดหลักทรัพย์แห่ง ระยะเวลาบัญชีแรกที่เริ่มในหรือ ประเทศไทยโดยยื่นคำขอ หลังวันที่บริษัทมีหลักทรัพย์มาจด กำหนด การยกเว้นภาษี จดทะเบียนตั้งแต่วันที่ 1 ทะเบียน 5 เงิ น ได้ จ ากขนส่ ง สิ น ค้ า บริษั ทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่ พระราชกฤษฎีกา ต้องเป็นไปตาม ม.ค. 2550 - 31 ธ.ค. 2551 และได้รับการจด ทางทะเลระหว่างประเทศ ตั้งขึ้นตามกฎหมายไทยโดยใช้เรือ (ฉบับที่ 314) หลักเกณฑ์เงื่อนไข ทะเบียนภายใน 31 ธ.ค. ที่จดทะเบียนเป็นเรือไทย และมีคน ที่กฎหมายกำหนด ประจำเรื อ ที่ มี สั ญ ชาติ ไ ทย ตาม 2552 กฎหมายว่าด้วยเรือไทย เงินได้จาก 4 พระราชกฤษฎีกา สำหรับกำไรสุทธิส่วน การขนส่งสินค้าทางทะเลระหว่าง ร้อยละ 20 สำหรับกำไร กำไรสุทธิที่เกิดขึ้นจะเสียภาษีอัตรา สุทธิที่ไม่เกิน 20 ล้าน ร้อยละ 20 เป็นเวลา 3 รอบระยะ (ฉบับที่ 475) ที่ไม่เกิน 20 ล้าน ประเทศได้รับการยกเว้นภาษี บาท บาท ของบริษัทที่จด เวลาบัญชีต่อเนื่องกันนับแต่รอบ ทะเบียนใน ระยะเวลาบัญชีแรกที่เริ่มในหรือ ตลาดหลักทรัพย์ MAI หลังวันที่ 1 ม.ค. 2551 การลดอัตราภาษี 5 ร้อยละ 25 สำหรับกำไร กำไรสุทธิที่เกิดขึ้นจะเสียภาษีอัตรา พระราชกฤษฎีกา สำหรับกำไรสุทธิส่วน ประมวลรัษฎากรได้กำหนดอัตราภาษีเพื่อใช้จัดเก็บภาษีแต่ละเภทไว้ สุทธิส่วนที่ไม่เกิน 300 ร้อยละ 25 เป็นเวลา 3 รอบระยะ (ฉบับที่ 475) ที่ไม่เกิน 300 ล้าน อาทิ การลดอัตราภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา การลดอัตราภาษีเงินได้นิติบุคคล ล้านบาทของบริษัทที่จด เวลาบัญชีต่อเนื่องกันนับแต่รอบ บาท ทะเบียนใน ระยะเวลาบัญชีแรกที่เริ่มในหรือ การลดอัตราภาษีมูลค่าเพิ่ม การลดอัตราภาษีธุรกิจเฉพาะ เป็นต้น ซึ่งได้ที่นี้จะ ตลาดหลักทรัพย์แห่ง หลังวันที่ 1 ม.ค. 2551 กล่าวถึง การลดอัตราภาษีเงินได้นิติบุคคล ดังนี้ ประเทศไทย 56 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 57
  • 29. ลำดั่บ รายการที่ยกเว้น หลักเกณฑ์วิธีการ กฎหมายอ้างอิงตาม หมายเหตุ ที ประมวลรัษฎากร 6 รายได้จาการขายสินค้า รายได้จากการขายสินค้า ผลิต พระราชกฤษฎีกา -เขตพัฒนาพิเศษ ผลิตสินค้าหรือให้บริการ สินค้า หรือให้บริการในเขตพัฒนา (ฉบับที่ 466) เฉพาะกิจ หมายถึง ของบริษัทหรือห้างหุนส่วน ้ พิเศษเฉพาะกิจ จะเสียภาษีเงินได้ ท้องที่จังหวัด นราธิวาส ปัตตานี นิติบนาพิเศษเฉพาะกิจ พัฒ ุคคลที่ตั้งอยู่ในเขต นิติบุคคลในอัตราร้อยละ 3 ของ กำไรสุทธิเป็นเวลา 3 รอบระยะ ยะลา และจังหวัด สงขลา เฉพาะ เวลาบัญชีตั้งแต่ที่เริ่มในหรือหลัง วันที่ 1 ม.ค. 2550 ถึงรอบระยะ อำเภอจะนะ นาทวี เวลาบัญชีปี 2552 สะบ้าย้อย และ อำเภอเทพา 7 ร้อยละ 10 สำหรับกำไร บริษัทนำเข้าและส่งออกน้ำมันเชื้อ พระราชกฤษฎีกา -เป็นบริษัทตาม 14 บทที่ สุทธิของบริษัทที่ค้าน้ำมัน เพลิงไปนอกราชอาณาจักรในเขต (ฉบับที่ 426) กฎหมายไทย และ เชื้อเพลิงตามกฎหมายว่า ปลอดอากร หรือระหว่างเขต มีทุนจดทะเบียน ด้วยน้ำมันเชื้อเพลิง ปลอดอากร และมีรายได้ไม่น้อย ชำระ แล้วในวัน กว่า 2,000 ล้านบาทต่อปี กำไร สุดท้ายของ สุทธิจะเสียภาษีในอัตราร้อยละ 10 รอบระยะเวลา บัญชีตั้งแต่ 10 ล้านบาทขึ้นไป -ปฏิบัติตามหลัก 8 ร้อยละ 2 ของรายได้ก่อน มูลนิธหรือสมาคมทีมเี งินได้ มาตรา ิ ่ พระราชกฤษฎีกา เกณฑ์ เงื่อนไขตาม ที่กฎหมายกำหนด เงินได้มาตรา รู้กฎหมายแรงงาน ไว้หน่อยก็ดีนะ หักรายจ่ายใดๆ 40 (8) แห่งประมวลรัษฎากรจัด (ฉบับที่ 250) 40(2)-(7)เสียภาษี เก็บภาษีในอัตราร้อยละ 2 ของ ในอัตราร้อยละ 10 รายได้ก่อนหักรายจ่ายใดๆ กฎหมายแรงงานถือเป็นกฎหมายที่สำคัญที่สุด ที่ผู้ประกอบการ SMEs นอกจากการช่วยเหลือทางด้านการยกเว้น หรือการลดหย่อนภาษีให้กับผู้ ควรต้องทำความเข้าใจ โดยกฎหมายแรงงานที่ใช้ในการประกอบธุรกิจ SMEs มี ประกอบการ SMEs แล้วภาครัฐยังมีการช่วยเหลือด้านอื่นๆ อีก อาทิ การ หลายฉบับ และมีหน่วยงานหลายหน่วยงานที่ทำหน้าที่ดูแลกฎหมายฉบับนั้นๆ กำหนดอัตราหักค่าสึกหรอ และค่าเสื่อม หรือการยอมให้หักค่าใช้จ่ายได้มาก ได้แก่ กว่ า ที่ จ่ า ยจริ ง เป็ น ต้ น ซึ่ ง ท่ า นสามารถหารายละเอี ย ดเพิ่ ม เติ ม ได้ ที่ กรม สรรพากร กลุ่มบริหารการเสียภาษีธุรกิจขนาดกลางและขนาดเล็ก l พระราชบัญญัติแรงงานสัมพันธ์ พ.ศ. 2518 โดยกรมสวัสดิการและ คุ้มครองแรงงาน ที่มา : กลุ่มบริหารการเสียภาษีธุรกิจขนาดกลางและขนาดเล็ก กรมสรรพากร l พระราชบัญญัติการทำงานของคนต่างด้าว พ.ศ. 2521 โดยกรมการ ข้อมูล ณ วันที่ 9 มีนาคม 2553 จัดหางาน ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : กรมสรรพากร l พระราชบัญญัติประกันสังคม พ.ศ. 2533 โดยสำนักงานประกันสังคม โทรศัพท์ 0-2272-8111 หรือดูรายละเอียดได้ที่ www.rd.go.th l พระราชบัญญัติเงินทดแทน พ.ศ. 2537 โดยสำนักงานประกันสังคม l พระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541โดยกรมสวัสดิการและ คุ้มครองแรงงาน 58 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 59
  • 30. กฎหมายแรงงานที่กล่าวมาข้างต้นล้วนแต่เป็นกฎหมายที่สำคัญทั้งสิ้น หน้าที่ของลูกจ้าง แต่กฎหมายแรงงานที่ผู้ประกอบการ SMEs ควรต้องทำความเข้าใจในลำดับแรก 1. ลูกจ้างต้องทำงานตามที่ตกลงไว้ ก็ คื อ กฎหมายแรงงานเรื่ อ งเกี่ ย วกั บ การจ้ า งแรงงาน ตามที่ ก ำหนดไว้ ใ น ลูกจ้างต้องทำงานตามที่ตกลงไว้ การตกลงจะตกลงโดยทำเป็นหนังสือ ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ซึ่งเป็นกฎหมายพื้นฐานเกี่ยวกับกฎหมาย สัญญาซึ่งถือเป็นการตกลงโดยชัดแจ้ง หรืออาจตกลงโดยวาจาซึ่งถือเป็นการ แรงงาน คือ หลักเกณฑ์ ในการทำสัญญาจ้าง หน้าที่ของทั้งลูกจ้างและของ ตกลงกันโดยปริยายก็ได้ แต่ทั้งนี้ผู้ประกอบการ SMEs เมื่อตกลงจ้างลูกจ้างมา นายจ้าง การเลิกสัญญาจ้าง แล้วควรทำสัญญาเกี่ยวกับการจ้างให้รอบคอบ และควรระบุหน้าที่ของลูกจ้าง ของตนให้ครอบคลุมเนื้องานในหน้าที่ของลูกจ้างให้มากที่สุด เพื่อป้องกันข้อ หลักเกณฑ์ในการทำสัญญาจ้าง พิพาทที่อาจเกิดขึ้นภายหลัง สัญญาจ้างแรงงาน หรือสัญญาจ้างทำงาน หรือสัญญาจ้างก็ได้ หมาย ถึง สัญญาซึ่งมีบุคคลสองฝ่าย ฝ่ายหนึ่งเรียกว่าลูกจ้าง ตกลงจะทำงานให้แก่ 2. ลูกจ้างจะต้องทำงานด้วยตนเอง บุคคลอีกคนหนึ่ง เรียกว่านายจ้างในที่นี้หมายถึงผู้ประกอบการ SMEs โดย โดยหลักแล้วลูกจ้างจะต้องทำงานด้วยตนเอง แต่ทั้งนี้ลูกจ้างจะให้ นายจ้างตกลงจะให้สินจ้างตลอด เวลาที่ทำงานให้แก่ตน แต่เป็นกรณีที่ทั้งผู้ บุคคลภายนอกทำงานแทนตนได้ก็เมื่อนายจ้างยินยอมพร้อมใจด้วย ถ้าลูกจ้าง ประกอบการ SMEs และลูกจ้างไม่ ไ ด้ ต กลงกั น เรื่ อ งค่ า จ้ า งไว้ และถ้ า ตาม ทำการฝ่าฝืนนายจ้างจะบอกเลิกสัญญาเสียก็ได้ พฤติการณ์ ไม่อาจคาดหมายได้ว่างานที่ทำให้แก่ผู้ประกอบการนั้นจะเป็นการ ทำให้เปล่า ให้ถือโดยปริยายว่ามีการตกลงลงจะให้สินจ้าง 3. ลูกจ้างต้องทำงานตามความสามารถ การทำสั ญ ญาจ้ า ง ก็ เ หมื อ นกั บ การสั ญ ญาทั่ ว ๆ ไป มี การกำหนดคู่ ลูกจ้างต้องทำงานตามความสามารถ ถ้าลูกจ้างได้รับรองโดยแสดงออก สัญญาโดยแบ่งเป็น 2 ฝ่ายคือ ฝ่ายเจ้าหนี้ ฝ่ายลูกหนี้ กำหนดถึงสิทธิหน้าที่ ชัดหรือโดยปริยายว่าตนเป็นผู้มีฝีมือพิเศษ หากต่อมาปรากฏว่าลูกจ้างไร้ฝีมือ และการบอกเลิกสัญญา แต่ทั้งนี้ ผู้ประกอบการ SMEs ต้องทราบด้วยว่าการ เช่นนั้น นายจ้างจะบอกเลิกสัญญาก็ได้ เช่น ผู้ประกอบการ SMEs จ้างลูกจ้าง จ้างลูกจ้างมาทำการงานให้แก่ตนในลักษณะเป็นงานประจำ มีการจ่ายค่าจ้าง ที่แสดงว่าตนเป็นผู้มีความสามารถในการทำงานที่สามารถสื่อสารเป็นภาษา เป็นรายระยะเวลาที่ชัดเจน และนายจ้างมีอำนาจบังคับบัญชา ซึ่งถือเป็นการ ต่างประเทศ หรือเชี่ยวชาญด้านคอมพิวเตอร์ แต่ปรากฎต่อมาภายหลังว่า จ้างแรงงานนั้น ไม่จำเป็นต้องทำสัญญา เพียงแต่ทั้งสองฝ่ายได้ตกลงกันก็เกิด ลูกจ้างไม่มีความสามารถเช่นว่านั้น นายจ้างชอบที่จะบอกเลิกสัญญาเสียได้ สัญญาแล้ว ถ้ า ลู ก จ้ า งไม่ ไ ด้ ต กลงเรื่ อ งเกี่ ย วกั บ ความสามารถในการทำการงานให้ แ ก่ การจ่ายสินจ้าง ถือเป็นเงื่อนไขประการหนึ่งของสัญญาจ้างแรงงานเช่น นายจ้างไว้เป็นพิเศษ นายจ้างจะยกเลิกสัญญาด้วยเหตุดังกล่าวนี้ไม่ได้ กัน โดยการจ่ายสินจ้างนั้นไม่จำเป็นต้องจ่ายเป็นเงิน อาจให้สินจ้างเป็นทรัพย์ สินต่างๆ ก็ได้ เช่น ทองคำ อาหาร เสื้อผ้า เป็นต้น 4. ลูกจ้างต้องทำงานให้นายจ้างตลอดเวลา และเมื่อผู้ประกอบการ SMEs ในฐานะนายจ้าง ตกลงจ้างลูกจ้างเข้า โดยหลักของการทำงานลูกจ้างต้องทำงานให้นายจ้างตลอดเวลา แต่ถ้า ทำการงานกับตนแล้วนายจ้างจะโอนสิทธิในการจ้างลูกจ้างให้แก่บุคคลภายนอก มีเหตุอันสมควรลูกจ้างก็สามารถขาดงานได้ การขาดงานอาจจะเป็นการลา ได้ ก็ต่อเมื่อลูกจ้างยินยอมพร้อมใจด้วย ถ้าลูกจ้างไม่ยินยอมและนายจ้างยัง ป่วยหรือลากิจแล้วแต่กรณี ในช่วงระยะเวลาพอสมควร ทั้งนี้ตามที่เป็นไปตาม ฝ่าฝืน ลูกจ้างจะบอกเลิกสัญญาเสียก็ได้ ที่กฎหมายคุ้มครองแรงงานกำหนด 60 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 61
  • 31. 5. ลูกจ้างต้องทำงานตามคำสั่งของนายจ้าง หน้าที่ของนายจ้าง ในการทำงานลูกจ้างต้องทำงานตามคำสั่งของนายจ้าง แต่ถ้าลูกจ้าง 1. ต้องจ่ายสินจ้างให้แก่ลูกจ้าง จงใจขัดคำสั่งของนายจ้างที่ชอบด้วยกฎหมาย หรือละเลยไม่ใส่ใจต่อคำสั่งของ นายจ้างต้องให้สินจ้างตลอดเวลาที่ทำงานให้แก่ลูกจ้าง แต่ถ้าเป็นกรณี นายจ้างที่ชอบด้วยกฎหมายเป็นประจำ ละทิ้งการงานไปเสีย กระทำความผิด ที่ผู้ประกอบการ SMEs และลูกจ้างไม่ ได้ตกลงกันเรื่องค่าจ้างไว้ และถ้าตาม อย่างร้ายแรง หรือทำประการอื่นอันไม่สมแก่การปฏิบัติหน้าที่ของตนให้ลุล่วง พฤติการณ์ ไม่อาจคาดหมายได้ว่างานที่ทำให้แก่ผู้ประกอบการนั้นจะเป็นการ ไปโดยถูกต้องและสุจริต นายจ้างจะไล่ออกโดยไม่ต้องบอกกล่าวล่วงหน้าและ ทำให้เปล่า ให้ถือโดยปริยายว่ามีการต้องลงจะให้สินจ้าง และถ้าไม่ได้กำหนด ไม่ให้ค่าสินไหมทดแทนก็ได้ โดยมีรายละเอียดดังนี้ ไว้ ในสัญญาหรือไม่ ได้ตกลงกันไว้ว่าจะจ่ายสินจ้างเมื่อใด ให้นายจ้างจ่ายเมื่อ 5.1 ลูกจ้างจงใจขัดคำสั่งของนายจ้างที่ชอบด้วยกฎหมาย แต่ถ้าเป็นคำ งานแล้วเสร็จ ถ้าการจ่ายสินจ้างนั้นได้กำหนดไว้เป็นระยะเวลา ก็ให้จ่ายเมื่อสุด สั่งที่ไม่ชอบด้วยกฎหมายลูกจ้างไม่ปฏิบัติตามก็ได้ เช่น นายจ้างสั่งให้ลูกจ้างไป ระยะเวลานั้นทุกคราว ลักทรัพย์ซึ่งเป็นเอกสารลับเกี่ยวกับงานของบริษัทอื่น หรือนายจ้างสั่งให้ลูกจ้าง 2. ต้องออกใบสำคัญให้แก่ลูกจ้าง ฉ้อโกงเงินของลูกค้าเพื่อประโยชน์ของนายจ้าง เป็นต้น กรณีเช่นนี้ลูกจ้างไม่ เมื่อการจ้างสุดสิ้นลงแล้ว ลูกจ้างชอบที่จะได้รับใบสำคัญ ที่แสดงว่า ปฏิบัติตามก็ได้ นายจ้างจะไล่ออกโดยไม่ต้องบอกกล่าวล่วงหน้าและไม่ ให้ค่า ลูกจ้างนั้นได้ทำงานมานานเท่าไร่ และงานที่ทำนั้นเป็นงานอย่างไร สินไหมทดแทนไม่ได้ 3. ต้องออกค่าเดินทางขากลับให้แก่ลูกจ้าง 5.2 ลูกจ้างละเลยไม่ใส่ใจต่อคำสั่งของนายจ้างที่ชอบด้วยกฎหมายเป็น ถ้ า ลู ก จ้ า งเป็ น ผู้ ที่ น ายจ้ า งได้ จ้ า งมาจากต่ า งท้ อ งถิ่ น อั น เป็ น สถานที่ ประจำ เช่น นายจ้างประกอบธุรกิจขายกระดาษและลูกจ้างชอบสูบบุหรี่ ใน ประกอบการงาน นายจ้างต้องออกเงินค่าเดินทางให้ เมื่อการจ้างแรงงานสุดสิ้น ขณะทำงานเป็นประจำ ถ้านายจ้างสั่งห้ามลูกจ้างสูบบุหรี่ ในขณะทำงาน แต่ ลงและถ้ามิได้กำหนดกันไว้เป็นอย่างอื่นในสัญญาแล้ว ท่านว่านายจ้างจำต้อง ลูกจ้างฝ่าฝืนนายจ้างจะไล่ออกโดยไม่ต้องบอกกล่าวล่วงหน้าและไม่ ให้ค่า ใช้เงินค่าเดินทางขากลับให้ แต่จะต้องเป็นดังต่อไปนี้ คือ สิ น ไหมทดแทนได้ แต่ ทั้ ง นี้ ต้ อ งเป็ น ไปตามหลั ก เกณฑ์ ที่ ก ฎหมายคุ้ ม ครอง 1) สัญญามิได้เลิกหรือระงับเพราะการกระทำหรือความผิดของลูกจ้าง แรงงานกำหนด และ 5.3 ลูกจ้างละทิ้งการงานไปเสีย ถ้าลูกจ้างละทิ้งหน้าที่เป็นเวลาสามวัน 2) ลูกจ้างกลับไปยังถิ่นที่ได้จ้างเอามาภายในเวลาอันสมควร ทำงานติ ด ต่ อ กั น ไม่ ว่ า จะมี วั น หยุ ด คั่ น หรื อไม่ ก็ ตามโดยไม่ มี เ หตุ อั น สมควร นายจ้างจะไล่ออกโดยไม่ต้องบอกกล่าวล่วงหน้าและไม่ให้ค่าสินไหมทดแทนไม่ การพักงาน 5.4 ลูกจ้างกระทำความผิดอย่างร้ายแรง ความผิดร้ายแรงไม่จำเป็นต้อง ในกรณีที่นายจ้างทำการสอบสวนลูกจ้างซึ่งถูกกล่าวหาว่ากระทำความผิด เป็นความผิดอาญา เช่น การนำความลับทางการค้าของนายจ้างไปให้แก่บริษัท ห้ามนายจ้าง สั่งพักงานลูกจ้าง ยกเว้น มีข้อบังคับเกี่ยวกับ การทำงาน หรือ คู่แข่ง เป็นต้น ข้อตกลงเกี่ยวกับ สภาพการจ้าง ให้อำนาจ นายจ้าง สั่งพักงานลูกจ้างได้ แต่ 5.5 ลูกจ้างทำการไม่สมแก่การปฏิบัติหน้าที่ของลูกจ้างให้ลุล่วงไป โดย อย่างไรก็ดี ห้ามนายจ้าง สั่งพักงาน ลูกจ้างเกิน 7 วัน ถูกต้องและสุจริต เช่น ลูกจ้างชอบเล่นการพนันในระหว่างเวลาทำงานซึ่งถือว่า เป็นการเบียดบังเวลาทำงาน และอาจก่อให้เกิดการทุจริตเกี่ยวกับทรัพย์สินของ การเลิกจ้างและค่าชดเชย นายจ้างได้ เป็นต้น การจ้างที่ ไม่มีกำหนดระยะเวลาการจ้างแน่นอน ถ้านายจ้างเลิกจ้าง ลูกจ้างโดยลูกจ้างไม่มีความผิด นายจ้างมีหน้าที่ดังนี้62 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 63
  • 32. 1) บอกกล่ า วล่ ว งหน้ า เพื่ อ การเลิ ก จ้ า ง แต่ ถ้ า นายจ้ า ง 4) ค่าชดเชยพิเศษ ประสงค์ ให้ลูกจ้าง ออกจากงานทันที หรือ ไม่ ได้บอกกล่าว ล่วงหน้าไว้ก่อน กรณีที่นายจ้างเลิกจ้าง เพราะเหตุ การปรับปรุง หน่วยงาน การผลิต นายจ้างต้องจ่าย สินจ้างแทน การบอกกล่าวล่วงหน้า เพื่อเลิกจ้างเป็นจำนวน การจำหน่าย หรือการบริการ อันเนื่องจากการนำเครื่องจักรมาใช้ ซึ่งเป็นเหตุ เงินไม่น้อยกว่าจำนวนค่าจ้างที่ต้องจ่ายในคราวนั้น (กรณีจ่ายค่าจ้างทุกวันสิ้น ให้ต้องลดจำนวนลูกจ้าง นายจ้างต้องแจ้งการเลิกจ้างดังกล่าว ให้ลูกจ้างและ เดือนต้อง บอกกล่าวก่อนถึง วันสิ้นเดือน หรือ จ่ายสินจ้างแทนการ บอกกล่าว พนักงานตรวจแรงงานทราบล่วงหน้าไม่น้อยกว่า 60 วัน ก่อนการเลิกจ้าง ไม่น้อยกว่าเงินเดือน) กรณีจ่ายค่าจ้างทุก 15 วัน ต้องบอกกล่าว ก่อนถึง มิฉะนั้น นายจ้างจะต้องจ่ายค่าชดเชยพิเศษแทนการบอกกล่าวล่วงหน้านั้น (ค่า กำหนดจ่ายเงินคราวนั้น หรือ จ่ายสินจ้างแทน การบอกกล่าว ไม่น้อยกว่าเงิน จ้างอัตราสุดท้าย 60 วัน) เพิ่มขึ้นจากค่าชดเชยธรรมดา แต่อย่างไรก็ดี ในกรณี ค่าจ้าง 15 วัน (ประมวลกฎหมาย แพ่งและพาณิชย์ มาตรา 582) ที่นายจ้างต้องจ่ายค่าชดเชยพิเศษแล้ว ให้ถือว่านายจ้างได้จ่ายสินจ้างแทนการ บอกกล่าวล่วงหน้าเพื่อเลิกจ้างตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์แล้ว 2) จ่ า ยค่ า ชดเชยให้ แ ก่ ลู ก จ้ า ง ตามอั ต ราที่ ก ฎหมาย อนึ่ง การเลิกจ้างเพราะเหตุการปรับปรุงหน่วยงานการผลิตฯ ถ้าลูกจ้าง กำหนด ดังนี้ นั้น ทำงานติดต่อกันเกิน 6 ปีขึ้นไป ให้นายจ้างจ่ายค่าชดเชยพิเศษ เพิ่มขึ้นจาก อายุงานต่อเนื่องกัน ค่าชดเชยธรรมดา ไม่น้อยกว่าค่าจ้างอัตราสุดท้าย 15 วัน ต่อการทำงานครบ 1 อัตราค่าชดเชย ปี แต่ค่าชดเชยพิเศษนี้ รวมกันแล้วต้องไม่เกิน 360 วัน 120 วัน แต่ไม่เกิน 1 ปี 30 วัน ข้อมูล ณ วันที่ 9 มีนาคม 2553 1 ปี แต่ไม่เกิน 3 ปี 90 วัน ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ :กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน กระทรวงแรงงาน โทรศัพท์ 02-278-8800 หรือดูรายละเอียดได้ที่ www.sme.go.th 3 ปี แต่ไม่เกิน 6 ปี 180 วัน 6 ปี แต่ไม่เกิน 10 ปี 240 วัน 10 ปีขึ้นไป 300 วัน 3) เหตุที่นายจ้างเลิกจ้างได้โดยไม่ต้องจ่ายค่าชดเชย 1. ทุจริตต่อหน้าที่หรือกระทำความผิดอาญาโดยเจตนาแก่นายจ้าง 2. จงใจทำให้นายจ้างได้รับความเสียหาย 3. ประมาทเลินเล่อเป็นเหตุให้นายจ้างได้รับความเสียหายอย่างร้ายแรง 4. ฝ่าฝืนข้อบังคับ เกี่ยวกับการทำงาน หรือระเบียบ หรือ คำสั่ง ของ สนับสนุนโดย... นายจ้าง อันชอบด้วย กฎหมาย และ เป็นธรรม และนายจ้าง ได้ตักเตือน เป็น หนังสือแล้ว เว้นแต่กรณีที่ ร้ายแรง นายจ้าง ไม่จำเป็น ต้องตักเตือน 5. ละทิ้งหน้าที่เป็นเวลา 3 วันทำงานติดต่อกัน โดยไม่มีเหตุอันควร 6. ได้รับโทษจำคุก ตามคำพิพากษาถึงที่สุดให้จำคุก เว้นแต่เป็นโทษ สำหรับการกระทำผิดโดยประมาท หรือ ลหุโทษ 64 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 65
  • 33. ประกันสังคม... บุคคลหรือกิจการที่กฎหมายประกันสังคมไม่ใช้บังคับ 15 ทำไว้เถอะช่วยได้เยอะเลย บทที่ มีดังนี้ 1. ข้าราชการ และลูกจ้างประจำของหน่วยราชการส่วนกลาง ส่วน ภูมิภาคและส่วนท้องถิ่น (มาตรา ๔ (๑)) 2. ลูกจ้างของรัฐบาลต่างประเทศ หรือองค์การระหว่างประเทศ (มาตรา ๔ (๒)) 3. ลูกจ้างของนายจ้างที่มีสำนักงานในประเทศและไปประจำทำงานใน ต่างประเทศ (มาตรา ๔ (๓)) 4. ครูหรือครูใหญ่ของโรงเรียนเอกชน (มาตรา ๔ (๔)) 5. นักเรียน นักเรียนพยาบาล นิสิตหรือนักศึกษา หรือแพทย์ฝึกหัด ซึ่ง เป็นลูกจ้างของโรงเรียนหรือมหาวิทยาลัย หรือโรงพยาบาล (มาตรา ๔ (๕)) 6. ลูกจ้างงานบ้านอันมิได้มีการประกอบธุรกิจรวมอยู่ด้วย (มาตรา ๕) 7. กิจการหรือลูกจ้างอื่นตามพระราชกฤษฎีกา (มาตรา ๔ (๖)) ซึ่งใช้ บังคับตั้งแต่วันที่ ๑ ตุลาคม ๒๕๓๔ อันได้แก่ ลูกจ้างของสภากาชาดไทย ลูกจ้างและพนักงานรัฐวิสาหกิจ ลูกจ้างของกิจการเพาะปลูกประมง ป่าไม้ และ กฎหมายประกันสังคม เป็นกฎหมายที่กำหนดการให้หลักประกัน โดย เลี้ ย งสั ต ว์ ซึ่ ง มิ ใ ช่ ลู ก จ้ า งตลอดปี แ ละไม่ มี ง านลั ก ษณะอื่ น รวมอยู่ ด้ ว ย และ การรวบรวมเงินเข้าเป็นกองทุนและจ่ายช่วยเหลือให้แก่ผู้ประสบเคราะห์ภัย ลูกจ้างในงานลักษณะเป็นครั้งคราว เป็นการจรหรือเป็นไปตามฤดูกาล หรือได้รับความเดือดร้อน ซึ่งกลุ่มเป้าหมายที่จะได้รับความช่วยเหลือนั้นก็คือผู้ที่ ส่งเงินสมทบเข้ากองทุนที่ได้ปฏิบัติตามเงื่อนไขที่จะได้รับความคุ้มครอง ผู้ประกันตน ลูกจ้างซึ่งมีฐานะเป็นผู้ประกันตน ก็คือ บุคคลที่สมัครเข้าทำงานในสถาน ขอบเขตการใช้บังคับกฎหมายประกันสังคม ประกอบกิจการที่มีลูกจ้างรวมกันตั้งแต่ ๑๐ คนขึ้นไป โดยกฎหมายประกัน ตามพระราชบัญญัติประกันสังคมที่ใช้บังคับอยู่ในปัจจุบัน ได้กำหนดให้ สังคมบังคับให้ลูกจ้างดังกล่าวต้องจ่ายเงินสมทบเข้ากองทุนประกันสังคม ซึ่ง สถานประกอบกิจการที่มีลูกจ้างรวมกันตั้งแต่ ๑๐ คนขึ้นไป และนายจ้างของ นายจ้างจะเป็นผู้หักเงินค่าจ้างทุกครั้งที่มีการจ่ายค่าจ้างและนำส่งเข้ากองทุน สถานประกอบกิจการ ต้องอยู่ภายใต้บังคับของกฎหมายดังกล่าว ซึ่งแม้ต่อมา ประกันสังคมเป็นเงินสมทบส่วนของลูกจ้าง ส่วนผู้ประกอบอาชีพอิสระไม่ ใช่ ภายหลังกิจการของนายจ้างมีจำนวนลูกจ้างลดลงเหลือไม่ถึงจำนวนที่กฎหมาย ลูกจ้างอาจสมัครเข้าเป็นผู้ประกันตนได้ ที่สำนักงานประกันสังคม กำหนดกิจการดังกล่าวก็ยังคงอยู่ภายใต้กฎหมายนี้ต่อไป จนกว่าจะเลิกกิจการ ลูกจ้างจะไม่เป็นผู้ประกันตนอีกต่อไป หากเสียชีวิตหรือสิ้นสภาพการเป็น ลูกจ้างที่ทำงานในกิจการดังกล่าวซึ่งอยู่ในฐานะเป็นผู้ประกันตนมาตั้งแต่แรกก็ ลูกจ้าง เมื่อระงับสัญญาจ้าง เมื่อสิ้นสภาพการเป็นผู้ประกันตนแล้ว บุคคลที่ ยังคงเป็นผู้ประกันตนต่อไปจนกว่าจะพ้นสภาพการเป็นลูกจ้าง และลูกจ้างที่เข้า เคยเป็นลูกจ้างนั้นก็หลุดพ้นจากภาระการจ่ายเงินสมทบเข้ากองทุนประกัน ทำงานใหม่ก็ต้องเป็นผู้ประกันตนตามกฎหมายนี้ด้วย แม้ว่าจำนวนลูกจ้างรวม สังคม และไม่มีสิทธิรับประโยชน์ทดแทนซึ่งเป็นความช่วยเหลือจากกองทุน ทั้งเก่าและใหม่แล้วจะไม่ถึง ๑๐ คนก็ตาม (มาตรา ๔๓) ประกั น สั ง คมได้ อี ก ต่ อไป เว้ น แต่ จ ะเป็ น การประกั น สั ง คมประเภทประสบ66 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 67
  • 34. อันตรายหรือเจ็บป่วยนอกงาน คลอดบุตร ทุพพลภาพ หรือตาย ซึ่งบุคคลนั้นได้ กรณีนายจ้างเป็นนิติบุคคล และนิติบุคคลกระทำผิดและถูกลงโทษตาม ส่งเงินสมทบมาครบเงื่อนไขทำให้เกิดสิทธิรับประโยชน์ทดแทนแล้ว เมื่อพ้น กฎหมายประกันสังคมดังกล่าว กฎหมายให้ถือว่าผู้แทนนิติบุคคล กรรมการทุก สภาพการเป็นลูกจ้างก็ยังคงมีสิทธิ์ ได้รับประโยชน์ทดแทนในการรับบริการ คนและผู้รับผิดชอบนิติบุคคลนั้น ต้องระวางโทษเช่นเดียวกับนิติบุคคลนั้นด้วย ทางการแพทย์ต่อไปอีก ๖ เดือน นับจากวันสิ้นสภาพการเป็นลูกจ้าง (มาตรา เว้นแต่จะพิสูจน์ ได้ว่าตนมิได้รู้เห็นเป็นใจในการกระทำผิดนั้น หรือได้จัดการ ๓๘ วรรคท้าย) ตามสมควรเพื่อป้องกันมิให้ เกิดความผิดนั้นแล้ว (มาตรา ๑๐๑) กฎหมายประกันสังคมได้กำหนดให้นายจ้างต้อง เงินสมทบ มีหน้าที่ดังนี้ เงินสมทบ หมายถึง เงินที่นายจ้าง ลูกจ้าง และรัฐบาล หรือเงินที่ผู้ 1. ยื่นแบบรายการแสดงรายชื่อลูกจ้าง อัตราค่าจ้าง เลขประจำตัว ประกันตนและรัฐบาลร่วมกันจ่ายสมทบเข้ากองทุนประกันสังคม เพื่อจ่ายเป็น ประชาชนของลูกจ้าง จำนวนลูกจ้างชาย-หญิง จำนวนรวมของลูกจ้าง (กรณีมี ประโยชน์ทดแทนให้แก่ผู้ประกันตนหรือผู้มีสิทธิรับประโยชน์ทดแทน เมื่อเกิด ลูกจ้างประจำทำงานท้องที่อื่นนอกจากสำนักงานใหญ่ นายจ้างต้องแยกรายชื่อ เคราะห์ภัยหรือประสบความเดือดร้อนและเข้าเงื่อนไขตามที่กฎหมายกำหนด ลูกจ้างตามท้องที่ที่ลูกจ้างทำงานด้วย) แต่นายจ้างที่จัดสวัสดิการให้แก่ลูกจ้างสูงกว่าที่กฎหมายกำหนด สามารถขอลด 2. จ่ายเงินสมทบเข้ากองทุนประกันสังคมร่วมกับผู้ประกันตนหรือลูกจ้าง ส่วนอัตราเงินสมทบได้ทั้งของนายจ้างและลูกจ้าง โดยนำระเบียบข้อบังคับ และรัฐบาลฝ่ายละเท่าๆ กัน ตามอัตราที่กำหนด แต่ไม่เกินร้อยละ ๑.๕ ของ เกี่ยวกับการทำงาน สัญญาจ้างแรงงาน หรือข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้าง ค่าจ้าง สำหรับการประกันกรณีประสบอันตรายหรือเจ็บป่วยนอกงาน คลอดบุตร ซึ่งกำหนดให้สวัสดิการที่สูงกว่านั้นไปแสดงต่อคณะกรรมการประกันสังคม โดย ทุพพลภาพ และตาย (อัตราปัจจุบันที่กำหนดในกฎกระทรวงก็คือร้อยละ ๑) ไม่ มีหลักเกณฑ์การ ขอลดส่วนอัตราเงินสมทบ ดังนี้ เกินร้อยละ ๓ สำหรับการประกันกรณีสงเคราะห์บุตรและชราภาพ (อัตรา 1. นายจ้างได้จัดสวัสดิการเกี่ยวกับการประกันอันตรายหรือเจ็บป่วยนอก ปัจจุบันที่กำหนดในกฎกระทรวงก็คือร้อยละ ๑) และไม่เกินร้อยละ ๕ สำหรับ งาน หรื อ ทุ พ พลภาพ หรื อ ตาย หรื อ คลอดบุ ต ร หรื อ สงเคราะห์ บุ ต ร หรื อ กรณีประกันการว่างงาน (มาตรา ๔๖) โดยการคำนวณเงินสมทบให้คำนวณ ชราภาพ หรือว่างงานให้แก่ลูกจ้างไว้แล้ว จากค่าจ้างที่ได้รับจริง ขั้นต่ำสุดเดือนละ ๑,๖๕๐ บาท หรือเท่ากับเงินสมทบ 2. เป็นการจัดสวัสดิการไว้ก่อนวันที่กฎหมายประกันสังคมฉบับ ปัจจุบัน เดือนละ ๑๖.๕๐ บาท และขั้นสูงสุดไม่เกินเดือนละ ๑๕,๐๐๐ บาท หรือ ใช้บังคับ เท่ากับเงินสมทบไม่เกินเดือนละ ๑๕๐ บาท 3. สวัสดิการที่จัดไว้นั้นให้ประโยชน์แก่ลูกจ้างสูงกว่าประโยชน์ทดแทนที่ 3. หักค่าจ้างของผู้ประกันตนที่เป็นลูกจ้างตามจำนวนที่จะต้องเป็นเงิน ลูกจ้างมีสิทธิตามกฎหมายประกันสังคม สมทบในส่วนของลูกจ้าง และนำส่งสำนักงานประกันสังคมภายในวันที่ ๑๕ 4. ต้องระบุให้สวัสดิการดังกล่าวไว้ ในระเบียบข้อบังคับเกี่ยวกับ การ ของเดื อ นถั ด จากเดื อ นที่ มี การหั ก เงิ น สมทบ (มาตรา ๔๗) พร้ อ มยื่ น แบบ ทำงาน สัญญาจ้างแรงงาน หรือข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้าง เมื่อมีการนำ รายการแสดงการส่งเงินสมทบ ส่งเงินสมทบเรียบร้อยแล้ว ผู้ประกันตนมีสิทธินำจำนวนเงินสมทบที่จ่ายไปนั้น 4. จัดให้มีทะเบียนผู้ประกันตนและเก็บรักษาไว้ ณ สถานที่ทำงาน ของ มาหักลดหย่อนในการคำนวณภาษีเงินได้ และนายจ้างก็สามารถนำจำนวนเงิน นายจ้างสำหรับให้พนักงานเจ้าหน้าที่สามารถตรวจควบคุมได้ (มาตรา ๘๔) ถ้า สมทบที่ ต นจ่ า ย มาหั ก เป็ น ค่ าใช้ จ่ า ย หรื อ รายจ่ า ยของนายจ้ า งก่ อ นนำมา นายจ้างฝ่าฝืนหน้าที่นี้ มีความรับผิดต้องระวางโทษจำคุกไม่เกิน ๑ เดือน หรือ คำนวณภาษีได้ ปรับไม่เกิน ๑๐,๐๐๐ บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ (มาตรา ๙๙) 68 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 69
  • 35. ประโยชน์ทดแทน ไว้ที่สำนักจัดหางานของรัฐ โดยต้องไปรายงานตัวไม่น้อยกว่าเดือนละ ๑ ครั้ง ประโยชน์ทดแทน หมายถึง ความช่วยเหลือที่ให้แก่ผู้ประกันตนหรือผู้มี และผู้ประกันตนว่างงานโดยมิได้ถูกเลิกจ้างเนื่องจากทุจริตต่อหน้าที่หรือกระทำ สิทธิ เมื่อผู้ประกันตนประสบเคราะห์ภัยหรือเดือดร้อน และปฏิบัติตามเงื่อนไข ความผิดอาญาโดยเจตนาแก่นายจ้าง หรือจงใจทำให้นายจ้างได้รับความเสีย ที่กฎหมายกำหนดแล้ว หาย หรือฝ่าฝืนข้อบังคับ หรือระเบียบเกี่ยวกับการทำงานหรือคำสั่งอันชอบด้วย กฎหมายในกรณีร้ายแรง หรือละทิ้งหน้าที่เป็นเวลา ๗ วันทำงานติดต่อกันโดย เงื่อนไขของสิทธิรับประโยชน์ทดแทนที่กฎหมาย ไม่มีเหตุอันสมควร หรือประมาทเลินเล่อเป็นเหตุให้นายจ้างได้รับความเสีย กำหนด มีดังนี้ หายอย่างร้ายแรง หรือได้รับโทษจำคุกตามคำพิพากษาถึงที่สุดให้จำคุก เว้นแต่ 1) เงื่อนไขเกี่ยวกับระยะเวลาการจ่ายเงินสมทบ เป็นโทษสำหรับความผิดที่ ได้กระทำโดยประมาทหรือความผิดลหุโทษ และผู้ ก. ประกันอันตรายเพื่อเจ็บป่วยนอกงาน ต้องจ่ายมาแล้ว ไม่น้อยกว่า ประกันตนต้องมิใช่ผู้มีสิทธิได้รับประโยชน์ทดแทนกรณีชราภาพ โดยผู้ประกัน ๓ เดือน ภายในระยะเวลา ๑๕ เดือน ก่อนรับบริการทางการแพทย์ ตนจะมีสิทธิรับประโยชน์ทดแทนการว่างงานตั้งแต่ วันที่ ๘ นับแต่วันว่างงาน ข. คลอดบุตร ต้องจ่ายมาแล้วไม่น้อยกว่า ๗ เดือน ภายในระยะเวลา จากการทำงานกับนายจ้างรายสุดท้าย ๑๕ เดือน ก่อนรับบริการทางการแพทย์ กฎหมายกำหนดข้อยกเว้นของสิทธิรับประโยชน์ทดแทนไว้สำหรับการ ค. ทุพพลภาพ ต้องจ่ายมาแล้วไม่น้อยกว่า ๓ เดือน ภายในระยะเวลา ประกันกรณีประสบอันตรายหรือเจ็บป่วยนอกงาน ทุพพลภาพ หรือตาย นั่นคือ ๑๕ เดือน ก่อนทุพพลภาพ ผู้ประกันตนหรือผู้จัดการศพ แล้วแต่กรณี จะไม่มีสิทธิรับประโยชน์ทดแทน ถ้า ง. ตาย ต้องจ่ายมาแล้วไม่น้อยกว่า ๑ เดือน ภายในระยะเวลา ๖ เดือน ปรากฏว่าการประกันเคราะห์ภัยนั้นเกิดขึ้นเพราะเหตุที่ผู้ประกันตนหรือผู้จัดการ ก่อนตาย ศพจงใจก่อให้เกิดขึ้นหรือยินยอมให้ผู้อื่นก่อให้เกิดขึ้น (มาตรา ๖๑) ผู้จัดการ จ. สงเคราะห์บุตร ต้องจ่ายมาแล้วไม่น้อยกว่า ๑๒ เดือน ภายในระยะ ศพตามกฎหมายประกันสังคมได้แก่บุคคลตามลำดับดังนี้ (มาตรา ๗๓) เวลา ๓๖ เดือน ก่อนมีสิทธิรับประโยชน์ทดแทน 1. บุคคลซึ่งผู้ประกันตนทำหนังสือระบุให้เป็นผู้จัดการศพ และได้เป็นผู้ ฉ. ชราภาพ ต้องจ่ายมาแล้วไม่น้อยกว่า ๑๘๐ เดือน ไม่ว่าระยะเวลานั้น จัดการศพผู้ประกันตน จะติดต่อกันหรือไม่ 2. คู่สมรส บิดามารดาหรือบุตรของผู้ประกันตนที่มีหลักฐาน แสดงว่า ช. ว่างงาน ต้องจ่ายมาแล้วไม่น้อยกว่า ๖ เดือน ภายในระยะเวลา ๑๕ เป็นผู้จัดการศพผู้ประกันตน เดือน ก่อนว่างงาน 3. บุคคลอื่นที่มีหลักฐานแสดงว่าเป็นผู้จัดการศพผู้ประกันตน 2) เงื่อนไขอื่นๆ รูปแบบของประโยชน์ทดแทนมี 4 รูปแบบ ก. คลอดบุตร มีสิทธิรับประโยชน์ทดแทนไม่เกิน ๒ ครั้ง สำหรับผู้ 1. บริการทางการแพทย์ ประกันตนหรือ ภริยาหรือสำหรับหญิงซึ่งอยู่กินฉันสามีภริยากับผู้ประกันตนโดย 2. เงินทดแทนการขาดรายได้ เปิดเผย 3. ค่าทำศพ ข. สงเคราะห์บุตร มีสิทธิรับประโยชน์ทดแทนสำหรับ จำนวนบุตรไม่ 4. เงินสงเคราะห์ เกิน ๒ คน ที่มา : http://www.pattanakit.net ข้อมูล ณ วันที่ 9 มีนาคม 2553 ค. ว่างงาน ผู้ประกันตนต้องมีความสามารถในการทำงาน พร้อมที่จะ ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : สำนักงานประกันสังคม ทำงานที่เหมาะสมตามที่จัดหาให้ หรือไม่ปฏิเสธการฝึกงาน และได้ขึ้นทะเบียน โทรศัพท์ 0-2956-2345 สายด่วน 1506 หรือดูรายละเอียดได้ที่ www.sso.go.th70 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 71
  • 36. อย. คืออะไร 3. ยื่นเอกสารขออนุญาตตั้งสถานที่ผลิตอาหาร พร้อมนัดเจ้าหน้าที่ 16 บทที่ สาธารณสุขอำเภอ และองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเพื่อตรวจสถานที่ 4. หากเอกสารครบถ้ ว นถู ก ต้ อ งพิ จารณาอนุ ญ าตสถานที่ ที่ ผ ลิ ตโดย จำเป็นแค่ไหน ? สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด 5. ยื่นขอเอกสารอนุญาตขอรับเลขสารบบ “13หลัก” (เลข อย.) ตาม แต่ชนิดของผลิตภัณฑ์ 3 กลุ่ม ได้แก่ อาหารควบคุมเฉพาะ,อาหารที่กำหนด คุณภาพหรือมาตรฐาน และอาหารที่ต้องมีฉลาก เช่น 12-2-00244-2-0099 เลข 13 หลัก บนเครื่องหมาย อย. มีความหมายดังนี้ ตัวเลข 2 ตัวแรก = จังหวัด ตัวเลข 1 ตัวถัดมา = สถานะสถานที่ประกอบการว่าผลิตหรือนำเข้า และหน่วยงานที่เป็นผู้อนุญาต ตัวเลข 5 ตัวถัดมา = เลขสถานที่ผลิตหรือนำเข้าที่ได้รับอนุญาต และ ปี พ.ศ. ที่อนุญาต อย. นั้นไซร้ ย่อมาจาก “สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา” ซึ่งมี ตัวเลข 1 ตัวถัดมา = หน่วยงานที่ออกเลขสารบนผลิตภัณฑ์ ภารกิจเกี่ยวกับการปกป้องและคุ้มครอง สุขภาพของประชาชนจากการบริโภค ตัวเลข 4 ตัวถัดมา = ลำดับที่ของผลิตภัณฑ์ที่ผลิตหรือนำเข้าของ ผลิตภัณฑ์สุขภาพ เพื่อให้ประชาชนได้บริโภคผลิตภัณฑ์สุขภาพที่ปลอดภัยและ สถานที่ แต่ละแห่งแยกตามหน่วยงานที่เป็นผู้ สมประโยชน์ อนุญาต ทำไมผู้ประกอบการจึงมีความจำเป็นต้องขอ อย. เหตุผลง่ายๆก็คือ 1. เพื่อสร้างความเชื่อมั่นให้กับลูกค้าหรือผู้บริโภค ขั้นตอนการขอใบอนุญาต อย. 2. เพื่อสร้างแบรนด์ให้มีความน่าเชื่อถือ สำหรับผู้ที่ไม่เคยติดต่อขอ อย. จะรู้สึกว่าขอ อย. ยากลำบาก จริงๆแล้ว 3. กฎหมายบังคับกับสินค้าบางประเภท (ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติม ไม่ได้เป็นเช่นนั้นเลย หากคุณต้องการจะขอ อย. สำหรับสินค้าอาหาร ยา หรือ ได้จาก www.fda.moph.go.th ) เครื่องสำอางค์ คุณเพียงจัดเตรียมเอกสารให้ครบสูตรที่ถูกต้องจากโรงงาน หรื อ ผู้ ผ ลิ ตใบอนุ ญ าตต่ า งๆ เท่ า นั้ น ถ้ า ต้ อ งการรู้ ว่ า สิ น ค้ า แต่ ล ะตั ว ต้ อ งใช้ อยากได้ “อย.” ต้องทำอย่างไร เอกสารอะไรบ้าง ก็เข้าไปดูได้ใน www.fda.moph.go.th ซึ่งเป็นเว็บไซด์ของ 1. จัดเตรียมสถานที่ผลิตอาหารให้ ได้ตามหลักเกณฑ์วิธีการผลิตที่ดี อย. จะบอกไว้ครบถ้วน (GMP. ,GOOD MANUFACTURING PRACTICE) เสร็จแล้วก็ไปที่สำนักงาน อย. ของแต่ละจังหวัด เมื่อไปถึงก็จะมีเจ้า 2. จั ด เตรี ย มเอกสารโดยติ ด ต่ อ ขอข้ อ มู ลได้ ที่ ส ำนั ก งานสาธารณสุ ข หน้าที่มาคอยแนะนำขั้นตอนต่างๆ ถ้าเอกสารคุณครบถ้วน คาดว่าไม่เกิน 1 อำเภอ ที่เป็นที่ตั้งของสถานที่ผลิตอาหารทุกแห่ง เดือน คุณก็จะได้ใบอนุญาต อย.เรียบร้อย72 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 73
  • 37. มีขั้นตอนดังนี้ 17 มอก. ก็สำคัญ ! ที่ยื่นคำขอ สำนักงาน ยื่นคำขอ เจ้าหน้าที่รับคำขอ บทที่ คณะกรรมการอาหาร เมื่อเอกสารถูกต้อง และยา กรมโรงงาน ครบถ้วน อุตสาหกรรม เจ้าหน้าที่ตรวจคำขอ 1. พิจารณาเอกสาร พิจารณารายละเอียด 2. ตรวจสถานที่ ทางวิชาการและกฎหมาย ไม่อนุญาต อนุญาต ไม่ถูกต้อง ไม่เหมาะสม ขอเอกสารเพิ่มเติม อุทธรณ์ รมต. ผู้ขอฯ แก้ไข ผู้ขอฯ ไม่แก้ไข ไม่อนุญาต อนุญาต รับใบอนุญาต ยกเลิกคำขอ มอก.คืออะไร ? มอก.เป็นคำย่อมาจาก “มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม” หมายถึง ที่มา : สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) ข้อมูล ณ วันที่ 9 มีนาคม 2553 ข้อกำหนดทางวิชาการที่ สำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (สมอ.) ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) ได้กำหนดขึ้นเพื่อเป็นแนวทางแก่ผู้ผลิตในการผลิตสินค้าให้มีคุณภาพในระดับที่ โทรศัพท์ 0-2590-7254, 0-2590-7256 หรือดูรายละเอียดได้ที่ www.fda.moph.go.th เหมาะสมกับการใช้งานมากที่สุด โดยจัดทำออกมาเป็นเอกสารและจัดพิมพ์ เป็นเล่ม สนับสนุนโดย... ภายใน มอก.แต่ละเล่มประกอบด้วยเนื้อหาที่เกี่ยวข้องกับการผลิต ผลิต ภัณฑ์นั้นๆ เช่น เกณฑ์ทางเทคนิค คุณสมบัติที่สำคัญ ประสิทธิภาพของการนำ ไปใช้งาน คุณภาพของวัตถุที่นำมาผลิต และวิธีการทดสอบเป็นต้น ซึ่งปัจจุบัน สินค้าที่ สมอ. กำหนดเป็นมาตรฐานปัจจุบันมีอยู่กว่า 2,000 เรื่อง ครอบคลุม สินค้าที่ใช้ในชีวิตประจำวันหลายๆ ประเภท ได้แก่ ประเภทอาหาร เครื่องใช้ ไฟฟ้า ยานพาหนะ สิ่งทอ วัสดุก่อสร้าง เป็นต้น74 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 75
  • 38. เหตุ ผ ลที่ ค วรมี มอก. เพราะว่ า ...? มอก. มี ป ระโยชน์ ต่ อ ผู้ 7. ตัวอย่างผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม หรือภาพแสดงลักษณะโดยละเอียด เกี่ยวข้องในหลายด้านด้วยกัน ดังนี้ ของผลิตภัณฑ์ที่ประสงค์จะแสดงเครื่องหมาย 1. ประโยชน์ต่อผู้ผลิต ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพในการผลิต ลดรายจ่าย ลด 8. ใบอนุญาตประกอบกิจการโรงงาน (รง.4) หรือเอกสารอื่นที่เกี่ยวข้อง เครื่องจักร ลดขั้นตอนการทำงานซ้ำซ้อน ช่วยให้ได้สินค้าที่มีคุณภาพสม่ำเสมอ 9. ใบรับรองบริหารคุณภาพที่ได้รับการรับรองจาก สมอ. (กลุ่มที่ 1 และ ทำให้สินค้ามีคุณภาพดีขึ้น และมีราคาถูกลง 2) ถ้ามี เพิ่มโอกาสทางการค้า ในการจัดซื้อจัดจ้างของหน่วยงานราชการที่มีการ 10. หนังสือขออนุญาตทำตัวอย่าง (เฉพาะมาตรฐานบังคับ) กำหนดให้สินค้านั้นๆ ต้องได้รับมอก. 11. หนังสือแจ้งความประสงค์ขอรับการตรวจประเมินตามหลักเกณฑ์ 2. ประโยชน์ผู้บริโภค ช่วยในการตัดสินใจเลือกซื้อสินค้า สร้างความปลอดภัย เฉพาะในการควบคุมผลิตภัณฑ์ (ถ้ามี) ในการนำไปใช้ ** ขอแบบคำขอ มอ.1 และยืนแบบคำขอ มอ.1 ได้ที่ สำนักงานมาตรฐาน ในกรณี ที่ ช ำรุ ด สามารถหาอะไหล่ ไ ด้ ง่ า ย เพราะสิ น ค้ า มี ม าตรฐาน ผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมกระทรวงอุตสาหกรรม * เดียวกัน ใช้ทดแทนกันได้ มีวิธีการบำรุงรักษาใกล้เคียงกัน ไม่ต้องหัดใช้สินค้า 5. ความหมายของหมายเลข มอก. ใหม่ทุกครั้งที่ซื้อ ได้สินค้าคุณภาพดีขึ้นในราคาที่เป็นธรรมคุ้มค่ากับการใช้งาน หมายเลขมอก. คือหมายเลขที่กำหนดขึ้นเพื่อระบุลำดับที่ของการออก 3. ประโยชน์ต่อเศรษฐกิจส่วนรวมหรือประโยชน์ร่วมกัน มาตรฐานและปี ที่ สำนั ก งานมาตรฐานผลิ ต ภั ณ ฑ์ อุ ต สาหกรรม (สมอ.) 1. เป็นสื่อกลางของบรรทัดฐานทางการค้า ให้ผู้ผลิตและผู้บริโภคมีความ ประกาศเป็นมาตรฐาน ซึ่งจะระบุอยู่บนตัวสินค้า ตัวอย่างเช่น เข้าใจที่ตรงกัน เครื่องหมายมาตรฐานที่แสดงว่าสินค้าได้รับมาตรฐานอะไร (ปัจจุบัน 2. ก่อให้เกิดความยุติธรรมในการซื้อขาย สมอ.กำหนดออกมา 5 แบบ) 3. ประหยัด ทำให้มีการใช้ทรัพยากรอย่างเกิดประโยชน์สูงสุด 4. สร้างโอกาสทางการแข่งขันให้กับผู้ประกอบการไทย 5. ป้องกันสินค้าคุณภาพต่ำเข้ามาจำหน่ายในประเทศ 6. สร้างความเข้มแข็งให้กับอุตสาหกรรมและเศรษฐกิจของประเทศ 4. ต้องเตรียมอะไรบ้าง…? ในการขอ มอก. ดังภาพคือ เครื่องหมายมาตรฐานทั่วไป 1. คำขอรั บ ใบอนุ ญ าตแสดงเครื่ อ งหมายมาตรฐานผลิ ต ภั ณ ฑ์ อุตสาหกรรม มอ.1 มาตรฐานผลิตอุตสาหกรรม มอก. 56-2533 ปีพ.ศ.ที่ออกเลข มอก. 2. สำเนาหนังสือรับรอบการจดทะเบียนนิติบุคคล (กรณีนิติบุคคล) ลำดับที่ในการออกเลข มอก. 3. สำเนาใบสำคัญการจดทะเบียนบริษัท 4. ใบทะเบียนพาณิชย์, สำเนาทะเบี ย นบ้ า น, สำเนาบั ต รประจำตั ว ดั ง ตั ว อย่ า ง มอก. 56-2533 คื อ ผลิ ต ภั ณ ฑ์ น้ ำ ตาลทราย ซึ่ ง หาก (เฉพาะกรณีบุคคลทั่วไป) ผลิตภัณฑ์ได้รับการรับรองคุณภาพตาม มอก. ก็จะสามารถแสดงเครื่องหมาย 5. หนังสือสำคัญแสดงการจดทะเบียนเครื่องหมายการค้า มอก.บนผลิตภัณฑ์นั้นได้ 6. แผนผังแสดงการควบคุมผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมในระหว่างการผลิต หมายเลข มอก. มีความสำคัญทำให้ทราบว่าสินค้านั้นได้รับใบอนุญาต แผนผังแสดงกรรมวิธีการผลิต เมื่อไร ผลิตโดยบริษัทอะไร76 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 77
  • 39. คิดไว้ก่อนก็ดี 6. ขั้นตอนในการขอแสดงเครื่องหมามยมาตรฐานอุตสาหกรรม (มอก.) 18 ปัจวจัจะบริ่ยหงารอย่อย่งไร ที่ยื่นเอกสาร -สำนักงานมาตฐาน ผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม ยื่นแบบคำขอใบอนุญาต -แบบ มอ.1 -ตัวอย่างผลิตภัณฑ์ -เอกสารประกอบ บทที่ นัด ยเสี เป็น างไร -ทางโทรศัพท์ หรือ -มาด้วยตนเอง นัดตรวจสถานที่ แล้ า ตัวอย่างผลิตภัณฑ์ ส่งตัวอย่างผลิตภัณฑ์ -มีตัวผลิตภัณฑ์ -หีบห่อ ตรวจ -วิธีการผลิต ตรวจโรงงาน -วิธีการทดสอง -อุปกรณ์การทดสอบ เก็บผลิตภัณฑ์ -นำไปตรวจวิเคราะห์ เก็บตัวอย่างจากการผลิต ตรวจ ตามมาตรฐานที่กำหนด -ผลการตรวจตัวอย่าง -ผลการตรวจโรงงาน เจ้าหน้าที่ตรวจ -ผลการตรวจผลิตภัณฑ์ -จากการสุ่มตัวอย่าง -ตรวจเอกสารทั้งหมด ระยะเวลาการพิจารณา อนุญาต -ชำระค่าธรรมเนียม -43 วันไม่นับเวลาการ ตรวจสอบผลิตภัณฑ์ รับใบอนุญาตแสดง ได้รับ เครื่องหมายมาตรฐาน -แบบ มอ.2 1. การจั ด การความเสี่ ย ง (Risk Management) ที่มา : สำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม สำหรับองค์กร ข้อมูล ณ วันที่ 9 มีนาคม 2553 การจัดการความเสี่ยงคือ กระบวนการวางแผนการบริหาร และการ ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : สำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม กระทรวงอุตสาหกรรม จัดการ เพื่อช่วยในการตัดสินใจของบุคคลหรือธุรกิจใดๆ ในการหาวิธีการที่ดี โทรศัพท์: 0- 2202-3303-4 โทรสาร : 0-2202-3415 www.tisi.go.th ที่สุด เพื่อใช้ในการตัดสินใจแก้ไขปัญหาต่างๆ ที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต เพื่อมีค่า ใช้จ่ายและลดความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นให้น้อยที่สุด สนับสนุนโดย... 2. เหตุผลและความจำเป็นของการบริหารความเสี่ยง l ทำให้เกิดระบบการบริหารที่ดี l ทำให้เกิดความชัดเจน โปร่งใส l ช่วยลดผลกระทบซึ่งเกิดจากการดำเนินงานที่มีความซับซ้อน78 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 79
  • 40. 3. แหล่งที่มาของความเสี่ยง 4. การหลีกเลี่ยงความเสี่ยง คือการไม่พยายามเข้าไปยุ่งเกี่ยวกับกิจกรรมที่ก่อให้เกิดความเสี่ยง ซึ่งวิธี ปัจจัยภายนอก ปัจจัยภายใน นี้ควรเป็นวิธีสุดท้ายหลังจากที่ได้พิจารณาแล้วเห็นว่าไม่อาจใช้วิธีการอื่นเข้ามา l เศรษฐกิจ/สังคม/การเมือง/ วัฒนธรรมองค์กร l แก้ไขได้เท่านั้น การตัดสินใจในวิธีการนี้ธุรกิจต้องเปรียบเทียบข้อดีและข้อเสีย กฎหมาย ความรู้/ความสามารถของ l ก่อนการตัดสินใจ l คู่แข่ง/พฤติกรรมผู้บริโภค บุคลากร 5. การตัดสินใจเลือกวิธีการบริหารความเสี่ยงจะต้องคำนึงถึง l เทคโนโลยี กระบวนการทำงาน l l ความรุนแรงที่อาจเกิดขึ้นหากเลือกวิธีการดังกล่าว และการเตรียม l ภัยธรรมชาติ ข้อมูล/ระบบสารสนเทศ l แนวทางแก้ไข ค่าใช้จ่ายที่จะใช้ในการจัดการมีจำนวนมากน้อยเพียงใด ปัจจัยเสี่ยงภายนอก : เป็นปัจจัยที่ไม่สามารถควบคุมได้ l ผลกระทบต่อฐานะทางการเงินของธุรกิจที่อาจได้รับจากการตัดสินใจ ปัจจัยเสี่ยงภายใน : เป็นปัจจัยที่สามารถควบคุมได้ l เลือกวิธีการดังกล่าว 4. แนวทางในการบริหารความเสี่ยง ซึ่งโดยปกติจะ ประกอบด้วย อย่ า งไรก็ ตาม ภายหลั ง จากที่ ไ ด้ ตั ด สิ น ใจเลื อ กวิ ธี การที่ จ ะใช้ ใ นการ 1. การกำหนดความเสี่ยงที่บริษัทเผชิญอยู่หรือการวิเคราะห์ จัดการความเสี่ยงด้วยวิธีใดแล้ว สิ่งสำคัญที่ต้องพิจารณาคือ มาตรการที่เลือก ความเสี่ยง ใช้นั้นมีความเหมาะสมกับภาวะแวดล้อมในปัจจุบันมากน้อยเพียงใด ทั้งนี้เพื่อให้ โดยองค์กรจะต้องวิเคราะห์และกำหนดให้ ได้ว่าหน่วยงานใดในองค์กร ธุ ร กิ จ สามารถปรั บ เปลี่ ย นรู ป แบบการบริ ห ารความเสี่ ย งให้ ส อดคล้ อ งกั บ ต้องเผชิญกับความเสี่ยงใดบ้าง และความเสี่ยงที่เกิดขึ้นจะมีผลกระทบอย่างไร สถานการณ์อันจะเป็นประโยชน์ต่อธุรกิจต่อไป 2. การหาวิธีการจัดการกับความเสี่ยง ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (สสว.) 2.1. การลดความเสี่ยง คือวิธีการหาทางป้องกันเพื่อมิให้มีความ เสียหายเกิดขึ้น หรือลดความรุนแรงของเหตุการณ์ที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต 2.2. การรับความเสี่ยงไว้เอง คือการที่ผู้บริหารขององค์กรนั้นๆ ยินยอมที่จะรับภาระความเสี่ยงหรือความเสียหายที่เกิดขึ้นนั้นไว้เอง เนื่องจาก เล็งเห็นว่าโอกาส หรือความน่าจะเป็นที่จะเกิดความเสียหายอยู่ในวิสัยที่การทำ ธุรกิจนั้นยอมรับได้ 3. การโอนความเสี่ยง เป็นวิธีการจัดการความเสี่ยงอีกรูปแบบหนึ่งที่ธุรกิจจะต้องวิเคราะห์และ สนับสนุนโดย... ตัดสินใจที่จะเลือกโอนความเสี่ยงออกไปในรูปแบบใด ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับความ เหมาะสมของธุรกิจนั้นๆ เช่นการโอนความเสี่ยงไปให้บุคคลอื่นที่มิใช่บริษั ท ประกันโดยสัญญา หรือการโอนความเสี่ยงไปให้บริษัทประกันภัยตามรูปแบบ และเงื่อนไขที่ธุรกิจต้องการ80 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 81
  • 41. รูปแบบของการปรับโครงสร้างหนี้ การปรับ... 19 บทที่ การปรับโครงสร้างหนี้ ในปัจจุบันนั้น เพื่อให้ง่ายแก่การเข้าใจสามารถ แบ่งออกได้เป็น 3ประเภท คือ 1. การปรับโครงสร้างหนี้โดยสมัครใจ เป็นกระบวนการปรับโครงสร้างหนี้ที่ง่ายและสะดวกรวดเร็ว รวมทั้งมี โครงสร้างหนี้ ความสลับซับซ้อนน้อยที่สุด เนื่องจากไม่มีระเบียบและกฎเกณฑ์ใดๆ มาควบคุม นอกจากใช้หลักของสัญญาทั่วไป (Freedom of Contract principle) เป็นการ ตกลงกันโดยอิสระระหว่างฝ่ายเจ้าหนี้ และฝ่ายลูกหนี้ ซึ่งอาจจะมีหรือไม่มีที่ คืออะไร เค้าทำกันอย่างไรนะ ปรึ ก ษาทางการเงิ น ก็ ไ ด้ แต่ อ ย่ า งน้ อ ยควรจะมี นั ก กฎหมาย หรื อ ที่ ป รึ ก ษา กฎหมายช่วยทำหน้าที่ในการเตรียมเอกสารสัญญา หรือบันทึกข้อตกลง 2. การปรับโครงสร้างหนี้ภายใต้นโยบายและกระบวนการของ ภาครัฐ การปรับโครงสร้างหนี้เป็นกระบวนการสำคัญอย่างยิ่งที่ทั่วโลกนำมา ปฎิบัติ เพราะมองเห็นความสำคัญต่อธุรกิจในการเป็นเครื่องมือหรือทางออก หนึ่งของการที่ช่วยให้ธุรกิจพ้นจากภาวะล้มละลาย ทำให้มีโอกาสอีกครั้งในการ ดำเนินธุรกิจ รวมทั้งช่วยให้ธุรกิจสามารถลดต้นทุนที่จะเกิดขึ้นจากการฟ้องร้อง เมื่อหนี้สินไปสู่ระบบของศาล 3. การปรับโครงสร้างหนี้ภายใต้กระบวนการฟื้นฟูกิจการของ ศาลล้มละลาย กระบวนการปรั บ โครงสร้ า งหนี้ ใ นแบบนี้ ถื อ เป็ น กระบวนการปรั บ โครงสร้างหนี้ที่สลับซับซ้อนมากที่สุด และมีบุคคลที่เกี่ยวข้องหลายฝ่ายมาก การปรับโครงสร้างหนี้ (Debt Restructuring) ที่สุด แต่ก็เป็นกระบวนการที่มีประสิทธิภาพที่สุดเช่นเดียวกัน เหตุที่ระบุว่า การปรั บ โครงสร้ า งหนี้ (Debt restructuring) เป็ น วิ ธี การที่ จ ะช่ ว ย กระบวนการปรับโครงสร้างหนี้ ในศาลเป็นกระบวนการที่มีประสิทธิภาพมาก บรรเทาผลกระทบ และความเสียหายที่จะเกิดขึ้นได้ ซึ่งการปรับโครงสร้างหนี้ ที่สุด ก็เนื่องจากสาเหตุที่กระบวนการปรับโครงสร้างหนี้ในศาลเป็นกระบวนการ คือ กระบวนการอย่างหนึ่งที่เกิดขึ้นเมื่อโครงสร้างหนี้ของลูกหนี้ไม่เหมาะสมกับ ปรับโครงสร้างหนี้แบบเดียวที่มีลักษณะพิเศษ ซึ่งในแต่ละประเทศจะมีเนื้อหาที่ สภาพธุรกิจของลูกหนี้ในขณะนั้น หรือมีแนวโน้มว่าในอนาคตโครงสร้างหนี้ของ แตกต่างกันไป ขึ้นอยู่กับข้อปฎิบัติที่กำหนดไว้ในกฎหมายล้มละลายของแต่ละ ลูกหนี้ซึ่งทำไว้แต่เดิมอาจไม่เหมาะสมกับสภาพธุรกิจของลูกหนี้” ประเทศ 82 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 83
  • 42. ขั้นตอนของการปรับโครงสร้างหนี้ ซึ่งถือเป็นขั้นตอนที่ทำให้ผู้กู้/ธุรกิจอยู่ภายใต้แผนการปรับโครงสร้างหนี้อย่าง โดยทั่วไปในการปรับโครงสร้างหนี้กับสถาบันการเงินจะมีขั้นตอนในการดำเนิน เป็นทางการแล้ว ต้องปฎิบัติตามเงื่อนไขที่กำหนดไว้ในสัญญาอย่างเคร่งครัด งานดังนี้ 1. กระบวนการปรึกษาหารือ (The consultation process) เนื่องจาก ผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับการปรับโครงสร้างหนี้ การปรับโครงสร้างหนี้ โดยเฉพาะทางธุรกิจเป็นเพียงการทำข้อตกลงในการกู้ จากขั้ น ตอนของการปรั บ โครงสร้ า งหนี้ ดั ง กล่ า ว ทำให้ เ กิ ด ผู้ ที่ มี ส่ ว น เงินร่วมกัน ผู้ ให้กู้จะเสาะแสวงหาโอกาสพูดคุยกับผู้ขอกู้เพื่อปรึกษาหารือกัน เกี่ยวข้องหลายฝ่าย พอจำแนกออกได้เป็น อย่างเป็นทางการ ซึ่งในการประชุมหารือกันดังกล่าว ผู้ให้กู้จะประเมินสถานะ 1.ฝ่ายลูกหนี้ 2.ฝ่ายเจ้าหนี้ 3.ที่ปรึกษาทางการเงิน 4.ที่ปรึกษากฎหมาย ทางการเงินโดยรวมของผู้กู้/ธุรกิจ ในจุดนี้ข้อผูกพันทางการเงินต่างๆ ของผู้กู้/ 5.องค์กรสนับสนุนและส่งเสริมการปรับโครงสร้างหนี้ 6.ผู้ทำแผน ธุรกิจจะถูกประเมินให้ค้านกับกระแสเงินสดปกติที่มีการคาดการณ์เอาไว้ ด้วย 7.ผู้บริหารแผน 8.สำนักฟื้นฟูกิจการ กระทรวงยุติธรรม 9.ศาลล้มละลาย เหตุนี้ การปรับโครงสร้างหนี้ของธุรกิจขนาดเล็กจึงมีการทำงานที่มักจะแตก ต่างจากของธุรกิจขนาดใหญ่ ข้อดีและข้อเสียของการปรับโครงสร้างหนี้ 2. กระบวนการต่อรอง (The negotiation process) เมื่อขบวนการ ประเมินสถานะทางการเงินของผู้กู้/ธุรกิจเสร็จสิ้นลง ผู้ให้กู้จะทำการตกลงร่วม กั น ระหว่ า งเจ้ า หนี้ ข องผู้ กู้ / ธุ ร กิ จ ทั้ ง หมดทุ ก รายรวมทั้ ง ผู้ ข ายทรั พ ย์ สิ น ด้ ว ย ข้อดี วัตถุประสงค์หลักก็เพื่อให้ได้ข้อตกลงหรือแนวทางการแก้ไขปัญหาที่ยอมรับกัน 1. ช่ ว ยให้ ธุ ร กิ จ สามารถกำหนดเงื่ อ นไขการ ได้ทั้งหมดของทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้อง ซึ่งเมื่อตกลงกันได้แล้ว ผู้ให้กู้จะได้ดำเนินการ ชำระหนี้ให้สอดคล้องกับความสามารถในการชำระหนี้ ในทางปฎิบัติในลำดับขั้นตอนต่อไป โดยไม่กระทบกระเทือนต่อสภาพคล่องในการทำธุรกิจ 3. การจำหน่ายทรัพย์สิน (The liquidation of assets) การจำหน่าย ส่งผลให้ธุรกิจสามารถอยู่รอดได้ ทรัพย์สินของผู้กู้/ธุรกิจ ในกรณีที่พบว่ามีความจำเป็นต้องดำเนินการตามความ 2. สถาบั น การเงิ น ได้ รั บ ชำระหนี้ คื น มากขึ้ น เห็นร่วมกันของทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้อง ในบางกรณี การปรับโครงสร้างหนี้ที่มีอยู่ใน และได้รับผลตอบแทนที่มักจะอยู่ ในรูปของอัตราดอก ปัจจุบันอาจเรียกร้องให้ผู้กู้/ธุรกิจต้องชำระหนี้จำนวนหนึ่ง (ส่วนใหญ่เป็นก้อน เบี้ยที่คิดในอัตราสูงขึ้นกว่าเดิม โต) ให้ก่อน ซึ่งถ้าเป็นเช่นนั้น ผู้กู้/ธุรกิจเองคงหลีกเลี่ยงได้ยาก อาจต้องหันมา 3. ลดภาระของสถาบันการเงินในการดำเนินการ จำหน่ายทรัพย์สินบางส่วนออกไป แต่ส่วนใหญ่แล้ว กลยุทธ์ของการจำหน่าย ทางกฎหมาย และขันตอนของการจำหน่ายหลักทรัพย์คำ ้ ้ ทรัพย์สินนี้มักจะใช้ในกรณีของการที่จะให้ได้มาซึ่งความสามารถในการทำกำไร ประกัน รวมทังลดภาระในการกันเงินสำรองเพิมขึนตาม ้ ่ ้ ของธุรกิจกลับคืน ภาระหนี้สินที่ค้างจ่ายของลูกหนี้ 4. จุ ด เริ่ ม ของกระบวนการปรั บ โครงสร้ า ง (The restructuring 4. ในระดับประเทศ ช่วยให้เศรษฐกิจมีการไหล process starts) ขั้นตอนนี้คือ การเซ็นต์สัญญาและการบังคับตามข้อตกลง เวียนได้คล่องตัวขึ้นในระบบเศรษฐกิจแท้จริง (Real sector) ผู้ กู้ / ธุ ร กิ จ ยิ น ยอมตามจำนวนเงิ น กู้ ร วม รวมไปถึ ง รายละเอี ย ดอื่ น ๆ อาทิ เงื่อนไขการชำระเงินรายเดือน อัตราดอกเบี้ย และระยะเวลาของการชำระเงิน84 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 85
  • 43. ข้อเสีย สรุปวิธีปรับโครงสร้างหนี้กับธนาคาร 1. การทำสัญญาปรับโครงสร้างหนี้ เจ้าหนี้จะนำยอดหนี้เดิม 1. ขอขยายเวลาชำระหนี้ออกไป โดยผ่อนค่างวดจำนวนน้อยลง อัตรา บวกกับดอกเบียค้างจ่าย และค่าใช้จายในรูปของค่าปรับ และค่าทวงถาม ้ ่ ดอกเบี้ยคงเดิม ที่เกิดขึ้นในช่วงที่มีการหยุดชำระหนี้ แล้วนำมาเป็นยอดหนี้ ใหม่ โดย 2. ขอจ่ายดอกเบี้ยแต่เพียงอย่างเดียวซักระยะหนึ่ง หลังจากนั้นจึงขอ อาจคิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 12 ต่อปี ดังนัน เท่ากับเป็นการเพิมหรือ ้ ่ จ่ายเป็นค่างวดตามเงื่อนไขเดิม พร้อมกับขยายระยะเวลาการกู้ออกไป ต่อยอดหนี้ให้กบลูกหนีออกไปอีก ั ้ 3. ถ้าขอจ่ายดอกเบี้ยแต่เพียงอย่างเดียวตาม ข้อ (2) แล้วยังไม่ไหว จะ 2. ในกรณีที่ลูกหนี้ยังคงไม่สามารถชำระหนี้ตามเงื่อนไขภายใน ขอให้เจ้าหนี้ลดอัตราดอกเบี้ยลง เพื่อดอกเบี้ยต่อเดือนจะได้ลดลง เช่น อัตรา สัญญาฉบับใหม่ที่ ได้มีการปรับโครงสร้างหนี้ เจ้าหนี้จะใช้สัญญาใหม่ ดอกเบี้ยตามสัญญาเงินกู้เดิม 8% ต่อปี ขอให้ลดลงเหลือ 4% ต่อปี เป็นต้น ดังกล่าวในการฟ้องร้อง ซึ่งลูกหนี้ ไม่สามารถมีข้อต่อสู้ ใดๆ จะดำเนิน ในช่วงระยะเวลาหนึ่ง การได้เพียงยื่นคำให้การต่อสู้เพื่อขอยืดระยะเวลา และไกล่เกลี่ย โดย 4. กรณีที่เกิดการค้างชำระดอกเบี้ย ขอให้ธนาคารลดอัตราดอกเบี้ย ยอดหนี้ไม่สามารถลดลงได้ ผิดนัด ซึ่งเป็นอัตราที่สูงลงมาเป็นอัตราปกติตามสัญญาเงินกู้เดิม ซึ่งเท่ากับ 3. หนี้บัตรเครดิตและสินเชื่อบุคคล มีอายุความต่างกัน การคิด เป็นการลดดอกเบี้ยค้างทั้งหมด ขั้นที่ 1 ดอกเบี้ยก็อยู่ในอัตราที่ต่างกัน การปรับโครงสร้างหนี้ควรจะเป็นเฉพาะ 5. เมื่อทราบดอกเบี้ยค้างใหม่ลดลงตาม ข้อ (4) ก็ขอให้ธนาคารตัดลด หนี้แต่ละตัวไป เพราะอาจเกิดการเสียเปรียบต่อเจ้าหนี้ได้ในกรณีของ ดอกเบี้ยที่ค้างเกินกว่า 3 เดือนทั้งหมด หากธนาคารไม่ให้ ให้ดำเนินการต่อรอง การรวมหนี้ทั้งหลายเป็นยอดเดียว กับธนาคาร เช่น ขอจ่าย 20-30% ของดอกเบี้ยที่ค้างเกินกว่า 3 เดือน 4. หากมีการฟ้องร้องแล้วไปไกล่เกลี่ยที่ศาล มีการตกลงชำระ 6. การจะหาข้อสรุปต่อ ข้อ (4) และ (5) จะต้องมีการตกลงกับธนาคาร หนี้ตามที่ตกลงกันที่ศาล และมีการบันทึก ก็ถือว่าคดีสิ้นสุดแล้ว หากไม่ ต่อเงือนไขการผ่อนชำระใหม่ ว่าจะผ่อนชำระใหม่กนอย่างไร จึงจะชำระหนี้ได้หมด ่ ั ชำระหนี้จะมีผลถึงการอายัดทรัพย์ การอายัดเงินเดือนเร็วขึ้น ดังนั้น ซึ่งเงื่อนไขใหม่นี้จะถูกพิจารณาและต่อรองไปพร้อมๆ กับ ข้อ (4) และข้อ (5) ก่อนตกลงไกล่เกลี่ย จะต้องดูยอดหนี้ หากยอดหนี้สูง ควรยื่นคำให้การ 7. เมื่อได้ข้อสรุปตาม (6) ก็จะเกิดสัญญาปรับโครงสร้างหนี้ กรณีที่ลูก ต่อสู้เพื่อจะได้ ใช้ระยะเวลาในการเก็บเงิน และสุดท้ายหนี้ก็ได้รับการ หนี้ยังไม่ถูกฟ้องคดี หากลูกหนี้ถูกฟ้องคดีแล้วจะเกิดสัญญาประนีประนอมยอม ชำระเช่นกัน ความในชั้นศาล เป็นอันว่าการปรับโครงสร้างหนี้สำเร็จ และคดีได้ยุติลงอย่าง สิ้นเชิง การปรับโครงสร้างหนี้ ถือได้ว่าเป็นสิ่งสำคัญที่จะช่วยชะลอให้ธุรกิจ 8. กรณีที่ ไม่สามารถดำเนินการให้สำเร็จตาม (6) ได้ เพราะกิจการ รอดพ้นจากการล้มละลาย แต่สิ่งที่ธุรกิจพึงระวังคือ การปรับโครงสร้างหนี้เป็น เหลือกระแสเงินสดไม่พอจริงๆ อีกทั้งดูจะหมดปัญญาที่จะสร้างรายได้ให้มาก เรื่องของการทำข้อตกลง ซึ่งถือเป็นสัญญาผูกพันร่วมกันระหว่าง “เจ้าหนี้” ขึ้น จนถึงขนาดมีเงินสดเหลือพอจ่ายหนี้ ตามเงื่อนไขที่ผ่อนปรนแบบสุดขีดแล้ว และ “ลูกหนี้” เพราะฉะนั้น ต้องร่วมกันคิดและทำด้วยความจริงใจ เปิดใจ ตรง เช่น ตัดดอกเบี้ยที่ค้างเกิน 3 เดือนให้ทั้งหมด และยังลดอัตราดอกเบี้ยจาก ไปตรงมา โดยยึดหลักของความเป็นไปได้ ในทางปฎิบัติที่ ได้รับการยินยอมทั้ง อัตราปกติลงอีก 50% ก็ยังไม่สามารถชำระหนี้ได้ อาจขอให้มีการพิจารณาโอน สองฝ่าย ธุรกิจต้องทำความเข้าใจกับรายละเอียดทุกถ้อยคำในสัญญาที่ระบุไว้ ทรัพย์ชำระหนี้บางส่วน เพื่อให้ภาระของกิจการลดลง ทำให้สามารถผ่อนชำระ อย่างถี่ถ้วน ถ้าไม่มั่นใจในตัวเอง ก็อาจจะต้องยอมเสียเงินว่าจ้างนักกฎหมาย หนี้ได้ หรือนักการเงินมาช่วยอีกแรงหนึ่ง ได้ด้วย86 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 87
  • 44. 9. การดำเนินการโอนทรัพย์ชำระหนี้จะต้องมีการประเมินราคาทรัพย์สิน ใหม่ ซึ่งธนาคารจะรับโอนประมาณที่ 70% ของราคาประเมิน กรณีนี้ท่านจะ เสียเปรียบ เพราะเท่ากับเป็นการขายให้กับธนาคารในราคาที่ต่ำเกินไป ท่าน ต้องขอใช้สิทธิเช่ากับธนาคารในระยะแรก หากกิจการยังต้องใช้ทรัพย์สินที่โอน ให้กับธนาคารอยู่ และในอนาคตต้องได้สิทธิซื้อทรัพย์สินคืนกลับเผื่อในวันข้าง หน้า ท่านลืมตาอ้าปากได้เพราะชีวิตเป็นอะไรที่ไม่แน่นอน 10. การดำเนินการตาม ข้อ (9) อาจดำเนินการไปพร้อมกับ การขอลด เงินต้น ลดดอกเบี้ยที่ค้างเกินกว่า 3 เดือน และแม้แต่ดอกเบี้ย 3 เดือน ก็ สามารถเจรจาได้ทั้งหมด ถ้าท่านอยู่ในอาการโคม่าจริงๆ 11. กรณีที่กิจการของท่านดำเนินการในรูปบริษัทจำกัด บริษัทมหาชน 20 และเป็นกิจการที่มีระบบการบริหารจัดการที่ โปร่งใส อีกทั้งมี โอกาสประสบ บทที่ ความสำเร็จได้ ในอนาคต เช่น มี โอกาสเข้าตลาดหุ้นได้ กรณีนี้สามารถขอ เจรจาให้ธนาคารแปลงหนี้มาเป็นหุ้นได้ ตรวจสอบรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ : ธนาคารทุกแห่งทั่วประเทศ หน่วยงานสนับสนุน SMEs มีที่ไหนบ้างนะ สถาบันการเงิน ชื่อหน่วยงาน เว็บไซต์ ติดต่อ ประเภทการให้ บริการ SMEs ธนาคารไทยพาณิชย์ www.scb.co.th โทร.0-2777-7777 การเงิน จำกัด (มหาชน) สนับสนุนโดย... ธนาคารกสิกรไทย www.kasikornbank. โทร.0-2888-8888 การเงิน com ธนาคารกรุงเทพ จำกัด www.bangkokbank. โทร.1333 การเงิน (มหาชน) com ธนาคารกรุงศรีอยุธยา www.krungsri.com โทร.1572, การเงิน จำกัด (มหาชน) 0-2296-200088 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 89
  • 45. ชื่อหน่วยงาน เว็บไซต์ ติดต่อ ประเภทการให้ ส ังกัดกระทรวงอุตสาหกรรม บริการ SMEs สำนักงานมาตรฐานผลิต www.tisi.go.th โทร. 0-2202-3303 ขอ มอก., มผช. ธนาคารเพื่อการเกษตร www.baac.or.th โทร.0-2555-0555 การเงิน และสหกรณ์การเกษตร ภัณฑ์อตสาหกรรม (สมอ.) ุ สำนักงานเศรษฐกิจ www.oie.go.th โทร. 0-2202-4270 รวบรวมและจัดเก็บ ธนาคารทหารไทย www.tmb.co.th โทร.1558, การเงิน อุตสาหกรรม (สศอ.) สถิติอุตสาหกรรม 0-2299-1111 สำนักงานคณะกรรมการ www.ocsb.go.th โทร. 0-2202-3070 แนวโน้มการผลิต, ธนาคารกรุงไทย www.ktb.co.th โทร.0-2208-8989 การเงิน อ้อยและน้ำตาล สถิติ, สถานการณ์ อ้อย และน้ำตาล ธนาคารออมสิน www.gsb.or.th โทร.0-2299-8000 การเงิน การนิคมอุตสาหกรรม www.ieat.go.th โทร. 0-2253-0581 พัฒนาและจัดตั้ง ธนาคารอิสลามแห่ง www.ibank.co.th โทร.0-2650-6999 การเงิน แห่งประเทศไทย (กนอ.) นิคมอุตสาหกรรม ประเทศไทย สถาบันรับรองมาตรฐาน www.masci.or.th โทร. 0-2617-1724 ให้การรับรองระบบ ธนาคารพัฒนาวิสาหกิจ www.smebank. โทร.0-2265-3000 การเงิน ISO ต่อ 214 ISO, HACCP, GMP ขนาดกลางและขนาด co.th ย่อมแห่งประเทศไทย สถาบันพัฒนา SMEs www.ismed.or.th โทร. 0-2564-4000 ให้คำปรึกษา,อบรม/ (SME BANK) (ISMED) เยี่ยมชม, ให้คำ แนะนำ, ข้อมูล ธนาคารพาณิชย์ทุกแห่ง การเงิน สถาบันอาหาร www.nfi.or.th โทร. 0-2886-8088 ให้คำแนะนำ และ ข้อมูลการผลิต อาหาร หน่วยงานภาครัฐ สถาบันพัฒนา www.thaitextile. โทร. 0-2713-5492-9 ทดสอบ, อบรม, ให้ สังกัดกระทรวงอุตสาหกรรม org อุตสาหกรรมสิ่งทอ ข้อมูลด้านสิ่งทอ สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจ www.sme.go.th โทร. 0-2278-8800 ฝึกอบรม, วินิจฉัย สถาบันยานยนต์ www.thaiauto.or. โทร. 0-2324-0710-9 ทดสอบ, ให้การ โรงงาน, ให้คำปรึกษา ขนาดกลางและขนาด ย่อม(สสว.) แนะนำ, ข้อมูล, ร่วมทุน th รับรอง และให้ ข้อมูลด้านยานยนต์ กรมส่งเสริมอุตสาหกรรม www.dip.go.th โทร. 0-2202-4414 ฝึกอบรม, วินิจฉัย สถาบันเพิ่มผลผลิตแห่ง www.ftpi.or.th โทร. 0-2619-5500 ให้คำแนะนำ, ฝึก -18, 0-2202-4511 โรงงาน, ให้คำปรึกษา ชาติ อบรม, ศึกษาวิจัย แนะนำ, ข้อมูล กรมโรงงานอุตสาหกรรม www.diw.go.th โทร. 0-2202-4000 จัดตั้งโรงงาน, สังกัดกระทรวงพาณิชย์ จดทะเบียนเครื่องจักร กรมส่งเสริมการส่งออก www.depthai.go.th โทร. 0-2512-0093- สถานที่ฝึกอบรม, กรมอุตสาหกรรมพื้นฐาน www.dpim.go.th โทร. 0-2202-3555 บริหารจัดการและ 104 ต่อ 358, 367, สนับสนุนการแสดง และการเหมืองแร่ พัฒนาอุตสาหกรรม 506, 687, 693 สินค้า เหมืองแร่และ อุตสาหกรรมพื้นฐาน, กรมพัฒนาธุรกิจการค้า www.dbd.go.th โทร. 0-2547-5050 จดทะเบียนธุรกิจ โลจิสติกส์ กรมทรัพย์สินทางปัญญา www.ipthailand. โทร. 0-2547-4621 จดลิขสิทธิ์, สิทธิ สำนักงานคณะกรรมการ www.boi.go.th โทร. 0-2537-8111 ส่งเสริมการลงทุน org -5 บัตร ส่งเสริมการลงทุน (BOI) 90 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 91
  • 46. สังกัดกระทรวงวิทยาศาสตร์ หน่วยงานภาคเอกชน สำนักงานพัฒนา www.nstda.or.th โทร. 0-2564-7000 ถ่ายทอด วิจัยพัฒนา สถาบันวิสาหกิจขนาด www.smi.or.th โทร. 0-2345-1188 ให้คำปรึกษา, วิทยาศาสตร์และ เทคโนโลยี กลางและขนาดย่อมต อุตสาหกรรมการผลิ อบรม/เยี่ยมชม, ให้ คำแนะนำ, ข้อมูล เทคโนโลยีแหงชาติ (สวทช.) (SMI) สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์ www.tistr.or.th โทร. 0-2579-1121 ถ่ายทอดเทคโนโลยี สถาบันรหัสสากล www.gs1thailand.org โทร. 0-2345-1194 ขอบาร์โค้ด และฝึก และเทคโนโลยีแห่ง การผลิต -8 อบรม ประเทศไทย (วว.) สถาบัน RFID www.rfid.or.th โทร. 0-2345-1211 ให้คำปรึกษา, อบรม, กรมวิทยาศาสตร์บริการ www.dss.go.th โทร. 0-2201-7000 วิเคราะห์ทดสอบให้ เยี่ยมชมโรงงาน, ความรู้ด้าน ข้อมูล เทคโนโลยี สถาบันพลังงานเพื่อ www.iie.or.th โทร. 0-2345-1249 ให้คำปรึกษา, อบรม, อุตสาหกรรม เยี่ยมชมโรงงาน, สังกัดกระทรวงสาธารณสุข ข้อมูล สำนักงานคณะกรรมการ www.fda.moph. โทร. 0-2590-7000 ให้เครื่องหมาย อย. สถาบันสิ่งแวดล้อม http://ftiweb.off.fti. โทร. 0-2345-1266 ให้คำปรึกษา, อบรม, อาหารและยา (อย.) go.th อุตสาหกรรม or.th/iei/ -7 เยี่ยมชมโรงงาน, ข้อมูล, วิจัย สำนักงานหลักประกัน www.nhso.go.th โทร. 1330, 0-2141- ให้คำแนะนำ, ด้าน สุภาพแห่งชาติ 4000 การประกันสุขภาพ สถาบันเสริมสร้างขีด www.hcbi.org โทร. 0-2345-1219 วิจัยและพัฒนา ความสามารถมนุษย์ -29 ศักยภาพด้าน สังกัดกระทรวงการคลัง (HCI) ทรัพยากรมนุษย์ กรมศุลกากร www.customs.go. โทร. 0-2667-7880 เกี่ยวกับการนำเข้า- สถาบันซอฟต์แวร์เพื่อ www.fti.or.th/2008/ โทร. 0-2712-1052 พัฒนา, สนับสนุน อุตสาหกรรม (SPI) ftiinstitute/thai/ กลุ่มอุตสาหกรรม th -4 ส่งออกสินค้า ด้านเทคโนโลยี กรมสรรพากร www.rd.go.th โทร. 0-2272-8000 ให้คำแนะนำด้าน ภาษี มหาวิทยาลัย สถานที่จัดแสดงสินค้า มหาวิทยาลัย www.ku.ac.th โทร. 0-2942-8472 ความรู้, สถานที่ฝึก ศูนย์การประชุมแห่งชาติwww.qsncc.co.th โทร. 0-2229-3000 จัดแสดงสินค้า เกษตรศาสตร์ อบรม สิริกิติ์ สถาบันค้นคว้าและ www.ifrpd.ku. โทร. 0-2942-8629 สถานที่ฝึกอบรม เมืองทองธานี www.impact.co.th โทร. 0-2504-5050 จัดแสดงสินค้า พัฒนาผลิตภัณฑ์อาหาร ac.th -35 ศูนย์แสดงสินค้า BITEC www.bitec.net โทร. 0-2749-3939 จัดแสดงสินค้า บางนา หอประชุมมหิศร โทร. 0-2937-8800 จัดแสดงสินค้า ธนาคารไทยพาณิชย์ ต่อ 121,12292 คู่มือ... SMEs “เป็นเจ้าของธุรกิจ...ไม่ยากอย่างที่คิด” 93