Maarten Simon - Sociale media op de werkvloer
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×
 

Maarten Simon - Sociale media op de werkvloer

on

  • 2,135 views

 

Statistics

Views

Total Views
2,135
Views on SlideShare
2,075
Embed Views
60

Actions

Likes
0
Downloads
14
Comments
0

2 Embeds 60

http://www.plato.be 51
url_unknown 9

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Microsoft PowerPoint

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

Maarten Simon - Sociale media op de werkvloer Maarten Simon - Sociale media op de werkvloer Presentation Transcript

  • © Claeys & Engels 2011
    Sociale media op de werkvloer
    Maarten SIMON
    Brussel, 26 mei 2011
  • Overzicht
    Inleiding
    Gebruik van sociale media tijdens de werkuren
    Gebruik van sociale media buiten de werkuren
    Vragen en discussie
    2
    © Claeys & Engels 2011
  • INLEIDING
    © Claeys & Engels 2011
    3
    View slide
  • Enkele cijfers…
    38% van de Belgische werknemers (46% in Vlaanderen) gebruikt internet op het werk voor privédoeleinden
    “Virtueelabsenteïsme”: 41% van de werknemersspenderenmeerdan3 uur/week van hunarbeidstijdaan het gebruik van internet voorprivédoeleinden
    © Claeys & Engels 2011
    4
    13% hobbies
    19% social media
    25% internet bankieren
    49% administratieveformaliteiten
    View slide
  • Enkelecijfers...
    Gemiddeld spenderen werknemers 49 minuten per week aan het lezen van privé berichten in hun inbox
    20% van de tijd gespendeerd aan internet op het werk, wordt gebruikt voor privédoeleinden
    Duitse studie: surfen voor privédoeleinden kost Duitse ondernemingen 50 miljard EUR / jaar (gespendeerde arbeidstijd)
    VS: schade aan ondernemingen door “computercriminaliteit”:
    10 miljard EUR / jaar (virussen, diefstal van bedrijfsgegevens, fraude, niet-geautoriseerde toegang, illegale software, ...)
    5
    © Claeys & Engels 2011
  • Mogelijke problemen op de werkvloer
    “Virtueelabsenteïsme”
    Openbaarmaking van vertrouwelijke / gevoeligeinformatie
    Vb. “Zit nog steeds vast met Chinese investeerders. Rekenniet op mijvanavond, …!”
    gepost door J. Martin, werknemerbij S., die enkelehonderdenFacebook “vrienden” heeft, waarondercollega’s
    6
    © Claeys & Engels 2011
  • Mogelijke problemen op de werkvloer
    Imagoschadevoor de onderneming
    Via socialenetwerken (Facebook, Twitter, …), blogs, discussieforums, websites voor het delen van filmpjes (YouTube, …), etc.
    Ongeveer 20% van de werk-gerelateerde “status updates” op Facebookzijnnegatief
    Imagoschade
    Vb.: Domino’s pizza (VS)
    7
    © Claeys & Engels 2011
  • © Claeys & Engels 2011
    8
  • Juridischebenadering – gebruik van social media:
    9
    © Claeys & Engels 2011
  • I. Gebruik van sociale media tijdens de werkuren
    © Claeys & Engels 2011
    10
  • Een duidelijke policy voor het gebruik van internet / social media (e-mail,…)
    Juridische basis
    • Eigendomsrecht
    • Werkgeversgezag
    • CAO nr. 81 betreffende de controle op de elektronische on-linecommunicatiegegevens: “Deze CAO heeft geen betrekking op de regels voor de toegang tot en/of het gebruik van de elektronische on-linecommunicatiemiddelen van de onderneming, welke regels het prerogatief van de werkgever zijn.”
    11
    © Claeys & Engels 2011
    I. Gebruik van social media tijdens de werkuren 1. Preventie en omgaan met misbruik
  • Toepassingsgebied: niet enkel internet (e-mail, telefoon, mobiele telefoon,...)
    Regels voor het gebruik van de media
    • Verbieden van elk privégebruik?
    • Een beperkte toegang toelaten:
    • Andere computer
    • Tijdens de pauzes
    • Beperking van de duur en de frequentie (uitzonderlijke toegang en/of in noodgevallen)
    • Beperking van het type van activiteiten op het internet (geen internet bankieren, vakantieplanning, …)
    • Blokkeren van bepaalde types van websites (porno, geweld, …)
    12
    © Claeys & Engels 2011
    I. Gebruik van social media tijdens de werkuren 1. Preventie en omgaan met misbruik
  • Regels over de controle:
    • doeleinden, frequentie, omstandigheden, opslag van gegevens, etc...
    • Akkoord van de werknemer
    Sancties
    Welke vorm?
    • arbeidsreglement
    • interne policy
    • tekenen voor akkoord/voor ontvangst
    • presentatie in de onderneming, informatiesessies
    13
    © Claeys & Engels 2011
    I. Gebruik van social media tijdens de werkuren 1. Preventie en omgaan met misbruik
  • Wat als u een werknemer ervan verdenkt dat hij constant aan het Twitteren is in plaats van te werken... Kan u de websites die hij bezoekt controleren?
    14
    © Claeys & Engels 2011
    I. Gebruik van social media tijdens de werkuren2. Controle van hetinternetgebruik
  • Recht op privacy
    • Artikel 8 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens
    • Artikel 22 van de Belgische Grondwet
    • Wet van 8 december 1992 tot bescherming van de persoonlijke levenssfeer ten opzichte van de verwerking van persoonsgegevens (Richtlijn 95/46/EC)
    • Controle van internetgebruik = verwerking van persoonsgegevens
    • Wettelijke en uitdrukkelijk vermelde doeleinden, niet overdreven, informatie aan werknemers, veiligheidsmaatregelen, beperkte bewaring, ...
    • Aangifte bij de Privacycommissie
    15
    © Claeys & Engels 2011
    I. Gebruik van social media tijdens de werkuren2. Controle van het internetgebruik
  • Recht op privacy
    • CAO nr. 81 betreffende de controle op de elektronische online communicatiegegevens:
    • Beperkte lijst van toegelaten doelstellingen (uitdrukkelijk te vermelden)
    het voorkomen van ongeoorloofde of lasterlijke feiten
    bescherming van de belangen van de onderneming
    de veiligheid van de IT-netwerksystemen
    de naleving van de in de onderneming geldende gebruiksregels
    16
    © Claeys & Engels 2011
    I. Gebruik van social media tijdens de werkuren2. Controle van het internetgebruik
  • Recht op privacy?
    • CAO nr. 81:
    • Procedure: In principe: indirecte controle:
    • Directe controle in geval van doeleinden 1-3
    17
    © Claeys & Engels 2011
    I. Gebruik van social media tijdens de werkuren2. Controle van hetinternetgebruik
  • I. Gebruik van social media tijdens de werkuren 3. Mogelijke actie: ontslag om dringende reden?
    Overmatig gebruik van internet voor private doeleinden kan een dringende reden uitmaken
    Voorbeeld: werkgever ontdekt dat
    werknemer op 15 dagen tijd
    70 uur op beurswebsites heeft
    gespendeerd + persoonlijke
    bestanden heeft gemaakt
    (Arbrb. Brussel 6 september 2001)
    18
    © Claeys & Engels 2011
  • I. Gebruik van social media tijdens de werkuren 4. Geldigheid van het bewijs
    Voor 2003: Verwerping van alle onrechtmatig verkregen bewijs
    Hof van Cassatie, 14 oktober 2003 (arrest “Antigoon”)
    • Enkel verwerping van onwettig bewijs indien:
    • recht op een eerlijk proces is bedreigd
    • de betrouwbaarheid van het bewijs is aangetast
    • een voorwaarde voorgeschreven op straffe van nietigheid is geschonden
    Arbeidsrechtbanken en -hoven lijken te volgen
    • Arbrb. Gent 1 september 2008: onrechtmatig verkregen e-mails, die concurrentiële activiteiten van de werknemer aantonen
    • Arbh. Antwerpen 2 september 2008: privé chat en e-mail tijdens de werkuren – IT-werknemer gebruikte afzonderlijke mail server – CAO 81 niet volledig nageleefd, maar bewijs aanvaard omdat: betrouwbaar, recht op een eerlijk proces was niet geschonden
    19
  • II. Gebruik van sociale media tijdens de privétijd
    © Claeys & Engels 2011
    20
  • II. Gebruik van social media tijdens de privétijd1. Vrijheid van meningsuiting?
    21
    © Claeys & Engels 2011
  • II. Gebruik van social media tijdens de privétijd 1. Vrijheid van meningsuiting
    Realiteit: steeds meer werknemers
    worden ontslagen om wat zij schrijven
    op sociale netwerksites
    • US: coördinator middelbare school gedwongen om ontslag te nemen na boodschappen op Facebook
    • La petiteanglaise
    • Kortenaken: lerares lagere school ontslagen omdat ze aan het chatten was met leerlingen op Netlog
    22
    © Claeys & Engels 2011
  • II. Gebruik van social media tijdens de privétijd 1. Vrijheid van meningsuiting
    Of wordenzelfsontslagen via eenFacebookboodschap
    23
    © Claeys & Engels 2011
  • II. Gebruik van social media tijdens de privétijd 1. Vrijheid van meningsuiting
    Grenzen aan de vrijheid van meningsuiting
    Art. 19 Grondwet
    Art. 443 Strafwetboek (laster, eerroof, ...)
    Art. 17 Wet betreffende de arbeidsovereenkomsten: verplichting tot loyaliteit en vertrouwelijkheid
    “Klassieke” rechtspraak
    Gerechtvaardigde kritiek is toegestaan. Kritiek mag niet beledigend of lasterlijk zijn (Arbh. Luik 16 december 2008)
    Het recht op kritiek kan misbruikt worden door haar formulering of publiciteit (Arbrb. Brussel 9 juli 1985)
    24
    © Claeys & Engels 2011
  • II. Gebruik van social media tijdens de privétijd 1. Vrijheid van meningsuiting
    Is Facebook een publiek medium?
    Informatie wordt gedeeld tussen virtuele “vrienden”
    Maar: het “prikbord” (“wall”) is vaak beschikbaar voor “vrienden van vrienden”
    Rechtspraak:
    Facebook is niet publiek (Arbrb. Brussel 23 december 2009)
    “Informatie op een niet-beveiligd discussieforum [Facebook groep toegankelijk voor iedereen] is potentieel toegankelijk voor alle Internet gebruikers” (Arbh. Brussel 4 maart 2010)
    25
    © Claeys & Engels 2011
  • II. Gebruik van social media tijdens de privétijd 1. Vrijheid van meningsuiting
    Ongepaste opmerkingen op Facebook : dringende reden?
    (Arbh. Brussel 4 maart 2010)
    Agressieve taal van een werknemersvertegenwoordiger (die een ‘nickname’ gebruikt) tegen het management van de onderneming en kritiek op bepaalde collega’s
    Arbeidshof: open discussiegroep, potentieel toegankelijk voor iedereen, MAAR:
    De werknemer wist niet dat de groep “open” was
    Geen wens om de opmerkingen publiek te maken
    Context van conflicten met het management
    Opmerkingen waren “niet zo delicaat, eerder agressief en misten respect”, maar niet bedreigend of beledigend
    NIET aanvaard als dringende reden
    26
  • II. Gebruik van social media tijdens de privétijd 2. Openbaarmaking van vertrouwelijke informatie
    Zaak vakbond CGT (Frankrijk)
    Publicatie op de vakbondswebsite van notulen van onderhandelingen met de vakbond > informatie over winst en lonen
    Standpunt vakbond: vrijheid van meningsuiting van de vakbond, niet beperkt door werknemersverplichtingen
    Cassatie (FR), 5 maart 2008: de vrijheid om informatie openbaar te maken aan het publiek op internet kan beperkt worden wanneer dit noodzakelijk is om openbaarmaking van vertrouwelijke informatie te vermijden die de rechten van derden zou schaden en in het bijzonder de legitieme belangen van de onderneming
    27
  • II. Gebruik van social media tijdens de privétijd 2. Openbaarmaking van vertrouwelijke informatie via social media
    Zaak ACV / CSC (België)
    Online vabondswebsite, met het logo van de onderneming, publicatie van de notulen van de bijeenkomsten van de ondernemingsraad
    Vertrouwelijke informatie en zware kritiek op het management van de onderneming
    Verwarring: officiële website van de onderneming?
    Potentiële schade aan het imago van de onderneming
    Website werd vrijwillig afgesloten
    28
  • II. Gebruik van social media tijdens de privétijd 3. Mogelijke acties/sancties?
    Ontslag om dringende reden
    Termijn van 3 werkdagen
    Noodzaak om de identiteit van de werknemer achter
    het Facebook profiel te controleren (horen van
    de werknemer) (Arbrb. Brussel 23 december 2009)
    Geldigheid van bewijs
    Gegrondheid van de dringende reden?
    Geval per geval
    Type van opmerkingen (beledigingen, gebrek aan respect, publieke aard, ...)
    Context en sociale sfeer
    Expliciet de naam van de werkgever vermelden
    Intentie om de onderneming te schaden
    29
  • II. Gebruik van social media tijdens de privétijd 3. Mogelijke acties/sancties?
    Stakingsvordering
    Kortgeding
    Onmiddellijke staking van opmerkingen/schadelijke informatie
    Vordering tot schadevergoeding
    Publieke schade aan het imago of de reputatie van het merk/bedrijf
    Bewijs van fout – schade – oorzakelijk verband
    Moeilijk om de omvang van de schade te berekenen
    30
  • II. Gebruik van social media tijdens de privétijd 4. Gebruik van informatie gevonden op het internet
    Recrutering: steeds meer rekruteerders zoeken op het internet informatie over de kandidaten
    Privacy vs
    redelijke privacyverwachtingen
    misbruik van het recht op privacy
    Informatie die relevant is voor de functie (CAO n° 38)
    31
  • II. Gebruik van social media tijdens de privétijd 4. Gebruik van informatie gevonden op het internet
    Arbeidsongeschiktheid
    Ontdekken op het internet dat de werknemer bezig is met andere activiteiten, onverenigbaar met zijn verklaarde gezondheidstoestand
    Ontslag om dringende reden omwille van feiten uit het privéleven
    Band met de arbeidsovereenkomst?
    32
  • IV. Besluit
    Belang van duidelijke en transparante regels over het gebruik van internet en sociale media
    Gebruik van sociale media op de werkvloer: verbieden, beperken, ... maar waarom niet gebruiken op een positieve manier, in het belang van het bedrijf?
    Gevaar van sociale media voor het bedrijfsimago: belangrijk om de werknemers te informeren
    Ontslag
    Moet geval per geval beoordeeld worden
    Beperkte rechtspraak op dit moment – zeker op te volgen in de toekomst
    Fundamentele discussie: privacy – privacyverwachting – afstand
    33
    © Claeys & Engels 2011
  • Bedanktvooruwaandacht!
    34
    © Claeys & Engels 2011
    www.claeysengels.be
    maarten.simon@claeysengels.be