Historia lokalna jako historia ratownicza

Maciej Rynarzewski HISTORIA LOKALNA JAKO HISTORIA RATOWNICZA 1/16

DLACZEGO WARTO RATOWAĆ LOKALNĄ PRZESZŁOŚĆ ? Podstawa samookreślenia w przestrzeni społecznej oraz „negocjacji” ze światem zewnętrznym. Zapewnienie historycznego (prze)trwania małych społeczności Materiał do syntezy (wtórnie!) Nowe pole ekspansji Przestrzeń dialogu profesjonalistów z amatorami 2/16

POJĘCIE BEZ DEFINICJI? Historia lokalna w polskiej metodologii historii Niejasności terminologiczne - „historia regionalna i lokalna” / synonim Historia regionalna: Wg J. Topolskiego: Pochodna regionu historycznego. Opisuje pewien układ gospodarczy, społeczny, polityczno-administracyjny, kulturowy i psychiczny dający się wyodrębnić z szerszej tkanki historycznej, a który związany jest przede wszystkim z działalnością ludzi, a nie problematyką geograficzną Wg Z. Mańkowskiego: Powinna eksponować przede wszystkim te wartości i czynniki, które różnią daną część kraju od innych regionów. Cel: badanie specyfiki regionu pod kątem „potrzeb wielkiej syntezy dziejów ogólnonarodowych Historia lokalna: Wg J. Maternicki: przedmiotem zainteresowania jest jakaś mała społeczność np. wsi, gminy, powiatu tworząca całość ze względu na fakt zajmowania określonego terytorium. Historia lokalna stanowi zbiór faktów i zdarzeń, których główną i najważniejszą cechą wspólną jest to iż zaistniały one na tym terytorium 3/16

POJĘCIE BEZ DEFINICJI? Historia lokalna w polskiej metodologii historii (2) Rozróżnienie historii lokalnej i regionalnej: ● Kwestia stosunku do historii narodowej Rozważania metodologiczne zakończone w latach 70tych / 80tych: ● Kres możliwości rozwoju teorii? ● Zwrócenie ku nowym nurtom badawczym? “O nowy model historycznych badań regionalnych” pod red. K. Makowskiego, Poznań 2007 4/16

LOKALNOŚĆ, MAŁA OJCZYZNA Lokalność wg Clifforda Geertza ● „Szczera” historia = historia lokalna Lokalność wg Zygmunta Baumana ● Stygmat ery globalizacji Nauki społeczne – projekt „Polska Lokalna” Mała Ojczyzna – lokalizm myślowy / lokalność wykreowana 5/16

ANGLO-AMERYKAŃSKIE DOŚWIADCZENIA Z LOCAL HISTORY Specyficzne warunki rozwoju ● Geneza local history w Wielkiej Brytanii ● Geneza local history w USA Nowa Historia Lokalna W. G. Hoskinsa Pluralizm Ruch local history / family history 6/16

ANGLO-AMERYKAŃSKIE DOŚWIADCZENIA Z LOCAL HISTORY (2) Definicja local history: ● Local history is the study of history in a geographically local context and it often concentrates on the local community. It incorporates cultural and social aspects of history. Historic plaques are one form of documentation of significant occurrences in the past and oral histories are another. wg: Wikipedii ● Local history is about reconstructing past communities, in ways which make sense, rather than worrying about issues linked to postmodernism and other theoretical constructs which seem to approach the wider issues in a negative rather than constructive manner. Local history was traditionally the study of a particular local community, or group of communities (in the sense of county) without specific reference to the broader range of events, forces and processes impinging on those communities wg: John Beckett, Writing Local History, Manchester 2007, s. 140 7/16

POTENCJAŁ HISTORII LOKALNEJ W NOWYCH REALIACH BADAWCZYCH Wpływ nurtów postmodernistycznych na otoczenie badawcze: ● Obalenie relacji centrum-peryferia ● Zagrożenie dla myślenia historycznego (F. Fuerdi) Interdyscyplinarność Barter: zapał za „know how” Nowy odbiorca Ewolucja pojęcia obszaru badawczego Internet – obszar publikacji Politeizm wartości badawczych 8/16

POTENCJAŁ HISTORII LOKALNEJ W NOWYCH REALIACH BADAWCZYCH (2) Adaptacja metod, nurtów i narzędzi badawczych: ● Alltagsgeschichte - Historia oddolna - Antropologia historyczna Socjologia - Historia mówiona - Citizens history - Public history Digital storytelling... ...i wiele innych Potencjał badawczy historii lokalnej 9/16

ATRAKCYJNOŚĆ W NIEATRAKCYJNOŚCI Co ratować w historii ratowniczej? Pole zainteresowań historii ratowniczej: ● Najbardziej zagrożone fragmenty przeszłości ● Mało atrakcyjne dla badaczy tematy ● „Peryferia” historycznego postrzegania przeszłości 10/16

ZADANIE HISTORII RATOWNICZEJ Przed czym ratować? Procesy naturalne – zapominanie, wymieranie pamięci Procesy cywilizacyjne – utrata styczności z przeszłością związana z wymianą ludności, migracją naturalną oraz przymusową. Procesy celowe – fałszowanie przeszłości ze względów ideologicznych 11/16

Z „NAUKOWEGO GETTA” DO RĄK „PRAWOWITYCH WŁAŚCICIELI” Przed kim ratować? Zawłaszczenie przeszłości przez profesjonalnych historyków „Demolowanie” przeszłości przez amatorów Czy przeszłość musi stać się historią? 12/16

HISTORIA RATOWNICZA Próba stworzenia definicji roboczej Celem historii ratowniczej powinno być ratowanie względnie zamkniętych fragmentów przeszłości przed zagrożeniem utraty dla dziedzictwa ludzkiego i potrzeb przyszłych badaczy. Historia ratownicza powinna stosować „aktywne” metody zabezpieczania przeszłości, w ramach których należy przywracać zbadaną, opisaną, zarchiwizowaną oraz zinterpretowaną przeszłość jej prawowitym właścicielom. W kręgu jej zainteresowań powinny znaleźć się przeszłości szczególnie zagrożone celowym zniekształceniem, nie objęte siecią badań akademickich lub znajdujące się na peryferiach historycznego postrzegania rzeczywistości. 13/16

CYFROWA HISTORIA LOKALNA Usability Visibility Accessibility Efektywność Efektowność (bez efekciarstwa) Potrzeba wypracowania „Dobrych praktyk” ● projekt Historia i Media [www.historiaimedia.org] 14/16

PODSUMOWANIE Konieczność dalszego rozwoju metodologii historycznych badań lokalnych Wykorzystanie historii lokalnej w programie historii ratowniczej Cyfrowa historia ratownicza? Weryfikacja poprzez projekt badawczy eHumanista 15/16

DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ 16/16

http://www.staff.amu.edu.pl	109
http://blog.rynarzewski.pl	31
http://rynarzewski.pl	16
http://www.rynarzewski.pl	8
http://blog.archiwa.org	6
http://www.slideshare.net	5
http://www.doc.archiwa.org	3
http://www.archiwa.org	3
http://webcache.googleusercontent.com	1
http://doc.archiwa.org	1

Historia lokalna jako historia ratownicza

by Maciej Rynarzewski on Dec 10, 2009

Accessibility

Categories

Tags

Upload Details

Usage Rights

10 Embeds 183

Statistics

Historia lokalna jako historia ratownicza — Webinar Transcript