• Share
  • Email
  • Embed
  • Like
  • Save
  • Private Content
Er is leven na Panopsis
 

Er is leven na Panopsis

on

  • 2,216 views

Verzamelband van 63 nieuwsbrieven van 2005 tot 2011. Uit het leven van een zelfstandig professional.

Verzamelband van 63 nieuwsbrieven van 2005 tot 2011. Uit het leven van een zelfstandig professional.

Statistics

Views

Total Views
2,216
Views on SlideShare
2,119
Embed Views
97

Actions

Likes
0
Downloads
0
Comments
0

2 Embeds 97

http://www.mindz.com 96
http://www.linkedin.com 1

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Adobe PDF

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

    Er is leven na Panopsis Er is leven na Panopsis Document Transcript

    • Er is leven na Panopsis zeven jaar bijna elke maand een nieuwsbrief van een zelfstandig professionalMindz-Plaza-Blog Cees Hoogendijk - maandag 09 januari 2012 - 13:39 - 444 x gelezenIn september 2005 verscheen mijn eerste Panopsis. Als ‘zelfstandig professional’ (die termbestond nog niet) was ik toen een half jaar op weg. Achteraf heb ik geen idee wat mijnoverwegingen waren om mijzelf de maandelijkse verplichting van een A4-nieuwsbrief op teleggen. Het moge duidelijk zijn dat ik als ZP een uithangbord nodig had. Wat was handiger danmijn maandelijkse memoires op te schrijven? Terugblik, nieuws en reclame bleken zich prima tecombineren. Schrijven ging en gaat mij wel gemakkelijk af. Met als uitgangspunt dat Panopsis,een contradictionaire samentrekking van Panoptics en Synopsis, alleen bestemd is voor mensendie ik ken en die mij kennen. Volgens mij heeft Panopsis mij zakelijk gezien in het zadel geholpenen staande gehouden. En nu zit ik nummer 63 te schrijven - eigenlijk was nummer 62 de laatsteechte Panopsis – omdat ik denk dat het anders moet. Zeker weten doe je het nooit natuurlijk.
    • ER IS LEVEN NA PANOPSISAchteraf praten is altijd makkelijk. Zeven jaar en 62 nummers lang is de structuur nagenoeg ongewijzigdgebleven.Leg Panopsis 1 en Panopsis 61maar eens naast elkaar. Elke keer was het zowel een queeste als een genot om de afgekaderde stukjes met de juiste woorden te vullen. In der Beschränkung zeigt sich den Meister? Ik zou het eerder ambachtelijk noemen. Puzzelen. Het hoofdartikel van nominaal 200 woorden. Hersenpanne 125 woorden, net zoals de vaste items BoekenBabbel, NetGenoten en SpeakersCorner. Het derde kolommetje in de onderste helft heeft wel verschillende gedaantes gekend. Het begon met 60 abonnees; dat was de omvang van mijn persoonlijke relatiebestand. Zeven jaar later is dat ruimschoots vertienvoudigd. Ik stuurde Panopsis altijd in een gepersonaliseerde mail. Dat heb ik volgehouden tot 300 abonnees. Kostte een complete zondagmiddag en –avond. Toen schafte ik voor $25 een Outlook MailMerge programmaatje aan, waarna ik inclusief desubjectregel de Panopsismailing nog steeds persoonlijk kon laten zijn.Tweeenzestignummers dus in zeven jaar. Dat is gemiddeld zo’n negen per jaar. Maar in de eerste jaren deedik er echt twaalf. In de afgelopen jaren is de uitgave onregelmatiger geworden. Was het drukte? Dat was ikaltijd al. Eind 2010, toen ik vijf nummers achter op schema liep, heb ik de lezers vijf weken lang eenwekelijkse Panopsis geboden… Of was dat 2009…? Gebrek aan stof? Integendeel. Ik denk juist dat deveelheid en diversiteit van mijn thema’s ervoor heeft gezorgd dat Panopsis als zodanig de lading niet meerdekt.Was mijn missie ‘humanisering’ van organisatie’ aanvankelijk 1-op-1 verbonden met mijn eenmanszaakOrgPanoptics; inmiddels manifesteert diezelfde missie zich ook in ‘social entreprises’zoals Huisacademies, Verbindend Leidinggeven,Appreciative Inquiry en The Management Challenge. Hetlevert niet alleen te veel nieuws op per maand; maar het is ook veel meer divers dan passend onder deOrgPanoptics noemer. Ik durf te stellen dat mijn ontmoeting en verstrengeling metCDEF/Seats2Meet/Mindz.com bepalend is geweest voor de grote emergentie die in mijn activiteiten isontstaan. Panopsis alleen kan dat niet meer behappen. En daarom ga ik de Panopsis lezers vragen hunnieuwsgaring rondom mijn activiteiten op een andere, meer actieve manier te organiseren.Het past natuurlijk helemaal in deze tijd. De digitale nieuwsbrief is intussen een Email-newsletter geworden.Die ontwikkeling heeft Panopsis gemist, hoewel ik wel van de aanvankelijke PDF-bijlage ben overgestaptnaar een hyperlink. Maar het krantje was in elk geval nog een krantje. We zijn nu zover dat nieuwsbrievente pas en de onpas worden gegenereerd uit Twitter berichten, met grote kans dat jij opeens ongewild ensoms ook onterecht de auteur van een nieuwsbericht blijkt te zijn. Overigens kan ik iedere beginnende ZPeen nieuwsbrief aanbevelen. Als schrijfoefening, als dienst aan je relaties, als zelfreflectie. Als het je ligtnatuurlijk. Want een nieuwsbrief is iets dat wel of niet bij je past. Die laat je niet genereren door eencomputer natuurlijk.Volgens Lievegoed verloopt alles in stappen van zeven jaar. Wat mij betreft dus tijd om afscheid te nemenvan Panopsis en qua nieuws door te stomen naar een situatie waarin de lezer zelf kiest welke thema’s hemof haar interesseren, zich nog steeds kan abonneren, maar dan op mijn blog, en vooral ook op alleverschillende thema’s zoals die zich manifesteren via Mindz-plaza’s. Waar ik vroeger zo nu en dan een leukereactie kreeg op Panopsis, zullen eventuele reacties op mijn ‘nieuws’ zichtbaar worden voor alle lezers. Deultrabondige artikeltjes zullen we gaan missen. De wat langere blogberichten worden gecompenseerd doormijn tweets op @ceeshoogendijk. De oude Panopsis- en mijn nieuwe lezersschare zal diffuser worden danooit. Ronald van den Hoff noemt 2012 het jaar van de Serendipiteit. Mooi jaar dus om van Panopsis1.0 overte stappen naar Cees3.0. Divergerend nieuws zogezegd. In cocreatie ontwikkeld. Schrijver en lezer rakenverstrengeld. Ik verschuif van nieuwsbrief-maker naar nieuws-meemaker! Met genoegen.En met grote dank aan de altijd zo trouwe lezersschare van Panopsis! Als je dit leest, dan bevind je je nu inmijn blogsectie op www.ceeshoogendijk.nl. Ergens rechtsboven op deze pagina kun je je abonneren opmijn blogdoor op het knopje Volgen te klikken. Dan krijg je een mailbericht telkens als er een nieuwe blogvan mij is verschenen. Elke keer een moment om vast te stellen dat er altijd een leven na Panopsis is.Gelukkig 2012 toegewenst! Met meer nieuws dan ooit!
    • September 2005 Pan●psisPan●psis is een uitgave van Deze maand o.a. in Pan●psis:OrgPanoptics te Rijswijk, ● Mensgericht van Gansewinkelexclusief voor relaties, ● De Verticale Dialoogonder redactie van ● What (really) works …Cees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Business Improvement Game ch@panoptics.org ● Humaniseren van Organisatie 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Confucius en de taalVerticale Dialoog? Van Gansewinkel Noord Nederland HersenPanneHet lijkt tegenstrijdig. Een helpt ook haar médewerkers verderdialoog voer je op voet van Wat wordt het, monoloog ofgelijkwaardigheid en dat dialoog? Spreken we samenheeft toch iets horizontaals. iets af, of spreek ik met jouMet het organigram - het iets af? Mag er nog gereageerd‘harkje’ – van een organisatie worden op het medewerker-erbij wordt het snel duidelijk: tevredenheidsonderzoek of be-dialoog tussen de hogere en de palen de 60% (jaja) ingele-lagere echelons. Bedoeld om verde formulieren de uitslag?beleid in de haarvaten van de Is een idee met alleen maarorganisatie te laten vloeien. De voorstanders, of het idee dat erfrontlinie realiseert de doelen. met de hoogste macht isHun draagvlak is cruciaal. doorgedrukt, ook het beste Succesvoo rwaarden idee? Het klinkt allemaal nogalLogisch en helder beschreven Afvalverwerker van Gansewinkel helpt haar klanten graag radicaal, maar luisteren we nogstrategie en beleid, vastgelegd verder, staat te lezen op het visitekaartje van directeur Noord- wel? Geen jaarverslag datin een uniek Hoe-Plan. Middle Nederland Harmen Stremler,: “Sinds mijn aantreden eerder dit vergeet te vermelden hoemanagers betrokken bij de jaar hebben de volgende onderwerpen mijn aandacht: ons belangrijk medewerkers zijn.beleidsvorming, en getraind en ambitieuze budget voor 2006, focus op onze klanten, synergie Zou dat wat we communicerenondersteund om het plan door met de concernprocessen en een structurele aanpak om onze noemen, en waarvoor somste vertalen naar de werkvloer. medewerkers in staat te stellen optimaal te presteren. Op dit een afdeling is ingericht, in hetPlan, Do, maar ook Check en moment volgt onze Benelux management top-100 het De Baak- gunstigste geval niet eerderImprove. Managers en mede- programma Mensgericht Leidinggeven. Binnen Noord gaan we informeren moeten heten? Dewerkers die steeds beter gaan daaraan praktische opvolging geven middels een ‘verticale dialoog: het onderzoekendcommuniceren. Dit is geen organisatorische dialoog’ over onze strategie, structuur en tweegesprek. Niet de manierraketwetenschap. De meesten cultuur. OrgPanoptics helpt ons management team daarbij, om tot 100% besluitvorming tekunnen het al, maar doen het waar wenselijk en waar nodig. Zo creëren we draagvlak en komen. Wel een pad naarniet. De beproefde aanpak van helderheid betreffende de acties die managers en medewerkers betere samenwerking. Hoewel?OrgPanoptics brengt effectief in gang zetten om hun doelen te realiseren. En zo halen we Er kleven enkele risico’s aan.doelen halen binnen bereik.  meteen maximaal rendement uit onze managementopleiding.”  Lees Plato maar.  Liever úw quote!BOEKEN●BABBEL Dit boek gaf NetGen●ten Op deze plek in Pan●psis is het twee jaar Leren vooruitkijken en prak- de bedoeling u als lezer aan het geleden tisch ervaren dat er samen- woord te laten. In afwachting inspiratie hang is tussen de organisatie- van uw commentaar of slimme voor de elementen en de resultaten suggesties geven we deze keer opzet van van een onderneming. Dat is een andere goeroe het woord. het Hoe- de bedoeling van The Business Aan de Chinese wijsgeer Plan, basis lmprovement Game®, een Confucius werd eens voor de even spannend als effectief gevraagd: “Wat zou u doen als Verticale simulatiespel gebaseerd op het “Humanization of Organization” u geroepen werd om het land Dialoog. INK managementmodel, het heet het PhD-DBA-programma, te besturen?” ConfuciusDe 4+2 methode verwijst naar EFQM Excellence model en de waar uw redacteur zich in een antwoordde: “De taal goedkernthema’s op de manage- theorieën van Graves. Willem vlaag van zelfoverschatting gebruiken.” Zijn leerlingenmentagenda van succesvolle Jan van der Veldt, eigenaar en heeft aangemeld. Het speelt keken hem niet-begrijpendorganisaties. Strategy, Struc- ontwikkelaar, introduceert met zich af aan de Universiteit voor aan. Confucius vervolgde: “Alsture, Culture en Execution zijn het ‘oog’ een briljante rappor- Humanistiek te Utrecht. Er is de taal niet goed gebruiktde basis. In de Hoe-Plannen tagevorm die managers inzicht toch niets mooier dan de studie wordt, komen woorden nietvan OrgPanoptics houden we geeft in de kwaliteit en het van de mens? Jawel: de studie overeen met de werkelijkheid.het meestal bij deze vier. Voor effect van hun MT-prestatie.  van de complexiteit die we or- Dan blijven de dingen diede overige twee thema’s wordt ganisatie noemen, en waarvan gedaan moeten worden,gekozen uit Talent Manage- mensen en hun wisselende ongedaan. Het gevolg is datment, Leadership, Innovation contacten de voortbrengende het goede en het schoneen Mergers & Partnerships.  elementen vormen. Een acade- wegkwijnen, het recht zijn mische promotie op basis vanWilliam Joyce, Nitin Nohria, loop niet heeft, de mensen in kwalitatief onderzoek. Kan datBruce Roberson. What (really) verwarring raken en deworks, the 4+2 formula for naast je ‘gewone’ werk? Zie de samenleving uit elkaar valt.”sustained business success. opzet op www.uvh.nl. En volgNew York, Harper Business hier maandelijks de strubbelin- uw reactie in Pan●psis?2003. ISBN 0-06-051300-4 Zie www.vanderveldt.com! gen van ondergetekende.  mail naar info@panoptics.org VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE VERBETERING www.panoptics.org
    • Oktober 2005 Pan●psisPan●psis is een uitgave van In deze Pan●psis:OrgPanoptics te Rijswijk, ● Procesdenkenexclusief voor relaties, ● Ketenbewustzijnonder redactie van ● Het Doel nog steeds topCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Learning Dynamics van start ch@panoptics.org ● De Graal-organisatie? 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Over onthaasten gesproken Ketenbewustzijn Elk Proces is een Veranderproces! HersenPanneVorige maand ging het hier Bij deze stelling past eenover de Verticale Dialoog bewijs uit het ongerijmde. In een organisatie van eentussen de echelons. Cruciaal Stel in een proces verandert beetje omvang vind je al gauwom iedereen te betrekken niets. Dan is het een toestand een afdeling Change Manage-bij strategie en beleid. Maar en geen proces. Ergo: een ment. Human Resources Mana-ook de Horizontale Samen- proces is een veranderproces. gement is ook al niet uit hetwerking verdient aandacht. organogram weg te denken.Schakel in de bedrijfsketen. Elk proces verandert iets. In een opleidingsproces verandert – Financial Management. Com-Geen afdelingsmanager die het heel simpel gezegd - de ‘cursist zonder kennis’ in een ‘cursist municatie Management. Infor-daarmee oneens zal zijn. De mét kennis’. In een transportproces verandert de locatie van de matie Management. Allemaalnoodzakelijke afstemming tus- lading. In een verkoopproces verandert de prospect in een klant. ‘central functions’. Stel, je bentsen de aangrenzende schakels Object van verandering is achtereenvolgens cursist, lading en middel manager in het lijn-blijkt telkens te stuiten op ter- potentiële klant. En de actoren zijn respectievelijk de leraar, de gedeelte van diezelfde organi-ritoriaal gedrag. Voor samen- chauffeur en de verkoper. Procesdenken is dus vooral bedenken satie. Schakel in het primairewerking in de keten is echter wat de gewenste output is en welke resources nodig zijn om het proces zogezegd. En je bentnodig dat managers welkom object van verandering van de gewenste toegevoegde waarde te omringd door al die afdelingenzijn op elkaars erf. Op de gren- voorzien. De output van elk proces is weer de input van een genaamd “Xxx Management”.zen blijkt dat managers altijd volgend proces. Er moet dus altijd een afnemer in aanmerking Dan vergeet je toch automa-interne klanten en leveranciers worden genomen! Die maakt de relatie tussen ‘output’ en tisch waarvoor jijzelf op aardevan elkaar zijn. Dat vereist ‘outcome’ opeens erg belangrijk. Er vormt zich een waardeketen, bent? Dat het managen vaninzicht. Een treffend model die van het primaire bedrijfsproces. De legpuzzel is compleet na change, HR, financiën, commu-leert managers de samenhang toevoeging van planprocessen, faciliterende processen en contro- nicatie en informatie eigenlijktussen leverings-, faciliterende, leprocessen. Zie hier in vogelvlucht een praktisch proces-denk- jouw taak is? What’s in theplannings- en controleproces- model. Hanteerbaar voor de “gewoone mensch”. Niet zozeer be- name? Alles! Nieuwe afdelings-sen herkennen en hanteren. doeld om veel papier te genereren, maar wel cruciaal om syste- namen graag: Change Manage-Twee dagen workshop met de matisch verbetermogelijkheden te detecteren. Als naslag is het ment Support, HR Managementbelendende percelen, en de model te vinden in Delwel’s handboek Effectief Opleiden. Diverse Support, Financial Managementketen wordt niet meer fractio- grote Benelux-organisaties hebben het als module opgenomen in Support, Communication Mana-neel maar als ge- hun middle management trainingsprogramma’s.  gement Support, Informationheel gemanaged. via info@panoptics.org is een PDF-beschrijving van het model te verkrijgen Management Support!  Liever úw quote!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Er schijnen Het netgenootschap met Onno “Haast je wanneer je tijd per week 15 Geveke gaat al meer dan tien hebt, dan heb je tijd nieuwe ma- jaar mee. HRD- en MD-man bij wanneer je haast hebt.” nagement- uitstek. NLP-practitioner. Mee- www.uvh.nl maker van middle manage- PhD-DBA pro gram boeken uit Deze spreuk laat zich Humanization o f Organization te komen. ment schools. Coach. Vijf jaar optekenen uit de mond van Het lukt ze niet de her- The Change Company. Vijf jaar PwC Transform. En nu onder WAT IS WIJSHEID? Ronald Leunisse (KMA, drs, MBA, bekwaam organisatie- innering aan eigen titel: Learning Dynamics. Het eerste van wat ruim vier ontwikkelaar naast ervaren Het Doel te Ontwikkeling en begeleiding jaren moeten worden is bijna senior manager) thans doen verva- van managers en andere pro- om. Mijn beeld van nu lijkt niet Director Operations DHLgen. Het is managementfilo- fessionals. Geïnspireerd door meer op dat van een jaar te- Express BU North. Hijsoof Goldratt namelijk gelukt Organisational Learning princi- rug. Ik dacht aan convergentie reageerde op de vorigeeen praktisch verbeterhulp- pes. Tevens programmaleider tussen de (EFQM) excellente, Pan●psis met de woorden:middel in een spannend ver- voor Best Year Yet, resultaat- de ontwikkelde en de gehuma-haal te vervatten. Het draait gerichte coaching van individu niseerde organisatie en hoopte “Leuk initiatief en leuk om teom de Theory of Constraints en team om ‘het beste jaar in de verte de heilige graal van lezen. Viel het mee of tegenofwel het wegnemen van ob- ooit te realiseren’. de perfecte organisatie te om per onderwerp zo beknoptstakels in het bedrijfsproces. Onno Geveke. kunnen duiden. Oef! Afgezien te moeten zijn...?”Verplichte stof voor hen die No nonsense. van haalbaarheid blijkt dit eenmet Process Improvement aan Stille kracht. domein voor wel vijftig proef- Oproep aan de Pan●psis lezer:de slag gaan. Geen straf, je Wens hem schriften. In de UvH-workshops stuur (liefst je eigen) quotesleest het in één adem uit.  succes met zijn was divergentie – in kennis- over dialoog, samenwerking of aanbod - mijn deel en daalde ik verbetering en je vindt jezelf onderneming.Eliyahu M. Goldrath. Het Doel. weer af op aarde. Mijn eerste op deze plek terug. Maak metEen proces van voortdurende proeve in kritisch lezen leverdeverbetering. Utrecht 1986, Het hem kennis.  “”Spectrum. ISBN 90-274-6700-5 een mooi ‘review’ op: “Is there onno.geveke@learningdynamics.nl Mail naar info@panoptics.org a future for Presencing?”  VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE VERBETERING www.panoptics.org
    • November 2005 Pan●psisPan●psis is een uitgave van In deze Pan●psis:OrgPanoptics te Rijswijk, ● Corporate Dynamics®exclusief voor relaties, ● De schitterende organisatieonder redactie van ● Fragmentatie en heelheidCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Presencing voor managers ch@panoptics.org ● Marc Grond van Transmind 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● De waarde van een quote The Passage to… Corporate Dynamics® is in the air! HersenPanneVolgens INK ben je met 500punten een flink Excellente Organiseren is het verdelenOrganisatie, de Nederlandse van de taken. Goed bedoeld,Kwaliteitsprijs waardig. Telt maar het leidt tot verdeeldheid.de schaal niet 1000 punten? Verbindingen tussen de delenHet vergt veel inspanning om zijn cruciaal om het geheel tede organisatie al zó op orde te laten werken. Communicatiekrijgen. Volgens Corporate Dy- dus. Veel ondernemingen ennamics® heb je dan een goed instellingen kenmerken zich “The Passage to Organizational Well-Being” Is geborgde kwaliteitfundament, maar niet meer door veel organisatie en weinig de ultieme doelstelling of kan een organisatie méér en vérder? Dit communicatie. Een grote con-dan een basiskamp. Tot zover is het vraagstuk dat zes organisatieontwikkelaars van uiteen- tainerverscheper zette ooit allekon je er nog “naartoe mana- lopende pluimage met elkaar delen, en met de samenleving willen mogelijke vergadernotulen opgen”. De eigenlijke expeditie delen. Wij staan hier op de Landelijke Kwaliteitsdag van het het intranet. Ze werden nietbegint dan pas: door een mistvan onzekerheid, met crisis en Instituut Nederlandse Kwaliteit. Wij, dat zijn (v.l.n.r.): begrepen of niet gelezen. Velekansen die echte verandering Gert Bij en Ed Peelen. WaardenManagement. Geven inzicht in de managementteams verspreidenkenmerken. Hier is leiderschap waardensystemen van individuen, teams en organisaties om hun notulen niet buiten eigennodig. Naar de top die schitte- doelen in lijn te brengen met mogelijkheden. (Gebaseerd op kring. Dat is eveneens vreemd.rende organisatie heet. Waar Spiral Dynamics® c.q. het gedachtegoed van prof. Clare Graves.) Samenhang brengen in kunst-sociale interactie, dynamiek, matige verdeeldheid is moei- Marcel van Marrewijk. Directeur Great Place to Work en oprichter lijk. Veel managers kunnen be-zelforganisatie en dus steeds European Corporate Sustainability Forum. ter knippen dan plakken. Maarminder management bestaat.Waar samenleving en samen- Cees Hoogendijk. OrgPanoptics, Managing the Whole. U bekend. fragmentatie, nadruk op ver-werking tot toegevoegde waar- schillen, helpt de samenleving Wim De Cleyn. Berkana Services. Leiderschapsontwikkeling.de leiden. Waar de verkeerde kant op. Dat Inspiratie en steun bij oplossing van complexe problemen.het meten van geldt ook voor organisaties.kwaliteit en ex- Willem Jan van der Veldt. The Management Challenge ®. Integer (geheel getal!), integri-cellentie langs Management game. In eerdere Panpsis geroemd als NetGenoot. teit (heelheid), en integraal zijnmeer schalen Mail naar info@panoptics.org en ontvang per omgaande verwante termen. Wat is inte-gebeurt…  de brochure van Corporate Dynamics® graal management? Juist!  Liever úw quote!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Een juweel van Marc Grond, een boek. Over oprichter en “Vooruitkijken is tasten in betere organi- eigenaar van de mist van de saties en wat Transmind, past www.uvh.nl herinnering.” PhD-DBA pro gram onder het naadloos in de Humanization o f Organization oppervlak van context van deze “Een persoonlijkheid is iemand die volwassen kan ons bewustzijn leeft om bij te pagina. Actueel is WAT IS WIJSHEID? worden en toch kind de publicatie van zijn boek De dragen aan die Promotieonderzoek in de orga- blijven.” Organisatie Burnout, over deverbetering. Spiritualiteit, ver- nisatiefilosofie, kritische mana- noodzakelijke bewustwordingenigd met gezond maatschap- gement studies en sociale com- “Een mens is een vat van mens en organisatie. Hetpelijk realisme en idealisme. plexiteit. Met de ideale, gehu- onontdekt denken, een nog biedt oplossingen voor organi-Door de invloed van Betty Sue maniseerde en wellevende or- niet voldoende geopend saties die de nieuwe wereldFlowers ook lekker leesbaar. ganisatie voor ogen. Queeste, kanaal naar het AL- nog met oude regels proberen die ooit moet leiden tot eenStemt tot nadenken! Na lezing te runnen. Transmind voorziet wetende.”heeft het begrip “scenario” een boek over “Verticale Dialoog”. in de Organic Score Card, die Waarom? Is het idealisme?nieuwe dimensie gekregen.  (alle drie van Marc Grond) mensen en organisaties inzicht Narcisme? Ga ik een theorieWil je een proeve vooraf? geeft in de aspecten van het onomstotelijk bewijzen? VanStuur dan een mailtje naar bewustzijn, die bepalend zijn alles hooguit een beetje. Ik gainfo@panoptics.org en je krijgt voor hun toekomstig gedrag. vooral aantonen dat ik zuiver Oproep aan de Pan●psis lezer:mijn summary & book review. Surf naar www.transmind.nl wetenschappelijk kwalitatief stuur (liefst je eigen) quotes voor een virtuele ontmoeting. over dialoog, samenwerking ofPeter Senge, C. Otto Scharmer, onderzoek kan uitvoeren. Mijn verbetering en je vindt jezelfJoseph Jaworski, Betty Sue Of beter nog, proefschrift als rijbewijs. Een op deze plek terug.Flowers. Presence, Human zorg dat je Marc rij professoren als instructeurPurpose and the Field of the een keer “” en examinator. Vooral een-Future. Cambridge: The Society persoonlijk zaam ploeteren. Maar gesteund Mail naar info@panoptics.orgfor Organizational Learning,2004. ISBN 0-9742390-1-1 ontmoet.  door elf leuke lotgenoten!  VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE VERBETERING www.panoptics.org
    • Jou en de Jouwen een Gezond en Verbonden 2006 toegewenst!December 2005 Pan●psisPan●psis is een uitgave van In deze Pan●psis:OrgPanoptics te Rijswijk, ● Van Gansewinkel’s Mijlpaalexclusief voor relaties, ● De Kracht van het Hoe-Planonder redactie van ● Positieve discriminatieCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Denken over Dialoog ch@panoptics.org ● Karin de Roo verhaalt 0616 682098 Managers en andere Organisatoren Wat is nu Hoe? Actieplan 2006 als Eerste Mijlpaal HersenPanneVerticale Dialoog, de term Van Gansewinkel regio Noord Nederland helpt niet alleen haarzegt het al, is beperkter dan klanten verder, maar ook haar middel managers en medewerkers. “Zeg maar niets meer.” (Wan-de “ware dialoog”. Neemt neer maximaal begrijpen vanniet weg dat organisaties er Met gepaste trots de ander geen woorden meerbaat bij kunnen hebben. presenteert directeur behoeft.) Luisteren is veelDe geslaagde presentatie heeft Harmen Stremler het meer dan luisteren. Volgenseen korte, inspirerende intro, kleurig A3-document Theory-U van Otto Scharmer isen laat vervolgens veel ruimte dat de werktitel Hoe- een ‘open mind’ de eerste stap,voor inbreng van de toehoor- Plan droeg, maar nu gevolgd door ‘open heart’ enders. De spreker is niet bezig Actieplan 2006 heet. ‘open will’. Pas dan heb je demet zichzelf of zijn verhaal, Het is zeker niet al- basis voor gepast handelen. Inmaar met zijn publiek. Zo ziet leen zijn plan. Met de een dialoog wordt geluisterd.méé-maken eruit! handtekeningen (zie Maar wordt er ook gesproken? inzet) van MT-leden Zelf zag ik het veel te beperkt:Vertaal dit naar beleidsontwik- en afdelingshoofden dialoog als onderzoekend twee-keling. Wanneer medewerkers er in, is het gedeeld gesprek. Echter Dia betekentdat hebben méé-gemaakt, is eigendom van de top dertig in de regio. Deze senior en middel niet ‘twee’ maar ‘door’. Logoshet hoe en waarom van doelen managers zaten drie maanden frequent om de tafel om werkbare verwijst niet naar ‘woorden’en acties niet alleen duidelijk invulling te geven aan de Strategie, Structuur, Cultuur en con- maar naar ‘menselijke kennis,maar ook veel beter aanvaard. crete Acties die regio NL-Noord tot realisatie van haar ambitieuze logica, betekenis’. Hoe bekwa-Wat zou dat betekenen voor de budget 2006 moeten gaan brengen. Zo is de eerste fase van de men wij ons in de dialoog? Nietgezamenlijke prestatie? Crucia- Verticale Dialoog volbracht. In de tweede fase bespreken zij het door beter of mooier te gaanle voorwaarde is het Hoe-Plan, Actieplan met de medewerkers op de werkvloer. In goed overleg spreken. Maar door dieper of,ingeleid door senior manage- bepaalt elke afdeling welke van de actiepunten relevant zijn om positief discriminerend, alleenment, meegemaakt door mid- op te pakken. Tot zover in vogelvlucht Plan en Do. Ook de Check nog maar te gaan luisteren. Dedel management. Ultrakort van is al gepland. Elk kwartaal maken de eigenaren van de actiepun- kunstenaars van Accès Localstof, maximaal inspirerend, nog ten de balans op en rapporteren hierover binnen de organisatie. creëerden een schitterend luis-nader invulbaar. Mijlpaal in de Dit zijn tegelijk de momenten waarop Improve, het eventueel terinstrument. Meer betekenisVerticale Dialoog met de rest bijstellen van acties, plaats vindt. Het team van NL Noord start in de kunst van de dialoog! Zievan de organisatie.  2006 dus goed voorbereid en vol enthousiasme.  www.acces-local.com  Liever úw quote!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten “Wat de dialoog “Een belangrijke en algemene De spanning tussen de colle- het meeste in functie van verhalen is dat ze ga’s was te snijden. Toen ik de de weg staat, is onze werkelijkheid structure- afdeling opliep zag ik het al het miskennen ren en orde brengen in de cha- www.uvh.nl aan de gezichten, hun hou- van onze voor- PhD-DBA pro gram ding, de toon die ze hanteer- os van ons leven. De mense- oordelen en het Humanization o f Organization den. Kortom, geen positieve lijke kennis is een verhaal. Het verdedigen van werksfeer. Zonder precies te onze mening.” vertellen van verhalen is één WAT IS WIJSHEID? weten wat er aan de hand was van de manieren om de reali- David Bohm Mijn ‘foundation year’ zit erop. besloot ik, zittend op de hoek teit te organiseren (Easterlin,combineerde zijn natuurweten- Kwalitatief onderzoek wordt van de tafel, een verhaal te 1999b, p. 142-145). We plaat-schap met meer open vormen mijn pad. Verticale Dialoog vertellen. Het verhaal, ‘Ik heb sen kleine gebeurtenissen bin-van denken, wat heeft geleid mijn onderwerp. Alles draait het zelf gehoord’ dat ik schreef nen grotere patronen. We or-tot aansprekende inzichten, tot om de vraag “Wat gebeurde er in een boek over werkplezier. ganiseren ons gedrag in bete-wegen die ons naar een betere precies?”. De factuur voor het Tijdens het luisteren schoten kenisvolle opeenvolgingen, tweede jaar ligt in de bus. De ze allemaal ondanks zichzelf insamenleving kunnen leiden. kortom: we geven zin aan ons prijs-prestatie-verhouding zit de lach. Toen ik uitverteld wasBewaar zijn kwantumfysischeonderbouwing van heelheid en handelen (Carroll, 2002, p.3).” wel snor. Geldt dat ook voor konden we vrij eenvoudig be-de verbondenheid van mens Meer weten over mijn zaak-studie-verhouding? spreken waarom de stemmingen geest voor een later tijdstip de kracht van De tijd zal het leren. De wil is op de afdeling zo slecht wasmaar lees snel dit 100 pagina’s verhalen en hoe er. Nieuwsgierigheid is een on- en hoe we daar meteen wattellende boekje. Het zet je aan die in te zetten gekende energiebron. En de aan konden gaan doen.het denken, over denken als bij slechte pres- steun niet te vergeten. Studie-proces en over de gedachte als taties of veran- en lotgenoten, vrienden, net- “Karin de Roo”zeer tijdelijk product daarvan. deringsproces- genoten, klanten, geïnteres- Oproep aan de Pan●psis lezer:Dit laat je niet meer los.  sen binnen uw seerden en mijn familie: tot stuur (liefst je eigen) quotes organisatie? zover alvast zeer bedankt. Ik over dialoog, samenwerking ofDavid Bohm. On Dialogue.Routledge 1996. ISBN 0-415- Luister naar Karin de Roo.  zal jullie ook in de toekomst verbetering en je vindt jezelf karinderoo@tiscali.nl nog hard nodig hebben.  op deze plek terug.33641-4 VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE VERBETERING www.panoptics.org
    • Januari 2006 Pan●psisPan●psis is een uitgave van In deze Pan●psis:OrgPanoptics te Rijswijk, ● The Management Challenge©exclusief voor relaties, multipliceert zichonder redactie van ● Belbin in de praktijkCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Een boekje open over Teams ch@panoptics.org ● Wim De Cleyn is groots 0616 682098 Managers en andere Organisatoren Van ‘stand alone’ The Business Improvement Game© HersenPannenaar ‘web enabled’ in Webversie nu ook Multi-inzetbaar Ik moet het toch een keerIn de oude versie werd The kwijt. Voor wat het waard is. InManagement Challenge © op een management academy gaflocatie gespeeld, met drie ik de training Proces en Organi-tot zes teams, en was veel satie. Voor het thema Organi-handmatige dataverwerking seren met Mensen maakte iknodig. De webversie biedt de deelnemers bekend metgrenzeloze flexibiliteit. Belbin Teamrol Management:Omdat het instellen en bedie- teamprestaties profiteren vannen van het spel nu vanaf elke Driebergen/Rijswijk. VanderVeldt Business Improvement een mix van complementaireinternetwerkplek kan gebeu- Consultancy (www.vanderveldt.com) heeft zijn op het (teamrol) eigenschappen. Elkeren, hoeven facilitator en spe- EFQM Excellence model gebaseerde management trainingsgroep bestond uit tienlers niet per se op dezelfde lo- simulatiespel in webversie beschikbaar gemaakt, zodat managers. Elk kende zijn Bel-catie te zijn. Elk team voert het door derden gefaciliteerd kan worden. Org●Panoptics bin-profiel. Voor een ‘perfor-zijn eigen besluiten in, en ont- is betrokken als één van de eerste licentiepartners. mance game’ hadden we tweevangt zijn eigen rapportages. teams van vijf nodig. We dis- De relatie tussen Cees Hoogendijk en Willem JanZo kunnen verschillende teams van der Veldt gaat al een tijdje terug. Eerst was cussieerden over de vraag ofelkaar in competitie bestrijden, sprake van een klant-leverancierverhouding. The we twee zo gelijk mogelijkevanaf hun eigen werkplek en, Management Challenge®, zoals het ook wordt genoemd, werd teams zouden maken, of ééninteressant voor internationale gespeeld door diverse managementteams binnen Cees’ toen- ideaal team volgens Belbin enorganisaties, in hun eigen taal. malige werkgever. Als leden van het EFQM-NL genootschap en het andere team gevuld met deDe spelrondes kunnen uitge- als partners van Corporate Dynamics, ontmoetten Willem Jan en ‘restjes’. We kozen steevastsmeerd worden in episodes van Cees elkaar veel vaker. Inmiddels heeft Cees het spel enkele voor deze laatste variant, wantbijvoorbeeld twee weken. Dan keren als co-facilitator begeleid. Een door Willem Jan ontwikkelde we wilden wel eens zien ofworden spel en management- facilitatorstraining zorgt voor de laatste puntjes op de i in de Belbin gelijk had. De ‘loosers’realiteit nóg beter verweven. overdracht naar de licentiehouders. The Business Improvement waren gespinsd op winnen. InVoor gevorderde enthousias- Game© sluit naadloos aan op de propositie van Org●Panoptics, in tien trainingsgroepen won elketelingen is een moeilijker het bijzonder Horizontale Samenwerking en Integrale Verbete- keer het Belbin-team. Toch ietstweede “level” beschikbaar.  ring. Vanaf maart kan de nieuwe versie gespeeld worden.  om over na te denken.  Liever úw quote!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Natuurlijk be- Contact met Wim De Cleyn is staat er een warm. Deze ex quality mana- test om ieders ger in de gasindustrie heeft de Waar warmte Belbin profiel te K van Kwaliteit onlosmakelijk www.uvh.nl bepalen. Bu- verbonden met de L van Lei- PhD-DBA pro gram reau Interplace derschap. Inspirationeel leider- Humanization o f Organization en kunde heeft een zeer schap, met persoonlijke en or- goede. En bij ganische groei als missie, vor- WAT IS WIJSHEID? samenkomen, men de rode draad van zijn professionele De Verticale Dialoog. Construc- bureau Berkana Services, ge-begeleiding is een team zeer vestigd in Antwerpen. Naast tief gesprek tussen beleidspro- verrijstgebaat. Niettemin is ‘Manage- positivisme beschikt Wim over ducenten en beleidsconsumen-ment Teams’ op zich al heel het vermogen organisatorische ten. Is dat geen mooie om- ambachtelijkinformatief en inspirerend. en bestuurlijke problemen zo schrijving? Bij mijn voormaligeInzicht in teamgedrag is een helder te krijgen dat de oplos- werkgever DHL werd en wordt leiderschapmust voor elke leidinggeven- singen zich als vanzelf aandie- veel aandacht besteed aande. Dit boek vertelt over het nen. Elk team wordt beter van praktische ontwikkeling enontstaan van Belbins theorie zijn moderatorschap. Wim is goede communicatie van stra-en het beschrijft de teamrollen bestuurslid van het Vlaams tegie en beleid. Het doet mij Centrum voor Kwaliteitszorg “Wim De Cleyn”heel duidelijk. Als manager deugd dat ik in deze organisa-kun je er meteen al iets mee. en nauw betrokken bij de Eu- tie mag vertoeven voor mijn ropean Organi- promotieonderzoek. Te begin-Tip: begin op pag. 201, over zation for Qua-de kennismaking tussen Rob nen met het verzamelen van lity, die haar 50-Groen en Meredith Belbin.  jarig jubileum- kwalitatieve data door middelR. Meredith Belbin (1984) congres houdt. van interviews met beleidspro- Oproep aan de Pan●psis lezer:Management Teams. Over Een ontmoeting ducenten. In hoeverre sprake stuur (liefst je eigen) quotessucces- en faalfactoren voor meer dan waard! was en is van beleidsdialoog, over dialoog, samenwerking ofteams. Academic Service. www.eoq.org vraagt andere onderzoeksme- verbetering en je vindt jezelfISBN 90-5261-248-X www.berkanaservices.be thoden. Wordt vervolgd.  op deze plek terug. VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE VERBETERING www.panoptics.org xxx.  www.berkanaservices.be
    • Februari 2006 Pan●psisPan●psis is een uitgave van In deze Pan●psis:OrgPanoptics te Rijswijk, ● Community for Equivalenceexclusief voor relaties, ● Manage the Whole, ja hoe?onder redactie van ● Lyrische management lyricsCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Foucault voor managers ch@panoptics.org ● Divergentie in convergentie 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● We moeten ánders presteren!Managing the Whole ‘Community for Equivalence’ HersenPanneHoe transformeer je macht,territorium en willekeur tot Macht, willekeur en territoriumgedrag lijken de manage- Normally songs are about peoplegelijkwaardigheid, verbon- ment technieken van deze tijd te zijn. Misschien omdat ze This is a song about organizationsdenheid en zingeving? Tja… tot ‘quick wins’ leiden. Diezelfde managers vragen zich af But the thing is, how I see it: waar die quick wins eigenlijk toe dienen. Ergens onder die Organizations are People!Verticale Dialoog, construc- door de omstandigheden aangemeten maskers gloort hettief gesprek tussen beleidspro- The shareholder’s calling, you’d better pick up diepgewortelde inzicht dat duurzame prestaties zich prima It is your last warning, the price must go upducenten en beleidsconsumen- laten verenigen met principes als gelijkwaardigheid, He wants a decision, without any doubtten, is hét middel om de hië- zingeving en verbondenheid. Vier ‘sociocraten’ bundelen Six hundred to fire, and there’s no way outrarchische verhouding positief hun krachten en gedachten om dit inzicht te laten groeien:te gebruiken. Door het betrek- You must keep it simple, it’s all about focus “Op 2 februari 2006 hebben wij So you get it done soon, without hocus pocusken van middenkader en me- een start gemaakt met het op- And that’s how you manage, with slightdewerkers bij de beleidsvor- hesitation richten van een "Community forming creëer je draagvlak en Equivalence". Wij willen een ge- Just try to forget it, in your next long vacationmotivatie voor de uitvoering. meenschap vormen van mensen Hey big C.E.O., come follow your HeartHorizontale Samenwerking die elkaar vinden rond het idee Manage the Whole, in stead of the parts.is de manifestatie van verbon- van gelijkwaardigheid in samen-denheid, tussen managers en leven en samenwerken. Het do- But focus is narrow, and the business complex De initiatiefnemers v.l.n.r.: Jacob dehun afdelingen wel te verstaan. So much for the planning, you don’t know Vries Robles, Roland Angenent, Cees mein is hierbij ruimer dan alleen what’s nextAlles draait om het (in)zien van Hoogendijk en Marcel van Marrewijk sociocratie. Daarnaast laten we It’s all about people, and panoptical gazede gehele procesketen richting ons inspireren door andere visies zoals bijvoorbeeld die van A Communication; you will be amazedde klant, en het zich (willen) Great Place to Work (trefwoorden: geloofwaardigheid, respect,gedragen als schakel daarin. eerlijkheid, trots en kameraadschap). Maatschappelijk gezien Search for coherence, it sometimes existsIntegrale Verbetering valt of Words are much clearer compared to your fist kun je ons initiatief plaatsen in de momenteel sterk opkomende Make co-workers happy, and then in the endstaat bij het (h)erkennen van stroming van "cultureel-creatieven", mensen die echt inhoud The firm runs itself, without managementde cyclische leer- en verbeter- willen geven aan begrippen als authenticiteit, ecologie, non-relatie tussen ‘enablers’ en discriminatie, non-materialisme en leefbaarheid. Wij willen als Hey big C.E.O., come follow your Heart‘results’. De manager die alleen Community for Equivalence het instrumentarium ontwikkelen om Manage the Whole, in stead of the parts.nog op resultaat stuurt, komt dit soort waarden in de praktijk te brengen in organisaties.” [Voel je vrij je eigen muziek erbij tezichzelf vroeg of laat tegen.  <<lees verder in de rubriek NetGenoten>> componeren. CH]  Liever úw quote!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Management of “We willen ons toeleggen op zelfmanagement? de toepassing van gelijkwaar- Dat is de grote digheid in grote organisaties. vraag die we ons, We verwachten hiervan de www.uvh.nl “Samenwerken komt van in maatschappij beste bijdrage aan de samen- PhD-DBA pro gram samen werken” en bedrijfsleven, Humanization o f Organization leving. Grootschalige onderne- dagelijks zouden Freek Paludanus moeten stellen. mingen vormen een hefboom voor maatschappelijke veran- WAT IS WIJSHEID? De grote Franse dering. Zowel het systeem als Divergentie in convergentie.filosoof Michel Foucault wijdde de mens kunnen evenredig Het heeft moeite en tijd gekost Freek is oprichter van Anderseen deel van zijn leven aan het om in al het aanbod van litera- Presteren, een bureau waarvan aan bod komen. Organisatie- de naam voor zich spreekt. Zijnbestuderen van machtsverhou- tuur rond humanisering van or- ontwikkeling en persoonlijke propositie laat zich eveneensdingen en uitsluitingsmecha- ganisatie iets van een weg te ontwikkeling in samenspel. als een quote noteren:nismen. Geleidelijk verschoof vinden. Immers, dat aanbod Uiteindelijk zal dit resulteren inzijn aandacht van ‘de ander’ omvat – los van kennistheorie een combinatie van én "well- Beter worden startnaar ‘de ik’. Dit zeer toeganke- en onderzoekswetenschap - so- being" én "performance" van met Anders werkenlijke boek bundelt essays en ciologie, psychologie, com- de organisatie, met uitwerking plexiteit, filosofie, organisatie- •Spelen • Maak Ze Blij • Erbijinterviews over vrijheidsprak- in de samenleving. Wanneer je kunde, taalkunde, ja wat ei- Zijn • Je Houding Kiezen •tijken en zelfzorgtechnieken.Het mag niet ontbreken op de dit letterlijk wilt “meemaken”, genlijk niet? Ik heb mijnplank van de hedendaagse meld je dan bij ons aan.”  literatuurstudie voorlopig te-manager. Niet voor niets is het info@angenent.biz ruggebracht tot drie domeinen:in 2004 weer uitgebracht.  vrrobles@wxs.nl Dialoog, Performativiteit (wat Oproep aan de Pan●psis lezer: marcel@vanmarrewijk.nl taal doet) en Machtsverhou- stuur (liefst je eigen) quotesMichel Foucault. Breekbare ch@panoptics.org dingen. Drie nog maar. Toch over dialoog, samenwerking ofVrijheid. (oorspr. 1996) en zie ook: lijkt mij het kennisaanbod nog verbetering en je vindt jezelfRedactie L. ten Kate / A. van www.sociocratica.nl op deze plek terug.Rooden. Boom Parrèsia 2004. www.kikzen.nl niet echt verkleind. “Kiezen!”,ISBN 9085060168 www.greatplacetowork.nl zegt mijn co-promotor.  info@panoptics.org VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE VERBETERING www.panoptics.org
    • Maart 2006 In deze Pan●psis: Pan●psis ● Onderzoek naar werkklimaatPan●psis is een uitgave van bij 2500 bedrijven in EuropaOrgPanoptics te Rijswijk, ● Interne Communicatie opexclusief voor relaties, weg naar Meer Betekenisonder redactie van ● Over doel(samen)stellingenCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Solving Tough Problems… ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● De drijvende Krachten van WaardenManagementInterne Communicatie Wat kunnen we opmaken uit de HersenPanneis van Grote BetekenisZolang we Interne Commu- Trust Index® bij 2500 bedrijven? Terugdenkend aan de periode waarin ik mijn doctoraalstudienicatie als afdeling blijven In opdracht van de Europese Commissie heeft Great Place fluitend combineerde met eenzien, gaan we niet vooruit. to Work® Institute Europe drie jaar achtereen onderzoek halve kantoorbaan, vijf urenMaar zodra we het als ontwik- gedaan naar het werkklimaat van 350.000 medewerkers in les op twee scholen en mijnkelingsproces beschouwen kan 14 Europese landen. Op 21 maart 2006 vond aan de Eras- zaterdag in de groentewinkel,er iets moois gebeuren. De mus Universiteit Rotterdam een debat plaats tussen be- rijst het vermoeden dat per-meeste grote organisaties heb- leidsmakers, adviseurs, onderzoekers en vertegenwoordi- soonlijke effectiviteit evenre-ben drie fasen voor de boeg. gers van sociale partners, met de bedoeling een gezamen- dig is met het aantal werkver-Fase 1 is het zodanig beheer- lijke bijdrage te leveren aan het formuleren van conclusies. banden dat je onderhoudt. Ensen van informatievoorziening, dat deed mij weer denken aandat medewerkers letterlijk we- een workshop, waarin ik deten waarvoor ze het doen. leden van een management-Fase 2 is het stimuleren van team vroeg een eigen doel- De Trust Index® peilt Geloofwaardigheid, Respect, Eerlijkheid, stelling te benoemen, en ver-(verticale) dialoog, waardoor Trots en Kameraadschap als criteria voor een goed werkklimaat. volgens één voor elk van hunmedewerkers serieus gaan De data-analyse duidt op vier oplopende ‘kwaliteitsniveaus’ teamleden. Dat resulteerde inmeedenken en meepraten. respectievelijk binnen Mediterrane, Angelsaksische, Rijnlandse en een matrix van doelstellingen,Fase 3 is het bouwen aan een waarvan het grootste deel Scandinavische landenclusters. Op uitnodiging van Marcel van“working community” waarin intercollegiaal was bepaald, Marrewijk, directeur GPTW Nederland, en Dirk van Dierendonck,samenwerken en samenleven die een hoop stof deed op- universitair hoofddocent RSM Erasmus, nam ondergetekende deelnormaal gedrag is. waaien, maar die tegelijkertijd aan een levendige en kritische conversatie over thema’s als:Dit proces vraagt geen afde- onmiskenbaar de onderlingelingsgrenzen, maar samenwer-  de relatie tussen geografische/demografische en bedrijfscultuur; werkverbanden aan het licht  bedrijfsklimaat in relatie tot bedrijfseconomische prestaties;king van degenen die een sti- bracht. Ik denk dat de lage  de toepasbaarheid van waardensystemen (afgeleid van hetmulerende en regisserende rol effectiviteit in grote organisa- onderzoek van Clare Graves) in relatie tot bedrijfsbesturing;kunnen bekleden. Stel mensen ties wordt veroorzaakt door-  de wenselijkheid van organisatieontwikkeling in de richting vansamen verantwoordelijk voor dat managers veel te weinig Rijnlandse en Scandinavische modellen.goede communicatie, en ont- doelstellingen van collega’s opmoedig territoriumgedrag.  Meer weten? Verder praten? Mail naar ch@panoptics.org. hun eigen bordje hebben.  Liever úw quote!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Adam Kahane, Gert Bij en Ed Peelen. Volgens “Wat waard is gedaan te derde gene- mij vormen zij de belichaming worden, is waard goed ratie in Shell van het begrip “complemen- gedaan te worden.” scenario plan- tair”. Zij zijn het die de waar- www.uvh.nl ners, na Arie PhD-DBA pro gram “Deze kreeg ik in mijn jeugd densystemen, ontleend aan de Geus en Joe Humanization o f Organization mee bij een transportbedrijf Don Beck’s Spiral Dynamics, Jaworski. Zijn waar ik op de zaterdagen stelling, die ik maximaal toegankelijk hebben gemaakt voor gebruik in orga- WAT IS WIJSHEID? hielp met wassen, smeren,van harte onderschrijf, is dat Wat is data? Data is ‘stuff’, ver- schuren, schilderen etc. Ik nisaties. Hun individuele waar- wilde me nog wel eens (te)er niet zoiets bestaat als sim- den assessment kan digitaal telt de professor. En wij zoekenpele oplossingen voor serieuze ‘rich data’. Dan bedoelen we niet makkelijk van een klusje worden afgenomen. De nabe- afmaken, en dan kwam mijnproblemen. Die zijn namelijk bergen statistische gegevens. spreking is weer heel persoon- "leermeester" naar me toe enén dynamisch complex (geen (Filosofen talen niet naar steek- lijk. Het waardenprofiel is uite- zei dit tegen me. Dit speeldeduidelijke oorzaak-gevolg), én proeven.) We proberen zo goed raard kleurrijk, en vooral zeer pak m beet ruim 20 jaargeneratief complex (ze ont- mogelijk te zien wat er gebeur- informatief over systemen die geleden, maar het is zonwikkelen zich zeer onvoorspel- de. (En laat dat tussenvoegsel ten grondslag kunnen liggen spreuk die blijft hangen en ikbaar), én sociaal complex (de ‘werkelijk’ maar weg.) ‘Bracket- aan het gedrag van individuen ing’ heet dat volgens fenomeno- nu nog wel eens voor mezelfbetrokkenen hebben sterk uit- en groepen. Maak kennis met loog Husserl. En wees er volledig én naar anderen hanteer.”eenlopende standpunten). Hetoplossen van deze problemen twee zeer mensgerichte van doordrongen dat, in het be- professionals.  Rik Verburgtvraagt het herkennen en er- studeren van organisaties (ofwel OPS Performance Director, DHLkennen van complexiteit. Een sociale interactie), observator enlekker leesbaar, leerzaam, onderzoeksobject elkaar continu Oproep aan de Pan●psis lezer:leuk en liefdevol boek.  beïnvloeden. Een letterlijk uitge- stuur (liefst je eigen) quotes schreven interview is ‘data’, over dialoog, samenwerking ofAdam Kahane, Solving Tough verbetering en je vindt jezelfProblems. San Francisco, soms zelfs ‘rich data’. Dan kan op deze plek terug.Berret-Koehler 2004. de analyse beginnen. Maar ja, www.waardenmanagement.nlISBN 1 57675 293 3 wat is precies analyseren?  info@panoptics.org VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • April 2006 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● OrgPanoptics méégemaaktOrgPanoptics te Rijswijk, ● Integrale daadkracht?exclusief voor relaties, ● Onder-nemen of –krijgen?onder redactie van ● Synchronicity = FlowCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Grote steun, echte liefde ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Schrijven om het ‘echie’ ● Steven stroomt…INTEGRALE DAADKRACHT OrgPanoptics één jaar onderweg HersenPanneWaarom staat er sinds kort Org Panoptics “De weg naar een Ondernemen. Jammer dat het Org Panoptics Managing the Whole inspirerende dialoog”geen ‘integrale verbetering’ Essentie Managing the Whole etymologisch woordenboek pasmaar ‘integrale daadkracht’ Org Panoptics drs. C.J. Hoogendijk Haagweg 147 bij de letter K is. Ik had graagonderop het briefpapier? de oorsprong van dit woord 2281 AG Rijswijk ...van gedacht beleid tlf 070 3193614 fax 070 3191571 Filosofie Contact naar gedaan beleid... opgezocht. Ik vind het een gsm 0616 68 20 98 VERTICALE DIALOOG - HORIZONTALE SAMENWERKING - INTEGRALE DAADKRACHT info@panoptics.org Aanpak Netwerk KvK NL-27276570 BTW NL0588.79262B01 beetje raar. Net als ‘bijzonder’, een samenstelling van ‘bij’ en Dienstverlening conform de gedragscode van de Orde van Organisatieadviseurs Expertise Ervaring www.ooa.nl ‘zonder’. Of ‘volledig’. Vol en Switch to English Download hier het OrgPanoptics Afspraken en Tarieven Kader CONTACT leeg. Gekke woorden. Denk ik aan entrepreneur dan heeft dat ‘onder’ in ondernemen mogelijk Hierboven de eerste en laatste pagina – voor zover jeDialoog doe je. Samenwerking iets te maken met ‘onderling’. daarvan kunt spreken – van www.panoptics.org. Op hetdoe je. Maar verbetering krijg Iets dat zich afspeelt tussen eerste gezicht nog onveranderd. Toch aardig bijgesteld.je. Het is geen doel. Het is mensen. Daar kan ik mij wel in Zoals de slogan “van gedacht beleid naar gedaan beleid”.geen middel. Verbetering is vinden. Daarom moet natuur- Zoals de herformulering van Aanpak en Expertise. Zoalsgevolg. Gevolg van daadkracht, lijk het bijvoegsel zelfstandig de downloadpagina met relevante publicaties. Wie van deintegrale daadkracht, om pre- aan ondernemerschap worden Panopsis-lezers wil de moeite nemen om er nog eenscies te zijn. Doelen SMART toegevoegd. Anders klinkt het nauwgezet doorheen te surfen en ondergetekende temaken: doen! Excellent mana- niet zo spannend meer. Oké. voorzien van opmerkingen en aanbevelingen? Bedankt!gementspel: doen! Teamrol- Zit ik nog wel in mijn maag Dank vooral aan al degenen die OrgPanoptics letterlijk méémaaktenmanagement: doen! Change met dat ‘nemen’. Kan toch niet en méémaken: Willem Jan van BIC; Harmen van Van Gansewinkel; waar zijn? Mijn kortstondigeWorkout: doen! After Action Ronald, Gerjo, Michel, Fred, Marijke van DHL; Renze, Dick, Ellen van ondernemerservaring zegt meReview: doen! Alle bordjes Ready4Work; Hans van Cirm; Lisette, Harry van The Greenery; dat er weinig te nemen valt.draaiende houden: doen, doen, Marcel van GreatPlacetoWork; Gert en Ed van WaardenManagement; Maar er is wel veel te geven.doen! OrgPanoptics bevordert Frank en Bram van Mpire, Robert van ParkerBrady, Jan, Eelco, Marco, Jezelf bijvoorbeeld. Of advies.dialoog, samenwerking en Henriëtte, Onno, Karin, Roland, Jacob, Freek, Ory, Wim, meer Hulp. Inspiratie. Daar krijg jedaadkracht. De klant doet het, Wimmen, meer Hansen, Martin, Tom, Steven, Rik, Edward, Joep, altijd wel iets voor terug. Deboekt het resultaat. Zo ziet Marc, Mark, Erik, meer Harry’s, Henk, Jos, Arie, Edwin, en alle lezers zelfstandig ondergever alsdienstverlening er toch uit?  van Panopsis die hier ook horen te staan. Perfect reisgezelschap!  ‘krijger’, is dat niet mooi? Liever úw quote!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten The hero’s Zelfstandig ondernemerschap. “Panta Rei.” journey, de Het begrip wordt steeds meer “Alles stroomt. Hij is weliswaar van barre maar contradictio in terminis. Geen Heraclitus, maar hij zit al in mijn leerzame vrijheid zonder gebondenheid. www.uvh.nl achterhoofd sinds ik een vrij tocht die PhD-DBA pro gram ingrijpend verandertraject bij een Vandaar continue aandacht en iedereen Humanization o f Organization chemieconcern begeleidde. Alles is lof voor netgenoten. In deze ooit zou in verandering, niets blijft wat het willen ma- Panopsis de belangrijkste van allen: Karin Lievers, mijn dier- WAT IS WIJSHEID? is. Dat geldt voor goede en voor minder goede tijden. Het helpt ons ken. Helaas, bare echtgenote en lieve vrien- Bewondering voor Friedrich relativeren.”alleen weggelegd voor helden. din. Moeder van onze zes kin- Nietzsche, aartsvader van deHelaas? Helden weten van postmoderniteit. We lazen zijn Steven de Wit deren. Steun, toeverlaat en lo-zichzelf niet dat ze held zijn. Genealogie van de Moraal. Wát Consultant Organisation Transition gistiek brein. Maar ook leer- Support, European CoordinationEen hoopgevend boek dus. een vragen! “Wat is eigenlijk kracht humanistische vorming. Centre DHL Worldwide NetworkOver ondernemerschap. Over de waarde van waarden? Waar En daarmee inspirator vooringrijpende verandering. Over komen de begrippen goed enpersoonlijke ontwikkeling. trainings- en ontwikkelingspro- slecht vandaan? Is het goede “Om te kunnen verbeteren gramma’s. Spelend leren is moesten we eerst andersOver keuzes maken. Over verzonnen door de slechten? niet alleen leuk en goed voor En waarom waren zij dan de leren denken.”fouten maken. Over in je ‘flow’ kinderen. Het is net zo leuk en slechten?” We moeten op zoekkomen. Oké, op zijn Ameri- “Van een klant die in één jaar eenkaans gedramatiseerd. Maar o goed voor volwassenen. naar het ontstaan van schuld, succes van €19M bereikte met dezo nuttige stof voor mensen en ons afvragen waarom straf realisatie van een integraal KAMdie bereid zijn de leiding te lijkt te zijn doorgeschoten tot systeem onder onze leiding. We hadden in plaats van een fee eenaanvaarden, van een team of een vereffening die niets meer % af moeten spreken…!”van hun eigen leven.  met de oorspronkelijke aflos-Joseph Jaworski, Synchronicity, sing van doen heeft. Niets is Willem Jan v.d. Veldtthe inner path of leadership. zijn. Alles is worden. Mijn pro- Business Improvement ConsultancySan Francisco, Berret-Koehler motor meldt dat ik meer moet karinlievers@tiscali.nl Blijven sturen die quotes!1996. ISBN 1 57675 031 0 schrijven en minder lezen.  VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • Mei 2006 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Lerende organisatie lévenOrgPanoptics te Rijswijk, ● Beleidsdialoog verheldertexclusief voor relaties, ● Wie of wat is authentiek?onder redactie van ● Besluit beter met consentCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Weldenkende daadkracht ch@panoptics.org ● Look at Me Writing 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● De filosofie van Wim BoumanHET MEE-MAKEN VAN Leve de Levende Organisatie HersenPanneSTRATEGIE EN BELEID Walk your talk. Moet dat nuNiemand weet zeker of een echt? Volgens het Heisenberggekozen strategie goed is. onzekerheidsprincipe verandertIs dat de reden dat hij soms het gedrag van elementairezo weinig draagvlak krijgt? deeltjes zodra je de microscoopStrategie bepalen is de kunst erop zet. Dus door er naar tevan het nee zeggen, het ultie- kijken, verandert datgene waarme kiezen. Toch is er geen ga- je naar kijkt. Erg lastig voorrantie dat de gekozen strategie onderzoekers, die invloed optot realisatie van de doelen In één maand was ik getuige van de Great Place to Work hun onderzoeksobject. Stel, ikleidt. Deze zware verantwoor- prijsuitreiking, een Great Place to Live ontmoeting en het bestudeer de authenticiteit vandelijkheid van het senior mana- IIP/GPTW Hoogvlieger evenement in de Delftse Calvé- leiders, en ik vraag de Dalaigement wil wel eens leiden tot fabriek. Het is een waar genoegen vast te kunnen stellen Lama: “Vindt u zichzelf authen-multi-interpretabele beleids- dat de menselijke kant van organiseren terrein wint. tiek?” Wat betekent zijn Ja?teksten. En tot dito verwarring Wat betekent zijn Nee? In hetonder de medewerkers. Sug- De vijf gekleurde vierkanten markeren de Trust Index® van stellen van de vraag beïnvloedgestie: laat de lagere echelons GreatPlacetoWork®, die organisaties toetst op geloofwaardigheid, ik de situatie. Nog eentje. Klantdelen in die verantwoorde- respect, eerlijkheid, trots en kameraadschap. De Hoogvlieger is de vraagt aan leverancier die be-lijkheid en betrek hen serieus jaarlijkse prijs voor organisaties met de hoogste LeerIndex® , een kend staat om zijn Customerin de vorming en formulering maatstaf voor leren en verbeteren, ontwikkeld door GPTW samen Intimacy: “Ik wil dat je geenvan strategie en beleid. Grote met Investors in People®. Steeds meer organisaties nemen de moeite informatie over mij verzamelt.”kans dat het draagvlak groeit – en hebben het lef – zich aan dergelijke standaards te meten. Nieuw Wat doet de leverancier? Tja.en veel meer medewerkers de is GreatPlacetoLive, Pentascope’s initiatief met Noor Bongers (foto) Moet onze daad dan maar nietdoelen snappen en nastreven. als lichtende stimulans, samen met GreatPlacetoWork en kunste- in lijn zijn met onze praat? naarsgroep De Nieuwe Garde. Zo streven we naar een aangename Natuurlijk wel. We moeten het werkomgeving én een fijne leefomgeving. De relatie met dialoog en alleen niet proberen te meten! samenwerking is uiteraard evident. Zie uit naar de GPTL-krant!  Dit geldt trouwens ook voor Zie www.greatplacetowork.nl, www.iipnl.nl, www.greatplacetolive.nl. “Bent u betrouwbaar?” Download mijn GPTL-reflectie op http://www.panoptics.org/OP_Publ.html. Breng puurheid liever niet ter sprake… Liever úw quote!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Je kunt een Let op! Dialoog kan heel effec- besluit auto- tief zijn. De relatie met daad- ritair door- kracht is dan ook impliciet. Zo drukken. Of ook het verband tussen inte- www.uvh.nl je kunt de grale daadkracht en mijn dier- PhD-DBA pro gram “Om te ontmoeten, meerderheid bare netgenoot Ory Zurr. Be- Humanization o f Organization moet je ont-moeten.” sluitvaardigheid is zijn tweede van de stemmen naam. Ory krijgt onder com- WAT IS WIJSHEID? plexe omstandigheden ambiti- laten euze doelen gerealiseerd. Of “Opeens werd mij duidelijk dat winnen. (En ik niet echt kan schrijven zon- “Ontvangen en aangenomen het nu gaat om business pro-de minderheid dus laten cess optimization, een IT-pro- der zoiets als een schrijfplan. van mijn coach bij Nuon.verliezen.) Consensus lijkt een ject of als interim-manager. Tegelijkertijd houd ik vast aan Denkvoer voor maanden, enutopie, zeker bij complexe De effectiviteit straalt van hem mijn motto Niets gaat zonder echt niet alleen omdat ie zovraagstukken. Is het nodig dat af! Maakt hem dat tot een plan, maar niets gaat volgens leuk geformuleerd is.“iedereen het volledig eens doener pur sang? Welnee, daar plan. Ik heb altijd behoefte aan Verwonderen is het uitstellenis”? Wat heb je eraan: alle ligt vooral ook denken aan ten zicht op het gehele plaatje.” van je oordeel. Ben ikneuzen één kant op gronslag. Zijn weldenkendheid Woorden van deze strekking onbevangen? Ben ik(tunnelvisie)? Wat te denken staat mede in dienst van zijn vormen het begin van een ontvankelijk?.” promotieonderzoek naar de schriftelijke ontboezeming geti-van tolerantie in de vergade- effectiviteit van management-ring: het besluit is genomen teld “Look at Me Writing”. Dit interventies bij organisatie- Wim Boumanals niemand er bezwaar tegen kreeg ik dus wél op papier, veranderingen. ory@zurr.nl heeft. Dat heet consent, een waar het eigenlijk de bedoeling Informatiemanager bij Nuonkernpunt in “Sociocratie, het was de eerste pennenstrekenorganiseren van de besluit- van mijn proefschrift te produ- Oproep aan de Pan●psis lezer:vorming” van Gerard Enden- ceren. Wil je met mij meeleven stuur (liefst je eigen) quotesburg. Zijn boek is helaas niet dan kun je dit stukje zelfschrift over dialoog, samenwerking ofmeer te koop. Voor geïnteres- downloaden en meelezen.  verbetering en je vindt jezelfseerden wel te leen, in de bieb karinlievers@tiscali.nl http://www.panoptics.org/OP_Publ.html op deze plek terug.of bij ondergetekende.  VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • Juni 2006 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Leiderschap in LoppersumOrgPanoptics te Rijswijk, ● De output van een workshopexclusief voor relaties, ● De waarde van prioriteitenonder redactie van ● Over de waarde van waardenCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Levenskunstenaar Frank ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● De quote van Anja OverdieckWORKSHOP-OUTPUT Het Verdrag van Loppersum HersenPanneHet is bekend: een proces BAT Niemeyer wil winnen met ‘Leadership on all Levels’ Het was in de tijd van Timelevert output en beoogt een Manager® en Time System®, deeffect. Output is “wat er is”. ringband-agendasystemen voorEffect is “wat er gebeurt”. de moderne manager. NietOok een managementwork- slechts voorzien van lerenshop kun je als proces zien. omslag en bladwijzer met inge-De output van een manage- bouwde rekenmachine, maarmentworkshop? Veranderde ook basis voor een driedaagsemanagers natuurlijk. Veranderd training time management. Ikin de zin van “voorzien van Met “Made in Groningen” als voornaamste drijfveer boog zei toen: “Kom je tijd tekort?nieuwe inzichten”. Inzichten die het managementteam van een van Neerlands erfgoed- Schrijf je in voor zo’n cursus enhopelijk zo sterk én collectief zeg op het laatste moment af. bedrijven zich over de continuïteit van haar organisatie.zijn dat ze tot nieuw gedrag Dan heb je tijdwinst geboekt.” Hotel Spoorzicht te Loppersum was plaats van handeling.leiden. Gedrag dat ervoor zorgt En dan die actiepunten, tedat er iets nieuws gebeurt. We hebben het over BAT Groningen, voorheen bekend als Koninklijke voorzien van prioriteit 1, 2 ofVoorwaar een effectieve work- Theodorus Niemeyer, thans onderdeel van de Other Tobacco Products 3. Ooit toegekomen aan eenshop! Waar gaat de redenering Branch van British American Tobacco. Verreweg de kleinste divisie, actie met prio 3? Bedoel ik. Inmank? Nieuwe inzichten leiden met van oorsprong een ambachtelijk product. Marktomstandigheden, die tijd rees bij mij het inzichtniet per se tot nieuw gedrag. opname in een corporate onderneming, ingrijpende reorganisaties en dat actiepunten van generleiKennis, kunde en overtuiging bewonderenswaardige verbeterprocessen op het gebied van TPM, waarde zijn, als ze in feitezijn ook belangrijke ingrediën- Total Productive Manufacturing, hebben de Groningse organisatie op slechts een afspraak met jezelften. Net als nut en noodzaak, een belangrijk keerpunt van haar ontwikkeling gebracht. De basis vormen. Deze actiepunten kunen sociale controle. Daarom voor een winnende organisatie is gelegd. Nu gaat het erom de mede- je naar believen doorschuivenmoet een managementwork- werkers te stimuleren en te steunen in het steeds beter omgaan met of van een nog lagere prioriteitshop nóg een output hebben: de aangereikte verantwoordelijkheden op de eigen werkplek. De crux voorzien, en uiteindelijk onge-een schriftelijke verklaring van is Coachend Leiderschap. In Loppersum kwam het MT tot heldere straft weer van je lijst verwij-de opgedane inzichten en tot inzichten en afspraken over een programma voor duurzame training deren. Conclusie: échte actie-welk gedrag die zouden moe- en ontwikkeling op alle managementniveaus, zichzelf niet uitgezon- punten bevatten een afspraakten leiden. Visie. Voornemens. derd. Met het “Verdrag” etaleert het MT haar visie en strategie en met een ander, en hebben danBelofte. Vertrekpunt voor actie.Voorwaarde voor effect.   verbindt ze zich aan het succes van dit ambitieuze programma.  ook altijd prioriteit één.  Liever úw quote!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Nietzsche aanbe- Bewust Veranderen luidt het velen? Het staat motto van de tweemansforma- zo pretentieus. tie Mpire, bestaande uit Bram En om eerlijk te de Landtsheer en Frank van www.uvh.nl zijn, bevat ik de Elsdingen. Vooral dat “bewust” PhD-DBA pro gram “De meest effectieve inhoud van De is iemand als Frank, die ik hier Humanization o f Organization mensen houden met trots vermeld, op het lijf Genealogie van luisteren en praten in de Moraal zelf geschreven. Bewust van zijn WAT IS WIJSHEID? evenwicht.” kwaliteiten op het scheidsvlaknog niet helemaal. Ik ga even van informatie en organisatie. Er is weer twijfel… Leuk hoor,voorbij aan het controversiële Heel bewust gestart met het dat ene humanist Coornhertkarakter dat sommigen het Mpire-netwerk, gevuld met al stelde dat zij die niet twijfelentoedichten. Maar tegelijkertijd zeventig ‘eenpitters’. Een flin- niets zullen leren. Ik betwijfel “Dit was mijn leermomentis de eerste helft van dit boek ke voorkeur voor het humane of mijn ‘(re)search’ naar ‘verti- tijdens het Hoogvliegerzó relevant, in deze tijd waar maakt merk- cal dialogue’ daadwerkelijk het evenement 2006.”de ene na de andere organisa- baar deel uit gezochte zal opleveren. Iktie de nodige waarden in haar van Franks be- dacht dat ik het gezien had inmedewerkers wil pompen. En nadering. Hij de organisatie die ik als mijn Dr. Anja Overdieckhet is ook zo briljant geschre- toont zich een proeftuin beschouw. Enkele H20 – Human to Organization ware levens- interviews verder weet ik hetven. Alleen al de vraag: “Wat kunstenaar, dieis de waarde van waarden?” even niet zo zeker meer. De van elke net-Ja, dit is managementlitera- intentie wás er, bij sommige werkdag eentuur, al kan het even duren onvergetelijke managers. Maar was er echtvoordat we het daar over eens belevenis maakt. Niet in het sprake van het (tijdelijk) inle- Oproep aan de Pan●psis lezer:zijn geworden.  minst door de culinaire hoog- veren van de macht, teneinde stuur (liefst je eigen) quotesFriedrich Nietzsche (1844- standjes, waar hij duidelijk de een beleidsdialoog te kunnen over dialoog, samenwerking of1900), De Genealogie van de hand in heeft. Vind hem op voeren? Of maak ik mijn defini- verbetering en je vindt jezelfMoraal. 2005 Arbeiderpers. www.mpire.nl. Bereik hem tie nu te ‘ideaal’? Zou best op deze plek terug.ISBN 9029563818 op fve@mpire.nl. kunnen. Er is weer hoop…  VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • Juli 2006 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Spiritualiteit uit eigen tuinOrgPanoptics te Rijswijk,exclusief voor relaties, Laten we wél wezen, besteonder redactie van lezer: “the linguistic turn” isCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor voor managers en organisaties ch@panoptics.org een belangrijk goed. Maar het 0616 682098 Managers en andere Organisatoren gaat natuurlijk om de beelden! Spiritualiteit uit eigen tuin… In tuinieren zijn werkelijk álle lessen te vinden: lange termijn visie, een plan, geduld, diversiteit, harmonie, noeste arbeid, cyclische ontwikkeling, infrastructuur, ‘enablen’, afhankelijkheid van omstandigheden, snoeien besproeien, output versus effect, genieten, onderhouden. HersenPanne tuinseizoen=organisatieseizoenTUIN ALS METAFOOR Als enige komt deze foto niet uit eigen tuin. Wel is hij gemaakt door onzeWindowdressing of visitekaartje? jongste netgenoot Dwight, in park Clingendael, en zeer toepasselijk, toch? Liever úw quote! NetGen●ten WAT IS WIJSHEID?BOEKEN●BABBEL Hoezo, postmodern?The Name of the Rose? Het web als rolmodel… “Proberen en snoeien doet leren en bloeien.” van gedacht beleid naar gedaan beleid, ook in en om het huis www.panoptics.org
    • Augustus 2006 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● CNV Vakcentrale verbetertOrgPanoptics te Rijswijk, ● Wie heeft de project-aap?exclusief voor relaties,onder redactie van ● Verantwoordelijkheid delen ● Schrijver beschrijft schrijvenCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ch@panoptics.org ● Hopen doet (samen)leven 0616 682098 Managers en andere OrganisatorenWie heeft de Projectaap Wanneer precies begint zoiets? HersenPanneVeel projecten produceren en Interne Communicatie en Samenwerking Vakcentrale Met een Engelse relatie sprakinstalleren een nieuw instru- ik over het boek “I always getment, en dat is al moeilijk my sin”, over het soms bizarregenoeg. Maar hoe te handelen Engels van Nederlanders. Eenals het project nieuw gedrag boekje waar hij mij op attentmoet opleveren? maakte overigens. Hij verbaas-Voor materiële producties is een de zich over het foutief gebruikgedetailleerd plan gewenst. De van “to learn” en “to teach”,opdrachtgever kan het dan dele- kennelijk veroorzaakt doordatgeren. De aap zit op de schouder wij beide termen (te slordig)van het projectteam. Met goede Vijf mensen droegen het projectplan “Interne Communicatie associëren met ons werkwoordspecificaties lukt dat in elk geval en Samenwerking CNV Vakcentrale”. Vier vertegenwoordigers “leren”. We kwamen op zijn or-tot de installatie. Voor immate- uit de lijnorganisatie, één speciaal aangesteld als project- ganisatie, waar “responsibilityriële doelen ligt het anders. De leider. Te lang naar hun zin liet concreetheid op zich wachten. to the square metre” een doel-relatie tussen specificaties en de Hoe lovenswaardig de doelstellingen en maatstaven ook waren stelling is, en waar ik betrok-‘deliverable’ (lees: vertoond ge- beschreven, er bleef iets ondefinieerbaars knagen in de geesten van ken ben bij de daartoe voor-drag) is minstens dynamisch. De Anke (P&O), Frida (Communicatie), Rita (Scholing), Yvon (Bestuur en waardelijke management trai-aap alleen bij het projectteam Beleid) en Suzan (Projectleiding). Wie had nu eigenlijk welke aap op ningen. Het frappeerde mij datgaat niet werken. Juist een onaf de schouder? Een goede voorbereidende discussie over ‘deliverables’ ook hier een taalkwestie vanplan is nu van dienst. Een plan en ‘stakeholders’ en een hoogst effectieve teambijeenkomst op de belang is. Praten Nederlandsedat steeds weer herbeschouwd Helenaheuvel brachten helderheid. Het eerste en voornaamste pro- managers over het delen vanmoet worden. Door de doelgroep, duct van het projectteam werd een concept Bestuursverklaring met de verantwoordelijkheid, dan isdoor voorbeeldbetrokkenen, door Uitgangspunten, Activiteiten en Verantwoordelijkheden inzake de te “verdelen” het woordbeeld.de opdrachtgever. Ongemerkt is verbeteren interne communicatie en samenwerking. Daarmee werd Hoe anders is het met dehet produceren duidelijk hoe de rolverdeling dient te liggen tussen bestuur, leiding- Engelsen bij wie “sharing res-en installeren gevenden, medewerkers en het projectteam. Dat team heeft nog ponsibilities” veel meer geza-al begonnen. steeds de nodige actiepunten, maar in tegenstelling tot eerdere be- menlijk aanvoelt. Wij moetenEn heeft ieder- naderingen hebben die vooral betrekking op “in stelling brengen” van beter onderscheid maken tus-een de aap op bestuur en management, en op ondersteunen en bewaken van sen delen van en delen in dezijn schouder. gerichte competentieontwikkelingsprogramma’s. Ter discussie.  verantwoordelijkheid!  Liever úw quote!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Het woordbeeld Hier links staat één van zijn pen- “Integreren is van “performativity” nevruchten. Hij vraagt zich af of het voldoende is. Want zijn boek elkaar leren.” werpt zich op. Er zijn vele inspire- is niet doel maar middel. Het www.uvh.nl “Brengt een positief focus aan in rende boeken. Dit doel is publicerende mensen ver- PhD-DBA pro gram een reorganisatie. Wat kunnen Humanization o f Organization is één van de der te helpen. Rob Visser is Net- wij van elkaar leren? Door aan weinige die uitno- digen tot actie. Genoot. Elke maand beoordeelt hij kritisch of Panopsis niet al te WAT IS WIJSHEID? beide zijden deze focus aan te brengen voorkom jeNog mooier is de ingenomen megalomaan begint te worden, Indien en voorzover mijn haantjesgedrag. Zowel vragerpositie. Er wordt niet vanuit het en nog voldoet aan het uitgangs- proefschrift het licht gaat zien, als prater komen aan bod.bedrijfsblad geredeneerd maar, punt van vriendendienst. Rob zou dat de titel “In (re-search) Overeenkomsten trekken devanuit een brede mediacontext, komt over als twijfelaar, maar of Vertical Dialogue” krijgen. aandacht van de verschillen afweging is wat er in zijn geest Inmiddels ben ik geestelijk in-naar het blad toe. Dat maakt het weg. Degene die het meest gebeurt. Kan ook niet anders gepakt door Richard Rorty, eenboek rijk. De opbouw en struc- nieuwsgierig is en het beste zogenoemd pragmatist ondertuur zijn relevant en overzichte- met zoveel artikelen op zijn luistert zal de hoogste winst de filosofen. Iemand die vanlijk. Je vindt snel wat je nodig naam, en met een huis annex boeken. Het leuke van deze mening is dat al dat denkwerkhebt. En het staat vol met leuke archief. Mag ik Rob duiden als spreuk is dat je hem ook in onze slechts van waarde is als hetvoorbeelden. Een must op de organisatiejournalist met fris oog maatschappelijke context goed de samenleving ten goedeplank bij HRM en Communicatie. voor mens- kunt gebruiken.” komt. Iemand die niet per seToch ook, vanuit de optiek dat en-werk? gelooft in de ultieme gehuma-leidinggeven voornamelijk uit Bezoek zijn niseerde mensheid, maar wiens Luc van Klink ing. MBAcommuniceren bestaat, een fijn website en drijfveer wel bestaat uit ‘hoop ABKM Program Managementmanagementboek.  daarmee een op verbetering’. Mede op basis zeer kleurrijk Oproep aan de Pan●psis lezer:Rob Visser, Een bedrijfsblad van mijn eerste onderzoeks- palet van pu- stuur (liefst je eigen) quotesmaken, van idee tot realisatie. ervaringen denk ik nu aan over dialoog, samenwerking of2005 Coutinho. blicaties.  “Hoping for Vertical Dialogue” verbetering en je vindt jezelfISBN 90 6283 462 0 www.tekstinvorm.nl als dissertatietitel.  op deze plek terug. VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • September 2006 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● PwC-ers spelen een spelOrgPanoptics te Rijswijk, ● Integrale Daadkracht?exclusief voor relaties, ● Management (soft) focusonder redactie van ● Als de leuning beweegtCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Renze klaar voor de klus ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Nieuw: Speakers CornerIntegrale Daadkracht… PwC-ers excelleren in excellence HersenPanneHet EFQM Excellence Model Managementfocus, wat ís datbestaat niet zozeer uit gebie-den als wel uit pijlen, die een eigenlijk? Focussen schijnt eenverbetercyclus aanduiden. managementvaardigheid te zijn. In het licht van integraal management roept dat meteen vragen op. Kun je focussen op meerdere zaken tegelijk? Moet de projectmanager slechts gefocust zijn op zijn doelstel- Normaliter werkt het Operations Excellence team van PwC ling? Wat als er in zijn organi- partner Erik Klein Nagelvoort (foto links) aan meerdere op- satie nóg vijftig ‘major changeHet model gaf inspiratie voor The drachten en een gezamenlijk resultaat. Op 18 september programs’ gaande zijn? VijftigBusiness Improvement Game® , echter bestrééd men elkaar in het boeken van zakelijk succes. focussende projectmanagers,waarin de relatie tussen organi- Het “OE team” speelde The Business Improvement Game®. De MT’s lekker handig. Lijnmanagerssatieaspecten belangrijker is dan van The Tasty Waffle, Horizon, Vita Longa en Modela West trachtten idem dito. Zo dicht mogelijkdie aspecten op zich. Waarin de langs elkaar heen werken, heet hun onderneming uit een ietwat deplorabele situatie te halen en bin-juiste maatregelen inzicht geven dat. Toen we begonnen met nen twee boekjaren zelfbepaalde ambitieuze doelen te realiseren.in oorzaak en gevolg. Het is één autorijden, focusten wij. Op het Hoe verhielden de voor elk kwartaal gekozen maatregelen zich totgroot leerproces. En tegelijk een stuur, op de spiegels, op de zowel de waarde als de prijs van hun organisatie? De rode pijlen inware simulatie. Wie kent niet koppeling, op de snelheidsme- de rechterfoto tonen de waarde-ontwikkelingen. Mogelijk had dePlanDoCheckAct? Demming toch? ter en op de weg. Als ervaren beurswaarde (=prijs), in hoge mate bepaald door financieel resultaat,Ja en nee. De C was eigenlijk autorijders focussen we niet aanvankelijk de interesse van de MT’s. Na boekjaar één volgde eeneen S en staat voor Study. Beter meer. We weten niet eens ze- verhelderend gesprek over ‘oorzaak en gevolg’ in organisatiebestu-dan Check natuurlijk. Het begon ker of het stoplicht groen was ring, over geven en dan pas krijgen en over balans tussen enablersechter al in 1920 bij statisticus toen we erdoor gingen. We en results. Toen manifesteerde zich het leervermogen van de PwC-Walter Shewart met Plan Do See. zien niet meer de delen maar adviseur. Boekjaar twee vertoonde progressie in organisatiepotentieelMag ik PCDSI introduceren? Plan, het geheel. Onze pupillen zijn bij de vier ondernemingen, waardoor het met de toekomstigeCommunicate, Do, Study and parallel gericht. Soft focus heet beurswaarde ook wel goed ging komen. Uit de evaluatie bleek dat deImprove. Ook het model ontkomt dat. Of managing the whole. managementsimulatie als leerzaam, leuk en zinvol werd ervaren.niet aan verdere ontwikkeling!  Da’s pas integraal managen! BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Beste lezer, Ik werd attent gemaakt op de Cement- What’s in a name? Renze is zijn dubbele betekenis van de titel fabriek in voornaam. Ren ze. Hij zet je in “Liever uw quote”. Uiteraard was Mexico- beweging, en is zelf ook zeer deze niet bedoeld om aan te ge- stad kon actiegericht. Zwerver is zijn ach- www.uvh.nl ven dat de vermelde quote niet niet meer ternaam. Staat open voor alles PhD-DBA pro gram goed genoeg zou zijn; de titel dat zijn pad kruist. Renze Zwer- Humanization o f Organization bevatte vooral een uitnodiging op tijd ver. Een rasondernemer uit het om jouw quote in te sturen. leveren. Doet het goede hout. Mede-oprichter van WAT IS WIJSHEID?nu helemaal anders. Elke och- Ready4Work: sociale mobiliteit, Twee citaten uit Richard Rorty’s Niettemin een goede gelegen-tend gaan volle cementwagens reïntegratie, arbo, verzuimbe- Philosophy and Social Hope: heid tot vernieuwing. Waaromop pad met dezelfde opdracht: heersing, zorg voor mensen in “Inquiry that does not achieve beperken tot quotes? Laat dezeblijf zo ver mogelijk uit elkaars organisaties. Houdster van de coordination of behaviour is not hoek van Panopsis het open fo-buurt. Direct na een bestelling Alternatieve Werk Methode, die inquiry but simply wordplay.” rum zijn voor gedachtespinselswordt de dichtstbijzijnde wagen ondernemerschap ook voor de “The only point in contrasting the van meest uiteenlopende aard!erheen gestuurd. Just-in-time ‘gewoone mensch’ mogelijk true with the merely justified ismaximaal benaderd. Dit is een maakt. In ruimere zin begeleidt to contrast a possible future with Mag ik je uitnodigen om – alsvoorbeeld van “zwermen”, een R4W dus veranderingen van the actual present.” het je behaagt – op eigen wijze,nieuwe organisatievorm. Het mensen en organisaties. Leuk en en uiteraard een netwerker Rorty maakt zwaarwegend on-boek van Geursen is een prach- leerzaam om mee samen te wer- waardig, invulling te geven aan derscheid tussen zoeken naartige bundeling van inzichten die ken. Never a dull moment met dit stukje onbeschreven blad? ‘een’ waarheid en zoeken naarmanagers verder kunnen helpen Renze Zwerver en zijn collega’s. datgene waarover mensen hetin hun almaar dynamischer en Ongetwijfeld ga met elkaar eens zijn. Het eer-complexer wordende context.  www jij onze dialoog  ste leidt hoogst waarschijnlijk verrijken.Goos Geursen. Als de leuning ready4work tot problemen. Het tweedebeweegt. Thema 2006.ISBN 9058712168  nl leidt hopelijk tot verbeteringen Speakers in onze samenleving. Hopen is krachtiger dan weten?   Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • Oktober 2006 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Viel ecDo raio tlag …?OrgPanoptics te Rijswijk, ● Mpire netwerk in dialoogexclusief voor relaties,onder redactie van ● Een vierde ethiek? ● De andere mens in focusCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ch@panoptics.org ● Albert Cath en Narratio 0616 682098 Managers en andere Organisatoren Constructief Gesprek Mpire-netwerk in Verticale Dialoog HersenPannetussen Beleidsproducent Op de conferentie “Deugden en voorstellen doen gezamenlijk voltooien en Beleidsconsumenten ondeugden in de directieka-VIEL ECDO RAIO TLAG. Wat is mer” (VNO-NCW/ISVW) sprakdat voor abracadabra op die de auteur van ‘De Geografieflipover? Simpel: je moet het van Goed en Kwaad’, prof. An-gewoon even verticaal lezen. dreas Kinneging: “Eerst was er strategie inventariseren“Begrijpen wij elkaar?” is mis- de periode van de deugden-schien wel de minst gebezigde ethiek, toen kwam de fase vanvraag tussen managers en me- In hiërarchische organisaties vergt het enige moed van de de plicht-ethiek, en we zittendewerkers. Als managers begrij- hogere management-echelons om de lagere kaders écht te nu midden in het tijdperk vanpen dat zij niet alle antwoorden betrekken in een beleidsdialoog. In een vrije netwerk- de rechten-ethiek. Mensen ei-op de Hoe-vragen in huis hoeven organisatie zoals in het geval van Mpire is geen sprake van sen hun rechten op, desnoodste hebben, en als medewerkers rangen of standen. Een perfecte voedingsbodem voor dialoog. met hulp van de rechter.” Uitbegrijpen dat zij strategie en Mpire “bewust veranderen” is de onderneming van Bram de Landts- het publiek kwam de vraag ofbeleid letterlijk kunnen “mee- heer en Frank van Elsdingen (zie ook Panopsis juni 2006). Een niet er nóg een fase komt. Volgensmaken” dan komen organisaties onbelangrijke en lofwaardige nevenactiviteit betreft het onderhouden Kinneging is de set met deug-een stuk verder in hun ambitie van het Mpire-netwerk, waar intussen 80 kleine zelfstandigen van di- den, plichten en rechten com-om continu beter te presteren. verse pluimage zijn aangehaakt. De kwartaalbijeenkomsten worden pleet. Ik betwijfel dat en denkDe enige succesvoorwaarde is bezocht door telkens zo’n 20 tot 40 deelnemers. Inspirerende, colle- aan een 2x2-matrix, waarin giale en culinair verantwoorde evenementen zijn het, waar je vele in- een vierde ethiek voor de volle-“kantelen” en de wil om af te teressante contacten opdoet. De laatste meeting stond in het teken digheid zorgt. Na de onvoor-wijken van de begane paden.  van de vraag “hoe verder?” De Verticale Dialoog werd ingezet/uitge- waardelijke deugden, de voor- probeerd om in aanzet tot een Hoe-Plan te geraken. Na een korte uit- waardelijke plichten (met name leg van de principes liep het zoals het zou moeten lopen: levendig, jegens de hogere macht) en de constructief, en met voor de beperkte tijdspanne prima ‘beleidsvoor- voorwaardelijke rechten, moet nemens’. Een mooi vertrekpunt om de niet aanwezige Mpire-leden in er nog een onvoorwaardelijke de dialoog te betrekken. Iets dat ondersteund wordt door de breed variant bestaan. Onvoorwaar- toegankelijke website www.mobilat.nl/joomla. We zijn benieuwd wat delijkheid jegens anderen. Ik doop dit Humander-ethiek en de aldus ingezette dialoog het Mpire-netwerk nog gaat brengen.  hoop deze nog te beleven.  Albert Cath: NarratioBOEKEN●BABBEL NetGen●ten Het narrativisme is de theorie, “Een recht- Als het aan Albert Cath ligt, dan die leert dat het zwaartepunt ligt streekse ver- verschuift de (management) fo- in de ‘narratio’ (Latijn: verhaal), houding met cus van de voorspellende kwan- waarin op zinvolle wijze diverse de waarheid titatieve modellen en terugblik- www.uvh.nl verschijnselen en gebeurtenissen – die vooraf- kende analyses achteraf, naar de PhD-DBA pro gram met elkaar worden verbonden menselijke (inter)actie. Als door- Humanization o f Organization tot een nieuw geheel. Het narra- gaand onder- gewinterde organisatieadviseur tivisme benadrukt dat deze syn- zoek naar de idee erachter ziet Albert de sociale complexi- WAT IS WIJSHEID? these een tijd- en cultuurgebon- uitsluit – kan teit van organisaties niet als een De 2x2-matrix van de Ethiek. den interpretatie is. En het ver- slechts de belemmering, maar juist als een Gewaagd, maar de overdenking dedigt de stelling dat manage-verhouding tot een persoon, tot mogelijkheid tot betere besturing waard. Al is het maar omdat we ment een vorm van cultuur be-een ander zijn.” Aldus Emmanuel ervan. Het ontstaan van zelfstu- (zie Hersenpanne) niet kunnen drijven is. Narratieve organisa-Levinas (1906-1995), wiens filo- ring is in feite een resultante van blijven hangen in een wereld tiekunde belicht het verhalendesofie inhoudt: onvoorwaardelijk- het toestaan van een zekere waarin individuele rechten onze karakter van het leven in en tus-heid, doen vóór denken, de op- chaos. Dat maakt management mate van samenleving bepalen. sen organisaties en maatschap-roep die uitgaat van de ander, naast kunde ook een kunst, en pelijke ontwikkelingen, waarbij Albert is bij uitstek de persoon Matrix van Voorwaar- Onvoor-verantwoordelijkheid, mijn ver- (onvoorziene, onverwachte) ge- om deze kwaliteiten bij zijn de ETHIEK delijk waardelijkplichtingen voor de ander, inte- beurtenissen met elkaar wordengriteit en transcendentie. Of en opdrachtgevers te ontsluiten. Ik- Recht- Deugd- verbonden: de sociale, culturelein hoeverre je in deze levenswij- Een beetje gericht ik haal mijn ik ontwikkel dimensie van organiseren. Nar-ze jezelf verliest, en wat dat met als “nar” en recht mezelf ratieve studie van organisatieshet totalitaire egoïsme te maken met gezonde Ander- Plicht- Humander- legt de nadrukheeft, vraagt dit boekje u af!  “ratio”. gericht ik betoon ik doe de dus op inter- Narratio dus. mijn plicht ander ‘goed’ actie, energieEmmanuel Levinas. Humanisme Vind hem op en verandering.van de andere mens (1972).Uitg. Kok Agora. albert.cath@ planet.nl  Tja, ik houd nu eenmaal van een stukje symmetrie in denken…  SpeakersISBN 90-242-7678-0  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • November 2006 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Dóórontwikkelen met AmSZOrgPanoptics te Rijswijk, ● Elkaars doelen formuleren?exclusief voor relaties, ● Transcend and Include…onder redactie van ● Great Place to Live krantCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Arie Schaap, koetsier ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Pyramide in Speakers Corner Ondeelbare Doelen… Een verlicht MT dat nóg verder wil HersenPanneDe paradox van het manage- Spiral Dynamics gaat over dement team is scheiding vanaandachtsgebieden en toch drijfveren van mensen in rela-één gezamenlijke doelstelling. tie tot wat er in hun omgevingHet recept is simpel en doeltref- gebeurt. Nieuwe omstandighe-fend. Vraag elk MT-lid één doel den vragen om nieuwe benade-voor zichzelf te formuleren en ringen en dat vormde en vormt onze evolutie van waardensys-vervolgens een doel voor elk van Dienst Arbeidsmarkt en Sociale Zaken van Gemeente ’s-Herto- temen. (Vrij naar professorzijn MT-collega’s. Formeer de genBosch staat reeds bekend als vooruitstrevend en goed Clare Graves.) Het is niet zopost-its in een matrix. Stel vast georganiseerd. In INK-termen zijn de processen optimaal. dat onze innerlijke drijfverendat in een MT niet zoiets bestaat Maakt dat de organisatie als geheel optimaal? Een zoektocht. veranderen; er komen nieuweals ‘eigen doelen’. Alle doelen Wat zijn eigenlijk betere resultaten? En hoe realiseren wij die? Dat lagen bovenop. Transcend andhangen met elkaar samen. MT- waren de leidende vragen voor de jaarlijkse ‘MD-sessie’ van het MT- Include heet dat. Van Marre-leden zijn afhankelijk van elkaars AmSZ. Het werden twee intensieve dagen die het besef van ‘heelheid’ wijk (Great Place to Work)resultaten. Probeer het eens!  bevorderden. In staccato: Van persoonlijke waardensystemen (Spiral transponeert Spiral Dynamics Dynamics) naar individuele gebruikshandleidingen. De macht om iets van menselijke naar organisa- met je organisatie te willen. Six Blind Men and The Elephant, met de tie-ontwikkeling. Willem-Jan organisatie als olifant. Hoe ziet de olifant er in de toekomst uit? Een van der Veldt (BIC) laat de INK-zelfonderzoek legt bloot dat managementmaatregelen en hun maatregelen in zijn op INK- effecten in de tijd uitgezet moeten worden. Dan de crux: het delen /EFQM gebaseerde manage- der doelen. Verrassend en toch ook weer niet. Vooral verbindend, on- ment game correlleren met losmakelijk verbindend. “Wat is mijn bijdrage in het MT, en wat bete- diezelfde waardensystemen. En kent dat voor mijzelf? Hoe steekt mijn persoonlijke verandering in dan zijn er de managers die elkaar, en wat kan of moet ik daarmee?” Walk the Change leidt langs met hun organisatie van pro- 20 verandervragen en blijkt louterend. Het prachtige weer en de uit- cesgericht naar systeemgericht gestrekte Mookerheide helpen mee. De voorbereiding tot verandering willen… Denk dan nog eens aan blijkt een verandering op zich. Complimenten aan alle teamleden Transcend & Include. Systeem voor hun bijdrage aan het geheel. Nog een opdracht in het boek “Als is geen totale vervanger van de leuning beweegt”, dat we elkaar geven. Hoe vertellen we Proces, het komt er in het onze medewerkers? Verticale Dialoog misschien? bepaalde opzichten bij! B.J. v.d. Mieden: Z.Z.P.BOEKEN●BABBEL NetGen●ten initieert de Innovatie? Arie Schaap is in allerlei opzich- “Sinds ‘92 verzorg ik maatwerk- ten een stuurman. De foto moge workshops voor kleine groepen voor zich spreken. Mede-oprich- (www.pyramide.nl). Voor een ter van Thymos Human Factor www.uvh.nl cultuurveranderingsproject deed Consulting Groep. Geeft als con- PhD-DBA pro gram ik dat voor 80 mensen! Resul- sultant sturing aan verander- en Humanization o f Organization taat: zeer positief. Niet eerder verbeterprocessen. Is in Waar- denManagement termen (dan WAT IS WIJSHEID? had men zo’n actieve workshop! Geweldig dat het lukte! Ik nam ook) behoorlijk rood. Arie is ook Als ik Coornhert moet geloven, dit keer een goochelaar en een paardenmenner, en past dit als dan leer ik ongelooflijk veel, om- danstherapeute mee voor een management metafoor toe in dat ik behoorlijk twijfel. Dat boek innovatieve vertaalslag naar or- zijn trainingen. Met het koetsie- over Verticale Dialoog, dat is be- ganisaties. In mijn boek “De ren als hobby zorgt Arie ervoor doeld voor managers. Pragmatis- mens in de 21e eeuw” introdu- dat de koets weer meer en meer me is doorgaans hun handels- ceerde ik de bewustwordings- onderdeel van ons stadsbeeld merk. Bepaald geen doorsnee- psychologie en bewustwordings- werd. Zo zit Arie graag op menig lezers van wetenschappelijk management. In 2005 richtte ik bok, letterlijk en figuurlijk. werk, laat staan van documenten de Stichting Globaliseringscen- die het predikaat ‘proefschrift’ trum op. Maak via ikverbind.nlEen krantenbabbel dit keer. Mag dragen. Zij zijn het die ik wil ver- kennis met het Ennisme. Wat isik de Panopsis-lezer attent ma- leiden tot het uitproberen van uw innovatie? Komen we tot hetken op een lovenswaardig initia- het ‘constructieve gesprek tussen Innovatieplatform van zzp’erstief dat onze samenleving moge- beleidsproducent en beleidscon- voor een inte-lijk een stukje verder kan hel- sument’. En dus moet ik ook de grale dialoog?”pen? De Great Place to Live taal van de manager gebruiken. Mvgr. Bert-Jankrant. Lees en bewonder! Kan dat tegelijk een proefschrift 0653 313147. zijn? Wellicht niet. Maar het ma- Gratis te downloaden op Vind Arie terug op nagementboek gaat vóór!  Speakers www.greatplacetolive.nl www.thymos.nl  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • December 2006 In deze trotse Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave vanOrgPanoptics te Rijswijk, Middle managementexclusief voor relaties, van BAT Niemeyeronder redactie van maakt zelf krant overCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ch@panoptics.org Plan 2007 ! 0616 682098 Managers en andere OrganisatorenFotowerk: René Keijzer, BAT Niemeyer Zie dit keer ook pagina 2 en 3! Beleidscommunicatie ten Emiel Eckstein opent met een ultrakorte toespraak tóp met The GrunnovatorVoorbereidend werk De persconferentieJohan de Veerverstrekt dekneepjes vanhet vak van Groningen, 12 december 2006. Middle management en staf van BATjournalist. Niemeyer ervaren een geheel nieuwe invulling aan hun jaarlijkse ‘Line of Sight’, de dag waarop traditioneel het beleidsplan voor het volgend jaar wordt toegelicht. Er wordt namelijk weinig toegelicht. Na drie minuten intro verdwijnt directeur Emiel Eckstein alweer van hetElk ‘redactieteam’ bediscussieert toneel, naar zijn zeggen om de persconferentie voor te bereiden. Dehet Plan 2007 en bedenkt managers weten op dat moment niet beter dan dat ze bij binnen-knagende vragen voor de komst een perskaart, een persmap en enkele persberichten rond hetpersconferentie van het MT. beleidsplan 2007 hebben ontvangen. Dan komt de uitleg: “We gaan vandaag samen een krant maken, waarin we aan al onze medewer- kers verslag doen over het plan 2007.” Iedereen gaat wat rechter op zijn stoel zitten. Een echte journalist (Dagblad van het Noorden) ver- strekt praktische tips. De persconferentie wordt voorbereid en ver- loopt zoals een persconferentie behoort te lopen. De ‘redactieteams’ gaan aan de slag. Er is veel discussie. Er komt veel kopij. Fotoredac- tie illustreert. Eindredactie, hoofdredactie, vormgeving, opmaak en druk. Half vier is de deadline. Theatersport, borrel, diner. Tijdens het dessert klinkt een fietsbel. Emiel Eckstein bezorgt de eerste gedrukte exemplaren. Morgen ontvangt elke medewerker deze unieke krant.  Wat willen wijweten van dit plan? Wat gaan wij erover schrijven? Voor en ná de kopij-deadline Eindredactie Hoofdredactie Het resultaat mag er zijn! Vormgeving VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • Impressie pagina 1 van The Grunnovator (origineel op A3 formaat)
    • Impressie pagina 8 van The Grunnovator
    • Januari 2007 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Management- en organisatie-OrgPanoptics te Rijswijk, ontwikkeling in de horecaexclusief voor relaties, ● After Action Review reviewedonder redactie van ● De wereld van (filo)SofieCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Fred’s FreshBusiness ch@panoptics.org ● Oproep Verticale Dialoog 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Mooie poëzie: De Totemvogel After Action Review De professionele en wijze HersenPanneIn de verbetercyclus Plan, Do, Succesfactoren  Hoeveel plannen kan eenCheck, Improve (vrij naar mens bevatten?Demming) is de derde stap  Beleid is pas beleid als hetcruciaal. De A.A.R. helpt mee. Fred beleden wordt. PeterZó simpel. En zó effectief. Vier  Kan beleid ook als voorstelvragen. Elke deelnemer geeft worden voorgelegd?vier antwoorden op Post-It’s. Op- Persoonlijke Verbetering  Wanneer weet je zeker datplakken en samen naar kijken. De Kater BV in Enschede staat voor het trendy café De Kater het beleid is geaccepteerd?De verbeterpunten lachen je toe! met ernaast de prettige eetgelegenheid Bistrot Grand Café.  In hoeverre kunnen middle Het café aan de Oude Markt staat op plaats 14 in de Top-100 managers en medewerkers van Nederland. De ambitie van de twee gedreven eigenaren het beleid “mee-maken”? Fred en Peter is om in de Top-10 te geraken. Wat bezielt ze?  Heelheid, integriteit en Management- en organisatieontwikkeling is niet echt gemeengoed in integraliteit zijn verwante de horeca. Maar met een bedrijf van 100 medewerkers is elke begrippen. Een beleidsplan uitdaging een managementvraagstuk. Hoe bevorder je samenwer- moet aan alle drie voldoen. king, professioneel gedrag? Hoe realiseer je de perfectie in service- verlening? Het leidend duo dacht aan een Veranderdag. Twaalf be-  Onderscheid opdrachten en drijfsleiders, teamleiders en overige vaste krachten kregen de zakelij- doelen. ke ambitie aangereikt: Professionaliteit, Effectiviteit, Perfectie. En  Slechts in de uitvoering van vervolgens de vraag: Hoe kijken jullie daar nu tegenaan, en wat is er processen worden de nodig om de volgende stap te maken? Ondanks het voor horecamen- resultaten geboekt. sen toch wat statische ‘binnen zitten’ werd het een dynamische dag.  Het zijn de doelen die het1. Wat ging goed en blijven Met veel openhartigheid, kritische noten, collegialiteit, gastgericht- proces helder maken. heid en grote loyaliteit met de business. De ploeg bleek snel in staat  Doelen van een teamlid zijn we zo doen? een heldere lijst van kritische succesvoorwaarden te creëren. Nog altijd gedeelde doelen.2. Wat ging niet goed en prijzenswaardiger was ieders vermogen tot zelfspiegeling en tot het  Hoe communiceer je beleid stoppen we subiet mee? onderling verstrekken en ontvangen van persoonlijke feedback op be-3. Wat kon er beter? dat niet af is? paalde gedragskenmerken. We maakten afspraken over versterking4. Welk idee zien we nog over  Is dialoog misschien een van goede punten en afscheid nemen van ongewenste gedragingen, het hoofd? idee? en hoe men elkaar daarin zou ondersteunen. Op het eind werden Fred en Peter bijgepraat en in het pact betrokken. De actielijst is  Een manager is ook maarEn dit regelmatig na een verga-dering, actie of projectfase.  relevanter en meer gedeeld dan ooit. De lange reis is begonnen.  een mens… BOEKEN●BABBEL NetGen●ten De Totemvogel Filosofie is voor Fred Bergmans. Fred’s business. (Klaas Holtman, juni 2003) de meesten FreshBusiness. Schoof onlangs vaak een brug naadloos aan binnen onze kring in dialoog over je kan het niet alleen te ver. Totdat van Corporate Dynamics. Alsof je hoeft het niet alleen te doen het op zekere het nooit anders was. Fred kijkt leeftijd toch je door een marketingbril. En hij maak maar contact met jezelf nieuwsgierig- faciliteert, nee inspireert fameu- Wie eerdere Panopsissen las, je hoeft helemaal niets te doen heid wekt. ze organisaties bij strategische weet wat er is gebeurd. Ik neem Maar ja, Plato, innovatie van producten en je hoeft helemaal niets een jaar pauze in mijn promotie- Kant, Hedel, diensten. Integratie van, en onderzoek naar het bestaan van je mag er zijnNietzsche, Foucault, waar begin balans tussen People, Planet and Verticale Dialoog. Bovenstaandeik? De wereld van Sophie is een Profit vormen zijn vertrekpunt. zoals je bent foto van de Universiteit voor Hu-boek voor en over Dicht de organisatie een Hoofd, manistiek is tijdelijk naar de ach-vijftienjarigen. Heb je een een Hart en Handen toe, en zijn zonder je masker tergrond verplaatst. Niet verdwe-dochter of zoon in die leeftijd, PPP-HHH Basic Model is geboren. nen dus. Mijn aandacht gaat nu met je mooie kleurengeef het kado, want dan kun je De evolutie naar Fred’s Company uit naar de praktijk. Ik wil in dia-het zelf ook lezen. Een sterke Fit Model laat zich lezen in zeer af en toe voorop loog over Verticale Dialoog. Metplot, goed geschreven, en tege- toegankelijke artikelen die je via managers. Met management con- en af en toe lekker meevliegendlijkertijd: een heldere inleiding in www.freshbusiness.com kunt op- sultants. Lees vandaag nog opde geschiedenis van de filosofie! vragen. Welke slogan past erbij? ManagementSite.nl mijn columnEen prima stap in de verrijking From Insight to Impact. Mooi hè? klaasholtman@anderspresteren.nl en snap wat ik bedoel. Doe mee,van jouw denken. Het begrip zou ik zeggen. Want wat is nu‘alter ego’ zal voor jou nooit leuker dan een boek schrijven?meer hetzelfde zijn. Sámen een boek schrijven! LeesJostein Gaarder, De wereld de column. Download hem vanvan Sofie, uitg. Houtekiet www.panoptics.org/OP_Publ.html SpeakersISBN13: 9789052408705 Reageren! En zegt het voort.   Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT
    • Februari 2007 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Verticale Dialoog rukt opOrgPanoptics te Rijswijk, ● Ben jij al een suspender?exclusief voor relaties, ● Mooi woord: meemakenonder redactie van ● Dialoog-handboekCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Dick’s zakelijke echtheid ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Corporate stories in de lift Wat is Suspending? Verticale Dialoog spreekt zich uit… HersenPanne Taal is het enige dat we hebben. Denken suggereert taal. Het re- presenteren van welke werkelijk- heid dan ook vergt taal. Taal- grapjes bieden soms duidelijk- heid door hun onduidelijkheid. Het constructieve gesprek tussen beleidsproducenten en be- Als je te ingewikkeld bent gewor-Wie zich in de dialoog ver- leidsconsumenten is op zich natuurlijk geen volstrekt nieuw den moet je je ontwikkelen (Ro-diept komt onvermijdelijk het fenomeen. Laten we ervan uitgaan dat het in sommige organi- nald Jan Heijn). Leven is hetbegrip suspending tegen. ‘Op- saties geregeld plaatsvindt. Toch spreekt het als concept tothouden’ betekent het letter- meervoud van lef (Loesje). En de verbeelding van hen die de kloof tussen de boven- en bene-lijk, ofwel ‘bij je houden’. Hè? wat te denken van het paradoxa- denwereld willen overbruggen. En zo wil het dat de VerticaleHet gaat om het bij je houden Dialoog steeds vaker onderwerp van lezing of workshop is. le woord vol-ledig? Mag ik na de-van je vooroordelen. We hebben In combinatie met het maken van Hoe-Plannen waren DHL en Van ze inleiding je onverdeelde aan-allemaal een weerbarstig filter Gansewinkel de early adopters van Verticale Dialoog. Het samen dacht voor één van de mooisteingebouwd dat open ontvangst schrijven van de BAT Niemeyer beleidskrant was een variant die in woorden die onze taal rijk is? Ikvan andermans ideeën danig de VD-familie thuishoort. Het hielp de Mpire-leden om de contouren doel op meemaken. “Ik heb hetverstoort. People don’t listen, van het toekomstige netwerk in kaart te brengen. Dit zijn VD-varian- meegemaakt.” Klinkt als: “ik wasthey reload! Het is dus de kunst ten met een concrete ‘output’. Nieuw is de Verticale Dialoog als inspi- erbij”, wat natuurlijk klopt. Maarom je eigen filters te leren ratie, als ‘masterclass’. Er vond er één plaats aan de UvA, als onder- meemaken is niet alleen aanwe-kennen. Nog groter is de kunst deel van het post-HBO programma voor schoolleiders. Het had de zig zijn. Meemaken is echt méé-om die filters te beheersen. Niet vorm van een interactief college. De illustraties boven dit artikel vin- maken! Het woord is aan dialooguitzetten, niet aanlaten, maar bij den daar hun oorsprong. De Captain’s Day voor bovenschoolse direc- deskundige David Bohm: “in aje houden. Zodat je weet hoe je teuren, komende april georganiseerd door de stichting Weer Samen dialogue, each person does notbevooroordeelt, maar dit niet in naar School, belooft een ware masterclass te worden. En er zijn weer attempt to make common certainde weg van de dialoog laat nieuwe aanvragen binnengekomen. In elke organisatie waar sprake is ideas that are already known …staan. Heel moeilijk als je je van ‘lokale vrijheid binnen globale gebondenheid’ zoekt men naar rather it may be said that theybedenkt dat in al jouw denken, manieren om draagvlak te krijgen voor nieuw beleid. De lezing of are making something in com-dus ook in suspending, dezelfde interactieve workshop blijkt in dat geval een praktisch middel om het mon, i.e. creating something newfilters actief zijn. Oefenen dus! voordeel van Verticale Dialoog samen te onderzoeken. together”. Moet je ’s meemaken! Reputatie = EmotieBOEKEN●BABBEL NetGen●ten Raymond www.godding-co.nl Het boekje On Echte zakelijkheid of zakelijke Beleving wint het van producten en Dialogue van echtheid? Dat is één van de David Bohm is vraagstukken die mijn gewaar- in dialoog over diensten. Positieve beïnvloeding van beeldvorming creëert nieuwe al geroemd op deerde netgenoot Dick Simons werkelijkheid. Topprestaties begin- deze plek. Zijn bezig houden. Zijn gelijknamig nen met vertrouwen in beelden Wholeness and pamflet is te downloaden op van het gewenste succes. Ook de the Implicate panoptics.org/OP_Publ.html. Sa- reputatie van organisaties is Wat is de column toch een vluch- Order vereist men met de eerder geroemde gebaseerd op ‘emotional appeal’: tig medium. Zo stond “Kunnen wat meer lees- Renze Zwerver is Dick de drij- krijg ik een warm gevoel bij wat ik managers een dialoog voeren?” geduld. Maar vende kracht van Ready4Work, zie en ervaar? Goed communiceren op managementsite.nl, en zo wasDialogue and the Art of Thinking bureau ter ondersteuning bij kan alleen in een sfeer waarin hij alweer overschreven door veleTogether zit er prachtig tussenin. organisatieverandering. Volgens mensen ontvankelijk zijn voor je nieuwe columns. Neemt niet weg“A pioneering approach to com- Dick is elke fusie of integratie in boodschap. Het managen van dat men goed reageerde. Vanmunicating in business and in feite een overname. Het gaat er reputatie vraagt om het managen geestverwanten tot welwillendelife” luidt de subtitel. Een zeer om de organisatieculturen in van emotie. Een corporate story doorverwijzers. Ik ben er blijtoegankelijke gebruikshandlei- aanmerking te nemen. Cameron biedt de kaders. Dit verhaal van de mee. Want de dialoog over Verti-ding om mensen in organisaties en Quinn vormen daarbij Dick’s organisatie nodigt uit tot dialoog cale Dialoog staat nog in de kin-te verbinden in plaats van te grote inspiratie. Je zou hem een met medewerkers en externe derschoenen, en kan elke vormscheiden. Dialoog als belangrijk gespiritualiseerde ondernemer doelgroepen. De van ondersteuning gebruiken.hulpmiddel in de strijd tegen de kunnen noe- verbeeldingskracht en de herken- Bedankt alvast aan hen die defragmentatie. Listening, Respec- men. Bij Dick bare persoonlijkheid van de or- moeite namen. Zij lezen dezeting, Suspending en Voicing zijn gaat zakelijke ganisatie maakt Panopsis. De column bestaat nogde basisingrediënten van een echtheid boven corporate stories steeds, en te vinden op:zeer constructieve conversatie. alles. Je vindt tot aantrekkelijk www.panoptics.org/OP_Publ.htmlWilliam Isaacs, Dialogue and hem terug via concept om duur- Pak hem er nog eens bij en vraagthe Art of Thinking Together, dicksimons@1999, ISBN 0-385-47999-9 ready4work.nl je af wie dit nog meer zou Speakers zame relaties te moeten weten. Wie weet?   Corner waarborgen. VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • Maart 2007 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Integrale leiderschapsaanpakOrgPanoptics te Rijswijk, ● Appreciative Inquiry bij EFQMexclusief voor relaties,onder redactie van ● Het MT als helikopter ● Beyond Control belooft watCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ch@panoptics.org ● Richard Coonen verlicht HRD 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Aandacht voor nieuwe normWat gaat hier Goed? Leiderschap in de Spiegel gekeken HersenPanneAltijd geweten dat het EFQM Dat het Management Team ge-Excellence Model ontwikke- acht wordt een ‘helicopter view’lingsgericht is. Dat bleek weer te hebben is geen nieuws. Maareens tijdens de laatste EFQM- dat de overeenkomst tussen MTNL bijeenkomst met als kern- en wentelwiek nog veel verderthema Appreciative Inquiry. zou strekken, had ik aanvankelijk niet gedacht. Totdat ik wederom bewust werd van de vaak tegen- Wat is het toch mooi (én effectief) als ontwikkelingsprocessen strijdige doelen die de respec- zo integraal mogelijk kunnen worden aangepakt. In dit geval tieve MT-leden nastreven. Méér het proces van leiderschapsontwikkeling bij BAT Niemeyer. omzet! Gemotiveerde medewer- Want het gaat natuurlijk niet alleen om het formuleren van de kers! Lagere kosten! TevredenerHet AI-proces bestaat uit de vijf gewenste competenties en die vervolgens te vatten in training en klanten! Hogere beurswaarde!D’s Definition, Discovery, Dream, opleiding. Het gaat erom elke vorm van communicatie met en door Meer standaards! Grotere flexibi-Design en Delivery. Het plaatje de doelgroep, in dit geval een kleine honderd leidinggevenden, in liteit! Het feit dat deze doelen sa-formuleert het als volgt. Ga niet verband te brengen met het hoofddoel: Making Leadership Happen. men op één flip-over staan zegtop zoek naar wat er mist, maar In dit geval werd de halfjaarlijkse managementdag in zijn geheel nog niets. Balanced Score Card isga uit van het goede dat er is, en aangewend om de managers zich te laten spiegelen aan diverse fa- dan ook een zeer versluierendegebruik dat om er meer van te cetten van leiderschap. In (op basis van Belbin) samengestelde titel voor dit bijzondere krachten-maken. Ofwel: versterk het posi- teams werden in een krap tijdsbestek vrolijke én zakelijke opdrach- veld. Iemand gaf mij ooit de defi-tieve. De consultant doet er goed ten uitgevoerd, die onder andere leidden tot onvermoede innovatie- nitie van een helikopter: 30.000aan te vragen: “Wat gaat hier voorstellen, bruikbare ‘soft KPI’s’ en nieuwe doelstellingen voor de onderdelen die proberen zo snelgoed?”. U had vast niet gedacht eerstvolgende ‘trust & climate survey’. Via vijf miniworkshops in car- mogelijk van elkaar los te raken.dat TNO Management Consul- rousel werden alle teams gevoed met de nodige achtergrondinforma- Dat deze machines nog steedstants het AI-concept heeft om- tie. De verantwoordelijke MT-leden lieten zich niet onbetuigd. Zij run- vliegen is geheel te danken aanarmd. Ze hebben de vijf D’s tref- den het programma alsmede sommige workshops, en zij vormden de zaken als materiaalsterkte, in-fend omgezet in vijf Nederlandse strenge doch rechtvaardige jury. Het Euroborgstadion was voor dit spectie, onderhoud en een goed-V’s: Verwoorden, Verdiepen, Gronings gezelschap niet alleen de meest logische plek van han- je dat Locktite heet. Ziet U nu deVerbeelden, Vormgeven en Ver- deling, maar tevens een hele aangename en bruikbare lokatie. complete MT-metafoor?wezenlijken. En nu dromenmaar! REACH is de norm!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Veel installatiebedrijven voldoen “Managing Stra- Eind 90-er jaren was Richard aan ISO9001 maar gaan wat afval- tegic Alignment Coonen mijn collega bij RGB The through Corpo- Change Company. Daarna kwam in dialoog over stoffen betreft hier niet goed mee om. Per 1-4-2007 wordt een nieu- rate Dialogue”, Human Capital Group op zijn we Europese norm van kracht, luidt de subtitel pad, waar hij zijn expertise op waar niet alleen installatiebedrijven van dit toch wel het gebied van HRM en HRD mee te maken krijgen. De norm typische mana- verder wist te verdiepen. Sinds heet “REACH” en staat voor: De aanhouder wint? Met betrek- gementboek. Ik enige tijd onder de vleugels van Registratie, Evaluatie, Autorisatie king tot dialoog is winnen niet weet niet zeker de Conclusion-paraplu acterend, van Chemische Stoffen. De kern aan de orde. Toch is het fijn omof de geboden oplossing volledig is Richard gespot als business van REACH is dat een bedrijf de vast te stellen dat diverse reac-soelaas biedt voor het gepo- potential (en terecht). Op dit risico’s moet kennen van alle ties op mijn oproep intussen heb-neerde probleem. Corporate moment steekt hij zijn tomeloze stoffen die het produceert, ver- ben geleid tot elf vormen van be-Dialogue is een aansprekende energie in de opzet van een werkt, opslaat of doorgeeft aan leidscommunicatie die zich onderterm; het digitale chatsysteem nieuw Conclusion initiatief: Lear- klanten, en maatregelen moet be- de paraplu van Verticale Dialoogleidt ongetwijfeld tot onvermoe- ning Centres. Zijn propositie noemen om die risico’s te beheer- laten scharen. Wat betekent datde contacten tussen top en ba- bestaat uit het in beheer nemen sen. In de praktijk blijkt dat 60% met het gelijknamige “recepten-sis, maar het blijft natuurlijk een en tegelijkertijd stroomlijnen van van de Nederlandse bedrijven niet boek” een aanvang gemaakt kanvirtuele vorm van communicatie. de front- en back office proces- bekend is met deze nieuwe wet en worden. En dat is een nieuweToch heeft hij die poogt strategie sen van HRD afdelingen van gro- dus ook niet met de consequenties stap in mijn missie om managersen realisatie in organisaties te organisaties, hiervan. Bedrijven, in actie svp!!! te verleiden het ‘constructieveduurzaam te verbinden, mij voor waarbij interes- Info? E-mail Ed de Willigen op gesprek tussen beleidsprodu-zich gewonnen. Dit boek legt sante inkoop- michel.scheefhal centen en beleidsconsumenten’zowel pragmatisch als idealis- voordelen zijn s@wanadoo.nl. te gaan uitproberen. Ik vermoedtisch de problemen mooi bloot. te boeken. Vind dat er nog meer toepassingenFred Lachotzki and Robert Richard Coonen bestaan. Mijn oproep - ingeslotenNoteboom, Beyond Control, via rcoonen@ bij deze Panopsis – is dus nog Speakers2005, ISBN 0-470-01152-1 conclusion.nl steeds actueel. Lees je hem?  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • April 2007 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Professioneel SchoolbeleidOrgPanoptics te Rijswijk, ● Van woorden tot daden?exclusief voor relaties, ● Over gelegenheidscoalitiesonder redactie van ● Dale Carnegie inspireertCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Godding inspireert eveneens ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Meemakers voor het VD-boek ● Focus op Corné’s On-Focus Van Taal naar Actie Visie op Primair Onderwijs in Venlo HersenPanne“Hierbij verklaar ik de Olym- Gelegenheidscoalities zijn zo oudpische Spelen voor geopend.” als de wereld. Denk aan de mid-Door het uitspreken van deze deleeuwse vrije metselaars die inwoorden is de actie een feit. diverse samenstellingen een ka- thedraal wisten te construeren. Ook de ZZP-er is dus niet nieuws onder de zon, al lijkt onze over- heid daar nu pas oog voor te krijgen. (Vreemd trouwens, als je bedenkt dat een Nederlandse re- Onderwijs dat Contact Maakt. Een op dit thema gebaseerdePerformativity heet het vakge- animatie opende de personeelsbijeenkomst van Stichting gering zelf ook een gelegenheids-bied dat zich richt op de relatie Akkoord PO te Venlo, die negen openbare basisscholen in en coalitie is. Met de ministers entussen taalgebruik en gedrag. rond Venlo vertegenwoordigt. Algemeen directeur Joep Derkx, staatssecretarissen als onbetwis-J.L. Austin is er bekend door ge- (foto rechts), een gedreven en visionair leider, liet medewer- te ZZP-ers.) Laatst sprak ik een kers en bestuursleden delen in de behaalde successen. netgenoot die zich afvroeg of hijworden. Zijn ‘speech-act-theory’laat zich illustreren door de uit- Vol trots ontvingen vertegenwoordigers van de verschillende scholen zich met een personeelslid wildespraak “I do”. Dit zinnetje is niet het welverdiende Investors in People certificaat, een noviteit in verdubbelen, en wat voor profielde beschrijving van de actie, onderwijsland. En tekenend voor de wijze waarop Akkoord haar orga- zo iemand dan moest hebben.maar de actie zelf. Bijna even nisatieontwikkeling ter hand heeft genomen. In de centrale inleiding Toen bedacht ik mij hoe mooi hetambitieus is het streven om tek- verbond ondergetekende het thema ‘spanning tussen centraal en lo- is om zelfstandig eenling te zijn,sten zó te formuleren dat de le- kaal schoolbeleid’ met de Verticale Dialoog als aanpak voor ‘span- continu in staat coalities te vor-zer zich tot actie geroepen voelt. ningsloze’ beleidsontwikkeling. Daarin ook een welgemeend compli- men voor elke uitdaging die zichIn het Hoe-Plan, product van ment voor de lange termijnvisie van Akkoord-PO, die ‘postmodern’ aandient. Vervolgens vroeg ik mijVerticale Dialoog, is hoofdstuk 4 genoemd mag worden: voorzien van uitdagende ontwikkelingsdoelen, af waarom grote organisaties,‘Uitvoering’ puur gericht op actie. en geënt op een organisch (leer)proces langs de juiste ‘enablers’. Na met alle benodigde coalitiegeno-Maar ook de eerste drie secties de pauze schaarden deelgroepen zich rond de thema’s Contact/com- ten in huis, zoveel moeite hebbenStrategie, Structuur en Cultuur municatie, Kwaliteit, Kennismanagement en Dialoog. Daar liet zich om uit hun structuur te treden enzijn idealiter geformuleerd in mo- wederom een zeer constructieve sfeer proeven. Als onze kinderen dit zich intern te hergroeperen rond,tiverende woorden en beelden. (beleid) meekrijgen als basis, ziet het er goed uit voor ons land. bijvoorbeeld, klantbehoeften. In e-Dialoog met je klant!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Succesvolle ondernemers spelen a- Vijftien jaar geleden Een ontmoeting met Raymond dequaat in op marktveranderingen. imponeerde spreker Godding levert altijd een grote Zij maken effectief gebruik van e- Terry Ostrowiak door dosis inspiratie op. Twintig jaar in dialoog over Communicatie. Dit door On-Focus gedurende zijn voor- geleden begon Raymond zijn bedachte concept combineert o.a. dracht alle namen praktijk als tekstschrijver. In de marketing, internettechnologie, in- van de 25 toehoor- afgelopen tien jaar verrijkte het formatiekunde, webdesign en crea- ders te kennen. Dit aanbod van Godding & Co zich tieve communicatie. Een bijzonde- Het gaat goed met de voorberei-na slechts luttele kennismaking. met interne en arbeidsmarkt- re contactvorm is e-Dialoog die het dingen voor ons boek. Het boekHij was het die mij attent maak- communicatie. Op dit moment is samenwerken stimuleert via het met recepten voor de toepassingte op een boek dat intussen het visualiseren van organisatie- web. Samenwerken met je klant, van Verticale Dialoog in organisa-ruimschoots de pensioenleeftijd identiteit een veelgevraagde samenwerken binnen je eigen or- ties. Ons boek, jawel. Want in-heeft bereikt, en nog regelmatig dienst. Organisatie, communica- ganisatie. e-Dialoog is een unieke tussen hebben al twaalf mensenwordt herdrukt. De titel is op zijn tie, identiteit en kernwaarden communicatievorm die de commer- zich bereid verklaard eraan bij teminst intrigerend: How to Win vormen ongetwijfeld de pijlers ciële of maatschappelijke uitstra- dragen. Mensen die, als managerFriends & Influence People. Ik onder de volgende tien jaar van ling van ondernemingen versterkt of als adviseur, vormen van be-denk dat het goed gaat met Raymond, die tevens uitblinkt in en de processen ondersteunt. On- leidscommunicatie hebben méé-Terry, thans “Quantum Leap treffende toepassing van multi- Focus verbetert rendement en effi- gemaakt. Die zich aangetrokkenCatalyst” (qlcat.com). Wat was mediatechniek. Tel daar nog zijn ciëntie van informatie en communi- voelen door de gedachte datzijn namen-truc? Heel simpel. Bij warme persoon- catie. Doelgerichte, maatgesneden (machts)vrijheid een essentieelhet kennismaken herhalen we lijkheid en zake- projectaanpak biedt ondernemin- ingrediënt is voor constructievetelkens onze eigen naam. Niet lijke intelligentie gen in korte tijd strategische voor- beleidsontwikkeling, en dat ma-meer doen. Eén keer je eigen bij op en je weet sprong. Corné nagers met deze benadering nietnaam roepen, daarna de namen waarom kennis- van Broekhoven, de leiding hoeven te nemen,van de anderen absorberen! maken met Ray- www.on-focus.nl maar de leiding gegund krijgen.Dale Carnegie, How to Win mond GoddingFriends & Influence People een kadootje is. Beste méé-maker, als je dit leest: we zien elkaar binnenkort SpeakersISBN 9780671723651 godding-co@ godding-co.nl voor de volgende étappe.  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • Mei 2007 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Scholen in Verticale DialoogOrgPanoptics te Rijswijk, ● HuCaG stelt zich openexclusief voor relaties, ● Het panopticon toegelichtonder redactie van ● www.zinboek.nlCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Kees Molenaar HRM a.i. ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● VD-boek heeft een uitgever! ● Insight-Outside betoogt…Baas boven baas… Hoe-Plan inspireert Schoolplannen HersenPannePanopsis is een nieuwsbrief; Mijn logo behoeft somtijds enigeelke maand in gecontroleerde toelichting. Want nee, het is nietdistributie naar 300 vrienden. de Sint Pieter, en ja, het lijkt opHuman Capital Group doet dit de Bredase koepelgevangenis.al vijf jaar wekelijks richting Het is het panopticon, ontwerp17.000 HRM-professionals. En van Jeremy Bentham, filosoof uitsinds kort kent het “HuCaG” de 18e eeuw. Zijn uitspraak ‘zonieuws een maandelijkse co- veel mogelijk geluk voor zoveellumn over Verticale Dialoog! Strategie, één van de vier hoofdstukken van het GPO-WN Plan i.o. René Tromp mogelijk mensen’ is mooi. Maar GPO-WN staat voor Gereformeerd Primair Onderwijs West Ne- hij vond ook dat de ‘goede’ men- derland en omvat 23 basisscholen. Algemeen ‘bovenschools’ sen dit van de ‘slechte’ mensen directeur René Tromp adopteerde prompt de Verticale Dialoog moesten afdwingen. Vanuit de en betrok zijn locatiedirecteuren in een uitdagend planproces. behoefte om de ‘massa te be- Met een ingrijpende bestuurlijke samensmelting nog maar net achter heersen’ bedacht hij het gebouw de rug kiest GPO-WN opnieuw het pad van de pro-activiteit. Twee waarin de toezichthouder ieder- versies van de centrale koersnota hadden het licht al gezien, maar een kan zien, en iedereen de toe-Het is Cees van der Giesen (foto) René Tromp en de zijnen zochten naar vorm en inhoud die meer actie zichthouder kan zien. Het alzienddie ondergetekende deze schitte- en ‘commitment’ zouden bewerkstelligen. Nu heeft een school in de oog zogezegd. De 20ste eeuwserende schrijfstoel aanbood. Het basis natuurlijk alle ingrediënten om een lerende organisatie te zijn, filosoof Michel Foucault onder-tekent de open, op ketenintegra- maar hoe de gezamenlijke locatiedirecteuren de beleidsdialoog wisten zocht deze machtsverhouding entie gerichte stijl van Conclusion, op te pakken en nader inhoud te geven, was werkelijk fabuleus. Druk stelde dat een machthebber ereen zich organisch-dynamisch op weg nu naar versie 0.4 van het GPO-WN Centrale Hoe-Plan 2008- goed aan doet zijn macht ook opontwikkelende groep van onder- 2012, begint het schoolbeleid in de hoofden, harten en handen te zichzelf uitoefenen. OrgPanopticsnemende bureaus en bureautjes leven. “Dit is het werkelijke méémaken”, hoor je terug uit de groep. helpt managers het overzicht teop het terrein van menselijk En dan te bedenken dat het centrale plan model gaat staan voor de verwerven, en deze informatiekapitaal, communicatie, organi- ontwikkeling van alle 23 schoolplannen, eveneens langs de Verticale zodanig toegankelijk te makensatie en technologie. Surf naar Dialoog, maar dan binnen de schoolteams. Over ‘strategic alignment’ voor medewerkers dat dewww.conclusion.nl. Ontvang de gesproken, om maar eens een consultingterm te gebruiken. Het ver- gehele organisatie beter ennieuwsbrief via www.hucag.nl. volg van dit constructieve schoolplanproces ga je t.z.t. vernemen. humaner gaat werken. Haast me niet, wantBOEKEN●BABBEL NetGen●ten ik heb weinig tijd… www.zinboek.nl Scherp, aimabel, deskundig. Niet Laat ik maar met speciaal in die volgorde. Het zijn Frank van Elsdingen de deur in huis drie eigenschappen in harmonie, in dialoog over www.insight-outside.nl vallen: dit boek die Kees Molenaar kenmerken. kun je in zijn ge- In 1996 schreven wij samen het Voortschrijdend (-schreidend?) in- heel downloaden boekje Benchmarking BASYS zicht is hét excuus om de steeds en dat kost je voor de wg-vereniging van het slechter wordende voorbereiding te We hebben een uitgever en een geen cent. Maar Bankbedrijf. Tien jaar later von- maskeren. Druk, druk, druk, dus deadline! Durf ik het hier al op teje kunt het ook fysiek in handen den we elkaar terug en nog eerst doen en dan ... is er geen tijd schrijven? Op 5 februari 2008 ligtkrijgen. En dan voel je meteen steeds aardig. Een kleine twintig meer om na te denken. Gevolg: ons kook- annex receptenboek inwaar het dit boek om te doen is: jaar al is Kees zelfstandig HRM nog drukker, want we moeten de winkels. Verticale Dialoog re-zelfwerkzaamheid. De zeer fraaie Consultant, vooral interim HRM brandjes blussen. Snelle oplossing: cepten wel te verstaan. Met deuitvoering is die van een school- Manager. Psycholoog NIP, regis- we huren een expert in, die bedoeling managers uit te nodi-cahier. En inderdaad zijn er de ter Interim Manager, register Be- methode X komt implementeren. gen er een of meer zelf te gaannodige plekken waarin je je ei- drijfskundige; hij timmert conti- Weer niet over nagedacht. Gevolg: bereiden. Paul Quist, uitgevergen aantekeningen kunt (moet) nu aan zijn eigen weg. Zijn spo- nog meer drukte en nog steeds van verbindende boeken, gaatmaken. Warm aanbevolen dus. ren verdiend in complexe organi- brand. het voor ons uitgeven. Ons, datZelf weten? Je bent er één muis- saties en situaties. Ontwikke- zijn ondergetekende en ongeveer Kappe nou !!!klik vandaan. O ja, ik kwam dit lings- en veranderingsgericht. vijftien managers en consultantsop het spoor in de Great Place to Altijd met rust, Heb het lef, om de volgende klus die het boek met hun receptenLive krant. Bleek uitgegeven te richting en respect. ouderwets goed voor te bereiden gaan verrijken. Er is nog plaatsworden door ene Quist. Ik dacht, Een serieuze HR- en zorgvuldig uit voor een enkele bijdrage. Streef-zou die geïnteresseerd zijn in klus voor de boeg? te voeren. Jouw datum voor kopij is 1 oktober.een Verticale Dialoog boek? De Bel Kees Molenaar! keuze, simpel... Beste méémakers, we mogen nurest laat zich hiernaast lezen. 06 50 205 315 echt aan de slag! Ik ga jullieAndré Meiresonne, Zin! Leiding vidicon@xs4all.nl schrijven, bellen en bezoeken, Speakersgeven aan jezelf en anderen. voor zover nog niet gedaan.  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • Juni 2007 In memoriam Pan●psisPan●psis is een uitgave van Richard RortyOrgPanoptics te Rijswijk, 1931-2007exclusief voor relaties,onder redactie vanCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere OrganisatorenVERANDERING IS EEN VORM VAN HERBESCHRIJVING Rorty, filosoof van het pragmatisme Hij gaf les aan verschillende universiteiten waaronder“Echt interessante filosofie is Princeton, Virginia en Stanford. Ineen geschil tussen een ingegra- 1997 hield hij de Spinoza-leerstoelven en tot last geworden voca- aan de Universiteit vanbulaire en een opkomend nieuwveelbelovend vocabulaire.” Amsterdam. Naast filosofie hield Rorty zich bezig met de studie vanDit citaat uit het boek Contingen- orchideeën en was hij bezieldtie, Ironie en Solidariteit tekent liefhebber van vlinders en vogels.de benaderingswijze van RichardRorty. Hij zegt dat taal contin- In 2000 zei hij in het VPRO-gent is. Contingentie is het programma Van de schoonheid enomgekeerde van noodzakelijk- de troost: ‘Een wereld die die eneheid. In de managementliteratuur roos heeft gekend, die enezegt de contingentietheorie dat er Wetenschappelijk onderzoek naar de diepere betekenis van Verticale bijzondere vlinder, een wereld diegeen beste manier bestaat om Dialoog, is dat haalbaar? Zo ja, dan zal de eer toekomen aan het Nabokov heeft voortgebracht, dieeen organisatie te besturen; dat denkwerk van Richard Rorty, die bij toeval op mijn onderzoekspad wereld is beter af dan de werelddit altijd afgestemd moet worden kwam, en daarna richtinggevend werd. Een filosoof die de filosofie ter waarin dat alles niet opdook. Ikop de omstandigheden. Het verantwoording riep. Alle redenom stil te staan bij zijn werk. Kort na weet niet hoe ik dat alles moetgrenst aan toeval. Taal is iets zijn dood schreef Wieteke van Zeil in de Volkskrant een Postuum. Zo beargumenteren. Met filosofieevolutionairs. Het verandert con- goed samengevat kan ik het niet vertellen. Hierbij haar tekst. heeft het niets te maken.’tinu omdat mensen telkens ‘her- Amsterdam. Wat werkt, is waar. Een bijzonder eenvoudig motto, datbeschrijven’. De taal die op een met evenveel gemak blijft hangen als vele andere van zijn uitspraken. De Wieteke van Zeilgegeven moment ‘werkt’, is op Amerikaan Richard Rorty, de populairste filosoof van het pragmatisme,dat moment de beste waarheid. overleed vrijdag (8 juni 2007) in Palo Alto in Californië. Hij werd 75Management is niet lineair, oor-zaakgevolg. Managers creëren jaar. Volgens Rorty is er buiten datgene wat de mens gelooft en de taalmet hun ‘beleid’ bewust of onbe- die hij bezigt, geen autonome waarheid. Waarheid hangt niet aan de matewust een stroom van onbeheers- waarin het correspondeert met feiten, het ligt daar waar het werkzaam isbare interacties. Verstandiger is voor de mens, waar het geloven erin leidt tot een oplossing. Het is eenhet om de interactie op voorhand overeenkomst met de gemeenschap om je heen, en daarmee veranderlijkte gebruiken om tot beleid te ‘zoals de menselijke duim is geëvolueerd’, zoals hij zelf zei. Rorty’skomen: Verticale Dialoog dus. filosofie wortelt in het pragmatisme van Amerikaanse filosofen als Charles Pierce, John Dewey en William James, die al ruim honderd jaar geleden verkoos zich te richten op ‘dat wat beter voor ons is te geloven’ boven ‘een accurate representatie van de realiteit. Hij was schatplichtig aan Wittgenstein en Heidegger, ‘omdat zij ernaar streefden hun lezers, en de hele samenleving, te bevrijden van afgedragen vocabulaires en attitudes. Maar rorty week met zijn doorbraak, het boek Philosophy and the Mirror of Nature (1979), van hen af waar zij nog geloofden in een extern bestaande waarheid. Dat proberen te begrijpen was volgens hem absurd, net zoals de platonische opvatting van een Waarheid absurd was. Daarmee verwierf Rorty een reputatie als peetvader van het postmodernisme. Rorty brak radicaal met de epistemologie ofwel kennisleer, tot dan toe de basis van de moderne filosofie. Het onderzoeken van de oorsprong en reikwijdte van het weten moest in de filosofie plaatsmaken voor een praktische toepasbaarheid. Filosofie moest van zijn voetstuk. En dat betekende volgens Rorty ‘net zo min het einde van de filosofie als het impressionisme het einde van de schilderkunst betekende’. Het betekende wel dat zijn filosofie radicaler en politieker werd. In Contingency, Irony and Solidarity (1989) openbaarde Rorty zich als een filosoof die betrokkenheid en ironie in zich wist te verenigen. Ironie in die zin dat de intellectueel zichzelf en de systemen om hem heen voortdurend in twijfel trekt, betrokken in zijn geloof in een publieke moraal. Die kenmerkt zich door een zoektocht naar solidariteit. Volgens Rorty is die solidariteit in een liberale democratie te vinden door een gemeenschappelijke gevoeligheid voor lijden en een afkeer van wreedheid. Bij het ontwikkelen van die gevoeligheid speelt de literatuur een belangrijke rol, omdat die het inlevingsvermogen vergroot. Rorty keerde daarmee deels terug naar zijn jeugd. ‘Op mijn twaalfde wist ik dat de kern van het menszijn ligt in het levenslang vechten tegen sociale ongelijkheid’, schreef hij ooit. Hij groeide op in een links-intellectueel milieu, zijn ouders waren trotskisten. Richard Rorty, dankjewel! Op zijn vijftiende ging hij studeren aan de universiteit van Chicago. VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • Juli 2007 Pan●psis Zomernummer: Pan●psisPan●psis is een uitgave vanOrgPanoptics te Rijswijk,exclusief voor relaties, ● De tuin als metafoor voor deonder redactie van organisatie: planten zijnCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor soms net als mensen… ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren SYNERGIE: ÉÉN PLUS ÉÉN IS DRIE DE PERENBOOM GROEIEN DOET HIJ NIET MEER, MAAR LEVEN NOG WEL…STOKROOSJE NOO ITGE DACHT De kapspiegel met alleen nog zijvleugels stond een paar huizen Zijn laatste peer gaf dit bijnaWe wilden een stokroos, maar verder bij het huisvuil. Het ijze ren schilderijlijst je kwam van het 100-jarig besje enkele jarenkweken lukte nooit. Dit voorjaar tuincentru m en bleek precies te passen. De rest was eenvoudig. terug. Outsourcen? Welnee! Dekwam hij spontaan uit de stoep ene stam geeft nog takjes en De mooiste combinaties en samenwe rkingsverbanden berusten de andere steunt de clematis innaar boven. Hoe metaforisch! op onvermoede kwaliteiten en fabuleuze toevalligheden. Toch? haar verdere ontwikkeling…Slechts 5 centimeter verschil ZZP-boom+groeihulp Zomaar een leuk miniboompjetussen bloeien en vegeteren! tussen de tufsteen omhoog. Krijgt hij er van ons gewoon wat water bij. Je moet na- tuurlijk niet denken dat hij het altijd maar in zijn eentje redt! Als je dit wc-fonteintje uit je handen laat vallen, spat het in duizend kleine stukjes uiteen. Het kraantje geeft geen water meer, want het is nergens op aangesloten. De afvoer doet alleen dienst om het aan de muur te monteren. Het hele goot- steentje is zo lek als een mandje.Dat een pioenroos niet het eerste seizoen bloeit is bekend. Maar Antiek maar geen cent waard.als hij daarin volhardt, dan staat hij waarschijnlijk iets te diep in Precies goed voor deze nieuwede grond. Het kostte ons drie jaar om er achter te komen. Soms bestemming. Toegevoegde waar-moet je even in een boek duiken of een deskundige raadplegen. de heet dat geloof ik. Je kuntWat dat betreft is een pioenroos net een nieuwe medewerker… álles wel weggooien… VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • Augustus 2007 Pan●psis Zomernummer 2 Pan●psisPan●psis is een uitgave vanOrgPanoptics te Rijswijk, ● Vanaf mijn vakantiebalkon:exclusief voor relaties, in volstrekte luiheid geborenonder redactie van een column die enige tijd ge-Cees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor leden al elders het licht zag. ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren In en om Verticale Dialoog: de sneuvelversie Twintig schooldirecteuren plus bovenschoolse directie ontwikkelen hun Koersnota 2008-2012. Desgevraagd memoreert één van hen het proces tot nu toe:“Na onze bestuurlijke fusie wilden we een lange termijnplan. Samen met Goeroe 1 zaten we met een clubje directeuren twee dage naan het strand en produceerden evenveel A4-tjes, die we vervolgens te weinig zeggend vonden. Met Master 2 fabriekte een kleincomité plan twee: ruim 40 pagina’s met veel structuur en veel analyses. Compleet, maar nog geen warm gevoel. Bij nader inzien wasdat eerste stuk zo gek nog niet. Toen kwam onze bovenschoolse directie met een derde tovenaar op de proppen. Die deed iets metVerticale Dialoog en liet ons zijn veelkleurige A3-formaat Hoe-plannen zien. Of wij zoiets voor onszelf konden voorstellen. De kat uitde boom, zou ik zeggen. Maar het bleek niet om formaat of layout te gaan, hoe mooi, begrijpelijk en toegankelijk ons Hoeplan zichontpopt. Niet eerder hadden alle directeuren zoveel discussie en inbreng in ons planproces. Die eerste twee koersnota’s warennauwelijks opengeslagen. Des te opmerkelijker was de manier waarop we in dit nieuwe concept elk woord en plaatje zorgvuldigafwogen. We schreven en schrapten in elke versie. Sneuvelversie, noemt onze dialoogbegeleider het. We gaan ons plan pas drukk enin de versie waar we achter staan en die we ook gaan uitvoeren. Welbeschouwd waren die eerste twee nota’s onze sneuvelversiesavant la lettre.” Na dit memorandum ging men aan de slag om sneuvelversie 0.5 te reformeren. (Deze column verscheen op 1 juli 2007 in de nieuwsbrief van de Human Capital Group.) VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • September 2007 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Nova’s eigen AcademieOrgPanoptics te Rijswijk, ● Bundeling der stavenexclusief voor relaties, ● Het Drosteblikje effectonder redactie van ● Boek van een rebelse profCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Closer2Mark van den Broek ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Verticale Dialoog in een boek ● De jeugd van ‘tegenwoordig’ Bedrijfsacademie Nova College ontwikkelt duurzaam HersenPanne bundelt de Staven Recursie. Daar is dat wiskundige Slogan,Organisaties van enige om- intern gebruikt woord weer! Het (in) zichzelf her-vang kennen (staf)afdelingen ter oriëntatie halende patroon. Voor de gewonevoor financiën, in- en externe mens: het Droste Blikje Effect.communicatie, P&O adviezen, Recursie is overal. De boomtakkwaliteitsborging etc. Vaak ‘vertakt’ zich. Zie een grilligecentraal gehuisvest. Niet al- kustlijn op Google Earth en ‘zoomtijd blijkt uit hun taakopvat- in’: opnieuw net zo grillig. Frac- Een sterk merk College van Bestuur: Hans Snijdersting dat ze er zijn om hetzelf- Ed van den Berg en Bart Bongers tals heten ze ook: van die mooiede primaire proces te dienen. objecten waarin het patroon zich- Het Nova College in Haarlem bedient haar regio met beroeps- zelf herhaalt. Zoals een scholing- onderwijs, bedrijfsopleidingen en volwassenen educatie. De Een sterk merk instituut in een scholinginstituut organisatie staat voor minstens drie grote uitdagingen. Aan de (Nova Academie!). Groeit de ene kant is er de klant. Die wil dat het leerproces maximaal praktisch en flexibel voorbereidt op effectieve beroepsuitoefe- fractal van binnen naar buiten of ning. Aan de andere kant stuurt de wetgever aan op onderwijs andersom? Denkertje! Ons wel- dat in 2010 competentiegericht, zeg maar op maat, moet zijn. bekende harkje – ook wel orga- Bovenal vraagt de ambitieuze merkbelofte “Bij het Nova nogram genoemd – is soms be-Vaak hebben ze elk hun eigen College groei je als mens” nieuw gedrag van de medewerkers. hoorlijk recursief. Zou het datnieuwsbrief. Soms neigen ze er- Werk aan de winkel voor leiding, begeleiding en vooral alle 1300 me- ook moeten zijn? Hoe zit het mettoe elkaar te beconcurreren. Het dewerkers. Hans Snijders, binnen het College van Bestuur verant- organisatiecultuur? Herhaling vanbesluit om een bedrijfsacademie woordelijk voor Onderwijs en Innovatie, droomde al langer over een voorbeeldgedrag. Is dat nu juistte bouwen, die de professionele eigen Nova Academie. Met de genoemde uitdagingen voor de boeg is wenselijk of niet? Groeit gedragontwikkeling van elke medewer- de tijd rijp voor een stap vooruit. Op dit moment wordt hard gewerkt van binnen naar buiten of tochker ondersteunt en bewaakt, en aan een masterplan voor dit eigen leerinstituut dat haar moederorga- nisatie op alle fronten een stap voor moet zijn. Daarbij draait het andersom? Iets om serieus overin feite een instrument is voor de na te denken. Recursie is overal. vooral – is het ooit anders? – om goede communicatie met alle stake-implementatie van beleid, vraagt Je kunt er niet meer omheen. De holders. Vanuit het principe “de academie is vóór en dóór onze mede-gerichte bijdragen van alle eer- werkers” is iedere collega zowel klant als ‘meemaker’. Werf en schip fractal omvat ‘behoud’ ender genoemde services. Prima worden tegelijk gebouwd: de eerste leervragen liggen al in het In- ‘groei’. Is dat niet wataanzet tot bundeling der staven. bakje. Complicerend weliswaar, maar het bevestigt de behoefte. ontwikkeling moet zijn? Hoe oud is deze klacht?BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Klagen over de jeugd is van alle Mauk Mulder Dichter bij een talent als Mark tijden. In welke eeuw zou het staat bekend als de rebelse van den Broek zul je je niet in dialoog over onderstaande zijn gezegd? gauw bevinden. Hij beschikt over professor die een bijzondere combinatie van machtrelaties enerzijds prettig drukke creativi- “De jongeren van tegenwoordig duidt. Zijn teit en bedrijvigheid, anderzijds hebben lak aan hun ouders, zijn boek is prettig spirituele rust en dienstbaarheid. We hebben een ISBN-nummer en rebels. Als au- geobsedeerd door seks en Zijn ervaring als HR directeur dat is 978-90-77983-24-9. De teur stelt hij binnen grote organisaties gaf verslingerd aan moderne muziek boektitel? ‘Kracht zonder Macht,zich neutraal op ten opzichte van hem het nodige zakelijk en orga- en dans. Ze hangen op pleinen onweerstaanbare management-macht en machtsrelaties. Dat is nisatorisch inzicht. Maar als hij recepten met de smaak van rond en hebben geen enkelehandig want het steunt de lezer zijn Aziatische gong achter jouw Verticale Dialoog.’ Ingeleid door conditie doordat ze onvoldoendein diens zelfreflectie. Iedereen rug aanslaat, en je voelt je lijf Mauk Mulder. De meemakers diemaakt gebruik van macht. Het is sporten. Op school is er geen meeresoneren, dan weet je dat stof aandroegen voor de ruimzaak dat je het herkent en op de het Mark vooral te doen is om aandacht meer voor normen en twintig recepten, verdienen allegoede manier gebruikt. Het boek mensen en innerlijkheden. Ook waarden, ze leren daar vooral lof. De laatste eindjes kopijis gelukkig niet al te academisch. praatstokdialogen maken deel uit worden aan elkaar geknoopt; hoe ze elkaar de loef af kunnenLekker leesbaar en voorzien van van zijn propositie. Zijn brede foto’s en andere illustraties ver- steken.”praktische voorbeelden is het visie, vermogen zameld en beoordeeld. Half okto-meteen een probeer- en doe- en HR veelzijdig- ber gaat een kritische eindredac-boek. Het is uitverkocht, maar heid weerspiege- teur zijn stofkam hanteren. Halfdat heeft de professor prima len zich in de Dit zei Aristopha- november start de opmaak. En 5opgelost. Sinds kort kun je het onderhoudende nes, ruim vóór februari 2008 in de handel… Kijk(gratis) downloaden. Moet je website van zijn onze jaartelling… eens bij Paul Quist www.quist.nl,doen! Op www.maukmulder.nl. adviespraktijk:Prof. dr. Mauk Mulder verlicht uitgever van verbindende boeken, met wie het zeer SpeakersLogica van de Macht www.closer2talent.nl constructief samenwerken is.  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • Oktober 2007 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Anders Presteren gespiegeldOrgPanoptics te Rijswijk, ● Hoe dik is een adviesnota?exclusief voor relaties, ● Een schrap-zinonder redactie van ● De Tao van PoehCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Robert Parker Brady ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Inhoud Kracht zonder Macht ● Humor als leerstofHoe dik is het rapport? Anders ontwikkelt echt anders HersenPanneNiet altijd vraag de klant ex- Anders Presteren helpt al acht jaar “Ik heb je maar een lange briefpliciet om een beknopt rap- organisaties effectief veranderen met geschreven, want voor een korteport. Misschien omdat de om- even bijzondere als indringende in- had ik geen tijd.” Men schrijftvang de prijs moet rechtvaar- terventies. Totaalprogramma’s. Bij- deze gevleugelde uitspraak toedigen? Toch kun je veel zeg- zonder ook is de vorm waarin de ‘ver- aan Winston Churchill. Hoe dangen met weinig woorden. Dat koop- en verandercoaches’ zich orga- ook, hij is o zo waar. Schrijveris overigens best tijdrovend… niseren: trainers zijn Franchise Part- dezes kan er over meepraten. ner, de veranderarchitecten annex Schrijven is schrappen. Maar wie regiomanager zijn Master Franchise neemt de moeite nog? Om over Partner. Alle ‘Andersen’ zijn gelicen- ‘sneuvelversies’ nog maar te seerd voor het Anders Presteren sys zwijgen. Ik zocht naar die aan- teem, dat ontsproten is aan het brein vankelijk lange, in stukjes uit- en de ervaring van oprichter Freek kleedbare volzin. Niet gevonden. Paludanus. De franchisevorm bestaat Toen maar zelf geprobeerd. sinds begin 2007. Na een half jaar “Zowel auteurs als lezers zijn het vond Freek een zelfonderzoek nodig: erover eens dat het de kunst vanAls je de bouwplaat netjes uit- “Wij geven onze klanten het 5-voor-12 urgentiegevoel. Anders Pres- het schrijven is om zoveel moge-knipt, goed vouwt en in elkaar Een sterk merk teren is met vier MFP’s en elf FP’s een serieuze speler aan het wor- lijk overbodige woorden uit deplakt, dan heb je een driedimen- den. Om zeker te weten of we de goede basis hebben gelegd voor oorspronkelijke tekst weg tesionaal bierviltje. In dit geval verdere groei heb ik onze succeskansen laten analyseren door schrappen.”met Bevindingen en Suggesties. iemand die voldoende buiten Anders staat, en die tegelijkertijd onzeAlles dat nodig is om de klant te propositie begrijpt. Hij sprak indringend met de MFP’s wat op zich al “De kunst van het schrijven isdoen heroverwegen. Uit zijn ac- de nodige zelfreflecties opleverde. Hij bestudeerde onze franchise- zoveel mogelijk woorden weg teties zal blijken hoe ‘performatief’ overeenkomsten, onze business case en onze werkprocessen. En hij schrappen.” presenteerde, zoals beloofd – in lijn met de typische Anders-manierhet adviesrapport is. Waarom dit van evalueren - zijn bevindingen en aanbevelingen op een ‘bierviltje’. “Schrijven is veel woordenstukje? 1. Vorm en inhoud zijn Resultaat: meer doelgerichtheid in de partnerships, een beter toe- schrappen.”onscheidbaar. 2. Sluit aan bij de gankelijke modulebibliotheek, en ikzelf meer in een hulp- en over-belevingswereld van de klant. 3. zichtpositie. Om 12 uur gestart en al om 5 over 12 een verbeterslag “Schrijven isDenk weer even aan Churchill.  en een procesversnelling gerealiseerd. Hoe kan het ook anders?”  schrappen.” Humor als motor voorBOEKEN●BABBEL NetGen●ten spelenderwijs leren Er zijn muizen We grappen wel eens over ons Weet u nog, spelenderwijs ge- die achter hun kaas aan gin- verschil in focus: “managing the in dialoog over leerd? Veel lachen, veel leren. whole” versus “managing the Meest effectieve leerwijze ooit. gen. En pin- one”. Robert Parker Brady is een Afgeleerd, moest serieuzer. guins die hun begenadigd en gedreven trainer Fout. Spelenderwijs leren met ijsschots zien in communicatievaardigheden. humor als motor. Tegenwicht te- smelten. Hoe- Hij ziet de individu, hij doorziet gen confronteren, wat óók nodig “Kracht zonder Macht” is tekstu- veel parabels de mens. Persoonlijke aandacht is. Lachen samen, maar wél eel gereed! De recepten op rij: gaan als de brandweer. Samen. kan de mana- is zijn tweede naam! Qualitate ger hebben? 1. Luisteren in een Noten-dop “Het lijkt net theater” is het qua is Robert een fanatiek verza- In mijn wrevel 2. EnergieX mooiste compliment van een melaar van persoonlijkheidtests. 3. Stokje voor een Open Dialoog klant. Dat bezoek je toch óókstelde ik vast dat ikzelf ook ooit Hij ging psychologie studeren om 4. Gedwongen tot Luisteren voor je plezier? Geconditioneerdenthousiast werd van een knuffel daarvan weer het fijne te kunnen 5. Waarden tot Leven gebracht gedrag aanspreken én bestrijdenPoeh geheten. Dus van mij geen weten. En hij moest en zou naar 6. Strategisch Oriënteren dus vanuit een circusolifant,kwaad woord meer over mana- de VS om daar de FBI training 7. Werk maken van Waarden apenkooi, kikkers en reigers.gementmetaforen en dierenver- ‘ondervragingstechnieken’ te vol- 8. Organisatie als Verhaal Klantgerichtheid via de afhaal-halen. In de Tao van Poeh valt te gen. Als perfectionist heeft hij 9. Hoe-Plan wordt Doe-Plan chinees. Tovenaar met pruik enlezen: “Wijzen zijn niet geleerd, 10. Zelfgemaakte Beleidskrant toverstokje. Programma’s die zelf ook een test ontwikkeld. Degeleerden zijn niet wijs.” En ook: 11. Als Dialoog zo Zuiver dáárom inspireren. Of liever toch validatie daarvan is op dit mo-“Nooit wordt kracht bestreden 12. Digitale dialoog met de CEO die oh zo brave en oh zo saaie ment gaande. Zoek je iemand 13. ZZP Plazamet kracht; in plaats daarvan consultant? Laat me niet… die precies weet wat menselijke 14. Dialoog in Beeldwordt hij overwonnen door mee competentie is, 15. Werkplaats in Ontwikkeling www.anderste geven.” Serieuze inspiratie en hoe je die 16. Snel en Goed Veranderen presteren.nlvoor managers die leider willen meet en bevor- 17. Vertrouwen op Win-Winworden. En nog steeds te koop. dert, surf dan 18. Stel je toch eens voorTao van Poeh, Benjamin Hoff, maar eens naar: 19. Verantwoord Evalueren Speakers1984, uitg. Sirius en Siderius www.parkerbrady.com 20. Plannen, Doen en Toen?  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • November 2007 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave vanOrgPanoptics te Rijswijk, ● Verbindend Leidinggevenexclusief voor relaties,onder redactie van ● Verbindend Organiseren ● Verbindend VerbindenCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ch@panoptics.org ● Verbindende Literatuur 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Verbindende VoorwaltVergeten te Verbinden HersenPanne“Organiseren is opknippen in Verbindend Leidinggeven Lang geleden zag ik een oneindigafdelingen, om ze vervolgens versnipperd organogram van dete laten communiceren.” Humanistische Alliantie. Dit wilde ik gebruiken om ons te verbazen over het feit dat er in organisa- tieland weliswaar veel partijen - tief zijn met “verbinden” maar kennelijk moeite hebben zich on- derling te verbinden. Vrijblijvend “Wij verbinden ons aan het zijn van netwerken lijkt het best haalbare.Deze uitspraak hoorde ik jaren inspiratiebron en transferpunt voor leidinggevenden Dus ik nog even naar dat HA-or-geleden in een masterclass en hij die mensen en organisaties willen verbinden ganogram gesurfd. Blijkt er sindsis mij altijd bijgebleven. Met dat in hun ontwikkeling naar duurzaam excelleren.” een paar dagen een samenwer-opknippen zit het bij de meeste Was getekend: Martijn Contant, Dick Simons, Anja Overdiek, Emiel kingsplan te bestaan “Verbondenorganisaties wel goed. Maar het Eckstein, Jan Scholtens, Mariska van Beek en ondergetekende. We door humaniteit”. (Googelen!)communicatief verbinden scoort schrijven 16 november 2007, locatie Hamermolen te Uchelen. Jan en Het kent heldere doelen zoals:een stuk minder. Eigenlijk kun je Dick zijn de initiatiefnemers. Het begon enkele maanden eerder met praktische verbindingen leggenals manager van één van die een uitnodiging voor een college Business Spiritualiteit van de Nyen- tussen de 46 lidorganisaties enafdelingen pas goed managen als rodense Prof. dr. Paul de Chauvigny de Blot SJ Lic.Ph. die managers – ultrakort gezegd – uitnodigt hun Doen met hun Zijn te verbinden. hun 85.000 medewerkers, en:je in verbinding staat met alle het bewust maken van de ruim 1 Je mag ook spreken van de verbinding tussen verstand en gevoel ofandere afdelingen; met de orga- miljoen mensen in ons land die tussen linker en rechterhersenhelft, zo je wilt. In kleinere groepnisatie(doelen) als geheel. Laatst vroegen we ons af hoe wij dit zo praktisch mogelijk kunnen vertalen er onbewust een humanistischebij het EFQM-NL genootschap naar de voor organisaties zo cruciale groep van midden managers. In levensvisie op na houden. Tochstelden we vast dat “quality” de Hamermolen deelden we onze overtuiging en onze missie. We weer even nieuwsgierig gewor-geen model is, maar een beroep konden deze meteen voorleggen aan Paul de Blot (zie foto) die bereid den of jij daar ook toe behoort?doet op het integraal denken en bleek ons tijdelijk te vergezellen. Daarom bij deze Panopsis mijndoen van (met name) managers Nu nog ons eigen Zijn vertalen in artikel “Humanisme, misschienin organisaties. Zij zijn Doen. Na de jaarwisseling werken we dit uit. Tussentijdse vragen of iets voor managers?” bijgevoegdde verbindende schakels. en warm aanbevolen! suggesties zijn altijd welkom. Ontwikkelen van mens enBOEKEN●BABBEL NetGen●ten organisatie klinkt zo simpel In Panopsis 0511 Een gesprek met Simpel op vier manieren: beschreef ik de Marc Voorwalt is Engelse versie altijd ontwikke- in dialoog over 1. de manager stuurt ze naar een opleiding die toen net uit lend. In ons ge- 2. de opleidingsadviseur organi- was. Nu is er de val vond het tel- seert een opleiding Nederlandse ver- kens plaats ach- 3. de directie stuurt ze naar een taling en opeens ter een ‘panza’ opleidingstraject ook meer publi- Op deze plek begon het ruim (pizza pannen- 4. we verzinnen en organiseren citeit zo lijkt het. twee jaar geleden onder de titel koek) op de veranda te Rhijnau- “Wat is Wijsheid?”: de queeste samen onze ontwikkelingGeen ander boek handelt zo wen. Van oudsher – Fourcesindringend over ‘verbinden’ als die PhD heet, in mijn geval aan Kenmerken? komt voort uit het opleidingen-dit. Het maakt overduidelijk de Universiteit voor Humanistiek Op afstand: 3-2-1-4 centrum van PTT Telecom – en gericht op Humanisering vandat fragmentatie in organisatie Op kostenefficiëntie: 1-2-3-4 vormt Marc de schakel tussenen samenleving ons niet ver- Organisatie. Studiejaar 2007 Op effect: 2-3-1-4 ontwikkelingsvraag en – aanbod.der brengt. Verbinden van werd een sabbatical, gericht op Op betrokkenheid: 3-2-1-4 Van MD-trajecten tot complexe het voortbrengen van een mindermensen, processen, culturen. Ontwikkelen is dichtbij, in de orga- leeromgevingen en zogenoemdeMet een duidelijke opdracht academisch maar wel heel prak- nisatie, samen, met een veelheid learning portals. Steevast met devoor leiders van organisaties. tisch boek: Kracht zonder Macht, aan soorten interventies. Je moet toekomst bezig. Dus ook met Onweerstaanbare ManagementIk vond “Human Purpose and het alleen faciliteren en communi- zijn eigen toekomst, die zelfstan-the Field of the Future” een recepten met de smaak van ceren. Maak gebruik van in de or- dig ondernemerschap omvat.betere subtitel trouwens. Verticale Dialoog. Het is intussen ganisatie aanwezige kennis en Onder de naam 4deVerandering in opmaak dus ik kan nietPeter Senge, C. Otto Scharmer, zijn Marcs persoonlijke kwalitei- kracht. Zo is ontwikkelen transpa-Joseph Jaworski, Betty Sue wachten. En er gloort ook weer rant, effectief en ten en ervaring nu verkrijgbaar!Flowers. Presence, Een ontdek- iets van een onderzoeksdoel: als efficiënt. Simpel. Warm aanbevolen. Surf naar lezers de recepten nu eens echtkingsreis naar diepgaande ver- www.4deverandering.nl en maak 4deverandering!andering in mensen en organi- zouden uitproberen, zou ik dan insaties. Academic Service, 2006. kennis met Marc. Je wordt er ge- woon een beetje gelukkiger van. staat zijn van dit boek de SpeakersISBN-13 9789052615264 “performativity” te meten?  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • December 2007 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave vanOrgPanoptics te Rijswijk, ● Kracht zonder Macht, hetexclusief voor relaties, boek met “onweerstaanbareonder redactie van managementrecepten met deCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor smaak van Verticale Dialoog”, ch@panoptics.org is op 21 februari een feit! 0616 682098 Managers en andere Organisatoren 21 FEBRUARI 2008 Stel je eens voor: Met deze frase begint een van de recepten in Kracht zonder Macht. Stel je toch eens voor, een orga- nisatie die zich daadwerkelijk ge- draagt naar haar eigen kernwaar- den. Moed, leiderschap en dia- loog waren nodig om dit inzicht en vooruitzicht om te zetten in een nieuwe werkelijkheid. Zou het denkbaar zijn dat eenXxx. manager die dit recept leest, zich uitgenodigd voelt een soortgelij- ke stap te zetten? Zit er tussen die twintig ‘onweerstaanbare’ recepten telkens eentje die de lezer aanspreekt en aanzet tot actie in eigen kring? Als dat zo is, zelfs als dat voor een beperkt aantal lezers zo is, dan is het boek geslaagd. Dan ook zou je het een performatief boek kun- nen noemen: met taal die daden in gang zet. Een goed gebruik van de taal – Confucius zei het al – is datgene wat organisaties in beweging brengt en houdt. Een ware managementcompetentie! KRACHT ZONDER MACHT SYMPOSIUM 21-2-2008 Achter elk recept bevinden zichBOEKEN●BABBEL NetGen●ten meemakers. Je kunt hen ontmoe-Xxxx xxxx. ten op het Kracht zonder Macht Symposium op 21 februariAuteur, Titel, ISBN in dialoog over aanstaande, wanneer het boek9999999999999 officieel gepresenteerd gaat wor- den. Ben je nu al geïnteresseerd in deelname aan dit ongetwijfeld dialoogvolle evenement? Lees de Xxxx. bij deze Panopsis gevoegde vooraankondiging en reserveer alvast je voorlopige ticket(s)! Een andere cruciale competentie is ‘verbinden’. Denken en doen in termen van overeenkomsten in plaats van verschillen; samen- werking in plaats van territorium- gedrag, het zien van het geheel in plaats van slechts de delen. Leidende managers gaan hun succes vergroten door duurzame verbindingen te leggen tussen medewerkers, afdelingen, pro- cessen en systemen. Stel je toch eens voor dat managers en medewerkers in organisaties con- tinu bijdragen aan het geheel… Wat dat betreft een gezond verbindend 2008 toegewenst! VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°29 Januari 2008 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Elke dag feest bij CDEFOrgPanoptics te Rijswijk, ● Tag cloud: dé landkaartexclusief voor relaties,onder redactie van ● Nieuwsgierig? ● Op reis met Aldert van BuurenCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ch@panoptics.org ● KzM reden voor onderzoek 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Wat een ROT-indicator “TAG CLOUD” Mindz.com: Cada Día Es una Fiesta HersenPanneMag ik de volgende definitie Probeer een vis maar eens uit tevan organisatie suggereren? leggen wat water is…. precies: hij“EEN ORGANISATIE IS WAT ziet het niet want het is de om-MENSEN IN EEN ORGANISA- geving waarin hij zich continu be-TIE ELKAAR VERTELLEN.” Ja? vindt. Probeer een ambtenaarIn de wereld van Web2.0 (vraag maar eens uit te leggen wat bu-me niet daarvan een definitie te reaucratie is. Onbegonnen werk.geven) is er de tag cloud: de Dacht het niet, zei Montessori-jufwolk van labels die je aan June. En ze verrichtte noesteteksten en beelden kunt geven. arbeid met het volledig in kaart CDEF - Mooie domeinnaam, zeker als je de afkorting herkent:Hoe meer de conversatie digitaal elke dag is een feest! Onder de CDEF paraplu vind je onderne- brengen van het organogramis vastgelegd, hoe beter er een mingen als Meeting Masters, Seats2Meet, Human Potential, waar haar school ergens benedentag cloud van gemaakt kan wor- Cyberdigma en Mindz.com. Met hospitalitygoeroe Ronald van een heel klein plekje inneemt.den. De term die het meest ge- den Hoff als markant boegbeeld. Wát een leuke club is dit! Het begint in de top bij het Minis-bezigd wordt, krijgt het grootste Ja, je kunt er vergaderruimte huren. Maar dat is een understatement. terie van Onderwijs, met vierletterformaat. Vertaal dit naar De illustratie hierboven vertelt al iets meer. Een ruimte die aansluit wetten die betrekking hebben oporganisatie. Neem een tag cloud bij jouw bijeenkomst, is dat niet top? Het concept strekt nog véél basisonderwijs. Je wilt niet wetennaast (of in plaats van) het ma- verder. Web2.0 is het trefwoord. Mensen komen bijeen rond een the- hoeveel afdelingen daarmee be-nagement dashboard. Een betere ma dat hen beweegt. Het online socio-business network Mindz.com last zijn: meer dan 100! Dan ko-representatie is niet denkbaar! geheten biedt alle denkbare en ondenkbare tools om ons in staat te men de gemeentes, de schoolbe- stellen passies te delen. Het is de combinatie van Mindz.com en sturen en de bovenschoolse di- Seats2Meet die de complete organisatie van het Kracht zonder Macht recties. Het op zijn Haags uit- symposium faciliteert. Als beginnende gebruiker kon ik na een korte spreken van het woord overheid instructie aan de slag met hun digitale Legodoos, resulterend in lijkt verdacht veel op ‘overhead’ www.krachtzondermacht.nl. In één klap een zwaan-kleef-aan omge- (Sjaak Bral). Dit organisatiesche- ving die ervoor zorgt dat het symposium al bijna is volgeboekt. En ma met waterhoofd behoeft geen dat is nog maar het begin van de relationele reis. Heb jij ook een toelichting. En het heeft kennelijk verbindende passie? Moet je eens aan de mensen van Mindz.com al menig ambtenaar schaamrood voorleggen. Aardige kans dat je netwerklinkjes groeien als kool. bezorgd. Hulde aan juf June! BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Hoe zat het ook alweer? Deze ROT-indicator? Wablief? rubriek heette aanvankelijk Wat Je besteedt als manager veel geld Zo gesoigneerd als op de foto is Wijsheid en handelde over aan coaching en training voor je kom je dr. Aldert van Buuren mijn PhD/DBA-project mensen, top! Super dat je mede- niet elke dag tegen; hij kan ook “Humanization of Organization” werkers zich kunnen ontwikkelen. best informeel zijn. Maar zijn aan de Universiteit voor Maar monitor je ook het resultaat diensten zijn te allen tijde ge- Humanistiek. Dat is nog niet van van hun training? Heb je in je soigneerd. Ze klóppen zogezegd. de baan mag je weten. Het boek managementrapportage de ROT- Aldert vertegenwoordigt het bu- Kracht zonder Macht vindt daar indicator (Return On Training) reau VoyaNova, dat zich begeeft namelijk zijn oorsprong. VanAltijd leuk om een boek te opgenomen en is daarmee het op het terrein van management- Verticale Dialoog wil ik het fijne volgen van het trainingsrendementkrijgen met een volledig blanco en organisatieontwikkeling, met weten, en dan valt er diep en ook verankerd in je organisatie?omslag. Het maakt je meteen, specifieke expertise in de bevor- langdurig te graven. Maar het is NEE???? Dat is een gemiste kans. dering van de effectiviteit van ook en vooral zo datjawel, nieuwsgierig. Daarover Wij introduceren een aanpak die sales en marketing. De ‘tagcloud’ leidinggevenden in organisatiesgaat het dan ook. Om dat te wel meer inzicht geeft in ROT: van Aldert zou er als volgt gaan: de Verticale Dialoog moeten Blended Coaching. Door optimaalweten hoef je het boek nog niet professioneel, talent, leider- toepassen (vind ik). Een acade- gebruik te maken van deopen te doen, want de titel zit in schap, balans, entrepreneurship, misch proefschrift is daartoe niet combinatie van een digitale leer- vernieuwing, groei, dialoog, de meest verleidelijke vorm. Eneen preeg. Tja, en dan kan ik omgeving, klassikale sessies en feestje, inspiratie, ontwikkeling, zo is het receptenboek Kracht coaching-on-the-job kunnen wijnatuurlijk wel gaan vertellen wat doelgericht, sa- zonder Macht geboren. Stel je nu resultaten van opleidingener allemaal instaat… maar dan menwerking, in- eens voor dat lezers van dit boek meetbaar maken. Interesse? telligentie, inte- de recepten daadwerkelijk gaangeef ik er blijk van het niet goed graal, integriteit. uitproberen. En stel dat ze bereid www.gelezen te hebben. Toch? Vind Aldert via zijn daarover verslag uit te blendedcoachingRoland van der Vorst, voyanova.nl en brengen. Dan valt daar een hoop .nl.Nieuwsgierigheid, Uitgever laat je deze veldonderzoek op los te laten. OpNieuw Amsterdam (2007) boeiende nieuwe zijn minst om de ‘performativity’ SpeakersISBN 9789046803349 reis welgevallen. van KzM te analyseren. Een PhD  Corner waardig? Dat is een goede vraag. VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°30 Januari 2008 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Annabel’s KzM fotokunstOrgPanoptics te Rijswijk, ● Digitaal opleidingsloketexclusief voor relaties, ● Vergrijzing als business caseonder redactie van ● Real Power dankzij Lao-tzuCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Annemiek ‘opteamised’ ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● KzM is een missie ● Seats you should MeetVoortgang bij “DNA” HersenPanneEnkele Panopsissen geleden Vergrijzing is een actueel thema.was De Nova Academie, het “We moeten meer kinderen ver-eigen opleidingsinstituut van wekken om onze voorgaande ge-het Nova College, niet meer neraties te financieren.” Iemanddan een blauwdruk. Over rekende daarop uit dat een nieuwenkele dagen wordt noviteit kind op Neerlands bodem een ne-DNA Portal gelanceerd. gatieve business case is: hij of zijVóór en dóór Nova medewerkers, brengt minder op dan het kost.zo luidde de opdracht van het En zo hebben we het weer overCollege van Bestuur aan de de kosten in plaats van de waar-kwartiermakers. Het ‘masterplan’ de. Dat heeft alles te maken metontwikkelde zich in (verticale) een foute benadering van het fe-dialoog met de organisatie en nomeen business case. Bij hetkreeg dan ook geen Go maar een gemiddelde IT-project baseertGo On. Want de eerste klanten men deze doorgaans op de ont-stonden al op de stoep; we wa- wikkel- en heel soms op de ex-ren al begonnen. Alles draait na- ploitatiekosten. En de afbouwtuurlijk om communicatie met de dan? De life cycle zou veel letter-doelgroep - 1300 docenten, staf- lijker genomen moeten worden.medewerkers en leidinggevenden Dan zou het zomaar kunnen dat- en het verbinden van de orga- de oudere expressechauffeur énnisatiedoelen met hun ontwikkel- meer verdient én minder stopsdoelen. DNA portal is een intra- hoeft te maken. Simpelweg om-netpagina met nieuws, oplei- dat zijn hele levensloop werd in-dingsaanbod en een digitaal gecalculeerd. Dit enigszins chao-loket. Dat kennen we wel. Maar tisch betoog werd mij ingegeveneen eigen DNA Blog en zelfs een door een mooi initiatief van PONDNA Marktplaats? Dat is wel heel dat “management maintenance”erg ‘voor en door’, vind je niet? heet. MD après la lettre. Hulde!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Nou, het boek is er hoor. Op 21 ONTMOETINGSRUIMTE… februari vormde de inspireren- Ken je dat ? Een bijzonder Een leuke no- Achteraf bleek dat zij een hele de omgeving van Seats2Meet inspirerende sfeer waaruit de pure viteit op het andere Cees voor ogen had, toen het decor van de boekpresen- dynamiek blijkt, kenmerkend voor Trendslation ze contact legde. Intussen heb ik de tijd waarin we leven..... Een 2008 event: de eer om Annemiek Boelens tot tatie die zich voor de gelegen- omgeving op internet waardoor de neem een mijn NetGenoten te mogen reke- heid had vermomd als sympo- markt alles 24/7 zelf kan boek mee en nen. (Geen idee hoe het met die sium. Want dat is veel leuker. beïnvloeden. Gesprekken in de ruil het ter andere kees is afgelopen…) Vonden ook de 100 deelne- wandelgangen. Bewegingen van plekke in. Het Annemiek is de ene helft van mers, nee: méémakers. Wát links naar rechts. Volop ruimte bracht mij Opteamise (en Robine Koning is voor, wat Cees noemt, ‘de verticale Real Power. de ander). Zij brengt energie in een hartverwarmende reacties dialoog’ en ‘horizontale samen- Wijsheid uit mensen en in organisaties. Ont- riep het op. Dat smaakt naar werking ’. Je ziet het in dezede Tao Te Ching, ruim voor onze werpt processen voor collectieve meer. En er is ook veel meer! omgeving gewoon gebeuren.jaartelling opgetekend door Lao- inspiratie, voor best practice Bezoek de website getiteld Totaal geen afstand, geentzu, in 1998 vertaald naar mana- exchange en voor duurzame ver- hiërarchie en mede daardoor eengementlessen. Dit is een perfor- andering. Annemiek doet wat ze www.krachtzondermacht.nl echt thuisgevoel. Zomaar een paarmatief boek: na lezing word je er zegt, nee: zij ís wat ze zegt. en maak kennis met de kracht kreten om onze nieuwerustig van; je neemt je voor de Ontwikkeling is haar tweede van Mindz. Alle meemakers vergaderformule in Nederland aanlessen in de praktijk te brengen. naam. Samenwerking is haar van het symposium kregen een de lezers van Panopsis te“Fill your bowl to the brim and it tweede natuur. Iemand om snel missie: help leidinggevenden presenteren. Kijk maar eens opwill spill. Keep sharpening your te ontmoeten! www.seats2meet.com en ervaarknife and it will blunt… zich te ontwikkelen tot leiding- zelf wat ik bedoel.Do your work, then step back. www. krijgenden. Wil je de gedachte-The only path to serenity.” gang achter deze opdracht Mariëlle Sijgers opteamise.James Autry & Stephen nl vernemen? De KzM-websiteMitchell, Real Power,Riverhead Books (1998) bevat de videoregistratie van SpeakersISBN 1-57322-089-2 het complete verhaal…  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°31 Maart 2008 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● NovaNext - de beleidskrantOrgPanoptics te Rijswijk, ● Vakblad Gewoon Leidinggevenexclusief voor relaties, ● Verbonden vrijhedenonder redactie van ● Musicofilia noopt tot denkenCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Karlo is nog veel meer Mans ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Kort KzM nieuws ● Focus op Kracht Preview vakblad GL Managers van Nova College schreven HersenPanne hun eigen beleidskrant (KzM recept 10) Er schijnt een politieke partij te zijn die de vrijheid predikt. Alsof alle andere politieke partijen dat niet zouden doen trouwens. Te- gelijkertijd lijkt de leider van de- ze partij de vrijheid van menings- uiting als machtsmiddel te hante-Werkend Nederland wordtgeleid door 200.000 Gewone ren. Maar hij verwart mijns in- 1 ziens het recht op vrije menings-Leidinggevenden. Je hoort ze uiting met de plicht van media enmeestal niet maar zij vormende cruciale schakel tussen omroepen om zijn boodschap uittop en basis van organisaties. te zenden. Een onafhankelijke mening is een groot goed. MaarZij hadden nog geen vakblad. dat geldt natuurlijk voor elke me-Dick Simons en ondergetekende 3 4 ning. Eigenlijk heel persoonlijk,hebben deze uitdaging opgepakt. een mening, vind je ook niet? DeGL is acht keer per jaar gratis enGLGL zendgemachtigde ervan ben je inbevat zestien lekker praktische 2 eerste instantie zelf. Of anderenrubrieken met leuke, nuttige en je boodschap willen overnemen issnel verteerbare informatie voor 1. Persconferentie: de niet aan jou. Stel je voor dat dede Gewone Leidinggevende. middel managers be- onafhankelijk adviseur zou willenLezers van Panopsis mogen nu vragen CvB/Directie afdwingen dat zijn advies wordtalvast een kijkje nemen op over Nova beleidsplan. overgenomen, mag je dan nogwww..gewoonlleiidiinggeven..nll.www.g ewoonle id in ggeven.n lwww gewoon e d nggeven n 2. De kopijstramienen van onafhankelijkheid spreken?Feedback is welkom! Bijdragen worden verdeeld over Jouw mening kan er alleen zijnzijn welkom! (De site wijst zich- de redactieteams. 3-4. Gelegenheids- omdat die van een ander er ookzelf.) Vooral welkom zijn door- is. Jouw vrijheden zijn verbonden journalisten in actie.verwijzingen naar zoveel mo- met de vrijheden van anderen.gelijk Gewone Leidinggevenden! 5 5. NovaNext in 1 dag klaar voor distributie! Een ware machtsverhouding…!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten  Manon Diiiepenmaatt van LENTEGEDACHTE  Manon D e penmaat van  Manon D epenmaa van TNO Managementt TNO Management TNO Managemen Oliver Sacks Over Karlo Mans is het nodige te Consullltan tts maaktte een Consu ttan ts maakte een Consu an s maak e een probeert de vinden door simpelweg zijn werking van mooiii iiintterrviiiew.. Kllliik hiiierr. moo n te rv e w. K ik h e r.. moo n e v ew K k h e naam bij Google in te tikken. ons brein te Doe dat vooral want zijn veelzij-  BAT Niiiemeyerr, meemakerr  BAT N e meyer,, meemaker  BAT N emeye meemake duiden. Heeft digheid valt in dit korte bestek van rreceptt 10,, onttviiing de van re cept 10, ontv n g de van ecep 10 on v ng de dat iets met toch niet te beschrijven. Mee- AWVN-IInnovattiiettroffee.. AWVN-In novatie trrofe e. AWVN- nnova e o ee management maken is echt zijn woord. Het is Geffellliiciiiteerrd!! Lees hiiierr Gefe ic tteerd ! Lees h e r Ge e c ee d Lees h e of organisatie de manier waarop hij individuen niiieuws en achtterrgrronden.. n e uws en achte rg ro nden. n euws en ach e g onden te maken? Ja, en organisaties verder helpt. Je hebt gehoord dat je, evenals het gaat over Iemand die eerst geeft. En  IInsiiightt-Outtsiiide maaktte de  In s g ht- Outs d e maakte de  n s g h -O u s d e ma a k e d e een keten, even zwak bent als jemensen en hun gedrag. Je zou daarmee anderen in staat stelt. VODcastts biiij hett KzM- sym- VODcasts b jj het KzM- sym- VODcas s b he KzM- sym- zwakste schakel. Maar dit is slechtshet een puur medisch/psychisch Eigenlijk ken ik Karlo niet echt posiiium.. Kllliik hiiierr voorr viiijff pos u m. K ik h e r voor v jjf pos um K k h e voo v de halve waarheid. Je bent ookboek kunnen noemen. Toch goed en nog relatief kort, en zien prroffessiiionellle rreporrtages.. pro fe ss o ne e re porttages. p o ess one e epo ages even sterk als je allersterkstevreemd dat je het als leek blijft we elkaar laagfrequent. En toch  Mauk Mulllderr, de rrebelllse schakel. Jezelf afmeten naar jelezen. Knap geschreven dus. lijkt het of we al veel langer zijn  Mauk Mu d er,, de re be s e  Mauk Mu de de ebe se geringste daad is de kracht van deLeuk dat het steeds met muziek verbonden. Karlo spreekt aan. Er prroffessorr van de machtts- pro fe ssor van de machts - p o esso van de mach s- oceaan bepalen naar de luchtigheidte maken heeft, een bijzondere gebeurt iets. Bezoek zijn site rrelllattiies,, heefft ziiijn boek De re a tie s, heeftt z jjn boek De e a es hee z n boek De van zijn schuim. Jezelf oordelentaal. Onvermijdelijke conclusie is www.sensounico.eu met dit alles Logiiica van de Machtt alll Log c a van de Macht a Log ca van de Mach a naar je mislukkingen is dedat mensen tot wel heel in gedachten. 1000 keerr grrattiis ziiien down- 1000 keer gra tis z e n down- 1000 kee g a s z en down- seizoenen het verwijt maken dat zebijzondere dingen in staat zijn. Eénrichtings- llloaden.. Jiiij ook? Kllliik hiiierr. o aden. J jj ook? K ik h e r.. oaden J ook? K k h e niet blijvend zijn. (Kahlil Gibran)Dat alleen al zet je danig aan het verkeer? Yep!denken. Warm aanbevolen aan Karlo Mans  Harrtverrwarrmend,, wantt prre- Harttverw arm end, want pre - Ha ve wa mend wan p e- Bartmensen, dus ook aan managers! helpt jou die ciiies waarrvoorr K zM was be- c e s waarv oor K zM was be- c es waa voo K zM was be- SchipmölderOliver Sacks, Musicofilia, richting zó te doellld.. Gerrriiie van Sunderr: doe d . Gerrre van Sunder: doe d Ge e van Sunde : Focus op Krachtverhalen over muziek en het kiezen dat je “Wiiij hebben KzM Receptt 1 “W jj hebben KzM Recept 1 “W hebben KzM Recep 1brein, Meulenhoff (2007) doelen bereikt gedaan en datt was goed!!” gedaan en dat was goed!” gedaan en da was goed ” SpeakersISBN 978 90 290 80668 gaan worden.  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°32 April 2008 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Heel veel over het gratisOrgPanoptics te Rijswijk, digitale vakblad Gewoon GLexclusief voor relaties, Leidinggeven, maar ook:onder redactie van ● Parrèsia als zelfhulpmiddelCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Ronald van de Hoff is 2.0++ ch@panoptics.org ● Inspirerende KzM-nieuwtjes 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Mindz is meer dan een siteover GL en meemaken www.gewoonleidinggeven.nl HersenPanneGewoon Leidinggeven, het Nederland hult lijf en leden, huisdigitale gratis vakblad, is en haard en ook haar versnape-natuurlijk nog heel jong. Het ringen in het oranje. Niemand intweede nummer verschijnt de redactie van GL die aan voet-begin juni. Toch heeft GL al bal dacht. Toch was er opeensde nodige attractiewaarde: de oranje als GL-steunkleur. Ach-redactie weet zich verrijkt teraf klopt alles precies. Wantmet vooraanstaande figuren. oranje is maaiveld: doe maarOp dit moment zijn bijna alle GL- gewoon, dan doe je al gekrubrieken geadopteerd door genoeg. Dat past ons wel.enthousiaste meemakers. Dat Zouden de Oranjes zoiets alsvergroot de variatie voor de Gewoon Leidinggeven kunnenlezers natuurlijk immens. Zo appreciëren? Persoonlijk denk ikneemt Mark van den Broek van van wel. Als iemand WA alsCloser2Talent Manage je Baas vriend heeft: attendeer hem opvoor zijn rekening. En ons GL! Qua Spiral Dynamics wijstnationale life hacker Martijn oranje op actie en doelgericht-Aslander verzorgt de inhoud van heid. Typisch de gewone leiding-CompuTrucs. Marc Voorwalt gevende. Oranje is ook de kleurvan 4deVerandering doet Stukje van het sacrale chakra, hetBeter. Ronald van den Hoff zorgt energiecentrum van vitaliteit,ervoor dat Drie vragen aan sensitiviteit en sexualiteit. Allestelkens op antwoorden mogen Okee. GL is niet zómaar een blad. Het is een boodschap: 200.000 bij elkaar zo’n gekke kleur nogrekenen. Frank van Elsdingen gewone leidinggevenden in Nederland runnen in feite de tent. We niet. Een blad geheel in lijn met(o.a. Insight-Outside) weet wat nemen deze mannen en vrouwen volstrekt serieus. Wat zij doen is onze nationale trots. Zouden weeen Goed Gesprek is. En Jeroen een Vak. Daar hoort een vakblad bij. Niet met al te veel management dan niet nog iets met een leeuw(Schitterend Organiseren) Blok bla bla. We hebben het over leidinggeven. Gewoon Leidinggeven. moeten doen? Persoonlijk zie ikgaat ons Presenteren Leren. Heel praktisch. Daarom ook zestien uitermate grondse rubrieken. die nu juist weer liever in hetDaar worden GL-ers blij van! En daarom weer bijzonder. Want GL-ers zijn bijzonder! blauw. Je kunt niet alles hebben. SOCIAAL NETWERKEN 2.0BOEKEN●BABBEL NetGen●ten  Op ManagementtBoek..nlll  Op ManagementB oek.n  Op Managemen Boek n sttaatt niiiett allllleen een mooiiie sta at n e t a le en een moo e s aa n e a een een moo e MINDZ.com is hét nieuwe online Foucault was Ronald van den Hoff kende ik rrecensiiie maarr ook een re cens e maar ook een ecens e maa ook een socio-business netwerk! Het biedt actief in de vorig jaar nog niet (en omge- tweede helft iiintterrviiiew mett de schrriijverr. n te rv e w met de schrijjver.. n e v ew me de sch ve gepassioneerde professionals een keerd, maar dat is logischer). En Eerrvolll voorr iiiemand diiie één Eerv o voor e mand d e één Ee vo voo emand d e één levendige online ontmoetingsplaats van de vorige luttele maanden later zijn we op eeuw. Macht boek op ziiijn naam heefft!! boek op z jjn naam heeftt! boek op z n naam hee waarbinnen zij kennis, ideeën en diverse gebieden flink verweven. was het the- Wie heeft niet ooit Meeting Plaza ervaringen kunnen delen. MINDZ  Donderrdag 29 meiii de Ziiin-  Donderd ag 29 me de Z n -  Donde dag 29 me de Z n- ma van deze of Seats2Meet bezocht? Deze gelooft dat iedereen een uniek Posiiium Vrriijmarrktt mett onderr Pos u m Vrijjmark t met onder Pos um V ma k me onde ‘verhaal’ te vertellen heeft en biedt grote filosoof. concepten maakten Ronald al anderre de worrkshop “Verrtiii- andere de work shop “Vertt - ande e de wo kshop “Ve - jou de instrumenten om dit - en Vooral ook de eens tot horecaondernemer van macht over callle Diiiallloog zoektt Horriizon- ca e D a o og zoekt Horiz on- ca e D a oog zoek Ho zon- dus jezelf - online te presenteren. het jaar. Nu bevindt hij zich met onszelf. In zijn persoonlijke blog in de Top- ttallle Samenwerrkiiing.. Leuk? ta e Samenwerk n g. Leuk? a e Samenwe k ng Leuk? Hierdoor ontstaat een netwerk-Parrèsia, wat zoiets betekent als 50 van Nederland. Geldt ook http://zinposium.mindz.co m omgeving vol gelijkgestemden“vrij spreken”, onderzoekt hij voor Mindz.com, zijn emergente  Op de siiite van Magaziiine waarbinnen je eenvoudig kunt na-  Op de s tte van Magaz n e  Op d e s e v a n M a g a z n ehoe dit begrip zich ontwikkelde. socio-business network. Kracht vigeren. MINDZ.com faciliteert de Busiiiness Spiiiriiituallliiteiiit komtt Bus n ess Sp rrttua itte tt komt Bus ness Sp ua e komVan de moed en het lef om, vaak zonder Macht, Gewoon Leiding- online én offline ontmoeting. Deze elllke maand een rreceptt van e k e maand een re cept van e ke maand een ecep vanrisicovol, de eigen mening te geven, Vovelio i.o. zijn stuk voor wisselwerking is de springplankuiten, via een soort consultancy Krrachtt zonderr Machtt aan de Kra cht zonder Macht aan de K ach zonde Mach aan de stuk genesteld in zijn magnifiek voor allerlei vormen van samen-rol, naar het vermogen om jezelf business model dat ondernemen- orrde.. Bookmarrken alllvastt. ord e. Bookmark en a v ast.. o de Bookma ken a vas werking en inspiratie. Deze zomerde waarheid te vertellen. Na vol- de mensen www.bsmagazine.nl is het helemaal af: MINDZ.com:doende zelfonderzoek uiteraard. effectief bijeen  Jaap-Jan Piiietterrsen hiiielllp Jaap-Jan P e te rs en h e p Jaap-Jan P e e sen h e p Connecting, Meeting & Sharing!Doe je iets met advies of met brengt. Een mett hett meemaken van met het meemaken van me he meemaken vanleiderschap, dan moet het begrip ware 2.0 man! KzM rreceptt “Verrtrrouwen op KzM re cept “Verttro uwen op KzM ecep “Ve ouwen op Michielparrèsia echt in je bagage zitten. Kennismaken? Wiiin-Wiiin.. IIn Dubaiii lllas hiiij W n -W n . In Duba a s h jj Gerbranda Wil je zelf ook W n-W n n Duba as hMichel Foucault, Parrèsia, www.mindz.com 2.0 worden? hett hellle boek nog eens.. het he e boek nog eens. he he e boek nog eensVrijmoedig spreken en dewaarheid, Uitg. Parrèsia www. ronaldvandenhoff.nl Lees de weblllog op KzM..nlll. Lees de web o g op KzM.n .. Lees de web og op KzM n Speakers(2004) ISBN 90 6617 3149  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°33 Mei 2008 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Wat doet Slow Management?OrgPanoptics te Rijswijk, ● DNA staat in het zonnetjeexclusief voor relaties, ● Vrijheid in Verbondenheidonder redactie van ● Spiral Dynamics in NederlandCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Jeroen Blok is NetGenoot ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Verticale Dialoog zoekt wát? ● Vovelio in 100 woordenDNA landelijk Gezien Wat beweegt Slow Management? HersenPanne Ben ik nu de enige die zich dit World Art Centre Delft vormde 13 juni het decor van een bij- herinnert? Het zal toch geen zondere ontmoeting. Stichting visioen zijn geweest? Ooit hing er Slow Management organiseer- een tekst naast de A13, ter de een expeditie naar haar be- hoogte van Rotterdam, in roze staansredenen. Schrijver dezes neonletters op een fabrieksmuur: mocht reisleider zijn. Veertig “Heelal. Hoe verder men betrokken deelnemers, bekend keek, hoe groter het leek.”De bouw van een scholings- of minder bekend met hetinstituut binnen een ROC Van Jules Deelder. Een veelzeg- ‘slow’ gedachtegoed, steldenspreekt tot de verbeelding. gende regel, onlangs nog uitge- aan het eind van de dag vastDe Nova Academie (DNA) is dat SMS er goed aan doet te sproken op de Slow Managementhier vaker genoemd. Onlangs leven naar haar kernkwaliteit dag. Je bent voorstander vankreeg DNA landelijke eer. Foto Annabel duurzaam werken, of Rijnlands geheten ‘Learning Community’.Toegegeven, het meeste werk organiseren, van verbindend lei-moet nog gebeuren. Dat DNA als Eén van de conclusies was dat ‘slow’ zeker niet vertaald moet worden met ‘langzaam’. Slow is veeleer een opdracht. Om de tijd te dinggeven, of van humaniseringlandelijk voorbeeld werd gespot nemen voor mensen en situaties. Om het oorspronkelijke, het van organisatie. En je creëert eenkwam op trekkers (Conny Daan- natuurlijke weer de ruimte te geven. Zoals Slow Food doet met kring van gelijkgestemden om jesen en ondergetekende) dan ookvooral als een verrassing over. ingrediënten en hun bereiding, zo zouden mensen en middelen in heen. Zo zijn er intussen veleLiever werken we hard door om organisaties ook benaderd dienen te worden. Een leiderschaps- kringen, en volgens mij bedoelende leerproducten voor docenten, opdracht? Jazeker, en eentje die vooral ook aanspraak doet op ons ze alle ongeveer hetzelfde. Watmanagers en staven van de persoonlijk leiderschap. Slow vergaderen, slow leren, slow organi- nu? Zich verbinden tot één orga-hoogste kwaliteit te voorzien. seren. De dag omvatte vijf verweven verhalen van onder anderen nisatie? Dat lijkt in contradictieToch was het namens MBO2010 Paul Staal en Jürg Thölke, praatstokdialogen vastgelegd op brown paper, een journalistieke reflectie door Walter van Hulst, een ronde met het gedachtegoed. Alles opverzorgen van een workshop aan zijn beloop laten? Emergentie isandere ROC’s meteen een prima tafel met belendende kringen (CHE, Mindz, Mpire etc.), een opstelling door Paul Zonneveld rond de vraag “Wie en wat zijn er wat anders dan laissez faire. Ikuitnodiging tot zelfevaluatie: nodig om Slow Management te doen bewegen?”, een fotoverslag en denk dat we het connecterenwaar staan we nu en wat willenwe allemaal nog? Kijk mee. Pluk een gezamenlijke ‘wrap up’. De ‘papers en proceedings’ komen na moeten regisseren. Vrijheid inhet DNA Masterplan van het web de zomer uit, mogelijk in een vorm van samenwerking met het Verbondenheid. Lijkt op één vanvia www.rocacademies.nl. kwaliteitsmagazine Slow Management. Heel emergent allemaal! de vijf humanistische postulaten.BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Miiiniiiworrksh opjje op Ziiin!!Posiiium: M n w ork sh opje op Z n !P os u m: M n wo ksh op e op Z n Pos u m: BLOEDEN of VERBINDEN? Verrtiiicallle Diiiallloog zoektt Vertt c a e D a o og zoekt Het is duidelijk merkbaar. Je kunt Interesse in Jeroen Blok, in die periode nog Ve ca e D a oog zoek Horriizon ttallle Samenwerrkiiing Horiz on ta e Samenwerk n g het zelfs voelen. Er is iets gaande Nederlandse Pentascope, meldde zich als Ho zon a e Samenwe k ng in organisaties. Mensen willen het geschiedenis? meemaker van Kracht zonder Waarr gaatt diiit overr? Waar gaat d tt over? W a a g a a d ov e ? anders. Wéér een verandering? Alleen dan al Macht. Bleek voorstander van en Denk orrganogrram.. De sttaande Nee, want alles is er al. Zo zijn er is dit boek de deskundige op het gebied van de Denk org anogra m. De sta ande Denk o ganog am De s aande llliijnttje s ziiijn wellliiswaarr gettekend ijjntjje s z jjn we is waar gete kend heel veel authentieke elementen in goede keus. 4e generatie beleidsevaluatie. n e s z n we swaa ge ekend een organisatie. Het gaat om het Bijzonder is Gebaseerd op dialoog natuurlijk. maarr nog mattiig iiin gebrruiiik allls maar nog matig n gebru k a s maa nog ma g n geb u k a s herkennen, en vooral ook om het het decor van Maar ooit gedacht dat grote communiiicattiiekanalllen.. Vandaarr commun c atie kana e n. Vandaar commun ca ekana en Vandaa erkennen van alle waardevolle de waarden- woningcorporaties samen met de noodzaak ttott Verrtiiicallle Diiia- de noodzaak to t Vertt c a e D a - de noodzaak o Ve ca e D a- zaken, zoals bijvoorbeeld talenten. systemen. Dit hun bewoners op deze manier llloog.. Horriizonttallle llliijnen ttussen o og. Horiz onta e ijjnen tu ssen oog Ho zon a e nen u ssen Kus ze wakker! Ben je bewust, enboek voert je hoofdstuk voor echt hun eigen diensten zouden de blllokjjes iiin hett orrganogrram de b o kje s n het org anogra m de b ok es n he o ganog am maak mensen bewust van dezehoofdstuk langs de kleuren van beoordelen? Schitterend Organi- onttbrreken tten enenmallle.. Datt ontb re ken te n enenma e . Dat on b eken en enenma e Da activa. Krijg, en geef, inzicht in watSpiral Dynamics en verklaart de seren kun je dat noemen. Dat is tterrwiiijlll elllke affdellliing een scha- te rw jj e k e afd e in g een scha- e w e ke a de ng een scha- mensen, systemen en processenontwikkeling van de Hollandse ook de titel van het boek dat kelll iiin hett voorrtbrrengiiingsprroces ke n het voorttbre ng n gspro ces ke n he voo b eng ngsp oces verbindt. Maak een einde aan hetsamenleving. Leesplezier, want Jeroen c.s. uitbracht. Over een iiis.. IIederre managerr iiis offwelll s . Ie dere manager s ofw e fragmentarisch organiseren.zo compact en tegelijk compleet vierkant wiel als methode voor s ede e manage s o we klllantt offwelll llleverranciiierr van elllke Faciliteer de ontwikkeling. En volgheb je de nationale historie nog effectief veranderen en ontwik- k a nt ofw e e vera nc e r van e k e k a n o we e v e a n c e v a n e k e de activiteiten van de jongenooit langs zien komen. En voor kelen! Schrijven is kennelijk ook anderre managerr! Horriizonttallle andere manager!! Horiz onta e ande e manage Ho zon a e Vereniging voor Verbindendeen diepgaand begrip van de een kwaliteit op zich van Jeroen. Samenwerrkiiing gaatt overr hett Samenwerk n g gaat over het Samenwe k ng gaa ove he Leidinggeven VOVELIO.SD-waardensystemen is dit werk Hij adopteerde een rubriek in GL. ziiien van hett prroces.. Voorrt- z e n van het pro ces. Voortt- z en van he p oces Voo -uitermate nuttig. Kunnen we Sinds kort is (Info? post@dicksimons.nl) brrengend,, ffaciiilliiterrend,, plllan- bre ngend, fa c littere nd, p a n- b e ng e nd ac e e n d p a n-doorbreken naar een geelgetinte hij zelfstandig nend off conttrolllerrend.. Vrraag nend of contrro e re nd. Vra ag nend o con o e end V aagsamenleving? Dat is de vraag! professional. ttiien prroffessiiionallls naarr hun tie n pro fe ss o na s naar hun en p o ess ona s naa hun Dick SimonsWilbert vLeijden, Paul Zuiker, Zoek en vind uiiitllleg van prroces en jje krriijgtt u tt e g van pro ces en je krijjgt u eg van p oces en e k gNederland op doorbreken, deze kanjer op ttiien anttwoorrden.. Hiiierroverr zou tie n antw oord en. H e ro ver zouEmergent Publishing (2007) en an woo den H e ove zou Speakers een boek moetten uiiitkomen!! een boek moete n u ttkomen!ISBN 978-90-810673-1-7 www.jb-consultan cy.n l een boek moe en u komen  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°34 Juni 2008 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Kerstmis bij BAT Niemeijer?OrgPanoptics te Rijswijk, ● Tevreden, loyaal of trouw?exclusief voor relaties, ● MindzMasters voor ZP-ers!onder redactie van ● Edgar Schein wist het alCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Maarten de Winter of M=cE2 ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Mini-enquête KzM-kook-clinic ● Jeroen Blok & Herman WijffelsMindz Masters ZP Voor je het weet is het Kerstmis! HersenPanneZelfstandig Professionals op- Ontwikkeling van leiderschap is een duurzame rode draad De term Klanttevredenheid isgelet! Komend najaar start door het bestaan van BAT Niemeijer in Groningen. In voor- én overbekend in de consumenten-een bijzondere leergang. ZP- tegenspoed. Met een ingrijpende reorganisatie net achter de wereld. Maar meten winkels dittopsupport in een combinatie kiezen gaat de Niemeijer Academy for Business & Leadership nog wel? Welnee, ze meten devan actieve master classes, Excellence van start. Afgekort N-ABLE. Enablers voor results! Loyaliteit, de mate waarin klan-praktische tools en persoon- ten blijven komen. Vandaar al dielijke coaching. Mindz Masters! loyaliteitsprogramma’s. Wie is er nou tevreden over een Wuppie of Welpie? Winkels weten best datWij, en dat zijn Dick Simons Vertrouwen veel belangrijker is(o.a. Ready4Result), Ronald vanden Hoff (o.a. Mindz.com) en als graadmeter. En ze hopen danondergetekende, hebben het ook naarstig dat hun top in datbegrip ZZP bewust ingeruild voor opzicht geen rare stappen maakt.ZP. Zelfstandig Professional. Okee, ze weten dat het om Ver-Zojuist gestart, al weer een trouwen gaat, ze meten dejaartje op weg, of nog twijfelend Op 23 juni nam BATN’s top-40 deel aan The Leadership Challenge, Loyaliteit, maar ze noemen hetom er een te worden? zeg maar de kick off van N-ABLE. Belangrijkste openingsvraag was nog steeds Tevredenheid. Is ditMindzMastersZP biedt verdieping “Hoe gaat het met je?”. Nog belangrijker was dat men ook aandachtig naar het antwoord erop bleef luisteren. Je kunt natuurlijk te vertalen naar organisaties enen versnelling! Een keur van ZP- wel zeggen: “Zand over de reorganisatie, we gaan weer door” maar medewerkers? Zeg het maar.Masters haalt het beste uit jouwprofessionaliteit. Na afronding zo werkt het niet in Groningen. Niet voor niets hebben ze onlangs de Hoewel GreatPlaceToWork som-past je propositie nóg beter bij Sociale Innovatieprijs gewonnen. De waarheid gebiedt te zeggen dat migen attent heeft weten tejezelf en je talenten, sta je met het bedrijf wel degelijk verder moet. Graag door maximaal gebruik te maken op het belang vanpersonal sites en plaza’s sterk op maken van de beschikbare managementtalenten. En graag met Vertrouwen, meten de meestehet web2.0, heb je de nodige ZP- N-ABLE als duurzaam instrument om die talenten maximaal verder te organisaties aan hun binnen-skills opgedaan en kun je ontwikkelen. De dag leverde het nodige op: inzicht in de individuele kanten niet meer dan deterugkijken op je eerste, zelf en collectieve talenten, de vertaling daarvan naar bedrijfs- en Medewerkertevredenheid. Staargeorganiseerde Relatie Event! ontwikkeldoelen, Tai-Chi ontspanning, een persoonlijke brief. De laatste etappe was in een Kerstkamer, compleet versierd en onder je daar absoluut niet blind op.Vanaf september kun je het genot van Glühwein en erwtensoep. Directeur Emiel Eckstein Mijn tip: sla Loyaliteit alvast overinschrijven. Nu al benieuwd naarjouw kansen? Boek alvast een legde het uit: “Veranderen begint vandaag, want voor je het weet…” en ga op zoek naar Vertrouwen.intake: post@dicksimons.nl.BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Hett wordtt ttiijd voor een KzM Het wordt tijjd voor een KzM He word d voor een KzM 100 DAGEN SLECHTS? Met zijn ovalen tafel was Herman Eigenlijk is de ondertitel veel Marcel van Marrewijk zorgde ervoor dat Maarten de Winter PRACTICUM Wijffels tijdens de kabinetsforma- tie een ware Verbinder. Iemand mooier, want en ik in contact kwamen. Hele- Hett KzM symposiiium wa s nog Het KzM sympos u m wa s nog He KzM sympos u m wa s nog die doorbraken creëert in samen- ‘Building the maal raak! M=cE2 zou ik zeggen. geen viiijff maanden gellleden en geen v jjf maanden ge e den en g een v maanden ge eden en spraak met alle belanghebbenden. Helping Rela- Maarten is Character x Energy x watt iiis err alllweerr veelll gebeurrd.. wat s er a w eer vee gebeurd . wa s e a we e v e e g e b e u d Iemand die het proces centraal tionship’ vormt Experience. Karakter gebouwd Hett boektt duiiiktt op de meestt stelt en niet de inhoud. De 100 de kern van het op ondernemerschap en het zoe- Het boekt du k t op de meest He boek du k op de mees dagen dialoog tussen kabinet en boek. Het gaat ken van persoonlijke uitdagin- uiiiteenlllopende plllaattsen op en u tteen o pende p a ats en op en u een opende p aa sen op en bevolking was 265 dagen te kort. over Consulting gen. Ervaring geput uit het ma- datt iiis mooiii. Nog mooiiierr iiis tte dat s moo .. Nog moo e r s te da s moo Nog moo e s e Het heeft hooguit een paar vink-over Relatie en over Helpen. Pri- nagen van bedrijven en com- horren datt men err iiin sommiiige hore n dat men er n somm g e ho en da men e n somm ge lijstjes opgeleverd. Maar helaasma combinatie. Dankzij Jos las ik plexe consultingklussen. Energie gevalllllen ook echtt u iiit kooktt. geva le n ook echt u tt kookt.. geva en ook ech u kook geen platform waarin mensen vanhet weer. Enkele van de tien altijd gericht op het in hun Zou err biiij anderren miiisschiiien Zou er b jj andere n m s sch e n Zou e b ande en m ssch en alle pluimages op basis van gelijk-principes: Kom in contact met je kracht krijgen van mensen in behoeffte ziiijn aan een KzM- behoeftte z jjn aan een KzM- behoe e z n aan een KzM- waardigheid tot co-creatie komen.onwetendheid. Alles wat je doet organisaties. Zojuist aangescho- Prracttiicu m,, zeg maa rr een kook- Pra ctic u m, zeg maa r een kook- P ac cu m zeg maa een kook- Want daarvoor heb je zichzelfis een interventie. De klant is ven bij P2 Ontwikkeling, om van cllliiniiic? Samen mett de koks één c in c ? Samen met de koks één c n c? Samen me de koks één wegcijferende procesmanagerseigenaar van probleem én oplos- daaruit duurzame processen en off meerr KzM- rreceptten diiiep- of meer KzM- re cepte n d e p- o mee KzM- ecep en d ep- nodig die mensen niet alleen latensing. En wat de Relatie betreft: organisaties te helpen bouwen. gaand besttuderren en uiiitprrobe- gaand bestu dere n en u ttpro be- meepraten, maar vooral latenniet ‘one up’, ook niet ‘one down’ Zoekt daarbij niet de weg van gaand bes u de en en u p obe- meemaken. Politieke partijen diemaar op basis van gelijkwaardig- nóg meer interventies. Eerder rren? Zeg jjiij hett maarr: re n? Zeg jijj het maar: e n? Z e g he maa : zulke Verbinders naar voren zou-heid. Wist je natuurlijk allemaal van het weglaten ervan. Zijn 1.. Geïïïntterresseerrd? 1. Ge n te re sseerd ? 1 Ge n e essee d? den schuiven, gaan de verkie-al. Toch even jaarlijks herlezen, Taak Belasting 2.. Welllke rreceptten denk jje aan? 2. We k e re cepte n denk je aan? 2 We ke ecep en denk e aan? zingen winnen.dit boekje. Geldt voor consul- Monitor is daar 3.. Wanneerr tte orrganiiiserren? 3. Wanneer te org an s ere n? 3 Wannee e o gan se en?tants én voor hun klanten! een concreet 4.. Wiiill jje ook iiietts iiinbrrengen? 4. W l je ook e ts n bre ngen? 4 W e ook e s nb engen? Jeroen BlokEdgar H. Schein, Process en pragmatisch voorbeeld van. Surrf s..v..p.. naarr KzM-weblllog op Surff s.v .p . naar KzM-web o g op Su s v p naa KzM-web og opConsulting Revisited, AddisonWesley OD series (1999) Meer weten? www..krrachttzonderrmachtt.n lll om www.k ra chtz onderm acht..n om www k ach zonde mach n om SpeakersISBN 0-201-34596-X Mde winte r@p2managers.nl jje anttwoorrden achtterr tte lllatten.. je antw oord en achte r te a te n. e an woo den ach e e a en  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°35 Juli/Augustus 2008 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave vanOrgPanoptics te Rijswijk, ● Waaruit ontspruit het idee?exclusief voor relaties,onder redactie van ● Eindeloos Bewustzijn ● The Future of ManagementCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ch@panoptics.org ● Het Managementproces 0616 682098 Managers en andere Organisatoren HersenPanne BOEKEN●BABBELJe staat er misschien niet elke Een eeuw geleden bedacht ene Einstein dat gedragdag bij stil, maar hoe bedenkt op quantumniveau bijzondere eigenschappen heeft.iemand eigenlijk iets? Het zon- Dat een elementair deeltje zich soms als deeltje,gedeelte van onze vakantie vond soms als golf gedraagt. En dat in dat laatste gevalvooral plaats in een weekje zijn plaatsbepaling nogal ongewis is. Dat het gedragTurks Luilekkerland. Zo’n ‘all van zo’n deelte kan veranderen op het moment datinclusive resort’ waarin mijn je het observeert. En dat er bepaalde tweeling-vrouw en ik – onze kinderen deeltjes– entangled quantum pairs – bestaan die opweten niet beter – 100% netto grote afstand van elkaar communiceren zonder enigvrije tijd genieten. Zo voelt een tijdsverlies. We hebben het over non-lokaliteit en jeweek er al gauw als ruim twee. mag dit meteen weer vergeten. Nu het boek.Na verloop van tijd werd mij Van cardioloog Pim van Lommel. Die suggereert metgewaar hoe goed dat hele hotel zeer redelijke argumenten dat onze hersen niet hetmet al zijn faciliteiten in elkaar medium vormen die bewustzijn produceren, maarsteekt. Er is werkelijk voor ieder dat dit bewustzijn – zowel van het verleden, het nuwat wils, oud en jong, familie en als de toekomst – in een soort ether continusingle, sportief en culinair, disco aanwezig is. Onze hersenen fungeren in zijn optiekof een spelletje. Het architecto- als een soort radio-ontvanger die – met ons DNA alsnische brein hierachter dient radiokristal – de voor ons bestemde golflengten kanniet onderschat te worden. ontvangen. Waarop baseert hij die beweringen? HijEvenmin als de breinen van Pim heeft jarenlang tientallen bijna-dood ervaringenvan Lommel en Gary Hamel, onderzocht en verbaasde zich over het feit datwier boeken mij deze vakantie mensen in die situatie enerzijds over ultiem bewustdanig hebben bewogen. Zij laten blijken te zijn, terwijl in feite alle (gebruikelijke)ons kennis maken met wel heel waarnemingsorganen op dat moment compleet zijnbijzondere ideeën. En dat deed uitgeschakeld. Ik doe de 400 pagina’s indringend énmij wederom afvragen: waar spannend leesvoer te kort. Ga dit lezen en weet datkomen die nu eigenlijk vandaan? je vanaf dat moment anders over denken denkt! BOEKEN●BABBEL ManagementProces Desgevraagd beschrijf ik mijzelf als organisatie- Het woord is gevallen. Ik laat het ontwikkelaar. Vraagt men mij hoe ik dat doe dan regelmatig vallen in mijn training antwoord ik: door het denken en doen van Procesverbetering. Waarna er managers (proberen) te veranderen. Wat mij evenzovele interpretaties als deel- betreft is de relatie tussen manager- en nemers op volgen. Ga ik er voor organisatiekwaliteit dus impliciet. En opeens zie het gemak even vanuit dat je je ik al mijn aannames en overtuigingen terug in dit kunt vinden in mijn definitie van boek… O feest der herkenning! proces: handelingen die een In het begin van de 20e eeuw (dus 1900 zoveel) object van verandering (doen) op- bracht het boek Scientific Management van ene waarderen tot een ‘beter’ object Taylor een revolutie in de bedrijfsvoering van or- van verandering. Dat laatste ook ganisaties. En nu, een kleine honderd jaar later, zijn alle bedrijfs-processen verregaand geïnno- wel output genoemd, en niet te veerd, behalve dan de besturing van de organi- verwarren met doel of effect, en satie zelf. Stel je eens voor dat het management zeker niet met de afnemer van die – of liever gezegd het managementproces – aan output. Hebben we het nog wel vergelijkbare vernieuwingen onderhevig zou zijn; een keer over. Of kom de training wat voor organisatie zou dat opleveren? Gary een keer meemaken. Kort gezegd: Hamel schetst drie voorbeelden: Whole Food, een proces is een veranderings- W.L Gore (Gore-Tex) en Google. Deze proces. Wat is dan het manage- organisaties blinken uit in optimaal gemotiveerd mentproces? Wat doen al die en ‘empowered’ personeel, verbluffende presta- ties en duurzame innovatie. Dit als gevolg van managers in het bovenste deel een revolutie in het managementdenken. Dit is van de organisatiepiramide? Stel ook waar Hamel voor pleit: managers moeten dat ze samen een afdeling vormen zichzelf en hun proces opnieuw gaan uitvinden. – en eigenlijk moeten we dat ook Maar aangezien ze dit zelf moeten doen gaat dat stellen – wat produceert die afde- niet zomaar. Daarom reikt het boek diverse ling dan? En wie of wat is de klant suggesties aan om deze ultieme verandering in ervan? Wat is de input en de out- gang en verder door te zetten. Amerikaans? Ja. put van het managementproces? Idealistisch? Ja. Niettemin een heerlijk boek voor Wil je daar eens over nadenken? aanhangers van Verbindend Leidinggeven. Lezen. VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°36 September 2008 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● www.rocacademies.nlOrgPanoptics te Rijswijk, ● Mindz gaat live op 11/11exclusief voor relaties,onder redactie van ● Authentic Personal Branding ● HafinaCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ch@panoptics.org ● KZM letterlijk in beweging 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Het co-creëren van kunstMindz in aantocht De ROC academie op herhaling? HersenPanneAls Mindz private bèta gebrui- The secret to a rich life is to haveker heeft schrijver dezes niet more beginnings than endings.stilgezeten. Zie hieronder een (Dank aan www.imlearning.biz.)overzicht van de plaza’s die Deze spreuk blijft door mijnje nu al kunt bezoeken. Nog hoofd zingen. Hij biedt steun alsmooier is dat Mindz.com op ik mijn actielijst weer eens op11 november helemaal LIVE mijn agenda wil projecteren,gaat. Dat feestje kun je zelf want die twee gedragen zich alsmeemaken als je surft naarmindz.com/events/MINDZ_Event. communicerende vaten. En graag blijf ik toch eenmansbedrijf. Maar door al dat Verbinden kom je van het één in het ander. Zoals onze Stichting Meesterwerk, met als oogmerk om mensen te leren optimaal professioneel en onaf- hankelijk te opereren. Voor zelf- standig professionals (ZP-ers) Wát een mooie erkenning voor De Nova Academie! Proces- heet het MindzMastersZP. Nu zijn management MBO2010, opgericht om het Competentie Gericht we bezig met MindzMastersHR Leren te bevorderen, heeft het “DNA-concept” geadopteerd. (bedoeld voor HR-frontliners), Het idee is dat een integrale interne academie bijdraagt aan denken we aan MM voor horeca- duurzaam organiseren van leren en ontwikkelen in MBO-land. ondernemers en hangt alweer Werf en schip tegelijk bouwen blijkt ook hier een effectieve aanpak. MindzHeadMasters in de lucht. Terwijl het Actieplan in dialoog met de doelgroep (MBO-bestuurders Allemaal beginnetjes en het eind en -veranderaars) via sneuvelversies op toenemend draagvlak mag is ongewis. So what? Het samen rekenen, zijn onlangs concrete activiteiten gestart, zoals workshops, kenniskringen, themacafés, advies-op-maat en bedrijfsbezoeken. Er ontwikkelen met al die masters is wordt nu hard gewerkt om een digitale ontmoetingsplaats te creëren leren op zich en geeft gigantischGa naar www.mindz.com en zoek – een Mindz-variant – waar de ‘meemakers’ kennis en ervaring gaan veel energie. Begin with the endde plaza’s. Een goede oefening! uitwisselen rond ontwerp en implementatie van hun ‘ROC academie’. in mind? Máák het een beetje!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten KRACHT ZONDER MACHT KRACHT ZONDER MACHT KRACHT ZONDER MACHT niet máken; laten ontstáán OP HET INK CONGRES OP HET INK CONGRES OP HET INK CONGRES Co-creatie is samenwerking. Is Hubert Ram- Hafina Gerritse Op 20 novemberr houdtt hett IINK Op 20 november houdt het IN K Op 20 novembe houd he NK het creatie? Kunstenaars creëren. persad is de vereerde onze haarr jjaa rrlliijkse confferrenttiie.. IINK haar ja a rlijjkse confe re ntie . IN K haa aa kse con e en e NK Meester in co-creatie is het duo verpersoon- workshop over gaatt overr iiinttegrraalll managen.. gaat over n te gra a managen. gaa ove n eg aa managen www.heringavankalsbeek.nl. Hun lijking van Verbindend Lei- Eén van de parralllllelllworrkshops Eén van de para le w ork shops werk uitbundig, rijk aan kleuren, authentieke dinggeven met Eén van de pa a e wo kshops iiis onttlleend aan hett KzM-rreceptt s ontle end aan het KzM-re cept vormen, materialen. Hun commerciële haar bezoek. s on eend aan he KzM- ecep ‘creaties’ wil je weerzien. Ze zelfbewust- Zo werden wij EnerrgiiieX.. Samen mett Robiiine Energ e X. Samen met Rob n e Ene g eX Samen me Rob ne passen in het Stedelijk, een heid. Ofwel, NetGenoten. Zij Koniiing en Annemiiiek Boelllens Kon n g en Annem e k Boe e ns Kon ng en Annem ek Boe ens kasteel, een vogelvereniging en hij is wat hij ontfermde zich van Optteamiiise gaan we de IINK van Opte am s e gaan we de IN K van Op eam se gaan we de NK als trefpunt op Lowlands. “Wij beschrijft in over de rubriek bezoekerrs lllatten bewegen!! bezoekers a te n bewegen! bezoeke s a en bewegen laten een beeld ontstaan, meer zijn laatste Gewoon Veranderen in ons dan dat wij het maken.” Hetboek: een Personal Brand. Met vakblad GL en is daarmee duseen warme persoonlijkheid. Zijn meemaker. Hafina is onder meer KZM-PRACHTICUM GAAT KZM-PRACHTICUM GAAT KZM-PRACHTICUM GAAT gevolg van hun beider LUISTEREN IN PARIJS LUISTEREN IN PARIJS wisselwerking. De een doet ietsTotal Performance Score Card specialist in het begeleiden van LUISTEREN IN PARIJS wat de ander niet verwacht, zeliet al zien hoe integraal Huberts Learning Communities. Het Hett eerrstte KZM-Prrachttiicu m Het eers te He ee s e KZM-Pra chtic u m KZM-P ach cu m treden in elkaars werk, stellenkijk op organisaties is. Met de leiden en begeleiden van (jjawelll) ziiit err aan tte komen.. De (ja we ) z tt er aan te komen. De ( awe ) z e aan e komen De zich open voor elkaar, tastenPersonal Balanced Score Card ontwikkelen, veranderen en dattum iiis nog niiiett bekend,, datu m s nog n e t bekend, da um s nog n e bekend mogelijkheden en beperkingen af.verbond hij het welzijn van orga- leren doet zij vooral duurzaam. maarr de besttemmiiing iiis Parriijs!! maar de beste mm n g s Parijjs! maa de bes emm ng s Pa s Zo kom je voorbij je eigennisaties aan dat van de mede- Omdat zij uitgaat van successen, Daarr huiiistt Phiiilliippe Maiiiresse,, Daar hu s t Ph lip pe Ma rresse, Daa hu s Ph ppe Ma esse grenzen, is er ruimte en vrijheidwerkers. Onlangs koppelde hij inspireert Hafina maximaal. Zo “orrganiiisattiie-a rrtiiiestt” mett ziiijn “org an s atie -a rtt e st” met z jjn “o gan sa e-a es ” me z n voor dingen die je niet eerderdit weer aan Lean Six Sigma. Hij mobiliseert zij betrokkenheid en Siiimulllattiion.. (KZM-rreceptt 4 voorr S m u a tio n. (KZM-re cept 4 voor S mu a on (KZM- e cep 4 voo hebt gezien.is meester in het verrijken van trots binnen organisaties. Lerenontwikkelmethoden. Lezen dus. de lllezerrs..) Diiit ‘‘‘allllleen-llluiiistterren’’’ de e zers .) D tt a le en- u s te re n de eze s ) D a een- u s e en is haar eerste natuur. Een parel iiinsttrumen tt gaan we samen n strrumen t gaan we samen Leon MuilwijkHubert Rampersad, Personal van een ZP (Zelfstandig ns umen gaan we samen www.edu-art.eu Professional)! Maak contact met ‘‘‘errvarren’’’ allls onderrdeelll van een e rv are n a s onderd ee van een e va en a s onde dee van eenbranding, leiderschap vanuitauthenticiteit, uitgever Quist Hafina Gerritse in een mail naar: ééndaagse ttriiip.. Biiinnenkorrt kun ééndaagse trrp . B n nenkortt kun ééndaagse p B nnenko kun SpeakersISBN 978-90-77983-37-9 welkom@hafina.nl jje op KzM-plllaza iiinschrriijven.. je op KzM-p a za n schrijjven. e op KzM-p aza nsch ven  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°37 Oktober 2008 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Academisch systemisch werkOrgPanoptics te Rijswijk, ● MBOacademies.nl is Mindzexclusief voor relaties, ● De utopie genaamd VLonder redactie van ● Hét boek over MeesterschapCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Paul Quist, verbindend uitgever ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Taal als (management)tool ● Over optimistische publicaties “Branded Mindz” opstelling van een mboacademie HersenPanneDat er zoiets bestaat als het Op 4 november vond in het Nijkerkse Hart van Holland het De vereniging voor ontwikkelingsocio-business netwerk Mindz mega-evenement Competent City plaats. Georganiseerd door van Verbindend Leidinggeven in(.com) weet je nu vast wel. MBO2010 competentiegerichte kwalificatiestructuren op de organisaties heeft haar brochureWist je dat ze daar ook agenda’s van MBO-instellingen heeft geplaatst. Bezocht door klaar. Er zit een strikje om, in lijn‘branded plaza’s’ bouwen? 2500 professionals uit ROC’s, AOC’s en vakscholen, bood met het logo waar een helpende Competent City een keur aan vakgerichte workshops. Eén daarvan werd verzorgd door MBOacademies.nl. Een opstelling! vinger op het knoopje drukt. Het boek Utopie van Hans Achterhuis ligt op mijn nachtkastje. Onze filosoof schreef dit als leerstof voor middelbare scholieren. Best pittig trouwens. De term Utopia komt van Thomas More die (in 1516) deze naam gaf aan een eiland bevolkt door een ideale sa-MBO2010 is een initiatief dat o.a. menleving. Daarvoor blijken inhet bouwen van interne acade-mies binnen MBO-instellingen zijn doorwrochte visie overigensstimuleert en ondersteunt. Naast Het begrip MBO-academie – een oplossing voor het systematisch nogal wat regels en afsprakeneen net geopende bibliotheeksite organiseren van leren en ontwikkelen in een MBO-instelling – is niet voor te zijn, en harde consequen-marktplaatsmbo.nl geheten, is er geheel nieuw. Sommige ROC’s hebben er al één in huis. De ervaring ties voor degenen die de regelsnu ook mboacademies.nl dat alle van de kwartiermakers leert ons dat met name het inweven van zo’n niet nakomen. Dat terzijde. Hansacademiebouwers een platform instituut in de complexe organisatorische context een grote uitdaging Achterhuis merkt op dat het eenbiedt voor kennis- en ervarings- is. Christine Kempkes en ondergetekende besloten de workshop dan utopie is te denken dat het woorduitwisseling. De sites zijn publiek ook vorm te geven met een ‘organisatie-opstelling’. De deelnemers utopie maar één betekenis zoubenaderbaar. Ze zijn net zo ver- pakten de rol van in- of externe stakeholder (HRM, docent, directie, teamleiders, etc.) en stelden zich hebben. Die andere betekenisweven met de samenleving alsde MBO/ROC’s zelf! De plaza-site op in de ruimte. Vervolgens betrad de ‘kwartier- (iets onhaalbaars) blijkt al uit deis gesitueerd in het Mindz-net. maakster’ het toneel. De slechts drie kwartier vorige zin. Reden om je af teDuurzame ontwikkeling van ons durende exercitie was serieuzer en leerzamer dan vragen of en in welke betekenismiddelbaar beroepsonderwijs in we ooit hadden bevroed. Overtuigender dan dikke Verbindend Leidinggeven eeneen open systeem! Voor en door! nota’s. De videoregsitratie komt op de plaza-site. utopie genoemd mag worden…BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Vanuit Passie en KzM iin de Mediia KzM n de Med a Betrokkenheid naar Paul Quist is een veelzijdig Onlllosmakellliijk verrbonden mett Beleving en Interactie On o smake ijjk verb onden met On osmake k ve bonden me mens. Uitgever van ‘verbindende Verrtiiicallle Diiiallloog iiis de ttaalll. IIn Vertt c a e D a o og s de ta a .. In Ve ca e D a oog s de aa n De nadruk op omzet en resultaat media’. Het gaat hem om meer Kllluwerr Managementt Toollls viiind K u wer Management Too s v n d K uwe Managemen Too s v nd bij grote uitgeefconcerns hebben dan boeken alleen. In mijn zoek- jje deze maand miiijn arrtiiikelll ge- je deze maand m jjn artt k e ge- e deze maand m n a ke ge- me gestimuleerd een eigen tocht naar een uitgever stuitte ik naamd “Taalll allls Toolll”.. Bedoellld naamd “Taa a s Too ” . Bedoe d uitgeverij op te zetten met een op bureaucratie. De GPTL-krant naamd “Taa a s Too ” Bedoe d voorr managerrs uiiiterraarrd.. De open karakter, in contact met de adverteerde met ZINboek en ik voor managers u ttera ard . De voo manage s u e aa d De markt en toegankelijk voor mailde de uitgever. Dezelfde samenvatttiiing llluiiidtt: “IIn diiit a rr- samenvattt n g u d t: “In d tt a r- samenva ng u d : “ n d a - aspirant-auteurs. Werken vanuit zondagochtend een mail terug. ttiikelll worrdtt hett begrriip ‘‘‘manage- tik e word t het begrip m anage- ke wo d he beg p manage- een passie voor het uitgeven met Het resultaat is bekend. Wat een mentt ttoolll’’ aan de kaak gesttellld.. ment to o ’ aan de kaak geste d . men oo aan de kaak ges e d optimistisch gestemde publicaties productie legt Paul aan de dag. Diiit worrdtt namellliijk tte pas en tte D tt word t name ijjk te pas en te D wo d name k e pas en e en seminars die aansluiten bij je Bijna wekelijks een nieuw boek. onpas gehantteerrd voorr alllllerr- onpas gehante erd voor a le r- onpas gehan ee d voo a e - beleving. Waarmee je verder kunt Business Spiritualiteit Magazine. hande conceptten,, modelllllen en hande concepte n, mode le n en hande concep en mode en en in je bewustwording of praktijk. Impresario van zijn auteurs. Zo metthoden,, diiie ziiich echtterr verr- meth oden, d e z c h echte r ver- me hoden d e z ch ech e ve - Mijn focus is opElk woord dat je over dit boek iemand die moeite heeft met van hett prrakttiische niiiveau van van het pra ktis che n v eau van van he p ak sche n veau van ondernemerschap, leiderschap enschrijft, valt in het niet bij de Nee verkopen als de propositie ininhoud ervan. 81 Verzen over gerreedschap beviiinden.. Mett de gere edschap bev n den. Met de ge eedschap bev nden Me de persoonlijke effectiviteit. Met zijn missie past. Surf eens naar mettaffoorr van ambachttsllliieden,, uitgaven als Kracht zonder machtMeesterschap. Ware wijsheid. zijn website en kijk wat er te meta fo or van ambachts ie den, me a oo van ambach s eden wil ik aansluiten bij de interesseRolvoorbeeld voor de Zelfstandig koop is. En be- hun gerreedschap en hun vaarr- hun gere edschap en hun vaar- hun ge eedschap en hun vaa -Professional. Eén citaatje dan: van de lezer, praktische denk dan nog- diiigheden worrdtt de lllezerr ttott hett d g heden word t de e zer to t het d gheden wo d de eze o he informatie bieden en de interactie“Wie zic h aan zij n werk vastklampt, maals dat dit iiinziiichtt gebrrachtt datt de mana- n z c ht gebra cht dat de mana- nz ch geb ach da de mana- tussen auteur enzal niets sc hepp en dat blijft.” een eenmans- gerr maarr één ttoolllbox tten diiien- ger maar één to o b ox te n d e n- ge maa één oo box en d en- lezer versterken. zaak betreft. stte sttaatt, namellliijk de ttaalll. EnEen boek om bij je te dragen. ste sta at,, name ijjk de ta a .. En s e s aa name k de aa En Vol trots op zó Paul QuistLao Tzu, Tao Te Ching, (vert. dan gaatt hett voorralll om hett dan gaat het voora om het dan gaa he voo a om he een netgenoot! jjuiiistte gebrruiiik daarrvan iiin hett ju s te gebru k daarv an n hetStephen Mitchell) info@quist.nl u s e g e b u k d a a v a n n he conttactt mett medewerrkerrs..” SpeakersUitg. Ten Have (2000) conta ct met medewerk ers .”ISBN 978 90 259 5178.8 www.quist.n l con ac me medewe ke s ”  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°38 November 2008 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Stichting MeesterwerkOrgPanoptics te Rijswijk, ● Mens2.0 en Organisatie2.0exclusief voor relaties, ● Huisacademiesonder redactie van ● Lerende OrganisatiesCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● The Tipping Point ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Christine Kempkes tweemaal ● KZM Prachticums op komst huisacademies.nl Organisatie 2.0 is Meesterwerk! HersenPanne De drijfveer van OrgPanoptics is en blijft Humanisering van Elk apparaat kent een handlei- organisatie. Dan hebben we het over een proces waarvan de ding. Ik roep vaak dat mensen in eindsituatie niet vastomlijnd is. Misschien is de gehuma- hun onderling gebruik eigenlijk niseerde organisatie wel synoniem aan de Excellente orga- eerst elkaars ‘instructie’ zouden nisatie, of aan de Lerende organisatie, of aan Organisatie2.0? moeten lezen. Maar ook ik zondig Uiteraard hanteert die ‘geïdealiseerde’ organisatie de MensenRechten mij daar aan, en schiet soms bij als basis. Er is vrijheid van denken en doen, zingeving en gedeelde het eerste contact al naar de organisatiedoelen. Gelegenheidscoalities pakken de tijdelijk dominan- inhoud. Dat heeft natuurlijk met te thema’s aan. Dit sociaal-netwerk-met-een-gezamenlijke-missie kent de medewerker als essentiële bouwsteen. “Dat is nu ook al zo”, mijn gebruiksaanwijzing te ma- zou de organisatiedeskundige zeggen. Waar het om gaat is hoe die ken, waarin het woord “hersen- medewerker zich door zijn of haar organisatie beweegt: Professio- panne” zeker te lezen valt. Ik neel, Zelfstandig, Onafhankelijk en Verbindend. Medewerker2.0 heet denk namelijk hardop. Dat, in zo iemand. Met een voldoende kritische massa van deze types kan combinatie met mijn sterk ‘inte-Hoe ontwikkelt een organisatie Organisatie 2.0 ontstaan. Waar lekker werken en goed presteren sa- grale focus’, wil mijn gespreks-naar Lerende Organisatie? Het mengaan. Waar de beweging van ‘gedacht naar gedaan beleid’ impli- partner(s) wel eens danig in ver-eenvoudige antwoord: als mede- ciet is. Zulke medewerkers zijn Meesters. En om die kwaliteit te be- warring of vertwijfeling brengen.werkers Lerende Medewerkers vorderen is er Stichting Meesterwerk. Met Ronald van den Hoff (o.a.worden. Hoe? Door in de organi- Bovenstaande instructie was no- Mindz.com), Dick Simons (o.a. Verbindend Leidinggeven), Marcel vansatie het leren, werken en com- Marrewijk (o.a. ResearchToImprove) en ondergetekende als leidende dig om de relatie tussen Huisaca-municeren maximaal te integre- figuren. Onze Visie en Missie is hierboven al ingeleid en is te lezen op demie en Lerende Organisatieren met het strategisch beleid. plaza www.meesterwerk.nl. Maar probeer het volgende eens op je in ‘haarscherp’ te duiden: De huis-Door HRD, MD en OD als één te laten werken. Met als motto “De Meester staat los van iedereen, academie begint als katalysatorproces te zien. Door de toege- daarom is hij verbonden met iedereen” manifesteren wij ons als een en rolvoorbeeld, weeft zich in invoegde waarde van beleids- en academie in de oorspronkelijke (dus ruimste) zin van het woord: haar ‘moederorganisatie’ diestafafdelingen te bundelen en te een plaats voor ontmoeten, leren, ontwikkelen, onderzoeken, voor- daardoor sneller gaat leren enkanaliseren. Door ‘de lijn’ te be- zien van uiteenlopende, relevante en effectieve ontwikkelen. Zodra de huisaca-trekken in haar eigen leerproces. media. Niet duidelijk is of deze Mindz Academy nuDit zijn uitgelezen taken voor de demie compleet verweven is, niet onderdeel uitmaakt van Mindz.com of synoniem ishuisacademie, het ‘epicentrum aan Mindz.com, maar dat is waarschijnlijk een meer te onderscheiden valt vanvan leren en ontwikkelen’. Bouw kwestie van ontwikkelingsfase…! Spreken deze haar omgeving, is er de lerendemee op www.huisacademies.nl. beelden je aan, word dan plazalid en ontwikkel mee! organisatie! Kan even duren… Honderd woordenBOEKEN●BABBEL NetGen●ten KzM Prachtiica KzM Pracht ca voor liefde Wie kent niet Christine Kempkes vertolkt in Twee Prrachttiica ziiijn aan de Twee Pra chtic a z jjn aan de Twee P ach ca z n aan de het verhaal deze Panopsis - twee kolommen Mijn oude tante: ik draag een orrde: EnerrgiiieX en Siiimulllattiion.. ord e: Energ e X en S m u a tio n. o de: Ene g eX en S mu a on van de vlin- naar rechts - één van haar koffertje angst bij me. De goede De ene iiis achtterr de rrug; de De ene s achte r de ru g; de De ene s ach e de ug; de der in het talenten: het hoogwaardig vriend fluistert: ik weet niet wie ik anderr sttaatt gepllland iiin 2009.. ander sta at gep a nd n 2009. a n d e s a a g e p a n d n 2009 Amazone- gebruik maken van onze taal. ben. De moeder: ik mag niet gebied, die Een managementtalent, als je EnergiieX ( KzM Rece pt 2) Energie X ( KzM Rece pt 2) Energ eX ( KzM Rece pt 2) klagen. Mijn Alzheimervriendin een orkaan het mij vraagt. Als mens- en Vond ttweemaalll plllaatts ttiijdens Vond tw eemaa p a ats tijjdens Vond weemaa p aa s d e ns praat geheimtaal. Aan tafel veroorzaakt ontwikkelingsgericht manage- hett IINK-Congrres.. Annemiiiek het IN K-Congre s. Annem e k he NK-Cong e s A nne m e k zoeken we betere woorden. bij de Philip- mentcoach en -adviseur verrast Boelllens en Robiiine Koniiing op Boe e ns en Rob n e Kon n g op Boe ens en Rob ne Kon ng op Buiten zie je ze ook, ze kruipen pijnen? Heel zij haar cliënten continu met zowel inspirerende als effectieve hun bestt. Mett derrtiiig mensen hun best.. Met dertt g mensen hun bes Me de g mensen uit hun holen, ze hebben naar het kleine abbe-raties hebben soms heel grote interventies. En dan te bedenken lllangs viiierr kwandrrantten lllopen.. a ngs v e r kwandra nte n o pen. angs v e kwand an en open plafond gestaard, hun broodgevolgen. Via het bestuderen dat Christine eigenlijk een Nadenken overr de enerrgiiie diiie Nadenken over de energ e d e Nadenken ove de ene g e d e besmeerd met snot, in hetvan onder andere het ontstaan ervaren bestuurder is. Bij communiiicattiie kostt… off llleverrt.. commun c atie kost… of e vertt. commun ca e kos … o eve tafelblad gebeten. In rijen vanvan epidemieën ontwikkelt The voorkeur van maatschappelijk Ziiie hett weblllogverrslllag mett Z e het web o gvers a g met Z e he web ogve s ag me honderd staan ze klaar, elk deTipping Point een theorie, een verdienstelijke instellingen. Een ffotto’’’s en viiideocommenttaarr op fo to s en v d eocommenta ar op o o s en v deocommen aa op hand op, geef me de zachte harenaanpak wellicht, voor het doen bestuurder die kan coachen; een www..krrachttzonderrmachtt.n lll. www.k ra chtz onderm acht..n .. www k ach zonde mach n van een kind, de stevige kont vanontstaan van grote versnelling in coach die kan besturen. Houd Siimullatiion ( KzM Recept 4) een voetballer, de zon op de pui,het mobiliseren van groepen deze sterke dame in het vizier! Sim ula tio n ( KzM Recept 4) S mu at on ( KzM Recept 4) Een Eiiindellliijk gepllland!! Hett uniiieke het lint van een jurk, geef me jou .mensen voor een product of een E n de ijjk gep a nd! Het un e ke E nd e k g e p a nd H e un e k eidee. Lekker geschreven brengt bestuurlijk llluiiistterriinsttrumentt van Parriijse u s te rin strrument van Parijjse u s e n s umen van Pa sedit boek jou minstens besef van probleem? kunsttenaarr/adviiiseurr Maiiiresse kunste naar/ adv s eur Ma rresse kuns enaa /adv seu Ma esse Christinecomplexiteit in communicatie. Benader valllt op 12 ffebrruarrii 2009 tte va tt op 12 fe bru ari 2009 te va o p 12 e b u a 2009 e Kempkes ChristineMalcolm Gladwell, The bellleven iiin een ochttend- off een be e ven n een ochte nd- of een be even n een och end- o een op:Tipping Point, (2000) Little, miiiddagprrachttiicum.. Schrriijff jje iiin m d dagpra chtic um. Schrijjf je n m ddagp ach cum Sch e n SpeakersBrown & Co., New York kemc@he tnet.nl op www..krrachttzonderrma chtt.nlll. op www.k ra chtz onderm a cht..n .. op www k ach zonde ma ch n  CornerISBN 0-316-31696-2 VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°39 December 2008 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave vanOrgPanoptics te Rijswijk, ● Dankwoorden en leerervaringenexclusief voor relaties, ● Formeel leren, informeel scholen?onder redactie van ● Rijnlanders mogen twijfelenCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Jos en de Dantefactor ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Verplicht Luisteren ● The Graves Experience Klanten en Meemakers: DANK U HersenPanne Leuk zo’n missie: Humanisering van Organisatie. Maar de uitvoering Fragment uit het verslag van we- ervan vergt open geesten en hier en daar een stukje budgetruimte… tenschappelijk onderzoek (SCO- ROC Nova College: dank voor de uitnodiging om jullie kathedraal te Kohnstamm Instituut) losgelaten helpen bouwen: De Nova Academie. Ook de managementconferentie op docenten in het M.B.O.: waarin we met zijn allen de krant Nova Next maakten mocht er zijn! “Hoofdstuk 4: Varianten van Procesmanagement MBO2010: dank voor het adopteren van de scholing. Deskundigheidsbevor- architectuur van De Nova Academie. Zo kon MBOacademies.nl dering kan op verschillende ma- geboren worden. Inmiddels hebben zich twintig ROC’s aangesloten. nieren plaatsvinden. Er kan indi- BAT/Niemeyer: dank voor het mee-ontwerpen van de Niemeyer vidueel en collectief, formeel en Approach to Business and Leadership Excellence, kortweg N-ABLE. informeel worden geleerd.” De onderstreepte woorden, met BIC/vanderVeldt: dank voor het mogen meemaken van het fantas- tische Business Improvement Game bij inspirerende organisaties. name hun ogenschijnlijke uitwis- selbaarheid, verontrusten mij. Connexxion-OV: dank voor het mogen flankeren/adviseren in een dynamisch planproces in nog dynamischer omstandigheden. Zeker als lezers geneigd zouden zijn ‘wetenschap’ voor zoete koek Opteamise: dank voor het betrekken bij de Deltalinqs University aan te nemen. Dit boekje gaan Thymos: dank voor het betrekken bij het PON management traject we toch niet serieus nemen? Om Hopelijk is mijn tijdelijke meemakerschap van toegevoegde waarde nog te zwijgen van de scheidslijn geweest voor jullie organisaties en medewerkers. En als iemand er tussen formeel leren (pleonasme) iets van heeft geleerd, dan ben ik het wel! Cees Hoogendijk en informeel scholen (contra- Tot zover mijn dank voor de meemakers aan de Results-zijde. Dank dictie). En opeens gebruiken ze is ook op zijn plaats aan de Enablers-zijde van mijn missie, en dan dan weer het woord ‘leren’. Maar denk ik aan de mensen van Mindz.com, meemakers en leden van leren is iets van de lerende. Het bewegingen als Kracht zonder Macht, Verbindend Leidinggeven en is niet overdrachtelijk. “Ik zal je Gewoon Leidinggeven. Ik denk aan Stichting Slow Management, leren!” is de foutieve verkorte Berckeley Square, TNO-MC met haar AI-netwerk, de MindzMasters, collega’s van Stichting Meesterwerk, Stichting KoploperZ en Stichting versie van “Ik zal je doen leren!”. Z-Org.Nu, En niet te vergeten alle Panopsis-lezers. Allen bedankt! O als we dit nu eens gingen snappen. Dan hebben we iets ge- Tips, klachten, opmerkingen, ideeën en reflecties aan mijn adres zijn van harte welkom. Laten we samen weer een mooi(er) 2009 maken! leerd. Formeel of informeel? Bah. Je eigen program-BOEKEN●BABBEL NetGen●ten 90% van Verbiindende 90% van Verb ndende matuur de baas? Ik heb nu Jos van Snippenberg leerde ik Mensen wiill diit graag: Mensen w d t graag: eenmaal iets kennen door een verbindende tip Besef je hoe bepalend omstandig- met humani- van mijn briljante neef Richard Verplliicht Luiisteren Verp cht Lu steren heden kunnen zijn op jouw en sering. “Zelf Schaap. Het klikte meteen. Hij andermans gedrag? Heb je de denken, sa- klikte ook met het onvolprezen 12 februarii 2009 12 februar 2009 illusie geheel autonoom in de men leven” Mindz.com, waar Jos sinds onze Siimullatiion S mu at on wereld te staan? Tijdens de acht luidt de slo- ontmoeting een actieveling is ge- worden. Jos, intelligent en sym- uur durende Graves* Experience gan van het (KzM Recept 4) (KzM Recept 4) (KzM Recept 4) pathiek, moet je vooral gaan as- krijg je een unieke kijk op de gelijknamig verbond. Dit sociëren met zijn Dantefactor. In Eiiindellliijk gepllland!! Hett uniiieke E n de ijjk gep a nd! Het un e ke E nd e k g e p a nd H e un e k e dominantie van je eigen program- essay van het kort duidt die jouw Passie, llluiiistterriinsttrumentt van Parriijse u s te rin strrument van Parijjse u s e n s umen van Pa se matuur en die van je medemens.Piet Moerman ligt met dit denken Overtuiging en Groeimotivatie. kunsttenaarr/adviiiseurr kunste naar/ adv s eur kuns enaa /adv seu Ph iiilliippe Ph lip pe Ph p p e Met speciaal ontworpen ervarings-in lijn, is stevig aangezet, grijpt Hoe hoger dat drietal scoort, hoe Maiiiresse valllt op 12 ffebrruarrii tte Ma rresse va tt op 12 fe bru ari te Ma esse va op 12 eb ua e gerichte oefeningen en games,door op grote denkers, en nodigt dichter je aanzit tegen de Profes- bellleven iiin een ochttend- off een be e ven n een ochte nd- of een voel je aan den lijve je standaard be even n een och end- o eenuit tot twijfelen, een kwaliteit sional 2.0. Zo zie ik het althans. miiiddagprrachttiicum.. De bellloffte: m d dagpra chtic um. De be o ftte: m ddagp ach cum De be o e: reacties, allergieën en voorkeurenvan onze Europese/Rijnlandse Jos zegt: “Echt grootse kunste- in werking treden. (*) De theorieregio. Moerman propageert het naars kenmerken zich door grote Eenmaall iin diit iinstrumenta- Eenmaal in dit in strumenta- Eenmaa n d t nstrumenta- van de Amerikaanse psycholoog Clareadagio “Eenheid in Veelvoud”. Passie voor hun vak, rotsvaste riium g eweest,, ga jje ze ker riu m g eweest, ga je ze ker r um g eweest ga e ze ker Graves verklaart en analyseert deVoor wie Nieuw Organiseren Overtuiging om te slagen en elke niiet zonder probllemen naar nie t zonder proble men naar n et zonder prob emen naar kracht van levensomstandigheden.nastreeft, is dit een handzaam dag te willen le- huiis … maar we ll met huis hu s … maar we l met … maar we metwerkje. Klein, doordacht, en het ren en Groeien.” www.spiraldynamicsexperience.nl probllemen van vee ll betere proble men van vee l betere prob emen van vee beteregeeft reden tot twijfelen aan de Dat is continu kwallite iit!! kwaliite it ! kwa te t 2 maart 2009huidige stand van het land! verbeteren. En Ruud BoxmaPiet Moerman, Rijnlanders, daarom runt Jos Schriijf je iin op Schr jf je n op het bedrijf ge-Durft te Denken en te naamd Conimpro www..krachtzonderm acht..nll www.k rachtzonderm acht.n l www krachtzonderm acht n SpeakersTwijfelen (Essay, 2008) info@conimp ro.nl  CornerISBN 978-90-813480-1-0 VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°40 Januari 2009 “This is not a Panopsis” In deze Pan●tsis: Pan●tsis ● Dit is geen gewone PanopsisPan●psis is een uitgave van ● Het Museum voor RecursieOrgPanoptics te Rijswijk, ● Beoordelen van beoordelingenexclusief voor relaties, ● Over de analogie als leermiddelonder redactie van ● Boek: Ik ben een vreemde lusCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● The Graves Experience ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● NetGenoot Casey Suppose ● Honderd mooiste woordenMUSEUM voor RECURSIE Reserveer 9 april 13 tot 18 uur HersenPanneIn het Museum voor Recursie “Tot Kerensheide 6 km file”. Aanvind je schilderijen zoals deze. dit soort teksten op onze matrix- borden erger ik mij mateloos. Waar ligt dat knooppunt? Is dat vóór of voorbij mijn bestemming? Ik zocht en las: [Rijkswaterstaat Op 9 april organiseren Stichting Koploperz en Stichting Meesterwerk bedenkt de namen van onze ver- in co-creatie met MINDZ.com het event Koploperz in Ontwikkeling: keersknooppunten. Dat gebeurt 200 deelnemers namens 100 organisaties – groot en klein – over de niet willekeurig. Er gaat een hele vloer. Inspirerende (in)leiders, die de organisatie van straks nu al in studie aan vooraf. Er wordt vaak beeld brengen. Twee rondes met een keur aan interactieve gekeken naar de buurtschap workshops over thema’s als ‘Appreciative Inquiry’, ‘Slow Learning’, waarin het ligt. Het knooppuntJe herkent hier de handen van ‘Management Innovaties’, ‘Bouwen aan Vertrouwen’ en presentaties Kerensheide bij Stein bijvoor-graficus M.C. Escher. De teksten van Koploperz. Het centrale thema van de middag: Wat maakt beeld is vernoemd naar een wijk.zijn ontleend aan gedachte- organisaties tot Koploperz? Hoe herken je ze? Hoe bouw je ze? Rijkswaterstaat schakelt vaakspinsels van ene Douglas R. Reserveer 9 april ‘s middags. Binnenkort kun je inschrijven! heemkundeverenigingen in …] InHofstadter. De ene hand schreef: Koploperz zijn mensen en organisaties die iets bijzonders in huis heb- België staat iets anders boven de“De zin die ik met mijn andere ben. In de context van organisaties blijkt dat echte Koploperz over weg: A4 X A13. Simpel, niet? Eenhand opschreef is waar.” En de een crisis heen kunnen kijken. Zij kunnen tegenspoed het hoofd bie- logischer aanduiding van eenandere hand schrijft: “De zin die den. Ze zijn per definitie voorbereid op veranderende marktomstan- knooppunt kan ik niet bedenken.ik met mijn andere hand op- digheden. Koploperz maken trefzeker gebruik van de nieuwste inzich- Men zegt wel eens: leren is ietsschrijf is onwaar.” De eerste uit- ten en instrumenten waar anderen deze uit de handen laten vallen en onbekends koppelen aan iets be-spraak die de vloer aanveegde teruggrijpen naar oude methoden. De medewerkers van Koploperz kends. Als berijder weet je de A1met de overtuiging dat iets ofwel zijn mensen die op persoonlijk niveau authentiek blijven, die geloof- en de A2 wel te liggen. Eén kruis-waar ofwel onwaar is, kwam van waardig en congruent zijn. Koploperz zijn duurzaam, in vele opzich- je ertussen en je hebt het knoop-Epimenides, inwoner van Kreta. ten. En hun leiders evenzo… Echte Koploperz mogen deze naam punt te pakken. In de filosofieHij zei: “Alle inwoners van Kreta dragen als zij op minstens één aspect van hun organisatievoering als wordt gesteld dat analogie voor-zijn leugenaars.” Recursief, hè? excellent worden erkend. (Nu even recursief:) Stichting Koploperz waardelijk is voor betekenis. EenVind dit museum in Mindz.com. beoordeelt de beoordelingen die organisaties tot Koploper nomineren. kruisje voor een kruispunt dus… Verbinding?!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten KRACHT ZON DER MACHT KRACHT ZON DER MACHT KRACHT ZON DER MACHT Dertig jaar geleden kwam Casey llliigtt siiinds 26 jjanuarrii 2009 ig t s n ds 26 ja nuari 2009 g s n d s 26 a n u a 2009 Wat zorgt nu dat we met elkaar in Voor dit zeer speciale boek Suppose in mijn leven. We be- (hopellliijk) op een voorraan- (hope ijjk) op een voora an- (hope k) op een voo aan- verbinding gaan? Sta even stil bij is dit kader grepen elkaar niet. Samen dis- sttaand nachttkasttje,, namellliijk sta and nachtk astjje, name ijjk s aand nach kas e name k telefonische verkopers die in veel te klein. cussiëren was meer echoën dan datt van SER-voorrziiittterr dat van SER-voorz ttte r da van SER-voo z e plaats van overtuigen de Het begint bij praten en luisteren. Het duurde Alllexanderr Riiinnooy Kan.. A e xander R n nooy Kan. A exande R nnooy Kan luisteraar gaan overreden. Angst een eerder lang voordat we doorkregen dat om een nee te horen? Angst voor boek: Gödel, onze wegen zeer parallel lopen. gevoelens? Wat als men werkelijk Escher, Bach Net zoals mijzelf kun je Casey – vanuit verbinding contact legt en geheten. Het als suppoost van het Museum voor Recursie - vinden op het dialoog mag ontstaan met de draait steeds onvolprezen netwerk Mindz.com. luisteraar? Dan kan pas werkelijk om de onvol-ledigheidsstelling van wiskundige Volg de link en maak kennis! van binnenuit enthousiasme ont-Kurt Gödel. Die zegt zoiets als: staan voor het nieuwe product ofer is altijd een nieuw begrippen- dienst. Dialoog legt de basis voor Hoe datt zo? De Nova Hoe dat zo? De Nova Hoe da zo? De Novakader te vinden waarin stellingen betere communicatie, wederzijds Academiiie,, hett epiiicenttrum van Academ e , het ep c entrrum van Academ e he ep cen um vandie waar leken, onbewijsbaar vertrouwen, menselijk begrip en lllerren en onttwiiikkelllen van ROC e re n en ontw k ke e n van ROC e en en on w kke en van ROCblijken. Huh? Recursie, beste respect, maar dat vraagt wellezers. In zichzelf gekeerde pa- Nova Colllllege,, orrganiiiseerrt Nova Co le ge, org an s eertt Nova Co ege o gan see persoonlijk leiderschap! Welketronen. Het feit dat wij mensen zogenoemde DNA Kenniiiscaffés.. zogenoemde DNA Kenn s café s. zogenoemde DNA Kenn sca és keuze maak jij?kunnen denken over en met ons ‘‘‘Open space’’’ sessiiies vóórr en O pen space sess e s vóór en Open space sess es vóó endenken! Dertig jaar na GEB is er dóórr Nova medewerrkerrs,, dóór Nova medewerk ers , dóó Nova medewe ke s www.closer2talent.nlnu het stukken leesbaarder ver- verrzorrgd doorr “decaan” Conny verz org d door “decaan” Conny ve zo gd doo “decaan” Connyvolg. Je gaat alles anders zien. Daansen (ziiie ffotto).. IIn llliijn mett Daansen (z e fo to ). In ijjn met Daansen (z e o o) n n me Mark vd BroekDouglas R. Hofstadter, Ik ben de onderrwiiijsadviiiezen van ziiijn de onderw jjsadv e zen van z jjn de onde w sadv ezen van z neen vreemde lus, (2007), commiiissiiie,, wa s de heerr comm s s e , wa s de heer comm ss e wa s de hee SpeakersUitgeverij Contact www.mindz.com/profiles/casey Riiinnooy Kan grraag tte gastt. R n nooy Kan gra ag te gast.. R nnooy Kan g aag e gas  CornerISBN 978-90-254-2549-4 VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°41 Febr/Maart 2009 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● “OrgLab” test beleidskwestiesOrgPanoptics te Rijswijk, ● De VL Zelfreflector staat klaarexclusief voor relaties, ● Etudes in Presentieonder redactie van ● Joost doet aan KernZorgCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Kracht zonder Macht? Bingo! ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Aandacht voor aandacht ● 100 woorden voor PresentieDoe de VL Zelfreflector… Nova College durft OrgLab aan! HersenPanneDe grafiek hieronder verbeeldt Van Saskia Tjepkema leende ikhet profiel van de ‘ideale’ Verbin- “Als je besluit een Lerende Or-dend Leidinggevende. Met de VL ganisatie te willen worden, danZelfreflector spiegel je je er aan. ben je het al.” In onze kring van 22 MBOacademiebouwers voeg- de ik daaraan de vraag toe: “Wanneer ben je als organisatie volleerd?” Geregeld treft mij deEen ogenschijnlijk simpel ‘testje’ gedachte dat ik beter weet hoevan hooguit tien minuten. Vrij iets begint dan hoe het eindigt.naar Spiral Dynamics®, vandaar En dat terwijl ik mijn omgevingdie zeven kleuren. Hoe scoor jij? besproei met knap normatieveWaarschijnlijk zal de Dalai Lama definities van ‘na te strevendicht tegen de 100% zitten. En ROC Nova College had op 17/18 maart haar jaarlijkse management- eindsituaties’. Ik noem de ex-Herman Wijffels zal ongetwijfeld conferentie. Uiteraard in het licht van het Strategisch Beleidsplan. Alle cellente en de gehumaniseerdehoog scoren. Zij hebben het (ruim 80) leidinggevenden van deze grote en uitgestrekte organisatie organisatie. Of de ULO: de Ul-Verbinden in hun genen zitten. op één vloer. Een unicum. Uitgelezen kans om de communicatiestruc- tieme Lerende Organisatie. Nor-Maar dat wil nog niet zeggen dat tuur – in belangrijke mate bepaald door diezelfde leidinggevenden – in matief? Welnee. Als je dat ver-zij in elke organisatie volledig tot alle openheid uit te testen: het Laboratorium voor Beleidsimplementa- meende eindpunt denkt te na-hun recht zullen komen. De stijl tie was een succes. Stel je voor: alle managers zo opgesteld dat ieder- deren zie je dat het Walhallavan deze mensen vereist dat ze een elkander kan zien. Gekleurde petjes markeren rollen als CvB-lid, steeds een stukje verder ligt.hoogwaardig professionals om stafmanager, opleidingsmanager etc.. Alle assen van de matrix tot Als wiskundige kan ik primazich heen hebben. Dat geldt niet leven gebracht! En dan de casuïstiek er in. Met professionele begelei- leven met het normatieve maarvoor elke leidinggevende. Dus ding “in het lab” en monitoring “buiten het lab” werd zichtbaar of en in o zo relatieve begrip Oneindig.nee, enige afstand van de ideale hoeverre boodschappen wel op de juiste plek aankwamen en op welke Dat verklaart misschien waaromVL is waarschijnlijk prima… toch? plek de besluiten nu echt vielen. Telkens bleek dat organisatiebeleid ik zo stellig soms een ‘droom’ veel meer betrokkenen (letterlijk) raakt - en behoeft - dan door aanbeveel. Vergeef mij alsje-Je vindt de VL Zelfreflector op menigeen werd aangenomen. Het OrgLab heeft inzichten vergroot en blieft de verwarring die ik zo bijwww.verbindendleidinggeven.nl lessen aangereikt. Chapeau voor de Nova-leiders die dit aandurfden! sommigen teweeg breng… ∞ Over Present zijn…BOEKEN●BABBEL NetGen●ten KRACHT ZONDER MACHT KRACHT ZONDER MACHT KRACHT ZONDER MACHT De Presentie- Sil, (59) is manager en komt “Humaniteit vraagt een krachtige sttond op de Long Liiistt 2009 en sto nd op de Long L s t 2009 en s ond op de Long L s 2009 en voor coaching. Zijn baan staat theorie van en flexibele, bedrijfskundig goed datt llleiiidde ttott biiijwonen van hett dat e d de to t b jjwonen van het da e dde o b wonen van he op het spel en hij is bang! Andries Baart ingerichte organisatie.” Deze zin gaat over ManagementtBoekenGallla 2009,, ManagementB oekenGa a 2009, Managemen BoekenGa a 2009 “Presentie is een manier van is te vinden op de website van Aandacht Kernzorg, en hij komt van Joost grrandiiioos georrganiiiseerrd doorr gra nd o os georg an s eerd door g and oos geo gan see d doo doen waarbij de hulpverlener met hoofd- van Daalen. Joost richt (en richt www..manage menttboek..nlll. Een www.m anage mentb oek.n .. Een www manage men boek n Een zich aandachtig en toegewijd op letter A. De zich op) zorgverleningsproces- Busiiiness Boeken Biiingo llliiep allls Bus n ess Boeken B n go ie p a s Bus ness Boeken B ngo ep a s de ander betrekt, zo leert zien theorie zelf sen. Volg zijn verandermethode rrode drraad doorr de uiiiterrmatte ro de dra ad door de u tterm ate ode d aad doo de u e ma e wat er bij de ander op het spel staat in een en het werk van de professional amusantte avond.. amusante avond. amusan e avond staat - van verlangens tot lijvig boek. aan het bed verloopt een stuk angsten - die in aansluiting De associatie doelmatiger. Door diezelfde pro- tussen het daarbij gaat begrijpen wat in dié fessionals in sterke mate in het‘present zijn’ en ‘presencing’ ligt verbeterproces te betrekken situatie gedaan kan worden envoor de hand en is in zekere zin stijgt de motivatie op de werk- wie hij daarbij voor de ander kangepast. Baart heeft vele boeken vloer. Dat mes snijdt dus aan zijn. Dit kan slechts verwezen-aan zijn gedachtengoed gewijd. twee kanten. lijkt worden met gevoel voorIn dit boekje met diverse korte Een mooi subtiliteit, vakmanschap enstukjes, mijmeringen haast – hij mens met praktische wijsheid.” (A. Baart)noemt ze etudes ofwel studies – een mooie Presentie, iets van hulpverle-maakt de schrijver al veel duide- propositie. Op de biiingokaarrten had KzM Op de b n gokaartten had KzM Op de b ngokaa en had KzM ners? En coaches/adviseurs dan?lijk voor de beginnende geïnte- Een waar hett nummerrtjje 2 gekrregen.. het nummerttje 2 gekre gen. he numme e 2 gek egenresseerde. Een aanrader dus. voorrecht om Puurr ttoevalll nattuurrlliijk,, wan tt Puur to eva natu urlijjk, wan t Puu oeva na uu k wan Hilde te RietAndries Baart: Aandacht, mee op te niiietts van doen mett de echtte n e ts van doen met de echte n e s van doen me de ech eEtudes in presentie (2005) trekken! shorrtllliistt, maarr ttoch shortt is t,, maar to ch sho s maa ochUitgeverij Lemma Vind Joost op mooiii meegenomen.. moo meegenomen. moo meegenomen SpeakersISBN 90-5931-353-4 www.kernzorg.nu  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°42 April 2009 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● 4 boeken, 1 gedicht, 1 artikelOrgPanoptics te Rijswijk, ● Over taal als toolexclusief voor relaties, ● Over lichaam en geestonder redactie van ● Over meesters en leerlingenCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Over Prince en vooral prinsesje ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Over golven en deeltjes ● Over vragen en antwoorden De Taal als Tool Lekker lezen, lezen, lezen… SpeakersCorner Weekje vakantie in Luilekkerland. Zwemmen, zonnen. Kolonisten, Risk en Rummicub met de familie. Helemaal heerlijk. Boeken mee Heb geduld met alles wat in de koffer. Ook eentje in de handbagage, want geen kleintjes onopgelost is in je hart meer. Het lezen kon al vliegende beginnen. En dan kan ik het niet En probeer vragen laten. Wat ik weet, moet jij natuurlijk ook weten. Dat heet kennis met liefde te bezien, delen. Panopsis dan ook helemaal omgegooid. BoekenBabbel Als kamers die gewoon vier keer. HersenPanne aan de kant voor een wonder- gesloten zijn schoon gedicht dat ik van een wijze dame ontving. En links: mijn Of als boeken in een liefde voor de taal gekoppeld aan de overtuiging dat managers opToen Kluwer Management Tools volslagen vreemde taal. dit punt nog veel beter kunnen en moeten. Weer aan’t werk dus.vroeg of ik een bijdrage wilde Zoek nog nietleveren, dacht ik meteen: ‘Daar naar antwoorden.heb je ze weer, die methoden eninstrumenten. Wéér een schema, Die kunnen je nog nietnóg een model, en toepassen ho gegeven worden,maar. Gewoon weer een boek Omdat je niet in staaterbij op de stoffige plank. En zou zijn ze te leven.daar dan weer een artikel over En het gaat eromschrijven.’ Ik stelde mij en de alles te leven.redacteur voor dat ik eigenlijk Leef nu de vragen.maar één management tool ken,en dat is diens taal. Daar mocht Misschien zul je danik wel iets mee. Best een goed geleidelijk, zonderbetoog, vind ik nog steeds. Maar het te merken,ik geef toe: het gaat meer over Jezelf ooit op een dag ingoed spreken dan over goed het antwoord terugvinden.luisteren, hoewel het een hetander impliceert. De PDF vind jebij deze Panopsis. Wat vind jij? Rainer Maria RilkeBOEKEN●BABBEL BOEKEN●BABBEL BOEKEN●BABBEL BOEKEN●BABBEL Ik ‘hoorde’ Het begrip Voor hen die Ik had ooit dit boek in Meester mag Prince-2 een 5 voor de auto dubbel opge- kennen, is quantum- vanaf CD. vat worden: de titel aan- fysica en Een leuk voor de klas leiding tot begreep er experiment en meester- glimlachen. heel weinig op zich. Dat lijk. McCourt De andere van. En nu terzijde. De schrijft over kant van snap ik het strekking is zijn ervaring projecten helemaal! dat lichaam als leraar leiden, de Eigenlijk en geest in Engels in het Rijnlandse heel span-fantastische wisselwerking zijn. middelbaar (beroeps) onderwijs. kant wel te verstaan. Sociaal nend, die zoektochten naar hetDat westerse geneeskunde Dit is het pleidooi voor leraren constructief. Met Prince-2 kom je onzichtbare. Briljante geestenmager afsteekt bij de oosterse. niet te vroeg af te haken: in het tot ‘output’. Met De Kleine Prinses bedenken verklaringen en for-Uit de pen van een in het westen jezelf worden en blijven word je tot ‘outcome’. Waardenvolle mules die pas veel later aange-opgeleide neuroloog maakt dat beter. Tegelijkertijd een hart projectvoering, daar gaat het toond werden. Een boek overhet betoog nog sterker. Je kunt onder de riem voor docenten volgens mij over. In één adem doorzetters en toevalligheden.het boek zoals de subtitel sugge- bijvoorbeeld in het MBO. Want uitgelezen. Een must als Over collectief leren. Heel knapreert als stressverlagend middel wat een waardevol beroep is dat verandering in organisaties aan de verteld. Daardoor ook een mooizien. Lees het ook als je geen toch, en wat kun je er allemaal orde is. Met als conclusie dat prins geschiedenisboek. Het geeftstress hebt: “een gezonde geest niet van maken. Als je tenminste en prinses samen een goed duo inzicht in hoe denkers werken.in een gezond lichaam” wordt op heer en meester blijft over je is. Chapeau aan beide vertellers! En laat zien hoeveel meer er is…onnavolgbare wijze toegelicht. eigen leerproces. Elke school zou Nicoline Mulder en Fokke Manjit Kumar: Quantum –Dr. David Servan-Schreiber: dit het team kado moeten doen! Wijnstra: De Kleine Prinses Einstein, Bohr and the greatUw Brein als Medicijn Frank McCourt: Meester! maakt projectmanagement debate about the nature of(2003) Kosmos (2005) Prometheus stoer (2008) Dialoog reality (2008) Allen & UnwinISBN 978-902151191-7 ISBN 90-446-0744-8 ISBN 978-90-80812-27-7 ISBN 978-184831029-2 VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°43 Mei 2009 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● UMCG-CvR wil Topreferent zijnOrgPanoptics te Rijswijk, ● MBOacademies.nl is één jaarexclusief voor relaties,onder redactie van ● Sociaal [---] ismeCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Slaap jezelf Slim? ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Marina verbindt en verbeeldtMBOacademies is jarig UMCG-CvR gaat voor Topreferent HersenPanneTwee jaar geleden startte de Met haar 650 medewerkers is het Centrum voor Revalidatie, onderdeel Ik lees de laatste hoofdstukkenbouw van De Nova Academie, de van het Universitair Medisch Centrum Groningen, een toonbeeld van van Quantum, het spannendeinterne ‘huisacademie’ van ROC hoogwaardige kwaliteit in zorgverlening. De ambitie reikt verder, zoals verhaal over de ontdekking vanNova College. Opleidingsfunctie blijkt uit de titel van het Strategisch Beleidsplan: “Over Muren Heen”. de quantumtheorie, met hoofd-in het kwadraat. Integrale com- rollen voor Niels Bohr en Albertmunicatie van beleid. Epicentrum Einstein. Ik stuit op: “… The sizevan leren en ontwikkelen. of the Nazi vote stunned many.Een jaar geleden startte de ont- In May 1924 the party had wonwikkelkring MBOacademies.nl. 32 seats, and in the DecemberGestimuleerd door MBO2010 elections that same year, justhaakten steeds meer bouwers 14. In May 1928 they did evenvan ‘ROC-academies’ aan en be- worse, winning a mere twelvegonnen met en van elkaar te Contact is de basis seats and 812,000 votes. Theleren. Op 9 juni 2009 vierden we Mirjam Ytje voor Samenwerking result seemed to confirm thetijdens de achtste ontwikkelkring Nazis as just another far-rightonze eerste verjaardag. We heb- Manager Zorg Ytje Jensma: “Wij willen een topreferente en daartoe in- fringe group. Now little moreben nu 21 MBOacademies ver- novatieve en zichtbare organisatie zijn, met excellente medewerkers than two years later, they hadtegenwoordigd. We onderzoeken die de patiënt als partner behandelen en uitblinken in efficiëntie,” Sa- increased their share of votesamen waar elke academie staat men met beleidsadviseur Mirjam Mulder voert zij de regie over het op eight-fold and were the seconden welke vervolgstrategie oppor- handen zijnde veranderproces. Met als belangrijke uitgangspunten dat largest party in the Reichstagtuun is. De ‘decanen’ weten el- het eigenaarschap van de verandering in de lijn ligt, dat over de in- with 107 deputies …” Ik kan dekaar te vinden. En we gaan met houd van het proces dialoog gevoerd en consent bereikt moet worden, tekst niet uit mijn hoofd krijgen.genoegen een nieuw jaar in. en dat Verbeteren iets anders is dan Vernieuwen, maar beide van Sociaal nationalisme? Ik staMeer weten over deze bijzondere belang zijn voor succes. Deze en nog meer noties vormden de inzich- voor SOCIAAL CONSTRUCTIO-‘learning community’? Surf naar: ten zoals ontwikkeld tijdens en tussen twee sessies met alle CvR-lei- NISME. De continue dialogische dinggevenden. De opbrengsten? Draagvlak voor de Strategische Pro- zoektocht naar betere samen- jecten. Naast het Wat-plan ook een Hoe-Plan in aanzet gemaakt. Prak- werking. Met de dialectiek als tische innovatietechnieken geoefend. En samen de kopij vervaardigd voornaamste hulpmiddel. Blijfen lees alle weblogberichten van voor een Veranderkrant voor iedereen. Ytje: “We zijn nu echt in actie.” het gebruiken, beste mensen!verleden tot en met heden. Goed kijkenBOEKEN●BABBEL NetGen●ten KRACHT ZONDER MACHT KRACHT ZONDER MACHT KRACHT ZONDER MACHT Beste Guus, "Mam, wat doe je?" Het Rijnlands Allls werrkboek w orrdtt hett meerr en A s werk boek w ord t het meer en A s we kboek w o d he mee en "Ik zet deze bloem op de foto" jouw boek congres bracht meerr gebrruiiiktt. De rreceptten meer gebru k t.. De re cepte n mee geb u k De ecep en "Waarom?" bevat meer ons in contact inhoud dan sprreken niiiett allllleen ttott de verr- spre ken n e t a le en to t de ver- sp eken n e a een o de ve - "Omdat je dan zo goed kan zien en de grote de titel doet humanist zag beellldiiing,, maarr lllenen ziiich om bee d n g, maar e nen z c h om bee d ng maa enen z ch om hoe mooi de bloem is. Als je van vermoeden. dat het wel ‘‘‘berreiiid’’’ tte worrden.. b ere d te word en. b e e d e wo d e n een afstandje naar de bloem “Begrijp je goed zat. Als scheikundige weet kijkt, lijkt die niet zo bijzonder. Zoallls biiij de managementt- Zoa s b jj de management- Zoa s b de managemen - brein beter” Marina Noordegraaf alles van Maar als je er van heeeel dicht zou ook ge- ttalllentten van Parrnassiiia Bavo ta e nte n van Parn ass a Bavo a en en van Pa nass a Bavo “verbinden”. Dat doet ze o.a. (20..3..09) waa rr rreceptt 1 (20.3 .0 9) waa r re cept 1 bij naar kijkt, is ie prachtig... kund heb- met Mens & Inspiratie en met (20 3 09) waa ecep 1 (Verrpllliichtt llluiiistterren) ttott niiieuwe Kijk maar" ben. De on- Tekst & Beeld. Mooi en indruk- (Verp ic ht u s te re n) to t n e uwe (Ve p ch u s e en) o n euwedertitel is terecht: je kunt het iiinziiichtten llleiiidde.. n z c hte n e d de. Er volgt een eerbiedwaardige wekkend zijn haar beeldende nz ch en e ddeboek heel snel tot je nemen, met samenvattingen van bijzondere stilte...de heldere index, zijn gevarieer- Off zoallls biiij UM CG-CvR Of zoa s b jj UM CG-CvR O zoa s b UM CG-CvR Enige tijd later klinkt het boeken als Alice in Organisatie-de opbouw, en veel boeiende land en The Tipping Point. Haar (28..5..09) waa rr voorralll hett Hoe- (28.5 .0 9) waa r voora het Hoe- (28 5 09) waa voo a he Hoe- enthousiast:weetjes. Prik even door de ogen- diensten helpen mensen verder Plllan (rreceptt 9) en de verranderr- P a n (re cept 9) en de vera nder- P an ( ecep 9) en de ve ande - "Mam! Ik zie een heel lelijkschijnlijk ‘populaire’ titel heen. leren. Genoeg gezegd. Marina’s krrantt (rreceptt 10) voerr voorr kra nt (re cept 10) voer voor k an ( ecep 10) voe voo plantje. Die zal dan wel heeeelAls professional kun je hier nut- plaatjes zeggen nog veel meer. gezamenllliijke acttiie vorrmden.. gezamen ijjke actie vorm den. gezamen ke ac e vo mden erg mooi zijn van dichtbij!"tige kennis uit halen. Met nameover hoe je heel efficiënt infor- En eiiind jjuniii iiis de Verrtiiicallle En e n d ju n s de Vertt c a e En e nd un s de Ve ca e Marina Noordegraafmatie kunt verwerken. En hoe je Diiiallloog hett prrakttiisch D a o og het pra ktis ch D a oog he p ak schdat dan weer toepast in je net- miiiddelllpuntt van een onderrdeelll m d de p unt van een onderd ee m dde pun van een onde deewerkontwikkeling. En nog meer. van Erriik Manderrslllootts llleaderr- van Erik Manders o ots e ader- van E k Mande s oo s eade -Guus Pijpers: Slaap je slim! shiiip jjourrney “Touchiiing tthe sh p jo urn ey “Touch n g th e sh p ou ney “Touch ng heHoe win je tijd zonder iets te Commu niiity Soulll”.. Commu n tty Sou ” . Commu n y Sou ” Speakersmissen. 2009 Nw.A’dam www.marinanoordegraaf.nl  CornerISBN 978-90-468-0550-3 VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°44 Juni/Juli 2009 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Acadroom en MBO AcadroomOrgPanoptics te Rijswijk, ● Hoe werkt ‘embedden’?exclusief voor relaties,onder redactie van ● The Connected LeaderCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Otte Pieter Banga ‘support’ ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Nieuwe rubriek: Mindz.kom! ● Wat iedereen steeds wist…Dit doet de Acadroom ROC van Twente is Droomdecor HersenPanneEen zogenoemde Huisacademie Hoe het industrieel erfgoed de behuizing van een ROC kan worden, in Embedded code. Huh? Piece ofmanifesteert zich in vier typische dit geval het oude Storkgebouw in Hengelo, is inderdaad een droom. cake voor web2.0-fanaten. Enstadia: Opleidingsfunctie, Trai- En zeker de moeite waard om eens een kijkje te nemen mocht je in de voor HTML-kenners. Voorbeeld:ningsinstituut, Integrale Beleids- buurt zijn. Een ROC is toch min of meer publieke ruimte. In dit geval je hebt foto’s geparkeerd opcommunicatie en Epicentrum tevens het decor van een bijeenkomst rond de MBO Acadroom: het flickr.com. (Op zich al een pres-voor Leren en Ontwikkelen. Een ACADemie Referentie en Organisatie Ontwikkelings Model. Vijf tatie.) Je schrijft een weblogzich op deze manier ontwik- zogenoemde MBOacademies zaten bijeen om hun onderzoeksresultaten (heel 2.0) en je wilt in dat blogkelende interne academie helpt met elkaar en met de onderzoekers te interpreteren. die fotoserie tonen. Dan zoek jehaar moederorganisatie een bij Flickr de “embed code” op.Lerende Organisatie te worden. Eerst zet je je blogtekst om in html-code. Dan plak je de flickr-embed code daar tussen in. En dan vertaal je je blog-in- html-code weer terug naarDe Acadroom is een onderzoeks- normale edit-mode. En dan zieinstrument dat gebruik maakt je een mooie fotolijst tussenvan de inzichten van het INK Ma- jouw blogtekst. Ben je er nog?nagementmodel en Spiral Dyna- Ik moest opeens denken aanmics. Het geeft een positie- het ‘embedden’ van een nieuwebepaling van de Huisacademie en medewerker in een bestaandeeen strategische richting om een afdeling, of een nieuwe afdeling V.l.n.r. zie je Jan ter Meer (ROC van Twente), Matina Fidder (ROCvolgend ontwikkelstadium te rea- in een organisatie. Meestal blijft Landstede), Wendy Klein (Research to Improve), Piet Jan Kuipers (ROCliseren. Deze groei loopt via vier die zijn eigen taal spreken. Wat DrentheCollege), Anky Marijnissen (ROC Nijmegen) en Rikie Oosthofontwikkelpaden, die focuspunten wij vergeten te doen is de ont- (ROC Twente). Carin Naus van ROC RijnIJssel moest al eerder weg. Vijfvormen voor de ‘academiebou- vangende organisatie eerst om gepassioneerde bouwers bezien de mate waarin hun huisacademie –wer’: Op de Kaart (erkend), Op te zetten in de taal van het te andere naam voor intern instituut voor opleiding en ontwikkeling vande Plank (aanbod), Op de Rit embedden object, dit dan pas medewerkers – een volgend stadium van rijpheid heeft bereikt. Dit(organisatie) en Op de Teller te embedden en dan het geheel alles in het kader van het initiatief MBOacademies.nl, waar nog eens 16(effecten). Zie www.acadroom.nl weer terug te zetten. Snappie? ROC’s en hun academiebouwers bij zijn aangesloten. Wat een groei! Wat iedereen wist…BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Mindz●kom! Toen ik met Cultuur is gestold gedrag. En Joost (Panopsis 41) zei dat ik Hil- iemand over de moest ontmoeten. Zij bracht gedrag is een gevolg van Verbindend me weer in contact met Otte Pie- iemands overtuigingen, waarden Leidinggeven ter. Nog geen week later waren en normen. Aldus zeggen Dilts sprak, maakte we samen een klant aan het be- (logische neurale niveaus) en Tijd voor een nieuwe rubriek in zij me attent dienen en vormden we een drie- Graves (Spiral Dynamics). En Panopsis. Mindz.com is een socio- op dit boek. tal. Maak kennis met Otte Pieter Hofstede zegt iets over het business network, waar inmiddels En waarachtig: Banga van Banga & Partners, en gedrag van leidinggevenden, dat 30.000 Mindzers werken aan hun twee zielen, ook van Oaktree Media. Een rap- ‘personal brand’. Via plaza’s, cir- dus gestoeld is op hun set vanéén gedachte. Het gaat over de pe denker, een warme persoon kels en events brengen zij groepen overtuigingen, waarden enwijze van leidinggeven die je en iemand met gezond zakelijk gelijkgestemden bijeen voor stee- normen: “Onderzoek toont keerorganisatie wendbaar maakt, instinct, die gaat voor de mens in vast inspirerende ontmoetingen, op keer aan dat naarmate dewaarin het lekker werken is en de organisatie. Vooral voor de soms met een ideëel, soms met leidinggevenden meer het goedede prestaties optimaal zijn. Het betrokkenheid van die mens, iets een commercieel karakter, vaakgaat dus over het bouwen aan waarvoor hij de ‘support team’ voorbeeld geven, de (cultuur-) met een combinatie van beide. DatDe Meesterlijke Organisatie. Al- methode met succes hanteert: verandering succesvoller zal kan allemaal in Mindz.com. Metles draait om het werken aan - bij grote veranderingen is het zijn”. Ja, ja, een die-kennen-we- www.krachtzondermacht.nl als éénen onderhouden van - de relatie zaak om in de zijlijn een dwars- al-constatering, zou je zeggen. van de eerste Mindz-plaza’s, ben ikmet je collega’s. Vanuit die band doorsnede van de organisatie Inderdaad, die kennen we al… een ‘early adopter’. Ik gebruikontstaat gezamenlijk presteren. paraat te heb- Mindz zo intensief dat ik nu ‘heavy I rest my case.De VL Zelfreflector is niet alleen; ben, als geweten user’ en ‘co-creator’ ben gedoopt.dit boek bevat diverse zelftests. en als adviseur. Reden genoeg om in elke Panopsis Otte PieterEmmanuel Gobillot: The Con- Een effectieve een Mindz-aspect te belichten. Banganected Leader. Creating agile veranderaar. Start eens bij www.mindz.com/organisations for people, Maak eens nader kennis, zeg ik je: profiles/ceeshoogendijk. Word ook Speakersperformance and profit. opb@bangapartners.nl een Mindzer en multipliceer je  CornerISBN-13: 978-0749448301 contactuele mogelijkheden! VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°45 Augustus 2009 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Boek Huisacademies op komstOrgPanoptics te Rijswijk, ● Bouwmeester Conny Daansenexclusief voor relaties, ● Organisatieleren betoogdonder redactie van ● Daan Quakernaats kathedraalCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Ted Baartmans beoordeelt MP ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Plaza verenigt academiegilde ● Dick Simons in balansMeester in Ontwikkeling Boek Huisacademies is op komst! HersenPanneDe Nova Academie, de huisaca- Er komt een gilde van bouwers, er is een onderzoeksinstrument, en Meer en meer raak ik ervandemie van ROC Nova College is alle beschikbare kennis en ervaring wordt in een duoboek opgetekend. overtuigd dat een organisatie“voor en door” de medewerkers. Allemaal bedoeld om organisaties in staat te stellen hun leer- en kan leren. Denk nu niet meteenDitzelfde principe is ook van verandervermogen duurzaam te verbeteren. Boek 1 komt er snel aan. aan kennismanagement. Hettoepassing op Huisacademies. gaat mij om leren iets te doen. Daar is elke organisatie toch voor bedoeld, om iets voort te brengen, richting een klant, af- nemer, patiënt? Ik durf te stel- len dat de kwaliteit van die gezamenlijke organisatorische prestatie niet wordt bepaald door wat alle medewerkers indi- Iedere organisatie heeft voor haar medewerkers wel een interne vidueel aan training en opleidingsfunctie, een huisacademie zogezegd. Die kan doorgroeien opleiding genieten, maar door naar TrainingsInstituut, naar Integrale BeleidsCommunicatie, tot Epi- hoe ze hun bestaande centrum van Leren en Ontwikkelen. Huisacademies helpt organisaties vaardigheden optimaal samen deze performanceverbetering te realiseren. In co-creatie met een inzetten. Toen ik daar eens ‘we-Conny Daansen, bouwer van De groeiend gilde van ‘meesters in ontwikkeling’. En met de Acadroom, tenschappelijk’ in ging gravenNova Academie, mag met recht die op basis van onderzoek vervolgstappen indiceert. Praktische stuitte ik op artikelen met titelsbouwmeester worden genoemd. expertise rond huisacademies (en lerende organisaties) komt nu als “organisatieleren bestaatIn het Huisacademiesboek vertelt beschikbaar in een duoboek – voor bestuurders respectievelijk P&O- niet, individueel leren wel” enzij haar verhaal, eigenlijk meer verantwoordelijken. Het biedt zowel stimulans als steun voor dit “het product van leren iseen spannend avontuur. Als lid ingrijpende en langdurig bouwproces aan de lerende organisatie. kennis”. Zelfs de Society voorvan het gilde geeft zij daarmee Meesterlijke meemakers helpen het Huisacademiesboek aan kwaliteit Organizational Learning gaatglansrijk invulling aan het “voor en succes. Over de vermogens van Ted Baartmans, Conny Daansen, niet verder dan teamleren. Jeen door” principe. De ware Huis- Daan Quakernaat en Dick Simons lees je elders in deze Panopsis. Dan snapt het al: het boek overacademiebouwer helpt collega zijn er nog Marcel van Marrewijk van Research to Improve en Paul Huisacademies gaat het eersteacademiebouwers met bouwen. Quist, uitgever van verbindende boeken. O, laat het nooit ophouden…! echte betoog over Organisatieleren inbrengen. Verstand ∞ GevoelBOEKEN●BABBEL NetGen●ten Mindz●kom! “Ga kathedra- Welke bestuurder toont het Zoek bij Google Afbeeldingen len bouwen” naar Ted Baartmans en je ziet inzicht en de moed zich te is een verhaal behoudens zijn eigen pasfoto ook richten op het verander- over de angst een fotootje van onze premier. vermogen van zijn organisatie? om kathedra- Klik daar op en je ziet Ted in een Welke bestuurder ziet dat leer- len te bou- TV-programma desgevraagd een Uiteraard beschikt Huisacademies vermogen en verandervermogen wen. Controle oordeel vellen over het leider- over een website, te bereiken via synoniemen zijn en richt daartoe leidt tot angst schap van J.P. Balkenende en www.huisacademies.nl. Je komt de juiste ‘enablers’ in? Welke voor risico en over de wijze waarop onze dan op het gelijknamige Mindz- plaza. (En zo is het weer gelukt bestuurder weet op die manier gebrek aan minister-president zich aan zijn het onvolprezen socio-business zijn organisatie te vormen totpassie die nodig is voor innovatie volk presenteert. Baartmans, di-en groei. We moeten elkaar netwerk Mindz.com in het zonne- het excellente voertuig om met recteur van De Presentatiegroep,leren afrekenen en vertrouwen doet in die reportage aan ‘walk tje te zetten.) In dit geval kozen de juiste diensten de loyaliteitzodat er ruimte vrijkomt om your talk’. Een probate kennis- we voor een ‘besloten’ plaza. Wil van de afnemers te verhogen?mooie dingen te maken… Aldus making dus, zo via Google. Ted je lid worden dan loopt dat via een De bestuurder die ratio enmanagement-inspirator Daan adviseert en begeleidt leiders in verzoek aan de plazabeheerder gevoel betrekt in hetQuakernaat, die de wereld van politiek en bedrijfsleven op het (schrijver dezes). We denken veranderingsproces en beideorganiseren verdeelt in zwart en gebied van hun persoonlijke namelijk aan een gilde van Huis- elementen weet samen tewit, met een voorkeur voor wit. presentatie en academiebouwers en willen juist smeden tot fundament voorVia www.quakernaat.com kun je helderheid van hen op dit plaza verenigen. Heb jij niet alleen plezier, maar ook prak- organisatorisch succes.zijn compilatie-DVD opvragen, de boodschap en daarna die ze brengen. tische ervaring in architectuur en ontwikkeling van integrale pro- Dick Simons hem boeken Een waardevolle natuurlijk. Is meemaker van gramma’s voor duurzaam leren en dit toch nog ontwikkelen in/van organisaties? een boeken- ons duoboek! Dan zien we jou graag plaza- en Speakers babbel! www.depresentatiegroep.nl misschien wel gildelid worden.  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°46 September 2009 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● MBOacademies.nl start doorOrgPanoptics te Rijswijk, ● TNT Masters is een lesje EFQMexclusief voor relaties, ● Slow Control intrigeertonder redactie van ● Boek: Turning to one anotherCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Mauk Mulder en Cees Maas ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Verbindend Leidinggeven plaza ● Ragfijn rijm van RilkeTNT: meester in Masters De MBOacademiebouwers leren dóór! HersenPanneDe TNT Masters Award is een Het verhaal (sprookje) van MBOacademies.nl laat zich teruglezen op Voor een paradox kun je mijjaarlijkse interne competitie waar de gelijknamige website. Inmiddels zijn de academiebouwers van 22 wakker maken. Ik ben zelf na-ambitieuze afdelingen en projec- ROC’s aangesloten bij wat wij de Ontwikkelkring noemen. Of de melijk nogal paradoxaal. Wis-ten met hun duurzaam geleverde ‘learning community’ zo je wilt. Allemaal actief met het duurzaam kunde en sociaal constructivis-prestaties om een grote eer organiseren van het leren en ontwikkelen van en in hun organisaties. me; willen regisseren van ont-strijden. Daarvoor moeten ze wikkeling. De Slow Control con-hun casusbeschrijving laten be- ferentie op 25.11.09 vraagt mijoordelen aan de hand van strak gespreksleider te zijn van Emielte hanteren EFQM-maatstaven. Eckstein en Guust Verpaalen. Sandra Schipper is Ik, gespreksleider? Een paradox de trekker van dit op zich. Twee ex-topmanagers proces namens TNT uit de tabaksindustrie. Slow? Post. Zij formeert Emiel ken ik aardig. In al zijn een jury van in- en dynamiek en daadkracht is hij externe assessoren. Na de welverdiende zomerstop startten we ons tweede jaar met een inderdaad Slow. Met Guust wi-Nu de tweede keer in dat gezel- welgevulde zaal. Er waren oudgedienden, sommigen bouwer van sterk lde ik graag ook kennismaken.schap verkerend voel ik mij nog ontwikkelde academies, die hun rijke ervaring graag delen. We hadden Om je een idee te geven: hijsteeds leerling. Toegegeven, het nieuwkomers die nog veel te doen staat, maar die ook veel te brengen vertelde over vergaderzalen dieis een klus: het doornemen, be- hadden. Frisse ambities. We verdiepen ons in het organiseren van de vernoemd waren naar sigaret-oordelen en scoren van de vele academie, geen sinecure als hij succesvol en dus veelgevraagd wordt. tenmerken. “Om 12 uur in zaalinzendingen. Oefening kan ik Een kringlid demonstreert een ICT-oplossing om de opleidingslogistiek Marlboro.” Guust zorgde ervoorbeter zeggen. Wat is die consen- te stroomlijnen. ’s Middags werken we volgens Appreciate Inquiry: dat de namen werden omgezetsusbespreking met de andere Verwoorden, Verdiepen, Verbeelden, Vormgeven, Verwezenlijken. De in de kernwaarden. “Van 9 totjuryleden toch een feest! Organi- bilaterale waarderende interviews halen onvermoede talenten naar 11 in Respect.” Wát slim, wátsatieontwikkelaars onder elkaar boven. Hoe complex en integraal het academieconcept ook moge zijn; mooi, wat effectief! Ga Emiel enin een superdialoog. Hiervoor juist zo’n individuele sterkte van de academiebouwer kan het verschil Guust – en nog meer Slowheid -mag je mij ’s nachts wakker maken. William O’Brien zei: “The success of an intervention depends beluisteren op Slow Control. Ge-maken. En chapeau voor TNT dat on the interior condition of the intervenor.” Dit citaat komt uit een woon even intikken op Googleze dit zo weten te continueren! Theory U presentatie. De U: echt iets voor onze ontwikkelkring! en inschrijven. 25 November!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Mindz●kom! Presencing? ‘Simple con- Mauk Mulder, de versations to gelauwerde ‘rebelse restore hope professor van de You must give birth to to the future’ macht’, auteur van your images. luidt de sub- Logica van de Macht Op het Mindz-plaza Verbindend titel. Als je en inleider van Kracht zonder They are the future Leidinggeven staat een welhaast daarop niet Macht. Op hogere leeftijd dan wie waiting to be born. oneindige reeks van blogreacties meteen ver- ook zou denken, en scherpzinnig! rond de vraag: “Hoe verbeelden Fear not the strangeness liefd wordt, Cees Maas, de wij Verbindend Leidingeven?” Opdan gebeurt dat wel op blad één you feel. voormalig CFO van 9.9.2009, the Day of Interconnec-waar je een magnifiek gedicht ING, de eerste die tedness, kwamen de bloggers sa- The future must entervan Rilke kunt lezen. (Zie drie zelfkritiek betoonde men. Gert Veenhoven nam zijn before it happens.kolommen naar rechts.) De crux over het banken- schildersgerei mee. In de verbin-van dit mooie en ook praktische gedrag en alleen ding ontstond ons beeld. Te be- Just wait for the birth,boek: alle grote veranderingen daarom al een goed en wijs man. zichtigen bij Seats2Meet Utrecht. for the hour of new claritygebeurden omdat een paar men- Mauk en Cees schaarden zich on-sen een bepaalde wens of hoop afhankelijk van elkaar achtertegen elkaar uitspraken. Deze Verbindend Leidinggeven. Dertigkunst van de conversatie moeten Rainer Maria Rilke jaar geleden was Cees de leerlingwe weer leren verstaan. En het van Mauk. Laatst zagen ze elkaarboek geeft alle handreikingen. weer. Of de tijd had stilgestaanMet dank aan Marjan voor de tip. memoreerden zij de details vanMargaret J. Wheatley (2009). toen tijdens die leergang. WátTurning to one another. San een geheugens, wat een lessenFrancisco: Berrett Koehler. voor Dick Simons en mijzelf. Wat SpeakersISBN 978-1-57675-245-9 een gave ontmoeting was dat!  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°47 Oktober 2009 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Vlamingen zijn voorbeeldig in AIOrgPanoptics te Rijswijk, ● Hoezo eigenlijk: non-profit?exclusief voor relaties, ● Spiral Dynamics bij Defensieonder redactie van ● HET is niet te geloven? Toch wel!Cees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Guust Verpaalen een alchemist? ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● In digitale dialoog met Rebecca ● Gert is 2.0 gewordenSpiral Dynamics en EFQM 350 Appreciative Inquiry aanhangers! HersenPannebij Defensie Leergangen Op 15 oktober vond in het voetbalstadium te Genk de bekronende Het was mijn eerste keer dat ikSinds jaar en dag maakt The conferentie plaats van het Lerend Netwerk “Ontwikkelen vanuit Talent Ron Fry persoonlijk kon beluis-Management Challenge deel uit en Bezieling”. Met 330 Vlamingen en een kleine twintig Nederlanders. teren. Hij trof mij met zijnvan de opleiding Middelbare Die laatsten vrijwel allemaal lid van het Nederlands AI-netwerk. Er viel eigenlijk simpele zienswijze:Defensie Vorming. daar namelijk niet alleen wat te beleven, maar vooral ook iets te leren! “Als je redeneert vanuit het verminderen van Slecht, dan kom je hooguit bij Niet Slecht uit; als je redenert vanuit het verbeteren van Goed, dan zijn de mogelijkheden onbeperkt.” Op een ander moment zie ik op een slide een opdeling van het Lerend Netwerk in ‘profit’ enBedenker en gedreven spelleider ‘social profit’ organisaties. Deis Willem Jan van der Veldt (links Vlaming naast mij (met de rodeop de foto op de rug gezien). Bij trui) zegt: “Awel, dat noemenMDV doen we de simulatie met jullie in Holland non-profit, is50 deelnemers. Het wordt altijd Surf naar www.vuurwerkt.be en klik de link naar het Lerend Netwerk. het niet?” Alleen al voor dezeals leuk en leerzaam ervaren. Waar gaat dit over? Over het verleiden van tientallen organisaties tot opmerking was de rit naar GenkDat het spel gebaseerd is op het het adopteren van AI als handelingsprincipe. Doorontwikkelen vanuit waardevol. Wij zitten in Neder-EFQM Excellence Model, wist je sterkten, luidt het devies. Daar kom je verder mee, zo bleek uit de land nog compleet in het fouteal. Wist je ook dat elke maat- vele miniworkshops die we konden bezoeken. Het inzetje toont ons paradigma, en het feit dat wijregel correspondeert met een busje met leden van de AI-werkgroep die het Vlaamse initiatief naar spreken van non-profit organi-SD-waardesysteem? Vandaar dat Nederland wil “kopiëren”. Van links naar rechts: Marieke Cornelissen, saties is daar een huivering-het inleidend college naast inte- ondergetekende, Annet van de Wetering, Jeanette Schoonewille, wekkend voorbeeld van. Ik hebgraal management ook persoon- Marcel van Marrewijk en Ineke van Vlimmeren. Op de grote foto zie je stante pede de terminologielijk leiderschap in relatie tot SD links naast het inzetje prof. Ron Fry die het publiek in tien minuten ‘non profit’ verworpen en spreekbehandelt. Zeer waardevol voor wist te vertellen wat de waarde van Appreciative Inquiry kan zijn. Surf nu alleen nog van Social Profitmanagers, dit simulatiespel. eens naar http://www.mindz.com/plazas/DE_WAARDE_VAN_KRACHT. organisaties. Nou jullie nog!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Mindz●kom! GERT 2.0 Naar mijn idee Guust Verpaalen mocht ik gaan Onder het mom van “je gaat is de inhoud ontmoeten omdat ik tijdens de het pas zien als je het door van dit boek Slow Control conferentie op hebt” ben ik inmiddels in veel mooier 25.11 leider ben van zijn gesprek dialoog in cyberspace en kan dan de omslag met Emiel Eckstein, ook een ex met droge ogen uitleggen wat doet vermoe- bestuurder uit de tabakindustrie. met de extensie 2.0 bedoeld den. In grote Emiel kende ik al, dus ik vind het wordt. Hoewel gestart in de veranderingen niet vreemd meer om in welke context van het world wide is altijd sprake branche dan ook zeer verlichte web zie je 2.0 te pas en tevan een Ik, een Wij en een Het. managers tegen te komen. Zo onpas gebruikt worden (burgerEr is altijd het Mooie, het Goede ook Guust. Van hem komt het 2.0, makelaar 2.0, boek 2.0)en het Ware. Deze klassieke allerBeste idee van Nederland om Het snelgroeiende sociale netwerk en vooruitstrevend als ik wildrie-eenheid gaat voor de lezer de vergaderzalen op kantoor te Mindz.com speelde creatief in op zijn roep ik mijzelf dan ook uitleven dankzij de vele direct uit vernoemen naar de kernwaarden de Week van de Dialoog, door de als Gert 2.0. Langs deze 1.0de fabriek gegrepen casuïstie- van de onderneming. “We zien nieuwe Digitale Dialoog module te weg mijn oproepje om mij eensken. Die maken het model veel elkaar maandag in Respect.” introduceren. Samen met Rebecca op te zoeken op Mindz.com enmeer dan een modelletje. In dit Briljant. Guust is inmiddels zelf- Kanne was ik één van de proef- te ondekken wat leiderschap,geval moet je dus even door het standig professional en druk met konijnen, met als conclusie dat dit verbindingen, emoties,kaft heenkijken en zorgvuldig zijn nieuwe boek, waarin de oude weer een waardevolle toevoeging schilderijen en aikido volgensverder bladeren. Een ingrijpend alchemie één van zijn bronnen is op de vele manieren waarop je mij met elkaar te makenveranderingsproces aangrijpend vormt. Dat belooft wat. Zie Guust elkaar in Mindz kunt ontmoeten. hebben.beschreven. Waardevolle stof. op 25.11 in Seats2Meet of surf Onze dialoog is nog lang niet ten meteen naar: einde. Om hem te volgen surf je GertDaniel Ofman en Guust naar onderstaande link. VeenhovenVerpaalen (2006). HET is niette geloven. Van reactief narcreatief leiderschap. Servire. www.phidelity.com http://www.mindz.com/plazas/ SpeakersISBN 9789021580166 Nederland_in_Dialoog/dialogues/  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°48 November 2009 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● ‘Krachtbron’ komt er aan…!OrgPanoptics te Rijswijk, ● NSCU verbindt academiesexclusief voor relaties, ● Duurzame management schoolonder redactie van ● Gelezen: Blended CoachingCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Andrea Henning is wezenlijk ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● De Slow Learning Community ● Andrea’s bron van jou…Krachtbron van een Universities en Academies in contact… HersenPanneLerende Organisatie Eind vorige eeuw onderzocht Martijn Rademakers het (Amerikaanse) In het relatiemagazine van ROCHuisacademies, gilde van acade- fenomeen van de corporate university. Het vormde aanleiding voor de Nova College lees ik dat zij demiebouwers, gaat kort na elkaar oprichting van de Nederlandse Stichting voor Corporate Universities TNT Management School accre-twee boeken uitgeven. Samen (NSCU). Tien jaar later legde Mieke Posthumus, NSCU-lid van het diteren met een MBO4 diploma.ontsluiten ze de overwegingen, eerste uur, contact met het gedreven team van Huisacademies. En opeens ben ik heel trots.drijfveren, inzichten en expertise Daaruit blijkt al één zekerheid: Plaatsvervangend trots wel tebenodigd om in organisaties verstaan. Wat is het geval? Bijduurzaam (verder) te bouwen Nova College hielp ik De Novaaan het leren en ontwikkelen. Academie bouwen en wie wel eens naar mboacademies.nl is gesurfd, weet tot waartoe dat heeft geleid: een landelijk rol- academiebouwers vinden elkaar snel. voorbeeld van een huisacade- mie. In de negentiger jaren was ik ook al academiebouwer, maar Inmiddels is de verbinding tussen beide ‘academie-bevorderaars’ al toen noemde ik mezelf zo nog danig geëxploreerd. Zo bezocht ik op aandragen van Mieke zes bij de ‘Krachtbron van een Lerende niet. Ik bouwde aan de Advan- NSCU aangesloten ‘huisacademies’. Van de gemeentelijke West-Organisatie’ opent met de sa- ced Learning Environment van Friesland Academie, tot de Q8 Academy, van het Rijkswaterstaatmenwerkende knuisten van TNT, afgekort tot TALENT. Corporate Learning Center tot de Leerschool van het Albert Schweitzermeesters Conny, Daan, Dick Belangrijk onderdeel daarvan Ziekenhuis. Het was elke keer thuiskomen. Elke keer een bevestigingMarcel en Cees. Het boek bevat was de managementleerlijn van de Huisacademies overtuiging dat het organiseren van heteen spannende praktijkcasus, TMS: TNT Management School. leerproces veel verder kan en moet dan een conventioneleeen ronde langs huisacademies, Jaren na dato – de grondleggers opleidingsafdeling of een intern trainingsinstituut. Echteeen nieuwe kijk op organisa- zijn allemaal ruim vertrokken – academiebouwers stellen alles in het werk om hun moederorganisatietieleren, en het rijk geïllustreerde bestaat hij dus nog steeds. Ik tot Lerende Organisatie te ontwikkelen. Samenwerking is daarbij hetkathedralenverhaal van geloof dat ik dat nu bedoel met trefwoord: tussen beleidsproducenten en beleidsconsumenten, tusseninspirator Daan Quakernaat. duurzaam organiseren van leren staf- en lijnafdelingen en met integrale inzet van alle beschikbare‘Krachtbron’ komt in februari uit, en ontwikkelen: toekomstvast. media. Dat NSCU en Huisacademies elkaar vooral willen versterken,kan in januari besteld worden. Voer voor academiebouwers! ligt dan ook voor de hand. Te beginnen met het opnemen van een aanZie huisacademies.nl. de NSCU-activiteiten en -leden opgedragen hoofdstuk in Krachtbron!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Mindz●kom! BRON ‘Blended’ leren Andrea Henning ontmoette ik tij- Als ik je bron zie is in feite niets dens de Slow conferentie , ruim begrijp ik je, nieuws onder de een jaar geleden. Ik begreep dat ik kan bij je blijven, zon. Toch is er zij actief was met ‘learning com- nieuwsgierig zijn. alle reden om munities’ alleen had ik dat begrip Als ik je bron zie, dan word ik dit boek als nog niet echt geleefd. Later be- gewaar van de Mijne, waardevol te greep ik dat Andrea de facilitator als jij mijn bron ziet dan beschouwen. is van de (learning) community begrijp ik hem beter.Ten eerste omdat ontwerpers van de vanuit Slow geïnitieerde Als jij mijn bron ziet dan De SLOW-beweging heeft naast devan leertrajecten nogal eens learning communities. Ben je er begrijp ik me Zelf beter. subkring Slow Control tevens Slowconsessies doen aan de principes nog? Meta-community-facilitator Als jij mij je bron laat zien dan Learning voortgebracht. Dit is eenvan het ‘blended’ terwijl dat de dus. Verbinder van verbinders. “verlicht” je jezelf. werkgroep die onder meer veldon-effectiviteit en de efficiëntie van Mensen en organisaties die een Als ik jou de Mijne laat zien, en derzoek gaat doen naar het (mo-het leren en het veranderen echt LC willen starten doen er goed je ziet hem echt, gelijke) fenomeen Organisatie-ten goede komt. Tweedens om- aan zich door Andrea te laten ad- dan verlicht jij mij. leren. Op 11 februari 2010 staatdat Aldert en Rob spreken van viseren. Om haar kringgenoten We verlichten elkaar! een Slow Learning Event op deblended coaching, wat intrigeert. nog meer collectieve diepgang en We zijn bewuster, bewuste rol, waarin onder andere de eersteTen derde omdat het boek vol ‘helder weten’ te gunnen be- creatoren…….. bevindingen zijn te vernemen, enstaat met praktijkervaringen en kwaamde Andrea zich bij Claus En dat is Mijn bron. waar ook Jaap Peeters en blackdus veel meer biedt dat theorie. Otto Scharmer in diens Theory U, belt Tai-Ki-Ken Peter VelseboerNoem het een ‘wake up call’! en is zij inmiddels veel gevraagd een bijdrage leveren. Wil je SlowAldert van Buuren en Rob in groepen die het Andrea Learning meemaken dan wel opRemie (2009). Blended Coa- proces van Open Henning de hoogte blijven? Haak aan!ching. Organisatieverniewing Mind, Open Heartdoor sociaal leren. Quist. en Open Will wen- www.slowlearning.nlISBN 978-90-77983-50-8 sen te ervaren. Speakers ahenning@wezenlijkwerken.nl (Een Mindz.com plaza natuurlijk.)  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°49 December 2009 In deze Pan●psis: Pan●psis ● Verbindend Leidinggeven EventPan●psis is een uitgave van ● Hoe verbindend is de IM?OrgPanoptics te Rijswijk, ● Proeftijd in Twitterexclusief voor relaties, ● Slow Management over Lerenonder redactie van ● Ron Crone, bakker en IMCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Conferentie IM2.0 @S2M ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● DenkadviserenEen avondje VL, wie Interim Managers zijn ook Verbindend HersenPannewil dit meemaken? Afgelopen november kwamen ruim 100 interim managers af op een Een jaar geleden zat ik tijdensWelbeschouwd mag de hiernaast professionaliseringsavond over Verbindend Leidinggeven. Onder de be- een Mindz-etentje naast enebeschreven professionaliserings- zielende coördinatie van Ron Crone (zie NetGenoten), en het ruimhar- Erwin Blom. Wist ik veel. Bleekavond een succes worden ge- tig toezicht van ORM-voorzitter Ben Dijkstra (links op de linkerfoto), de eerste Twitteraar van Neder-noemd. Op dit moment is het mocht ondergetekende, geflankeerd door VL-medebestuursleden, het land te zijn. Het heeft toch nogwederom versterkte VL-bestuur geinteresseerde publiek meenemen in een zeer constructief proces. een jaar moeten duren, en dedruk met het ontwikkelen van nodige aansporingen uit diversediverse diensten waaronder een hoek, maar rond de Kerst ben ikprofessionele leergang Verbin- dan toegetreden tot het corpsdend Leidinggeven. Het middagje van de korte-berichten-makers.of avondje VL voor bedrijven en Ik heb mijzelf een proeftijd ge-instellingen is nu al beschikbaar! geven. Mindzer Kees RomkesEen programma van 3 uur omvat (@kromkes) gaf aan dat de lat ligt bij 100 volgers na 100 een op de dagen. Daarboven ben ik een doelgroep geënt onderzoek De deelnemers hadden vooraf de VL-Zelfreflector ingevuld, die met Birdie-blijver geworden; met VL Zelfreflector enkele meeloopvragen tot een mini-onderzoek was omgedoopt. eronder moet ik mij afvragen of een verbindende Daaruit kon worden opgemaakt dat de aanwezige IM-ers gemiddeld Twitter wel mijn ding is. Zover presentatie om ‘rapport’ te 76% van de ideale VL scoren. En dat IM-ers die succesvol zijn in crisis- ben ik nog niet, maar ik vind maken en verandermanagement nog hoger scoren. Staat tegenover dat pro- het leuk en weet nog niet ludieke, ject- en vervangingsmanagers weer beduidend minder verbindend lij- waarom. Vele mensen hebben constructieve analyse van de ken te opereren. Wetenschappelijk gezien allemaal behoorlijk dun, vele aardige en nuttige zaken te onderzoekuitkomsten maar als voer voor dialoog deed het wat het moest doen. Na de pauze melden. De sport van het gingen de aanwezige druk met elkaar in gesprek over welke vaardig- comprimeren tot 140 tekens is begeleide heden mogelijk verder ontwikkeld zouden moeten worden, en wat dat boeiend. Daar is HersenPanne dialogen a.h.v. de persoonlijke zou kunnen betekenen voor de professionaliseringsprogramma’s van een peulenschil bij vergeleken. VL-rapportages de Orde van Register Managers die inmiddels als Nederlandse Vereni- En Nationaal Mental Coach Wim verdieping en ging van Interim Managers (NVIM) door het leven gaat. Voor schrijver de Bie is goed. Nou ja, vind mij vertaling m.b.t. Verbindende staat nu vast dat er vele sociaal constructieve IM-ers bestaan. Mooi! dus op Twitter, roepnaam: Competenties verticaldialog.Bte verbinden ABBEL NetGen●ten OEKEN●B met de Mindz●kom! de ruimte om dit Denkadviseren doelen/intenties van Voor de veran-de Mijn boodschap voor jou is dat Ron Crone is een mooi mens. organiserende dering dit keer instelling ook jij in dit nieuwe jaar er Van oorsprong bakker, nu inte-Neem voor meer infogeen boek eens en agenda weer toe mag doen en rim manager van professie. Roncontact op met ch@panoptics.org in de aandacht, betekenisvolle relaties mag doet alles met passie. Hij is de hoewel… Het motor achter de professionalise- ontwikkelen. In 2009 heeft een kwartaalblad cursus denkadviseren mij dat ringsavonden van de Orde van Slow Manage- inzicht gebracht. Hoe zou je Register Managers, thans NVIMment is kwantitatief en kwalita- geheten. Dit is iemand die men- omgeving eruit zien als jetief het predikaat ‘boek’ zeker nieuwsgierig bent en aandacht sen voor zich kan winnen en henwaardig. Deze week verschijnt hebt voor de ander en je je kan mobiliseren. Een leider dus.nummer 11, geheel gewijd aan Ik weet eigenlijk niet zoveel van kunt verwonderen over het Interim manager Reyer Brons gewone? Hoe zou het zijn omLeren en Ontwikkelen. Voor een interimmers, maar Ron is iemand pakte Mindz.com met beide je dagelijks te kunnenuitgebreid artikel over Learning die het verschil kan maken en handen aan. Hij heeft niet alleen verbazen over de vanzelf-Communities mocht schrijver dat ook doet. Laat ik het anders zijn Personal Branding Pagina sprekendheden? Wat denk jedezes namens MBOacademies zeggen: wij ontmoetten elkaar netjes ingericht, maar is ook van gewoon luisteren? Zou datzijn zegje laten optekenen. Voor op het Rijnlands congres. Hij or- meteen plaza Interim Manager 2.0 wellicht de oplossing zijn vooreen recensie van Krachtbron was ganiseerde voor 100 IM-ers een gestart. Met op 29 januari een veel maatschappelijkehet helaas nog net iets te vroeg. avond Verbindend Leidinggeven. IM2.0 Event. vraagstukken? Je kunt erIn het blad wordt ook verteld dat Ludiek en uniek is zijn bedrijfs-er op 11.2.10 bij Seats2Meet naam: On-n-on. Ron heeft mijn gewoon zelf mee beginnen, je Via onderstaande link kom je opeen boeiend Slow Learning Event hoeft op niemand te wachten. beeld van de het IM2.0 plaza terecht, en vante bezoeken valt. Surf daarvoor interim mana- daar surf je met één muisklik naarnaar www.slowlearning.nl. ger duurzaam Ron Crone de inschrijving voor 29.01.2010.Slow Management Magazine en ten positie- www.mindz.com/plazasBestellen of abonneren bij ve bijgesteld! /Interim_Manager_2_0 Speakerswww.managementboek.nl  Corner Ron.Crone@on-n-on.nl (Een Mindz.com plaza natuurlijk.) VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°50 Januari 2010 Pan●psisPan●psis is een uitgave vanOrgPanoptics te Rijswijk,exclusief voor relaties,onder redactie vanCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren 1.3.2010 KRACHTBRON SYMPOSIUM & BOEKPRESENTATIEOns meesterwerk is ophanden! Krachtbron van een Lerende Organisatie verschijnt op 1 maart 2010. Een pleidooi voor het duurzaambouwen aan de lerende organisatie. Seats2Meet vormt het zinderende toneel voor dit feest van en voor huisacademiebouwers (i.o.).Via www.krachtbron.org bekijk je een preview van het boek, bestel je via voorintekening of schrijf je je in voor het Krachtbron Symposium.Dit alles was natuurlijk niet mogelijk geweest zonder de kundigheid en tomeloze energie van meemakers Conny, Daan, Dick en Marcel. DANK! Dankjewel Daan! Dankjewel Marcel! Voor jouw ongeëvenaarde passie Voor jouw duurzame stijl van voor kathedralen(bouwers). Voor leven en ondernemen. Voor jouw je ambachtelijke foto’s. Voor je onuitputtelijke stroom van magnifieke kookkunsten. Voor je ideeën en nieuwe bewegingen. fabuleuze champagnekennis, en Voor jouw deskundigheid op het het proeven daarvan! Voor je gebied van ontwikkeling in de praktische sprekerstips. Voor je ruimste zin. Voor het meemaken eigenwijsheid. Voor je pakkende, van onze Acadroom. Voor je humorvolle, hoogst persoonlijke zelfreflecties. Voor je continue en vooral leerzame hoofdstuk! beschikbaarheid en bereidheid!Dankjewel Conny! Dankjewel Dick!Voor het mogen meemaken van Voor jouw bemiddelend vermo-jouw kathedraal De Nova Acade- gen. Voor het leggen van die helemie. Voor je integrale leider- mooie contacten. Voor je geduldschapskwaliteiten. Voor het lef en je heldere afwegingen. Voorom jouw ervaring zo transparant jouw verbindend leiderschap. Voorte delen met de Krachtbron- je nuttige zakelijke instincten.lezers. Voor jouw streven naar Voor je wijze lessen op de golf-zo menselijk mogelijke organisa- baan. Voor de rust die je weet teties. Voor jouw attitude van een brengen in ons dynamische gezel-leven lang blijven leren! schap. Voor je responssnelheid! www.KRACHTBRON.org
    • N°51 Februari 2010 In deze Pan●psis: Pan●psis ● Lesje in OrganisatieburgerschapPan●psis is een uitgave van ● Mini-acadroom als binnenkomerOrgPanoptics te Rijswijk, ● Is Panopsis 2.0 of helemaal niet?exclusief voor relaties, ● De Zwarte Zwaan is geen toeval!onder redactie van ● Mieke Posthumus leert het liefstCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Haak aan op krachtbron.org ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Daan Quakernaat spreekt toe“Ik wil ook een Masterclass “Organisatieburgerschap” HersenPanne Huisacademie!” Onder de bezielende leiding van sectordirecteur Anja Hagenaars Dit is mijn 51-ste Panopsis. Ik (rechterfoto) en ondersteund door academiebouwer Carin Naus wil begon er mee toen ik een paar ROC RijnIJssel in drie jaar een Lerende Organisatie worden. Een reeks maanden zelfstandig bezig was. masterclasses gevolgd door het Lentefestival, vormt één van de acti- Exclusieve verspreiding onder viteiten om de medewerkers dit mooie initiatief te laten Meemaken. mensen die ik ken en die mij kennen. Bedoeld als vrienden- dienst en dus niet als ‘spam’. De eerste ging naar 80 mensen. Deze gaat naar 580 adressen.Een veelgehoorde kreet sinds het In de tussenliggende vijf jarenuitkomen van ons boek Kracht- ben ik beduidend twee punt nulbron van een lerende organisa- geworden. Beheer zo’n twintigtie. In feite heeft elke organisatie plaza’s, ofwel digital communi-al een huisacademie – de oplei- ties; schrijf regelmatig blogjesdingsafdeling is er eentje – maar of reageer op die van anderen. Ondergetekende mocht van Huub Melis (puberbrein), Mathieu Wegge-de vraag is hoe volgroeid die is Ben nu zelfs een stevige Twit- man (kenniswerkers) en Marc Vermeulen (organisatie) het stokje over-in het perspectief van ‘duurzaam teraar geworden. En dan toch nemen om het collectieve leren van een organisatie te behandelen enorganiseren van leren en ontwik- nog maandelijks zoiets één punt koos als thema “Organisatieburgerschap”. Dit is de eigenschap die inkelen’. De Acadroom is hét in- nuls als een A4-tje in PDF, dat principe iedere medewerker bezit, maar die de moeite waard is om uitstrument (www.acadroom.nl) voor je eigenlijk even moet printen en te na geoefend te worden. En dat deden ze, die 100 docenten, staf-uitgebreide positiebepaling en alvorens het te lezen? Wat drijft professionals en leidinggevenden die zich voor de masterclass haddengeeft advies over de doorgroei- mij in al dat 2.0 geweld tot het opgegeven. Het gezamenlijk eindproduct was een Witboek met ant-strategie. Voor hen die snel ken- maandelijks produceren van dit woorden op vragen als “wat is het doel van ons ROC” en “wanneernis willen maken met het jargon vlugschrift? Eigenlijk is elke doen we het goed”. Het proces omvatte onder meer zelfonderzoekvan Huisacademies, is er de Panopsis een combinatie van naar drijfveren en waardensystemen, waarderende interviews, eenmini-Acadroom op basis van 16 zeven blogjes. Waarom niet heuse ‘Lagerhuis Dialoog’ (dus met andere spelregels dan in hetkaartjes. Perfect voor een mana- gewoon losgeblogd? Ik weet het debat) en het samen leggen van de Sagrada Puzzel, als metafoor voorgementworkshop. Mail voor meer niet beste lezers. Wat vinden de mate waarin je kiest om zelf een bijdrage aan het grotere geheel teinfo naar dick@huisacademies.nl jullie eigenlijk van Panopsis? leveren. Perfect georganiseerd en gecatered door het ROC. Een genot!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Mindz●kom! Ga kathedralen bouwen! Als wij tegenwoordig het plan Lees over een Mieke Posthumus is een ervaren opvatten ergens een leuk klein casino dat mil- huisacademiebouwer, een lerend kathedraaltje te bouwen, dan joenen steekt mens en een verbinder. Via Wim krijgen we meteen drie vragen. in fraudebe- Luteijn (ga je op deze plek nog 1. Wanneer is het af? 2. Hoe strijding maar ontmoeten) maakte ik met Mieke ziet het eruit als het klaar is? vooral schade kennis. En het was ‘shared mea- 3. Hoe komen we tot een slui- lijdt door een ning’ op het eerste gezicht! Als tende begroting? Als wij hier dompteur die zelfstandig professional opereert vooraf geen antwoord op door zijn tijger Mieke onder de naam ‘Organise- hebben, dan beginnen we er is opgegeten, ren van het Leren’ en dat zegt al niet aan. Wij bouwen geeneen boze medewerker met een genoeg. Als adviseur verbonden kathedralen meer, of nauwe- Het Krachtbron Symposium annexbommelding, een vergeetachtige aan de Ned. Stichting van Corpo- lijks. Wij willen zekerheid Boekpresentatie op 1 maart werdboekhouder, en de ontvoering rate Universities legde zij de ver- vooraf, risico uitbannen en bezocht door 150 deelnemers, envan de dochter van de casino- binding met Huisacademies. Met alles netjes volgens de regels. nog eens 50 bestelden het boek.eigenaar. Wij worden dagelijks een fijn hoofdstuk in Krachtbron In de Middeleeuwen was elke Dat betekende 200 inschrijvingengeconfronteerd met op als resultaat. Volgens mij gaan steen die je op de ander sta- op de betreffende event-pagina.vermeende kennis berustende we nog een boel met en van el- pelde een overwinning. Als er En daarmee 200 ‘keep me posted’aannames: “Dit medicijn heeft kaar leren, Mieke. Met genoegen. nu bij ons ergens een steen leden op het bijbehorende plaza.niet bewezen schadelijk te zijn naar beneden komt vallen is Daar kun je het boek inzien, enen is dus onschadelijk.” Over dat het een nederlaag. Maar hoe bestellen. Je blijft op de hoogtesoort fenomenen en meer kunnen we van nieuwe events en publicaties.schrijft Taleb werkelijk briljant! ooit leren Allemaal dankzij die magnifiekeN.N.Taleb | De Zwarte Zwaan Mindz.com functionaliteit. Surf zonder foutenDe impact van het hoogst on- erheen en klik op MEEDOEN! te maken?waarschijnlijke | 2008 A’damNieuwezijds | Zie GoogleBooks www.krachtbron.org Speakers Daan QuakernaatISBN 978 90 3712 167 5 www.organiserenvanhetleren.nl  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°52 Maart 2010 In deze Pan●psis: Pan●psisPan●psis is een uitgave van ● Standaard voor HumaniseringOrgPanoptics te Rijswijk,exclusief voor relaties, ● Huisacademie al een begriponder redactie van ● OrgPanoptics en Michel FoucaultCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ch@panoptics.org ● Vier boeken van vier vrienden 0616 682098 Managers en andere OrganisatorenESFHO - European Huisacademie is al snel een begrip… HersenPanneStandard For Huma- In mijn vorige HersenPannenized Organizations vroeg ik de Panopsislezer om“Times seem to be changing bevestiging. En die kreeg ik infaster than organizations do and behoorlijk grote getale. Redenshould. The current organiza- genoeg om mijn Panopsis tetional discours has still too much blijven produceren. Dus daar-emphasis on maximizing profit over geen misverstand. Maar ikand minimizing resources. We all Komt het door de metafoor van de kathedralenbouwers? Door ons logo kreeg onlangs nog meer beves-know this is a very short sighted waarin de Sagrada Familia pronkt? Of toch door de mooie verhalen van tiging toen ik deelnam aan eenview. We all know deep inside huisacademiebouwers in Krachtbron van een Lerende Organisatie, het door Paul Toebes bijeen geroe-that theres a perspective of boek dat al zo’n 700 blije lezers kent? Of is het omdat organisaties de pen filosofisch leesgroepje. Desustainably performing organiza- tijd rijp vinden om aandacht te besteden aan het organiseren van hun filosoof in kwestie: Michel Fou-tions based on sustainable focus leerprocessen? En komt Huisacademies net op het juiste moment? cault, die van onder andere deon the well being of all stake- panoptische (!) machtsverhou- Feit is dat het Krachtbron Symposium op 1 maart jongstleden 150holders. Lets call this the huma- ding. Onder zowel deskundige bezoekers kende. Dat wij nadien al van tien organisaties hebbennized approach. Having a Univer- als bezielende begeleiding van gehoord dat zij daadwerkelijk aan de slag willen met hun eigen internesal Declaration of Human Rights Jan Flameling. Het gaat in academie. En dat het gilde van Huisacademies al verzoeken ontvangtis apparently not enough to act essentie over het jezelf begeven om haar deskundige ondersteuning aan te bieden. Wat we graag doen.humanly in organizations. What in een ‘discours’ met de moge-we need, is to change the Mooi is de organische groei van ons gilde, met een aantal seniore lijkheid – bedoeling gaat te verdiscours.” Zie hier een stukje organisatieontwikkelaars annex academiebouwers die het concept van – dat discours ‘van binnenuit’ tevan de intro van www.esfho.eu, de huisacademie graag omarmen en met Krachtbron de boer opgaan. veranderen. De ultieme inter-een plaza Een gilde van louter zelfstandig professionals waarbij de onderlinge ventie voor een paradigmashift,bedoeld om verbinding berust op vakmanschap, vertrouwen en de overtuiging dat maar omdat je er zelf onderdeelde ESFHO de het duurzaam bouwen aan de lerende organisatie een goede weg is. van uit maakt is het eigenlijkwereld in te De puzzelstukken (30x30cm) zijn van ons veldonderzoek naar Organi- ook weer geen interventie. Benhelpen. Zie satieleren, en vormen de metafoor voor de potentiële bijdrage die een je er nog? O wat vind ik hetvoor meer medewerker aan zijn organisatie kan leveren. De puzzel kan ook in toch leuk dat ik mijn bedrijfjeinfo aldaar! jouw organisatie gelegd worden. Meer weten? info@huisacademies.nl. OrgPanoptics heb genoemd!BOEKEN●BABBEL BOEKEN●BABBEL BOEKEN●BABBEL BOEKEN●BABBEL Een boek van Een uitgave van twee vrienden. Een boekje van Een boek een vriend. Paul Quist is een vriendin. van een Paul Toebes natuurlijk mijn Naomi Mertens andere ken ik net een uitgever van werkt bij APS vriend. maand. Verbindende als adviseur Guust Boeken. van onderwijs- Verpaalen Hij is The organisaties. memoreer ik Humanizing Paul de Blot graag als Company, dus behoeft nog Naomi is zowel degene die dat zit snor. minder innovatief als de verga-Paul nodigde mij onlangs uit toelichting. creatief en dit boekje bewijst dat derzalen van zijn toenmaligevoor de leeskring rond Michel De eerste Paul is de uitgever van maar weer. organisatie vernoemde naar deFoucault. En daarvoor nog was ik Business Spiritualiteit Magazine, De titel spreekt boekdelen: De X- kernwaarden. “We zien elkaarte gast bij zijn boekpresentatie. dat alweer zijn 10e nummer kent. factor van de leraar. Eén van de maandag in Respect.”Het heet Meesterlijk Adviseren De tweede Paul is de bezielde conclusies is hoopgevend: elke Guust is missionaris van heten volgens mij is die titel zowel hoofdredacteur die de meest leraar heeft een X-factor. nieuwe leiderschap: creëer crea-les als uitnodiging. (Moet het zelf mooie inhoud weet te vinden. Dit De schoolorganisatie zou er tieve organismen, behaal duur-nog lezen trouwens.) keer over – iets dat mij aan- trouwens ook één moeten hebben, zame resultaten en ontwikkelP.J.M.G. Toebes spreekt – het idee dat organisa- of ontwikkelen… verruimende inzichten. ALP staat ties van zichzelf bewust kunnen Naomi Mertens e.a. voor Alchemistisch LeiderschapMeesterlijk Adviseren, zijn… Proces. Leesvoor voor jou dus.Achtergronden en praktsche De X-factor van de leraarwenken voor professionals BS Magazine Nyenrode Guust Verpaalen Uitgave van APS (misschien2010 Maklu Redactie Paul de Blot e.a. aldaar op te vragen) Een gouden kans, De missie Uitgeverij: www.quist.nl van modern leiderschapISBN 978-90-46601-96-9 Via Google vind je een samenvat- ISBN 978-90-77983-59-1 ting in de vorm van een poster. 2010 Uitgeverij Quist ISBN 978-90-77983-61-4 VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°53 Lente 2010 In deze Pan●psis: Pan●psis ● Appreciative Inquiry maal 100Pan●psis is een uitgave van ● Leiden naar Talent en BezielingOrgPanoptics te Rijswijk,exclusief voor relaties, ● AI Magazine ziet het daglichtonder redactie van ● AI in vijf stappenCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Griet en Arno zeer gewaardeerd ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Gratis download AI Magazine ● Annet InspireertAppreciative Inquiry Appreciative Inquiry 100x op de kaart HersenPanneDit gedachtegoed van David Het uurde even voor deze Pan-Cooperrider is pas 15 jaar jong. Olleke bolleke is illustratief voor het AI-100 opsis er was. Normaliter elkeDe kunst van het ‘waarderend initiatief. Stel je voor: Honderd organisaties maand. Nu moest je er twee oponderzoeken’ is (m.i.) vooral een die aan de slag gaan met Appreciative wachten. Het kwam er niet van;houdingskwestie. Er bestaat ook Inquiry als benaderingswijze voor één van vele zaken hielden mij bezig.het 5V-model om met AI een hun verander- of verbeterprocessen. We zijn Uiteindelijk lag het thema voorgroep of organisatie in de goede ervan overtuigd dat zowel het resultaat als de hand. Ik ben Appreciativebeweging te krijgen. Hierbij de impact van het betreffende project beter Inquiry hogelijk gaan waar-uitgelegd in vogelvlucht… zal zijn dan zonder gebruikmaking van AI. deren. Ik vind het een krachtigeVerwoorden: ‘Waar wil je meer Wij, dat zijn de leden van de stuurgroep AI- plus voor mijn beroep als orga-van?’ Resultaat: definitie van 100: Annet van de Wetering, Jeannette nisatieontwikkelaar. En daaromhet gewenste onderwerp/thema. Schonewille, Marcel van Marrewijk en onder- wijd ik er graag een complete getekende. Anderhalf jaar geleden raakten Panopsis aan. Hieronder hetVerdiepen: ‘Wat is het beste wij geïnspireerd door het Vlaams Lerend AIM-omslag. Probeer er aan tedat er is?’ Resultaat: gedeelde Netwerk van Talent en Bezieling, waarin 90 komen en promoot het AI100ervaringen, draagvlak, energie. personen van 50 organisaties zowel getraind initiatief! Of doe mee natuurlijk.Verbeelden: ‘Wat zou er kun- als begeleid werden in het hanteren vannen zijn?’ Resultaat: een uitda- Appreciative Inquiry: doorontwikkelen vanuitgende visie op de toekomst. de sterkten van mensen en organisaties.Vormgeven: ‘Wat zou er moe- Samen met de voorbeeldverstrekkendeten zijn?’ Resultaat: succes- Vlamingen hebben we het AI Magazinebepalende organisatorische en uitgebracht dat de lezer zowel uitgebreid laatrelationele elementen voor het kennismaken met de thematiek, als met derealiseren van de visie. in’s en out’s van het AI-100 initiatief, datVerwezenlijken: ‘Vaststellen tevens de titel De Waarde van Kracht draagt.wat er zal zijn.’ Resultaat: Plan Het is natuurlijk de bedoeling dat jij ofvan aanpak, in dialoog ontstaan jouw organisatie overweegt om ooken gezamenlijke uitgevoerd AI100 pilot te worden. Zie daartoevanuit ieders kracht. www.dewaardevankracht.org.BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Mindz●kom! It’s your mind that creates this world! In AI-verband hoort het boek Griet Bouwen en Arno Vansichen Stelt je voor: een magazineLeiden naar Talent en Bezieling zijn een stel. Ik ontmoette ze in gebaseerd op het constructieveuiteraard op je nachtkastje thuis. november 2008 tijdens de eerste gedachtegoed van Appreciative AI Netwerkbijeenkomst. Zij wa- Inquiry. Een product van inspi- ren het die vertelden over hun rerende en hechte samen- Lerend Netwerk van Talent en werking tussen Belgische en Bezieling. De foto hieronder is Nederlandse AI-ambassadeurs. genomen tijdens de presentatie Het eerste nummer is geen van Griets boek begin juni 2010. droom meer; het is er. En het Griet mag zich intussen ESF-am- heet AI Magazine. Afgekort bassadeur noemen. Met Arno Zomaar twee spreads uit het prachtige AI Magazine. Er hoort AIM. In die titel zit onze wandelde ik een dagje door de ambitie verborgen. Want stel je Vlaamse landerijen. Wat een ook een website bij. Natuurlijk een Mindz-plaza. Je vindt daar het toch eens voor dat mensen en mooie mensen zijn zij. Collega- organisaties erin slagen om redactieleden van AI Magazine. complete magazine in PDF- formaat. Surf naar vanuit kracht te verbinden? Op dit moment actief om Euro- Wat zou dat betekenen voor pees AI onderzoek en daarna het onze samenleving? Daarvoor is AI Wereldcongres in gang te www.ai-magazine.eu het benutten en ontdekken zetten. Zie www.vuurwerkt.be. van het scheppend vermogen van onze gedachten van belang. Annet van deEen waarderende boekbeschrij- Weteringving vind je in AI Magazine, dusextra reden om dat te gaan zien. SpeakersLees en leer uit de AI-praktijk!  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°54 Zomer 2010 In deze Pan●psis: Pan●psis ● Vakdag verbindend leidinggevenPan●psis is een uitgave van ● Sagrada inspireert huisacademieOrgPanoptics te Rijswijk,exclusief voor relaties, ● Dualidentiteit en multidentiteitonder redactie van ● De Tussentijd: verbindend boekCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Debbie Molhuizen doet je leren ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Tussentijds Festival op 17.9.’10 ● Verbinden leidt tot Verdiepen Vakdag Verbindend Op excursie in mijn eigen metafoor… HersenPanne Leidinggeven 11.10 De kathedraal als metafoor voor de lerende organisatie. Het gebouw Ik worstel een beetje met mijn dat nooit af is. De ontmoetingsplaats ingeweven in de samenleving. De dualidentiteit. Zakelijk gezien is Huisacademie als sociaal construct dat het duurzaam bouwen aan multipersoonlijkheid misschien leren en ontwikkelen in gang zet en houdt en steeds meer meemakers nog beter verwoord. Maar ik gaOnze vereniging met als missie betrekt… De Sagrada Familia. Ik bezocht haar deze zomer vol ontzag. even voorbij aan initiatieven alshet Verbindend Leidinggeven te Ik zag dingen die we in een Huisaca- Verbindend Leidinggeven, Slowbevorderen, biedt al langer de demie ook moeten meenemen. Een Learning, AI100, MeesterwerkSpiegelReflector, om jezelf qua museum bijvoorbeeld, met een tijdlijn en ESFHO. Ik ben bezig met deVL te aanschouwen. Organisaties van mijlpalen in het bouwproces. De ‘rising star’ Huisacademies. Enkunnen de VL Matinee inzetten, mogelijkheid om ‘slechts’ te bezoeken, dan is er nog zoiets als mijzelf.en leidinggevenden kunnen de en daardoor al geïnspireerd te raken. Ik ben druk doende de websitesVL Leergang volgen. En op 11 Het incorporeren van elementen die (Mindz-plaza’s) van beide iden-oktober (in aansluiting op de Day de verbinding maken met de om- titeiten op te schroeven. Kanof Interconnectedness) dus onze ringende organisatie. Goed kijken naar dat samen, die dualidentiteit?VL VAKDAG. Onze jaarlijkse hoe mensen leren en dit inpassen in Volgens Ronald van den Hoffbijeenkomst van oude en nieuwe de academie. Een auditorium, een vi- kan dat prima. Door zijn ideeënleden van de vereniging. Bedoeld sitorium. Een maquette van hoe het er voel ik mij gesterkt. Op www.om ons bestaan te herijken, straks uit gaat zien. Aandacht voor het ceeshoogendijk.nl vind je mijnieuw inzichten op te doen en … kleinste detail en voor elk aspect van als OrgPanoptics ‘managing thete verbinden natuurlijk. Aan ons leren en ontwikkelen. De eenvoudigste whole’ figuur die kan Meema-zelf, aan elkaar en aan onze en tegelijkertijd stevigste bouwcon- ken, Voordenken, Toesprekenmooie missie. Je gunt medewer- structie. Ambachtslieden voorzien van en Snelschrijven. Op aanvraagkers toch een Verbindend Lei- moderne gereedschappen. Met deze beschikbaar. En www.huisacadedinggevende? Geïnteresseerd in benadering komt jouw huisacademie mies.nl wordt meer en meerwat vereniging VL te bieden steeds beter op de Kaart, op de Plank, een hoogst toegankelijke bouw-heeft? Wil je de VL Vakdag mee- op de Rit en op de Teller. Met Huis- markt voor allen die van hunmaken? Klik dan op MEEDOEN bij academies als dé bouwmarkt voor organisatie een lerende or-www.verbindendleidinggeven.nl alles dat nodig is voor de lerende ganisatie willen maken. Multi-en je bent met ons verbonden! organisatie. Bezoek dentiteit is helemaal Leven3.0! www.huisacademies.nlBOEKEN●BABBEL NetGen●ten Mindz●kom! ver.bin.den ~samenbinden; (innig) ver- Midden in het Ik volgde de cursus Appreciative Op 17 september kun je het enigen, aaneenschakelen, boek wordt ge- Inquiry in villa De Tussentijd, sproken van tevens het buro van Debbie Mol- Tussentijds Festival aaneensluiten, aansluiten, meebeleven. associëren, binden, breien, Tussentaal: de huizen. Ik zag dat zij een boek bundelen, combineren, conju- ruimte tussen ter wereld bracht, haar visie, Met de Kunst van het Zijn. Met geren, engageren, hechten, Ik en de Ander, haar missie, haar propositie uit Effe Niks Springen. Met koppelen, lassen, liëren, paren, de uitdrukking het hart op papier gezet. Wij Synchronicitijd. Met Appreciative samenvatten, samenvoegen, van het op maakten een afspraak en het Inquiry. Met ImmensGroeien. vastmaken, verenigen… zoek zijn naar was goed. Althans: dacht ik dat Een magnifieke manier om die Diverse synoniemen voor dateen verbinding tussen Jou en Verbindend Leidinggeven toch prachtige locatie eens te ervaren. wat in mijn beleving nodig is inMij. Het boek doet iets. Het doet vooral ook iets is dat je als ‘ma- onze samenleving. Ik zie voorde lezer Vertragen. Het sugge- nager’ moet zien; Debbie maakte mij dat wij als individu in ver-reert de lezer vervolgens te Ver- mij nog eens duidelijk dat verbin- binding zijn met onszelf omstillen om dan te gaan Verstaan. den zich vooral op gevoelsniveau van daaruit in verbinding teHet boek is een reisje met en beweegt. Ik ben blij dat we nog zijn met anderen. Dat vraagtnaar jezelf. Ergens in de verte lang niet uitge- zelfinzicht, reflectievermogenroept Arnold Cornelis nog iets sproken zijn, en contact met anderen. Liefsttoe. Auteur Debbie Molhuizen want van deze met die personen en groepenverbindt zich met de lezer. Vele NetGenote ga ik waar je zelf het minst meeanderen reizen mee en delen nog veel leren. hebt. Daar ligt de kans tothun gedachten. En dat alles is Ga ook Debbie verdieping!heel fijn leesvoer. Je verstaat de ontmoeten!schrijfster. Een aanrader dus. Goed voor jezelf Debbie Je vindt het festival als event op MolhuizenDebbie Molhuizen: De Tussentijd, en je organisa-route naar verbindend leider- tie. Je vindt haar Mindz.com/events/ Speakersschap. 2010, Kampen: Ten Have via www.detussentijd.nu. Tussentijds_Festival  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°55 December 2010 In deze Pan●psis: Pan●psAIs ● AI-actieleertraject “certified”Pan●psis is een uitgave van special ● Maak de AI-beweging meeOrgPanoptics te Rijswijk,exclusief voor relaties, ● AI voor symposiumgastenonder redactie van ● Waarderend OrganiserenCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Jeannette Schonewille is AI ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Mindz.com steunt sociaal ● Palindroom als illustratieAI-Actieleertraject It’s your Mind that Creates this World HersenPannemet HBO-accreditatie Als Ben Tiggelaar het al bestempelde als een belangrijke beweging in Laatst was ik te gast bij het organisatieland, dan moet het wel wat zijn…! Appreciative Inquiry. De www.oabdekkers.nl symposium.Het AI100 initiatief manifesteert kunst van waarderend onderzoeken. Doorontwikkelen van sterkten. Ik Met genoegen onderhield ikzich in het AI-actieleertraject, ben de kunst niet alleen gaan waarderen, maar ben hem in de twintig geïnteresseerden overwaarin de deelnemer zich gedu- afgelopen jaren steeds nader gaan ontdekken. Het leren is begonnen, de krachtbronnen van lerenderende anderhalf jaar bekwaamt maar nog lang niet afgerond. Mijn enthousiasme deel ik graag met de organisaties. Achteraf kreeg ikin de AI-vaardigheden, en deze Panopsis lezers, die wel van enig sociaal constructionisme houden. van de organisatie de feedbacktegelijkertijd overdraagt in zijn ofhaar eigen organisatie. Lees er Het verhaal is inmiddels bekend, dat één van mijn toehoordersalles over in de brochure op maar begint een apotheose te stante pede naar huis wilde …www.dewaardevankracht.org krijgen. Op 28 november 2008 start om een huisacademie te gaan vanuit het Nederlands AI Netwerk bouwen. Waarop ik hooguit konOp 20 januari 2011 kun je rond een initiatief om 100 organisaties te adviseren mij dan maar achterindeze leergang een Informatie- en laten kennismaken met het AI- het programma te plaatsen…Inspiratiebijeenkomst bezoeken. gedachtegoed. Waarom? Omdat we Het symposium was dynamischDaar kun je al je vragen kwijt ervan overtuigd zijn dat de ingericht en had dus ‘gaten’. Enover het AI-actieleertraject. ‘waarderende benadering’ mensen en in die gaten konden deelnemersInteresse? Stuur je mailtje naar organisaties ten goede komt. Geen met individuele sprekers vaninfo@dewaardevankracht.org panacee voor elk probleem of elke uitdaging. Maar wel een goede gedachten wisselen. Zelf had ik gewoonte die bewezen heeft grote positieve impact te hebben op mij niet als expert aangeboden,Op 10 februari 2011 gaat het verander- en verbeterprocessen. Een goede manier van doen dus. Een maar als AI-interviewer. En zoleertraject van start in een con- die naar mijn smaak uiteen valt in (a) een verandermethodiek langs kreeg ik twee ‘klanten’ voor eenstructieve openingsconferentie. Discovery, Dream, Design, Destiny, (b) een individuele benadering waarderend interview. Wát eenDaarna volgen twee 2-daagsen, (waarderend interviewen) en (c) de AI-grondhouding. Een prima leuk tijdverdrijf is dat. En nietvier 1-daagsen en 6-leerkringen. kennismaking biedt ons AI Magazine – mooi hoofdstuk in ons verhaal - alleen als oefening voor mijzelf.Door de HBO-accreditatie pak je dat je gratis download op www.dewaardevankracht.org. Het volgende Naar ik begrijp heeft het mijneen stevige fiscale subsidie op de hoofdstuk is het AI-Actieleertraject (zie artikel links) dat een prachtig interviewees nieuwe inzichteninschrijfkosten. Vind alles via en krachtig handvat vormt van ons AI100 initiatief, inmiddels de titel geboden, hun sterkten zichtbaarwww.dewaardevankracht.org van ons verhaal. Ga jij het verhaal meeschrijven? gemaakt en hen gelouterd. Dat is dus De Waarde van Kracht?!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Mindz●kom! pAlIndroom De eerlijkheid Tijdens een lange autorit, vanuit Mindz.com, dat prachtige sociale gebiedt mij te Genk, waar we het eindcongres boeken schrijven ecosysteem, is de infrastructuur melden dat ik van het Vlaams AI Netwerk had- voor alle digitale activiteiten van ga ik liever het boek nog den bijgewoond, raakten wij het Nederlands AI Netwerk. niet uit heb; er goed aan de praat, en leerde ik snel mee stoppen staat gewoon te Jeannette Schonewille nader Alle netwerkbijeenkomsten vind je dat eeuwige getwijfel veel in. In posi- kennen. Mooi en deskundig terug in de vorm van een ‘event’. tieve zin dan. mens. Senior adviseur bij TNT Voor elke AI-beweging is een pla- weg ermee Het boek geeft Management Consultants. za aangemaakt: het netwerk zelf, een levendige Belichaming van appreciative AI-research, AI100, AI-Magazine.schets van AI in de Nederlandse inquiry – het liefst heeft ze ‘the Grasduin er op los, zou ik zeggen. ~en Belgische praktijk. Na een whole system in the room’. En Een goede manier om Mindz.cominleiding komt de praktijk, dan met 25 jaar ervaring in allerlei te leren kennen en misschien welde verdieping en dan nog de weg ermee functies een kenner van de hier en daar aan te haken…kritische noot. In totaal 16 organisatie van de zorg in dat eeuwige getwijfelbijdragen van toonaangevende Nederland. Ik zie haar nog wel snel mee stoppenAI-kundigen. Met een inleiding eens een ziekenhuis ofvan de goeroe David Cooperrider zorginstelling besturen! Heerlijk ga ik lieveris dit één van de aanbevolen samenwerken is het met Jean- boeken schrijvenstudieboeken voor AI-studenten nette in onzeen ‘practicioners’. AI100 stuurgroep.Robert Masselink, Rombout van Contact leggen? Ben je STUDENT? Dan maak jeden Nieuwenhof, Joep C. de Jong, kans op gratis deelname aan Schonewille@Annemarie van Iren: Waarderend het AI-actieleertraject. tmc.tno.nl Zoek in Google naar ‘Mindz blog aiOrganiseren. 2008, Nieuwerkerk: Dan weet je je studenten’ en lees wat je moet SpeakersGelling ISBN 978-90-78440-26-0 verzekerd van een doen. Hoort zegt het voort!  Corner gedegen én constructief advies! VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°56 Eind december 2010 In deze Pan●psis: Pan●psis ● Blogs die er niet kwamenPan●psis is een uitgave van ● Terugblik en vooruitzichtOrgPanoptics te Rijswijk,exclusief voor relaties, ● Over ‘sociaal gaan’…onder redactie van ● Digitale publieke boekenplankCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Alle NetGenoten tot nu toe ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Kalender met leuke sessies ● Droomwens voor onze oudjesBlogs die maar niet 2011 wordt een fantastisch jaar! HersenPanneuit m’n pen kwamen Het samen met vier andere Meesters in Ontwikkeling uitbrengen van Kerstvakantie 2010. Wij zorgen het boek Krachtbron. En meehelpen met Society3.0, het boek van graag voor de kinderen, zekerSagrada-impressies Was in de Ronald van den Hoff. Vernieuwing bij Verbindend Leidinggeven. En ons met 1x Pfeiffer en 2x gips. Wevakantie in mijn eigen metafoor AI100-initiatief daadwerkelijk van de grond getild. In Purmerend een doen ook aan opa- en omazorg,en zag wat Gaudi uit de natuur in Burgerlogicafé meegemaakt. Vele malen de bühne mogen betreden van hartstoornis tot Parkinson.zijn kathedraal had verwerkt. met mijn pleidooi voor het duurzaam organiseren van het leren. En Kerstdiner. Nog snel even eenBalanced Score Card van een een heleboel nieuwe mooie academiebouwers leren kennen. Qua rollatoroprit getimmerd. Natuur-Huisacademie. Oogstte lof en ondernemen was 2010 een jaar van zaaien en investeren. Qua sociaal lijk blijft de klantenzorg. En derespect bij ervaren academie- ondernemen was het een jaar van ontwikkelen en verbinden. kerstboom kreeg mandarijntjesbouwers. Kom ik nog op terug. en vetbollen voor de vogels. En dan hebben die 2 á 3.0 typesDenkadviseren Opgefokt door het over ‘sociaal gaan’. Mijneen aantal LIK-ers het boek toch vrouw en ik vergeten bijnamaar gekocht, maar ik vond er sociaal voor elkaar te gaan…!weinig nieuws in. (LIK: LeergangInterventie Kunde Edu Feltmann)Esthetiek in organisatie Kaneen afdeling of bedrijf ook ‘mooi’ En nu dan 2011 in. Grotendeels nog ongewis. Humanisering vanin elkaar steken? En wat maakt organisatie blijft mijn prachtige drijfveer voor ongebreidelde energie.het dan zo mooi? Zien? Voelen? Het mogen meemaken van een ‘next level’ ROC academie voelt goed, evenals dat grote V&VN congres (hoor net dat ik voor mijn master-Foucault & Mindz Wat als deze class de wijnbar krijg toegewezen; top). Beginnetje maken met een‘discours’-man sociale media ter ‘shared academy’ voor vijf kunstencentra. Stapje verder met het oplei-beschikking had gehad? Analyse! dingshuis binnen Rode Kruis Nederland? Gaat Huisacademies, metAJN Vademecum Duur boekje bouwmarktallures, dito bouwkrant en mooie partners, doorbreken?in brievenbus met NAW van alle Wie zal het zeggen. De onvolprezen Seats2Meet organisatie gunt mijkinderartsen in NL. Veel adver- een ‘eigen’ Sagrada-zaal. In mijn ‘line of business’ is stilzitten geententies. Wat moet ik ermee? Kost optie. Maar met zo’n thuisfront zulke vrienden en relaties voel ik mijdat? Hoe 1.0 wil je het hebben? sterk! Ik wens iedereen in deze wereld 1000 sociaal constructieve verbindingen!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Mindz●kom! droomwens Na 55 Panopsis mooi moment voor onze oudjes Aan onderstaande bijeenkomsten om al die NetGenoten te eren: lever ik met genoegen een actieve Willem Jan van der Veldt | Onno bijdrage. De roodgekleurde vind je Geveke | Marc Grond | Karin de als event in Mindz.com. Het zoe- Roo | Wim De Cleyn | Jacob de ken en vinden is een praktische Vries Robles | Roland Angenent| kennismaking met dit mooie eco- Marcel van Marrewijk | Gert Bij | systeem van Society3.0. Schrijf in! Ed Peelen | Karin Lievers | Ory Zurr | Frank van Elsdingen | Rob 20.1.11 S2M Maarssen Visser | Renze Zwerver | Albert Bijeenkomst Nederlands Netwerk Cath | Arie Schaap | Fred Berg- Appreciative Inquiry mans | Dick Simons | Richard Coonen | Raymond Godding | 20.1.11 S2M Maarssen Kees Molenaar | Mark vd Broek | Informatie & Inspiratie middag Robert Parker Brady | Marc Voor- van het AI-Actieleertrajectshelfari.com/ceeshoogendijk walt | Aldert van Buuren | Anne- miek Boelens | Karlo Mans | Ro- 27.1.11 EdeLeuk speeltje om je boekenplank nald van den Hoff | Jeroen Blok | V&VN Opleiders Congres “Durf tete delen met de buitenwereld. Maarten de Winter | Paul Quist | leren van de toekomst.” Info opHet vertelt wat je gelezen hebt, Christine Kempkes | Jos van www.vriendenvanhetcongres.nlwat je aan het lezen bent en wat Snippenberg| Joost van Daalen |je nog wilt lezen. Dat laatste niet Marina Noordegraaf | Otte-Pieter 1.2.11 S2M Utrechtzonder commerciële bijbedoeling Banga | Ted Baartmans | Mauk Open Ontwikkelkringnatuurlijk, want dan kun je het Mulder | Cees Maas | Guust Ver- Huisacademiebouwers Speakersbetreffende boek bestellen en paalen | Andrea Henning | Ron  Corner Crone | Conny Daansen | Mieke 3.2.11 S2M Maarssenkado geven. (Hoeft niet hoor, Posthumus | Griet Bouwen | Arno Conferentie “Beyondbeste Panopsislezer, mijn nog te Vansichen | Debbie Molhuizen | ProjectManagement”leze stapel is nog veel te hoog.) Jeannette Schonewille | HELDEN! VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°57 Begin januari 2011 Pan●psisPan●psis is een uitgave vanOrgPanoptics te Rijswijk,exclusief voor relaties,onder redactie vanCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren Surf snel naar www.krachtzondermacht.nl want vanaf nu kun je daar nagenoeg de complete boekinhoud gratis downloaden! Iedereen een fantastische Verticale Dialoog toegewenst!
    • N°58 Januari 2011 In deze Pan●psis: Pan●psis ● Huisacademies de bouwmarktPan●psis is een uitgave van ● Door academie beste werkgever?OrgPanoptics te Rijswijk,exclusief voor relaties, ● Bouwgids met 80 bouwstenenonder redactie van ● Gert Veenhoven: meesterwerkerCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Elke maand Krachtbron Café ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Sprekend Second ChanceHUISACADEMIES Academiehouders uitgeroepen HersenPannede bouwmarkt tot ‘s lands beste werkgevers Op 20 december van het vorige Tijdens de ontwikkelkring van academiebouwers hadden twee van jaar stelde ik vast dat ik in 2010Het idee lag voor het oprapen, onze kringleden bijzonder goed nieuws te melden. ROC Koning Willem maar zeven Panopses had doenmaar het duurde nog even. Want 1 was uitgeroepen tot beste MBO onderwijswerkgever, en Nova verschijnen. En beloofde dewe hadden nu eenmaal een College ontving de tweede prijs. De juryrapporten maakten duidelijk lezers de achterstalligheid goedtweede boek beloofd. Krachtbron dat het hebben van een eigen huisacademie doorslaggevend was. te maken met zeven nummersvan een Lerende Organisatie in zeven weken. Dat ging drievertelt wat een huisacademie is keer goed. De vierde, deze dus,en wat die kan betekenen voor valt nog net te beschouwen alseen organisatie (waarvan akte in het feitelijke januarinummer.het hoofdartikel). In het tweede Vanaf nu ga ik toch maar weerboek Bouwstenen van een Huis- maandelijks. Met bewegingenacademie zouden we gaan ‘uit- als Huisacademies, Appreciativeleggen hoe je precies zo’n aca- Inquiry, Organisatieleren, Ver-demie ontwikkelt. Gaandeweg Martine Lakerveld, hoofd HRM Nova bindend Leidinggeven en hetkwamen we tot de conclusie dat e College, neemt haar 2 prijs in ontvangst. meemaken van de Dag van dede dakdekker tot in detail kan Zelforganisatie heb ik trouwensbeschrijven hoe hij/het werkt, stof te over voor een wekelijksemaar dat elk dak anders is. Ergo, Trots als een pauw natuurlijk. Josée Bours van het Centre for Teaching Panopsis. Maar ja, het moet na-ons boek zou een desillusie wor- and Learning, zoals de mboacademie van KW1 heet: “Wij zijn tien jaar tuurlijk nog wel elke keer deden. De oplossing lag voor de geleden opgericht. Ik weet nog dat ik mij drie jaar geleden afvroeg of pen uit. En de lezer zou zich welhand: de bouwstenen zelf vor- de MBOacademies-kring wel van toegevoegde waarde was, omdat we eens overstelpt kunnen voelen.men het uitgangspunt. Daaraan al behoorlijk volgroeid waren. Ik kan de relatie tussen onze academie Hopelijk dit jaar weer gewoonkan elke academiebouwer zien en deze prijs goed plaatsen.” En Conny Daansen, projectdirecteur van twaalf nummers, misschien dewat hij of zij nodig zou kunnen De Nova Academie: “Drie jaar terug hadden we nog niets van een zomer eentje minder. Je vindthebben. Zoals de doe-het-zelver academie en stonden we bijna onderaan de ROC-ranglijst. Nu staat er op www.panopsis.org alle ver-die bij de Praxis rondloopt. En nu een huisacademie die zich met de besten kan meten, wat maar weer schenen nummers. En wist jeis er Huisacademies, de Bouw- bewijst dat er ook relatief snel gebouwd kan worden. En die tweede dat ik bijna meer Twittervolgersmarkt voor Lerende Organisaties! prijs straalt inderdaad ook aardig op ons af. Welkome reclame!” heb dan Panopsislezers? BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Mindz●kom! “Second Over meesters in ontwikkeling Elke keer maak ik weer met liefde Chance” gesproken. Gert Veenhoven is reclame voor die 3.0 organisatie Een creatie van Gert Veenhoven. om te beginnen uitermate veel- rond Seats2meet en Mindz.com. (Wel gepast in de optiek van zijdig. Vaardig met zijn hoofd en duurzaam ontwikkelen.) met zijn handen. Van martial tot Onze nieuwste gezamenlijke acti- visual arts. Gevoelsmens. En een viteit is Krachtbron Café. Namens professional in organisatieontwik- keling. Ik ontmoette hem in een Huisacademies de Vrijplaats voor traject waarvoor wij de noemer Academie(mee)bouwers, elke N-ABLE bedachten: Niemeyer laatste maandagmiddag van de Approach for Business & Leader- maand. Waar? Bij Seats2meet na- ship Excellence. Gert ziet - na tuurlijk. Die ‘toevallig’ op diezelfde het jarenlang ‘mee-maken’ van laatste maandag van de maand de zijn Groningse multinational – uit Monday Meet-Up organiseert, met naar nieuwe kringen om in of nog meer kleine events en een mee te werken. Bij de vereniging gezamenlijke borrel. Co-creatie! Verbindend Leidinggeven sloot hij al naadloos aan. Welke or-56 Pagina’s met praktische uitleg ganisatie be-over het bouwen van huisaca- trekt Gert bijdemies en ook nog eens tachtig haar duur-bouwstenen in het aanbod voor zame en pro-academiebouwers. Blader de fitabele ont- wikkeling?‘bouwgids’ door, download dePDF of kies voor de Print on SpeakersDemand service. Allemaal via Op www.huisacademies.nl vind je  Corner Via @gertveenhoven kom je onder het tabje events o.a. hetwww.huisacademies.nl alvast meer over hem te weten. want ook beelden Krachtbron Café. Schrijf je ook in? kunnen spreken… VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°59 Februari 2011 In deze Pan●psis: Pan●psis ● AI100 Actieleertraject gaat los!Pan●psis is een uitgave van ● AI beproefd in een wijnbar…OrgPanoptics te Rijswijk,exclusief voor relaties, ● Over een constructief boekonder redactie van ● Joep de Jong is meester in AICees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Moodle of gewoon Mindz? ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Doelgericht Dromen ● Sociale onderneming AI100AImasters bij V&VN AI100 actieleertraject van start HersenPanne Het begon eind 2008 in het Nederlands Appreciative Inquiry Netwerk AI100 is een zelfbenoemde So- met een voorbeeldig verhaal van een Vlaams Lerend Netwerk. En ciale Onderneming. Hoezo ver- begin 2011 startte in Nederland de eerste lichting van het AI100 Actie- eniging of stichting of VoF of Leertraject, bedoeld om zo veel mogelijk organisaties in contact te welke rechtspersoon dan ook? brengen met AI als constructieve en impactrijke verbeterbenadering. We zijn geïnspireerd door het (op 11.04.2011 te verschijnen) boek Society3.0 van Ronald van den Hoff. Hij introduceert erin de Sociaal Economische Entiteit. Een al dan niet tijdelijk waarde-De prachtige driehoekige wijnbar Het AI Actieleertraject is een leergang van anderhalf jaar. De deelne- creatie-netwerk dat ‘in zichzelfvan De Reehorst was het decor mer ontwikkelt zich in drie AI-dimensies: de methode (voor het effec- bestaat’; dat geen extra duidingwaarin ik twee keer 50 master- tief in gang zetten van een veranderproces; de technieken en vaardig- nodig heeft anders dan declassdeelnemers mocht verleiden heden om dit proces te begeleiden en – ongetwijfeld de meest uitda- missie waarin de deelnemerstot het wederzijds waarderend gende dimensie – de waarderend onderzoekende grondhouding. De zich verbonden hebben; datinterviewen. Een genot om te leergang wordt uitgegeven door de ‘sociale onderneming’ AI100, die niet zit te wachten opzien hoe snel men het AI-script zich inmiddels mag verheugen in partnerschappen met organisaties die overtollige administratieveoppakt en hoe constructief de het initiatief een warm hart toedragen en het met raad en daad steu- rompslomp. De deelnemers aangesprekken verlopen. Dit alles als nen. Het leertraject is HBO-geaccrediteerd: het levert studiepunten op de SEE zijn doorgaansonderdeel van het jaarlijkse in het kader van een masterprogramma. De opzet van het leertraject zelfstandig genoeg… Sprak ikcongres van VenVN, de vereni- vraagt dat de deelnemer beschikt over een ‘achterban’ of ‘doelgroep’ vroeger wel eens vanging van opleiders in de zorg. die door hem- of haarzelf betrokken gaat worden in de AI-werkwijze. ‘gelegenheidscoalitie’, dan is dePrachtig om mee te maken! Een Dit alles vanuit de overtuiging dat dit het effect van het betreffende SEE daarvan de duurzame va-uitgebreid verslag van de ‘project’ zal vergroten. Want daar doen wij – Annet van de Wetering, riant. Een perfect constructmasterclass, en van alle andere Jeannette Schonewille, Marcel van Marrewijk en ondergetekende – het voor een heldere missie vanuitworkshops van het congres, vind namens www.AI100.org voor: constructievere mensen en een tegelijk omlijnde als openje op de website genaamd organisaties! organisatievorm. Met de SEE- genoten als personen in plaatswww.vriendenvanhetcongres.nl van rechtspersonen. Dat is onder-nemen in zijn zuiverste vorm!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Mindz●kom! Droom & Doel Maarten de Win- Joep de Jong is kunstenaar in In januari 1985 kreeg ik van een ter is een con- waarderend onderzoeken. Appre- dierbare vriend, Walt Hopkins, structief consul- ciative Inquiry. Strenght based de zin "A Goal is A Dream taken tant. Al jaren be- apprach. Co-auteur van het boek Seriously" mee. Sindsdien vraag zig met de ‘op- Waarderend Organiseren. Ik ont- In een nummer van het magazine ik mensen regelmatig naar hun moette Joep aanvankelijk in het O&O las ik over Moodle, een leer- serieuze dromen. En keer op hoping’ van werk AI-netwerk en later bij het AI- omgeving gratis aangeboden door in organisaties, keer merk ik dat dat vaak Dialoogdiner en beluisterde zijn een idealistische Australiër, voor- de bijkomende aanleiding geeft om belangrijke ervaringen als Training & Deve- vaak onnodige zien van allerlei functionaliteit om dingen met elkaar te delen en te lopment Director bij British Tele-werkdruk en hoe daar verbete- digitaal leren en samenwerken bespreken op een zodanige com, en hoe zijn AI-benaderingring in aan te brengen. Zijn op- deze afdeling blijvend succesvol mogelijk te maken. Meer weet ik manier dat er tijd en ruimte voorlossing is Yin en Yang, stevig en maakte. Joep is op dit moment er nog niet van, dus op het gevaar is. Blijkbaar raken die aan onzezacht tegelijk: enerzijds – met de leidende kracht van Van Harte af te snel te oordelen moest ik di- kern, hebben ze te maken metde TaakTuner – de werkvoorraad & Lingsma. Ik ben daar nu een rect denken aan Mindz dat even- de zingeving van ons bestaan.heel helder in kaart brengen. En paar keer op bezoek geweest en eens een blog, een wiki, een faq Zou het kunnen dat als we meer denk dat ‘zijn effect’ heel merk- en nog veel meer functies bevat. in elkaars serieuze dromendan de informatie zo presenteren baar is. Elk ge- Misschien dat iemand een vergelij-dat het uitnodigt om er een ge- geïnteresseerd zouden raken, we sprek met Joep kend warenonderzoek zou willenzonde en open dialoog over te ons echt zouden kunnen is als een uitje,voeren met de leiding. Mijn inter- doen? Hoe dan ook, het AI Actie- verbinden en delen een met vrienden enpretatie natuurlijk. In het boek leertraject gebruikt Mindz-cirkels werkelijkheid wordt? mooi weer enheet het dynamisch capaciteits- goede verhalen. als digitale leeromgeving voormanagement. Ik breng het met Als ‘chair’ van AI haar deelnemers. Helaas onzicht- baar voor de buitenwereld. Maar Joep de Jonggenoegen onder jouw aandacht. International reikt zijn bijdra- die kan toch redelijk meegenietenHet Sjoelbaksyndroom ge tot ver over van de informatie op het publiekede aanpak van werkdruk voor een onze grenzen. Mindzplaza De waarde van kracht, Speakersbetere organisatie. Een gewaar- te vinden via www.ai100.org.  CornerZie www.sjoelbaksyndroom.nl deerde relatie! VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°60 Maart 2011 In deze Pan●psis: Pan●psis ● Het boek Society 3.0 is uit!Pan●psis is een uitgave van ● Boek inclusief masterclassOrgPanoptics te Rijswijk,exclusief voor relaties, ● Ronald van den Hoff revisitedonder redactie van ● 11 April naar het boekfeestje?Cees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Ronald en Cees in co-creatie ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Haiku 3.0Gratis Masterclass? Een boek voor wereldmensen! HersenPanne “…U en ik leven in een tijdsgewricht. Er is Over de wederkerigheid tussenSurf naar www.society30.com en geen ontkomen aan. De dynamiek giert een zelfstandig professional enbestel het gelijknamige boek. om ons heen. Wat vandaag zeker lijkt is een organisatie met hart voorDoe dat voor 11 april en je krijgt morgen al anders. Het is crisis. Ons zelfstandig professionals. Maarteen ticket voor een masterclass bancaire systeem faalt en sleurt ons mee 2008. Mijn boek Kracht zondervan de auteur. Dit klinkt wat in een economische neergang die zijn Macht komt uit. Uitgever Quistreclame-achtig - en de schrijver weerga niet kent. We komen tot stilstand. weet een leuk zaaltje. Het heetdezes wil ook niet ontkennen dat Waar je kijkt zie je files. Crisis. Toch zijn Seats2Meet en ik krijg er ookhij de promotie van Society 3.0 onze technologische en sociale mobiliteit een website bij. Plaza noemenvan harte ondersteunt – maar er groter dan ooit. Onze wereld lijkt in een ze dat daar. Alle bezoekers vanis meer aan de hand. Society3.0 hogere versnelling te zijn geraakt. Maar mijn boekenfeestje vormen na-is meer dan een boek. Het is … waarom draaien haar wielen dan niet? Het dien een sociaal netwerkje. Ikeen society! De website (i.o.) is voor ieder weldenkend mens duidelijk ben inmiddels tientallen plaza’sbevat het boek nogmaals, maar dat ons land structureel ontspoort. In verder, mag meedenken overdan in stukjes waar je te zijner onze hang naar steeds sneller en groter de ontwikkeling van Mindz, laattijd op kunt reageren en en beter hebben we onszelf geblokkeerd…” me door Ronald informerenaanhaken. Typische 3.0 leveran-ciers zullen zich er graag neste- Aldus begint Society 3.0 het magnus opus van Ronald van den Hoff. over schaalbaarheid en waarde-len. Society 3.0 is een discours! “When the winds of change are blowing, some people are building creatie. Ben redactioneel be-Vanaf 11 april kent Meeting Plaza shelters and others are building windmills.” Ja, dit boek gaat over het trokken bij de totstandkomingUtrecht een heuse Society 3.0 duurzaam aanwenden van energie. In dit geval de energie van de van zijn boek, dat is inmiddelsvleugel. Om het discours een zogenoemde wereldmensen, die in dit boek worden aangesproken en geen geheim, en het tekent onsplek in de samenleving te geven. aangespoord. Aangespoord om in wederkerigheid nieuwe waarde te onderling vertrouwen. De laat- creëren. De keten is uit, het netwerk is in. 450 Pagina’s lekker lees- ste verbindende geste heet Sa- bare logica van een man die er over mag schrijven: hij heeft zijn eigen gradazaal. Een zaal in de organisatie 3.0 gebouwd en dat proces mag als lerend worden Society3.0 vleugel van Meeting beschouwd. Eindelijk staat het boeiende en inspirerende verhaal van Plaza Utrecht behangen met deze ontwikkelingsgerichte goeroe op papier. Maar je hoort hem nog een expositie van mijn Huisaca- steeds praten, op zijn karakteristieke, veel wetende, tot de verbeel- demiese metaforen Sagrada en ding sprekende manier. Een boek om helemaal uit te lezen. En verder! Ecokathedraal. Zó gaaf!BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Mindz●kom! Ondergete- Dit is de eerste keer in de zestig Je snapt het natuurlijk al. Alle kende had al exemplaren tellende historie van sociale media ondersteuning snel het boek Panopsis dat een NetGenoot voor inzake Society3.0 verloopt in handen en de tweede maal figureert. Mis- natuurlijk via het onvolprezen het voelt goed schien omdat de netgenoot zelf is sociale ecosysteem Mindz.com. aan! Wat zegt veranderd? Of omdat schrijver de flaptekst? dezes zijn interpretatie moest En als je nu surft naar Society3.0 is aanpassen? Feit is dat Ronald een hoopvol van den Hoff al te zien is in april http://www.mindz.com/events/ Speed action network Boeklancering_Society_3_0___The_partylees- en doeboek voor iedereen 2008, in Panopsis nummer 32. Ik Connections interactionsdie zich realiseert dat onze etaleerde hem toen nog als 2.0. dan kun je misschien nog eenhuidige samenleving toe is aan En dat nu zal ik bij deze herzien. plekje verwerven voor het feestje Are you still around?een nieuw waardesysteem. Ronald is (of was het al maar op 11 april van 19 tot 21 uur bijSociety 3.0 biedt visie en vraagt dan zag ik het nog niet) “full Seats2Meet, inclusief gratis boek!om visie. Alles in dit lekker 3.0”. En veel meer hoef ik niet teleesbare boek draait om jou als vertellen, want deze hele Werkt bovenstaand linkje niet zo lekker, surf Ronald van den Hoffwereldmens en jouw rol in Panopsis vormt zijn eerbetoon! dan naar www.society30.com en kies tabbladSociety 3.0, een aanlokkelijk Volg hem op Twitter via Events. Daar vind je de link naar het Feestje. (Haiku schrijver)perspectief. Deel 1 brengt @rvandenhoff.verbijstering en onbehagen overeen regentesk Nederland. In deel2 rolt Internet als een vloedgolfover je heen. Leer er vooral op Speakerste surfen. En deel 3 promoveert  Cornerjou tot mee-maker vanorganisatie 3.0, en daarmee vanSociety 3.0. VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°61 April 2011 In deze Pan●psis: Pan●psis ● Expeditie EcokathedraalPan●psis is een uitgave van ● Zelforganisatie meemaken?OrgPanoptics te Rijswijk,exclusief voor relaties, ● Iris Meerts organiseert Z11orgonder redactie van ● Samen op lezen? Sloterdijk!Cees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Krachtbron Café exposeert ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Confucius wist het allang ● Parrèsia als competentieWil jij de Dag v.d. Zelf- Academiebouwers bezoeken Ecokathedraal HersenPanneorganisatie meemaken? Op 26 april bezochten vaste Laatst belde Wiljo mij met de en adhoc leden van de Huis- mededeling dat hij voor zijn academies Ontwikkelkring de scriptie academies en hun aca- Ecokathedraal. Dit ‘bouw- demiebouwers wil onderzoeken. werk geen gebouw zijnde’ En aangezien de conventies heeft dankzij haar Stichting vragen om fundamentele kennis Tijd een oneindig bestem- vroeg hij mij of ik relevante mingsplan. Wat bouwmees- literatuur kon noemen. Ik sta- ter Louis le Roy in de afge- melde. Een academie is niet lopen 40 jaar deed ontstaan gegrondvest op onderwijskunde is een ecosysteem met een want het is een organisatorisch bijzondere energie. Mede construct. Maar de beschikbareDe dag zelf is op 9 november ge- dankzij Tijd-voorzitter Peter organisatiekunde is veeleer dui-pland. Maar de voorbereidingen Brinkman was de expeditie dend dan dat het oplossingenzijn al op 2 mei begonnen, een magische ervaring. En aanreikt voor het adequaat be- dan te bedenken dat wat je invloeden van complexiteit. Dus aan bouwsels ziet slechts de brabbelde ik wat over de Struc- fundamenten zijn van wat er turation Theorie van Giddens en in het jaar 3000 zal staan… over het feit dat mijn prof Hugo Huisacademiebouwers zijn Letiche het sociaal constructio- lerende mensen die duurzaam bouwen aan lerende organisaties. Ze nisme in de organisatiekunde treffen elkaar in ontwikkelkringen zoals www.mboacademies.nl en mist. Uiteindelijk kwam bij The (nieuw) www.bouwacademies.nl. Het gilde genaamd Huisacademies is Tempered Radical, degene die groeiende, in termen van academiese klanten, meebouwers en binnen- vanuit loyaliteit met zijn orga- kort ook ‘filiaalhouders’. Ook een academiebouwer? Haak aan op het nisatie deze zonodig beschimptsamen met een kleine dertig en bestrijdt. Ik ken eigenlijk plaza www.huisacademies.nl. Anderszins geïnteresseerd in Lerende‘community managers’. Wil jij maar één boekje dat dit raakt: Organisaties? Haak aan op www.krachtbron.org. Persoonlijkook aan deze ‘beweging’ Parrèsia – Vrijmoedig spreken kennismaken? Bezoek elke laatste maandag van de maand onsmeedoen? Zie dan plaza en de waarheid – M. Foucault. Krachtbron Café. Google ‘Mindz Event Krachtbron Café’ voor alle info.Zelforganisatie op Mindz.BOEKEN●BABBEL NetGen●ten Mindz●kom! De juiste taal Dit boek heb ik Het was tijdens het Slow Event Ben je een fan of meemaker van nog niet uit en Chaos & Orde. Mandelbrot vorm- Aan de Chinese wijsgeer de ons verbindende woord. Hij de Lerende Organisatie? Kom dan ik wil het je toch Confucius werd eens gevraagd: was de bedenker van het woord eens buurten bij Krachtbron Café, al aanbevelen. “Wat zou u doen als u geroepen ‘fractal’, en dat zichzelf herhalen- maandelijks georganiseerd door Ik denk dat het werd om het land te besturen?” de patroon heeft veel met zelfor- Huisacademies. Het valt samen van belang is. Confucius antwoordde: “De taal ganisatie te van doen. Iris Meerts met de MondayMeetup van Een citaat: “Het is directeur van de Stichting Zelf- Seats2Meet: samen borrelen dus! goed gebruiken.” Zijn leerlingen wordt tijd dat organisatie. Man en kinderen, keken hem niet-begrijpend aan. we gaan inzien hardlopen en taarten bakken Confucius vervolgde: “Als de taalwat de mens eigenlijk is: het or- vormen haar andere passies. Iris niet goed gebruikt wordt, komenganisme dat uit herhaling ont- poogt het fenomeen “Z11org” op woorden niet overeen met destaat.” Peter Sloterdijk maakt diverse manieren te bevorderen. Zo faciliteert zij collectieve subsi- werkelijkheid. Dan blijven deonderscheid tussen de ongeoe-fende en de geoefende annex oe- die-aanvragen voor ondernemers dingen die gedaan moetenfenende (lerende?) mens. En die in gezamenlijkheid willen in- worden, ongedaan. Het gevolg is noveren. Iris was organisator van dat het goede en het schonevolgens mij vertoont dat mens de Dag van de Vrijwilliger en wegkwijnen, het recht zijn loopvele overeenkomsten met het bracht zo vele van dergelijke or-Wereldmens van Van den Hoff in niet heeft, de mensen in ganisaties bijeen. En dit jaar (opSociety3.0. Over dat mens moet 9/11/11) dus verwarring raken en dezoveel mogelijk geschreven en alweer de derde samenleving uit elkaar valt.”gelezen worden. Misschien dat Dag van de Krachtbron Café is gelardeerd metwe ons er dan naar gaan Zelforganisatie. de ‘kathedralen-expositie’ die opgedragen… Het zal de nodige Hoewel Iris veel zich al voor de nodige gesprekstofoefening vergen! in haar mars zorgt. Drempelloos en kosteloos. heeft staat zePeter Sloterdijk, Je moet je leven veran- altijd open voor Inschrijven via het tabblad Events op www.huisacademies.nl. (Een Speakersderen (2011 NL vertaling), Amsterdam,Boom ISBN 978 90 8506 8440 cocreatie. Dus: iris@stichtingzelforganisatie.nl Mindz.com toepassing uiteraard.)  Corner VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org
    • N°62 Mei/Juni 2011 In deze Pan●psis: Pan●psis ● Louter leerzame bezighedenPan●psis is een uitgave van ● Krachtbron CaféOrgPanoptics te Rijswijk,exclusief voor relaties, ● AI100 nieuwe leergangonder redactie van ● Live Demo Management GameCees Hoogendijk Nieuws- en Inspiratiebulletin voor ● Naar Ecokathedraal en Sagrada ch@panoptics.org 0616 682098 Managers en andere Organisatoren ● Vijf maal inspiratie aangeboden ● Gevraagd: tips voor leerkringen 29.8.11 het zevende Welk event ga jij meemaken? 21.9.11 start de 2e Krachtbron Café Deze Panopsis is geheel gewijd aan constructieve bijeenkomsten die AI100 actieleergang jou uitnodigen tot meemaken. Ga je nog op vakantie? Veel plezier! Appreciative Inquiry vervat in Ben je terug als je dit leest? In beide gevallen voldoende reden om je een HBO-leergang, ter waarde agenda maximaal te vullen met deze verfrissende en leerzame events. van een bachelor-minor (60EC). Hieronder vind je bijeenkomsten die ik een warm hart toedraag en Voor managers, projectleiders, daarom graag bij je aanbeveel – omdat ik zelf ook op een of ander en stafprofessionals die hun manier meemaker ben. (Van overige hier genoemde activititeiten ben ‘missie’ willen verrijken en ver- ik zelf(s) mede-veroorzaker… dus evenzogoed warme aanraders.) sterken met de waarderende benadering. Confrontatie met je 09.09.11 Ubuntu Circle – kringdialoog, communaal constructivisme. eigen AI-grondhouding. Zestien Zie www.ikbenomdatwijzijn.info. Schrijf in via www.ubuntucircle.nl. studiedagen, vijftien maanden doorlooptijd. Praktijk leren! 20.10.11 Hoe-Congres – een congres van o.a. Triam Float over ‘lerend werken’ dat haar eigen thema uitoefent. Lees meer via deze prezi http://prezi.com/jxunvd4gwbux/hoe-congres/ #HOEcongres 31.10.11 Louis le Roy lezing – de jaarlijkse ‘viering’ van allen die betrokken zijn bij De Ecokathedraal. Met ondergetekende als spreker…Vrijplaats voor fans van de leren- Agendeer alvast en kijk t.z.t. voor details op www.stichtingtijd.nlde organisatie. Begeef je onderde ‘meesters in ontwikkeling’! 09.11.11 Dag van de Zelforganisatie – de Rotterdamse Doelen Download de brochure, ons AI moet helemaal vol komen! Met Frans de Waal en Ronald van den HoffElke laatste maandag bij Magazine en het studiepro- en heel veel zelforganisatie natuurlijk. Zie www.z11org.nl. #z11orgSeats2Meet tijdens de Society3.0 gramma vanaf www.ai100.org.Monday Meetup (met borrel!). Bij voldoende deelnemers gaat 25-28.04.12 World AI Conference – De vorige keer was het in in september de tweede lichtingInschrijven via tabblad Events op Nepal en straks in Gent: Appreciative Inquiry op wereldschaal, in een van start. Maak je interessewww.krachtbron.org. bruisende vierdaagse. Zie www.2012waic.org. #2012waic kenbaar via info@ai100.org. 26.9.11 ervaar 11.10.11 bezoek aan 29-31.3.12 Suggesties voor de The Management de Ecokathedraal naar BARCELONA menukaart van Challenge® Wegens succes geprolongeerd! Huisacademies?Ruim 6000 managers en profes- Huisacademies organiseert open Duurzaam bouwen aan de leren-sionals speelden het in de afge- kringbijeenkomsten voor acade- de organisatie is een interactieflopen vijftien jaar. Ervaar de zin miebouwers en andere meema- wederkerig proces. Dat magen het effect van integraal lei- kers van lerende organisaties. blijken uit het succes van de aldinggeven. Begrijp hoe ‘enablers’ De Ecokathedraal in Mildam is drie jaar actieve lerende kringen ‘results’ zich tot elkaar ver- onze prachtige, inspirerende en ROCacademies. Komend seizoenhouden. Zie in één oogopslag tastbare metafoor voor duur- gaan we uitbreiden met Bouw-hoe de organisatie er voor staat. zaam organiseren van leren en academies en Zorgacademies.Hier worden managers beter van. ontwikkelen. Naast ‘branche-specifieke’ kring- Het moest er een keer van komen sessies gaan we vaak mixen in natuurlijk: academiebouwers be- open kringbijeenkomsten. Daar zoeken de Sagrada Familia, een maken we een ‘menukaart’ van. organisatie continu in ontwikke- ling. Dit is wel een heel speciale ‘open kringbijeenkomst’ van Huis- academies: een driedaagse vol Heb jij suggesties voor goedeOp 26 september kun je een ‘live inspiratie en vertier. Startende en demo’ meemaken. Schrijf in als thema’s, werkvormen, locaties ervaren bouwers van lerende or- die ons gezamenlijk leerprocesindividu of met een compleet MT! ganisaties doen een duurzame er-Plaats van handeling Seats2Meet kunnen verrijken? Reageer dan varing op, begeleid door ons team naar info@huisacademies.nl.Utrecht. Surf voor meer info naar van Meesters in Ontwikkeling. De www.mindz.com/plazas/ details worden uitgewerkt. Maak Komt jouw suggestie in onze Op www.huisacademies.nl surf je The_Management_Challenge. nu alvast je interesse kenbaar via menukaart, dan is jouw naar tabblad Events voor info,Schrijf in via tabblad Events. het tabblad Events van de site deelname aan de betreffende het verslag van ons bezoek in www.huisacademies.nl. Wow! kringbijeenkomst gratis! april en om jezelf aan te melden. VERTICALE DIALOOG – HORIZONTALE SAMENWERKING – INTEGRALE DAADKRACHT www.panoptics.org