De duurzaamheidsdialoog tussen  eigenaren en huurders 10 02 2011 ING Real Estate Investment Management Netherlands Anne de...
<ul><ul><li>Portfolio per Q4 2010 </li></ul></ul><ul><ul><li>84 kantoorgebouwen </li></ul></ul><ul><ul><li>Totaal 866,583 ...
<ul><ul><li>Ambition 2010 - 2020 </li></ul></ul><ul><ul><li>Our ambition is to be the leading provider of sustainable real...
<ul><ul><li>Outlook Green Action Plan 2011 </li></ul></ul><ul><ul><li>The action plan of 2011 will have the same focus as ...
Duurzame huisvesting Een logisch gevolg van de beleggingsstrategie van het ING Dutch Office Fund WTC Amsterdam 1982 WTC Am...
Referentie projecten Overzicht van duurzame renovaties ING DOF <ul><li>WTC Amsterdam </li></ul><ul><li>Amsterdam </li></ul...
Verduurzamen met onze klanten Voor beide partijen gewenste resultaten behalen
Verduurzamen met onze klanten Voor beide partijen gewenste resultaten behalen <ul><li>Resultaat: </li></ul><ul><li>Wensen ...
Gebruikersvisie op duurzaamheid  Elsbeth Quispel – Head of Sustainability 10 februari 2011 Duurzaamheid
Bedrijfsleven en duurzame volwassenheid  Slechts weinigen hebben de kansen nog gegrepen
Waarom is duurzaamheid belangrijk voor vastgoed? Duurzaamheid als waardecreatie – de meningen van professionals <ul><li>We...
<ul><li>Wereldwijde ESS kennis en ervaring met een snel groeiende expertise en belangrijke opdrachten voor onze klanten.  ...
Integriteit en ethiek <ul><li>‘ Global Sustainability Commitment’: </li></ul><ul><li>JLL wil de transformatie van de vastg...
Gebruikersvisie op duurzame huisvesting 2010
Waarom is duurzaamheid belangrijk voor vastgoed? Gebruikersvisie op Duurzame Huisvesting 2010
Wanneer willen gebruikers duurzaam gehuisvest zijn? <ul><li>Afname aantal gebruikers dat binnen 2 jaar duurzaam gehuisvest...
Waar willen gebruikers meer voor betalen (1)? <ul><li>Flexibiliteit met betrekking tot werkplekconcepten, gebouw en portef...
Waar willen gebruikers meer voor betalen (2)? <ul><li>70% wil een premie van 1-5% betalen bovenop de huur voor duurzame hu...
Green lease <ul><li>Definitie Green lease:  Prestatiecontract waarin verhuurder en kantoorgebruiker afspraken vastleggen v...
Certificaten <ul><li>Ruim 53% van de kantoorgebruikers geeft aan graag een duurzaamheidscertificaat te willen hebben wanne...
Conclusie - Stellingen <ul><li>70% geeft aan dat verhuurder en gebruiker moeten delen in behaalde financiële voordelen </l...
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

De duurzaamheidsdialoog tussen eigenaren en huurders

528

Published on

Presentatie van Anne de Jong

Published in: Real Estate, Business, Technology
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
528
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Transcript of "De duurzaamheidsdialoog tussen eigenaren en huurders"

  1. 1. De duurzaamheidsdialoog tussen eigenaren en huurders 10 02 2011 ING Real Estate Investment Management Netherlands Anne de Jong – Portfolio manager ING Dutch Office Fund
  2. 2. <ul><ul><li>Portfolio per Q4 2010 </li></ul></ul><ul><ul><li>84 kantoorgebouwen </li></ul></ul><ul><ul><li>Totaal 866,583 m² BVO </li></ul></ul><ul><ul><li>Totaal grootte portfolio EUR 2.265 miljoen </li></ul></ul><ul><ul><li>Bezettingsgraad 90% </li></ul></ul>Limburg Noord-Brabant Zuid Holland Utrecht Noord Holland Overijssel Groningen Portfolio overview Introduction ING Dutch Office Fund
  3. 3. <ul><ul><li>Ambition 2010 - 2020 </li></ul></ul><ul><ul><li>Our ambition is to be the leading provider of sustainable real estate products in our peer group, providing our tenants with the most sustainable housing solutions and offering a sustainable office fund to our investors. </li></ul></ul><ul><ul><li>Objectives 2010 - 2013 </li></ul></ul><ul><ul><li>Our aim is to set the standard and therefore exceed the objectives set by the Dutch government and RGD (Housing department Dutch government) and the IVBN (Dutch association of institutional real estate investors). For the moment we set five main objectives for 2013. </li></ul></ul><ul><ul><li>Results Green Action Plan 2010 </li></ul></ul><ul><ul><li>Successfully completed pilot project ‘quick wins’ in the WTC Amsterdam </li></ul></ul><ul><ul><li>Obtained all energy labels with an average of C </li></ul></ul><ul><ul><li>Implemented sustainability into appraisals </li></ul></ul><ul><ul><li>Majority of portfolio has green energy contracts (wind and water power) </li></ul></ul><ul><ul><li>Developed sustainability checklist for property acquisition and dispositions </li></ul></ul><ul><ul><li>Implemented sustainability into the communication towards shareholders </li></ul></ul>Sustainability Policy
  4. 4. <ul><ul><li>Outlook Green Action Plan 2011 </li></ul></ul><ul><ul><li>The action plan of 2011 will have the same focus as in 2010. Gathered experience for example in the </li></ul></ul><ul><ul><li>WTC Amsterdam will be applied in other parts of the portfolio. </li></ul></ul><ul><ul><li>Portfolio level: </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>Performance monitoring (energy), increase interaction with tenants, implement procurement policy, work on sustainable property management </li></ul></ul></ul><ul><ul><li>Property level: </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>Analyse performance of all climate installations in the portfolio, actively gather en monitor energy consumption data and implement sustainable waste management within the portfolio </li></ul></ul></ul>Sustainability Outlook 2011
  5. 5. Duurzame huisvesting Een logisch gevolg van de beleggingsstrategie van het ING Dutch Office Fund WTC Amsterdam 1982 WTC Amsterdam 2010 <ul><li>Duurzame huisvesting = </li></ul><ul><ul><li>Selecteren van de beste locaties van Nederland </li></ul></ul><ul><ul><li>(Blijven) Investeren in hoogwaardige kwaliteit van kantoorgebouwen </li></ul></ul>Resultaat = duurzame vraag naar huisvesting, dus rendement voor de aandeelhouders
  6. 6. Referentie projecten Overzicht van duurzame renovaties ING DOF <ul><li>WTC Amsterdam </li></ul><ul><li>Amsterdam </li></ul><ul><li>Brochure voor huurders </li></ul><ul><li>Uitvoeren van Quick wins </li></ul><ul><li>Groene energie </li></ul><ul><li>Vivaldi offices </li></ul><ul><li>Amsterdam </li></ul><ul><li>Greenlight EU award </li></ul><ul><li>Voor verlichtingsconcepten </li></ul><ul><li>Hojel City Centre II </li></ul><ul><li>Utrecht </li></ul><ul><li>Warmte-koel gevels </li></ul><ul><li>Koelplafonds </li></ul><ul><li>Huurder gaat zelf mee </li></ul><ul><li>verduurzamen </li></ul><ul><li>Lange Voorhout </li></ul><ul><li>Den Haag </li></ul><ul><li>Samen met huurder </li></ul><ul><li>Energielabel C - Duurzaam & kwaliteit </li></ul><ul><li>Archiparc </li></ul><ul><li>Utrecht </li></ul><ul><li>Licht en functioneel gebouw </li></ul><ul><li>Volledig renoveren naar </li></ul><ul><li>minimaal label C </li></ul><ul><li>Nog te realiseren </li></ul><ul><li>Nieuw Amsterdam Gebouw </li></ul><ul><li>Amsterdam </li></ul><ul><li>Volledige renovatie met duurzaamheid Als voorwaarde </li></ul><ul><li>Nog te realiseren </li></ul>
  7. 7. Verduurzamen met onze klanten Voor beide partijen gewenste resultaten behalen
  8. 8. Verduurzamen met onze klanten Voor beide partijen gewenste resultaten behalen <ul><li>Resultaat: </li></ul><ul><li>Wensen van de klant (huurder) gerealiseerd; </li></ul><ul><li>Voldaan aan voorwaarden van eigenaar (verhuurder) </li></ul><ul><li>Prettig werksfeer en comfort voor de kantoorgebruikers </li></ul><ul><li>Past binnen beleid “maatschappelijk verantwoord ondernemen” van klant en eigenaar </li></ul>
  9. 9. Gebruikersvisie op duurzaamheid Elsbeth Quispel – Head of Sustainability 10 februari 2011 Duurzaamheid
  10. 10. Bedrijfsleven en duurzame volwassenheid Slechts weinigen hebben de kansen nog gegrepen
  11. 11. Waarom is duurzaamheid belangrijk voor vastgoed? Duurzaamheid als waardecreatie – de meningen van professionals <ul><li>Wereldwijd onderzoek (2009) Jones Lang LaSalle en CoreNet Global: </li></ul><ul><ul><li>“ The survey results clearly demonstrate that sustainability as an issue is here to stay, but companies are increasingly aware of the commercial realities. It is no longer enough to simply be ‘green’; organizations want to see the benefits to the bottom line.” </li></ul></ul><ul><li>Onderzoek (2009) Jones Lang LaSalle onder institutionele beleggers en vastgoedfondsen in Nederland: </li></ul><ul><ul><li>Institutionele beleggers en vastgoedfondsen zijn unaniem van mening dat extra investeringen in duurzaamheid op termijn tot hogere rendementen leiden. </li></ul></ul><ul><li>Waarderingsonderzoek (2009) van Jones Lang LaSalle Nederland: </li></ul><ul><ul><li>Duurzame gebouwen laten een gunstigere cashflow en waardeontwikkeling zien dan vergelijkbare conventionele gebouwen. </li></ul></ul>
  12. 12. <ul><li>Wereldwijde ESS kennis en ervaring met een snel groeiende expertise en belangrijke opdrachten voor onze klanten. </li></ul><ul><li>Meer dan 12 jaar ervaring met duurzaamheid & vastgoed in het VK met het JLL Upstream team. </li></ul><ul><li>De Green Desk is een team consultants en researchers binnen de Nederlandse organisatie. </li></ul><ul><li>Multidisciplinaire teams in alle landen stellen ons in staat duurzaamheidsstrategie en de daaruit voortvloeiende ontwikkelingen, beleggingen en business plannen af te stemmen op de doelstellingen van onze klanten. </li></ul><ul><li>Unieke ervaring met en kennis van waarde-aspecten van duurzaam vastgoed. </li></ul>Jones Lang LaSalle en duurzaamheid Multidisciplinaire aanpak voor alle vastgoedsectoren Residential Property Institutional Investors Corporate Occupiers Developers Commercial Property
  13. 13. Integriteit en ethiek <ul><li>‘ Global Sustainability Commitment’: </li></ul><ul><li>JLL wil de transformatie van de vastgoedsector leiden richting een verminderde milieu-impact van commercieel vastgoed. </li></ul><ul><li>JLL leidt zijn teams en cliënten op door het oprichten van de eerste ‘ sustainability university’. </li></ul><ul><li>Wij reduceren onze eigen ‘carbon footprint’ door ons programma ACT: A Cleaner Tomorrow. </li></ul><ul><li>Extern gevalideerd ethiek-programma: </li></ul><ul><li>Wij monitoren compliance met onze ‘Code of Business Conduct’ en ‘Code of Vendor Conduct’. </li></ul><ul><li>Wij zijn gecertificeerd door het Ethisphere Institute, dat ons ook voor de derde keer op rij genoemd heeft als één van de ‘World's Most Ethical Companies’ (2008-2009-2010). </li></ul><ul><li>Wij zijn de enige vastgoeddienstverlener op de ‘Corporate Responsibility Officer’s list’ van 100 zogenaamde ‘Best Corporate Citizens’ (2009) </li></ul>Ethisphere World’s Most Ethical Companies 2010 Ethisphere Ethics Inside Certified 2009
  14. 14. Gebruikersvisie op duurzame huisvesting 2010
  15. 15. Waarom is duurzaamheid belangrijk voor vastgoed? Gebruikersvisie op Duurzame Huisvesting 2010
  16. 16. Wanneer willen gebruikers duurzaam gehuisvest zijn? <ul><li>Afname aantal gebruikers dat binnen 2 jaar duurzaam gehuisvest wil zijn. </li></ul><ul><li>Toename aantal gebruikers dat over 2 tot 10 jaar duurzaam gehuisvest wil zijn. </li></ul><ul><li>51% wil haar bestaande huisvesting verduurzamen. </li></ul><ul><li>18% wil naar een nieuw duurzaam gebouw. </li></ul>Gebruikersvisie op Duurzame Huisvesting 2010
  17. 17. Waar willen gebruikers meer voor betalen (1)? <ul><li>Flexibiliteit met betrekking tot werkplekconcepten, gebouw en portefeuille scoort relatief laag (26%). </li></ul><ul><li>Internationaal geeft 60% aan innovatieve werkplekstrategieën te gebruiken voor het reduceren van de energieconsumptie door een lager ruimtegebruik </li></ul><ul><li>49% gebruikt innovatieve werkplekstrategieën om de reistijd en reisafstand van medewerkers te reduceren. </li></ul>Gebruikersvisie op Duurzame Huisvesting 2010
  18. 18. Waar willen gebruikers meer voor betalen (2)? <ul><li>70% wil een premie van 1-5% betalen bovenop de huur voor duurzame huisvesting. </li></ul><ul><li>86% van de respondenten geeft aan bereid te zijn om een deel tot alle besparingen in de servicekosten boven op de basishuurprijs te betalen aan de verhuurder. </li></ul>Gebruikersvisie op Duurzame Huisvesting 2010
  19. 19. Green lease <ul><li>Definitie Green lease: Prestatiecontract waarin verhuurder en kantoorgebruiker afspraken vastleggen voor behalen van energiebesparings- en milieudoelstellingen. </li></ul><ul><li>Deze doelstellingen zijn gekoppeld aan hoe kosten van maatregelen en voordelen daarvan verdeeld worden tussen verhuurder en huurder. </li></ul><ul><li>70% van de respondenten vindt dat zowel verhuurder als huurder moet delen in behaalde voordelen bij ‘green lease’. </li></ul>Gebruikersvisie op Duurzame Huisvesting 2010
  20. 20. Certificaten <ul><li>Ruim 53% van de kantoorgebruikers geeft aan graag een duurzaamheidscertificaat te willen hebben wanneer zij duurzaam gehuisvest zijn. </li></ul><ul><li>Hiervan is ruim 38% niet bereid mee te betalen aan verkrijgen van een certificaat. </li></ul><ul><li>51% van de respondenten is bereid gedeeltelijk mee te betalen aan het verkrijgen van een duurzaamheidscertificaat. </li></ul><ul><li>Het hebben van een ‘groen-gecertificeerd’ gebouw is geen doel op zich, maar een methode om het duurzaamheidsniveau te evalueren en het te vergelijken met beschikbare kantoorruimte. </li></ul>Gebruikersvisie op Duurzame Huisvesting 2010
  21. 21. Conclusie - Stellingen <ul><li>70% geeft aan dat verhuurder en gebruiker moeten delen in behaalde financiële voordelen </li></ul><ul><li>Bereidheid van de gebruiker om extra te betalen voor duurzame huisvesting biedt kansen voor de belegger om objecten te verduurzamen. </li></ul><ul><li>Gebruikers geven de voorkeur aan duurzaamheidsmaatregelen waarmee direct voordelen te behalen zijn: </li></ul><ul><ul><li>reduceren van energieverbruik </li></ul></ul><ul><ul><li>verbeteren van gezondheid en het comfort voor medewerkers. </li></ul></ul>De duurzaamheidsdialoog tussen eigenaren en huurders

×