Mehmet Şimşek
Minister of Finance
Türkiye Ekonomisi
March 30, 2013
Sunum Planı
Öncelikler & Reformlar
Küresel Ekonomik 
Görünüm
Türkiye Ekonomisinin 
Görünümü
• Kısa ve  Orta Vade 
• Uzun V...
Öncelikler & Reform Alanları
3
Çözüm Süreci
Kaynakların daha etkin ve verimli kullanılması
Bölgesel kalkınmışlık farklarının azalması
Pozitif enerjinin y...
Demokratik Standartların Güçlendirilmesi
5
4. Yargı Paketi
Yapısal Sorunlar ‐I‐
6
Enerjide Dışa Bağımlılığın Azaltılması
Enerji İthalatının Maliyeti
Brent Tipi Petrol (12 Aylık Ortalama, dolar/varil)
Enerji İthalatı (12 Aylık Kümülatif, milyar...
Enerji İthalatında Dışa Bağımlılık
%72 
Toplam Enerji
%92 
Petrol
%98 
Doğalgaz
8
Yerli ‐ Yenilebilir Enerji
MW %
Mevcut Kurulu Gücümüz (Eylül 2012) 55.663
‐ Mevcut Kurulu Gücümüzde Yenilenebilir Enerji 2...
Nükleer Kapasiteyi Oluşturma
10
Rusya ile anlaşma imzalandı. İkinci bir tesis için müzakereler 
devam ediyor.
Enerjide Tasarruf Potansiyeli
Sanayi 
sektöründe 
%20
Ulaşım 
sektöründe %15
Bina 
sektöründe 
%30
Yapısal Sorunlar ‐2‐
12
Katma Değer Zincirinde Yükselmek
Ar‐Ge bizim için neden bu kadar önemli?
Yüksek ve orta üstü teknoloji sektörlerinin
hem üretimdeki hem de ihracattaki payı...
• %3,002023
• %0,862011
• %0,532002
Kaynak: TÜBİTAK
Ar‐Ge Harcamalarının GSYH’ye 
Oranını Artırdık
14
Endüstriyel Tasarım Başvuruları
2012’de 41.226 başvuru yapıldı
2002’den bu yana başvurularda %103 artış sağlandı
Kaynak: T...
Marka Başvuruları
Kaynak: TPE
• 36.578
2002
• 109.767
2012
16
Patent Başvuruları
Kaynak: TPE
17
1,874
11,555
1,000
2,000
3,000
4,000
5,000
6,000
7,000
8,000
9,000
10,000
11,000
12,000
...
Türkiye’nin Marka Değeri Yükseliyor
Kaynak: Brand ‐ Finance
2011 yılında Türkiye 
marka değerini bir 
önceki yıla göre %19...
Yapısal Sorunlar ‐3‐
19
Kayıt Dışılıkla Mücadele
Kayıt Dışı Ekonominin Büyüklüğü
32.3
29.6
29.5
29
28.6
27.2
26.5
26
25.8
25
24.3
22.8
21.6
19.4
19.2
19.2
17.1
16.4
16
16
...
Türkiye: Kayıt Dışı Ekonominin Büyüklüğü 
32.2
31.5
30.7
30.4
29.1
28.4
28.9
28.3
27.7
27.2
26
27
28
29
30
31
32
33 2003
2...
Vergi Kaybı (% GSYH)
7.8
7.3
7.4
7.5
7.5
7.1
6.8
6.3
5.7
5.3
5.3
5.7
3.6
3.4
3.4
3.4
3.5
3.4
3.3
3.1
2.9
2.6
2.5
2.8
2
3
4...
Tamamlanmış Çalışmalar
Kurumlar 
Vergisi Kanunu
Transfer 
Fiyatlaması
TTK
23
Devam Eden Çalışmalar
Gelir Vergisi Kanunu Vergi Usul Kanunu
24
Yapısal Sorunlar ‐4‐
25
Sermaye Piyasalarının Derinleştirilmesi 
Yeni Sermaye Piyasası Kanunu
26
Dünyadaki iyi uygulamalara uygun yeni 
yasal çerçeve
•Mali derinleşme ve inovasyonun arttı...
İMKB’nin yeniden yapılandırılması
27
Bölgesel Liderlik
Piyasa değeri/GSYH oranının %80’e 
çıkarılması
1.000 yeni şirket
Bireysel Emeklilik Maaşlarının Arttırılması
%25 Devlet Katkısı 
Sistemden Erken Çıkma Cezası 
28
Tasarrufların Vadesini Uzatma
Tasarrufun Vadesi (TL) Gelir Vergisi Stopajı (%)
0‐6 Ay %15
6‐12 Ay %12
1 yıl ve üstü %10
Ta...
Küresel Fonlar İçin Teşvikler
Küresel Fonlar için vergisiz bir 
ortam
Türkiye’de aktif yönetiminin 
kolaylaştırılması
30
Girişimci Sermaye İçin Teşvikler
Kurumlar ve Gelir Vergisi Tabanında aşağıda 
belirtilen oranlarda girişim sermayesi indir...
İş Melekleri İçin Teşvikler
32
Sukuk
Euro‐bonolara benzer şekilde, uluslararası Sukuk 
hamilleri stopaj vergisine tabi olmayacaklar
Eylül‐2012: İlk Sukuk...
Yapısal Sorunlar ‐5‐
34
Bölgesel gelişmişlik farklarının azaltılması
Yeni Teşvik Sistemi
Amaçlar:
* bölgesel kalkınmışlık farklarını azaltmak,
* cari açığı azaltmak
* ülke kaynaklarının, doğr...
YENİ TEŞVİK SİSTEMİ
Büyük 
Ölçekli Yatırımların 
Teşviki
Bölgesel  Teşvik 
Uygulamaları
 KDV İstisnası
 Gümrük Vergisi 
...
Yapısal Sorunlar ‐6‐
37
Altyapı
1.714 Km
Otoyol Toplamı
4.387 Km
Bölünmüş Devlet ve 
İl Yolları Toplamı
6.101 Km
Toplam
Bölünmüş 
yol ağı
(01 Ocak 2003)
2...
İSTANBUL
ESKİŞEHİR POLATLI
ANKARA
KONYA
SİVAS
212 km
533 km
405 km
YOZGAT
Yerköy
AFYON
İZMİR
MANİSA
624 km
BURSA
BİLECİK
1...
Aktif Havaalanı
40
Tarifeli Sefer  Düzenlenen 
Havaalanları(49)
Yapımı Devam Eden 
Havaalanları (5)
Planlanan Havaalanları...
Yapısal Sorunlar ‐7‐
41
Eğitime erişimin ve kalitenin arttırılması
42
Yumuşak Karnımız Eğitim
Kaynak: OECD, Equity and Quality in Education: Supporting Disadvantaged Students and Schools
58...
9.4
17
8
10
12
14
16
18
2002 2013
Kaynak: Maliye Bakanlığı
Eğitimin Bütçedeki Payı%
43
Brüt Okullaşma Oranları
Kaynak: Kalkınma Bakanlığı
44
11.2
96.5
80.8
35.8
46.4
108.4
92.6
81.6
10
30
50
70
90
110
130
Okul...
45
Eğitimde Kalitenin Arttırılması
Fatih Projesi ile çocuklarımıza dersliklerinde birçok olanak 
sunuyoruz:
İnternet erişi...
Yapısal Sorunlar ‐8‐
46
İşgücü Piyasasında Esnekliğin Artırılması
Düşük İstihdam Oranı
Erken emeklilik
Kadınlarda düşük 
işgücüne katılım oranı
İşgücü piyasasındaki 
katılıklar
47
Ortalama Emeklilik Yaşı
41.0
44.9
61.9
63.3
30
35
40
45
50
55
60
65
Kadın Erkek
Türkiye OECD
Kaynak: OECD
48
Kadınlarda İşgücüne Katılım Oranı
29.5
16.7
25.6
30.6
38.1
70.9
10
20
30
40
50
60
70
80
Toplam Okur‐yazar
Olmayanlar
Lise ...
Kızların Eğitimi
2002 2012
Her 100 erkek 
öğrenciye 
karşılık 91 kız 
öğrenci
Her 100 erkek 
öğrenciye karşılık 
100,4 kız...
Haftalık Ortalama Çalışma Süresi (2011) 
Kaynak: OECD
51
48.9
30
32
34
36
38
40
42
44
46
48
50
Türkiye
Kore
Meksika
Yunani...
Part‐Time İstihdamın Oranı (%, 2011)
Kaynak: OECD
52
11.7
0
5
10
15
20
25
30
35
40
Holladna
İsviçre
İrlanda
Avustralya
İng...
Ulusal İstihdam Stratejisi
4 Temel  Politika
İşgücü piyasası güvence ve esnekliğin sağlanması
Kadınların, gençlerin ve dez...
Küresel Ekonomi
54
GörünümBüyüme Oranları(%)
Kaynak: IMF, Eurostat
5.1
3.2
2.2
2.0
1.3
‐0.6
5.5
3.5
2.0
1.2
1.4
‐0.2
‐1
0
1
2
3
4
5
6
Gelişme...
Avro Bölgesi
Kamu Borç stokunu aşağı çekmeye yönelik mali sıkılaştırma 
programları büyümeyi olumsuz etkiliyor
İşsizlik re...
ABD
Toparlanma devam ediyor
57
Ekonomiyi 
olumlu 
yönde 
etkiliyor
İstihdam artışı
Şirketlerde 
güçlü karlılık
Özel sektör...
Japonya
Daha aktitivist bir para 
politikası...
58
Kaynak: The Economist
Gelişmekte Olan Ülkeler
Ekonomik aktivitelerde artış gözlemleniyor
59
Kaynak: HSBC
Daralma
Genişleme
Türkiye Ekonomisinin Görünümü
60
2012: Yumuşak İnişi Başarıyla Yönettik
Ekonomi 
büyüdü
Cari açık 
daraldı
Enflasyon 
düştü
İşsizlik azaldı
Borçları 
azall...
Kriz Sonrası Güçlü Toparlanma
Sonrasında Ilımlı Büyüme
Reel GSYH(2007Ç4=100, m.a)
Kaynak: TÜİK
114.2
80
85
90
95
100
105
1...
Cari Açık Daraldı
(12 Aylık Kümülatif, Milyar $)
Kaynak: TCMB
63
‐80
‐60
‐40
‐20
0
20
40
2002‐1
4
7
10
2003‐1
4
7
10
2004‐...
İşsizlik oranı (%)
Kaynak: TÜİK, Eurostat 64
100
80
100
120
140
160
180
200
220
2008-1
2009-1
2010-1
2011-1
2012-1
ABD
Avr...
Enflasyonu tek haneye düşürdük
107.2
125.5
99.1
6,2
0
20
40
60
80
100
120
140
1980
1981
1982
1983
1984
1985
1986
1987
1988...
66
Kamu Net Borç Stoku/GSYH(%)
26.2
31.3 30.0 31.3
27.6 26.2 25.3
29.9 28.1
21.5 20.2
35.4 23.9
19.1
10.4
6.5
3.3 2.9
2.7
...
2013 Görünüm
Daha hızlı 
büyüme
Cari açıkta 
nispi artış
Düşük 
enflasyon
Azalan 
işsizlik
Azalan 
kamu 
borçları
67
68
Büyüme hız kazanıyor
Kaynak: TCMB, HSBC
80
85
90
95
100
105
110
115
120
30
35
40
45
50
55
60
2007‐1
4
7
10
2008‐1
4
7
1...
Tüketici & Reel Sektör Güven Endeksleri
Source: TCMB, TÜİK
69
50
55
60
65
70
75
80
85
90
50
60
70
80
90
100
110
120
130 20...
TCMB Faiz Oranları( %)
Kaynak: TCMB
70
4.5
8.5
5.5
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
Ekim 11
Ekim 11
Kasım 11
Aralık 11
Aralık 11...
Kredi Faiz Oranları( %)
71
Kaynak: BDDK
8
10
12
14
16
18
20
22
24
26
28 1/4/2008
3/4/2008
5/4/2008
7/4/2008
9/4/2008
11/4/...
Bankacılık Sektörü: Sermaye Yeterlilik Oranları
72
Kaynak: BDDK
Sermaye Yeterlilik Oranı  (%)
 Sermaye yeterlilik oranı, ...
İstihdam Sağlayan Büyüme
Kaynak: TÜİK
20
21
22
23
24
25
2008‐1
2009‐1
2010‐1
2011‐1
2012‐1
(Milyon Kişi, m.a.)
73
Net 
ist...
Kredi Büyümesi
74
(%)
* 13 haftalık hareketli ortalama, yıllıklandırılmış, kur etkisinden arındırılmış
Kaynak: TCMB
20.4
0...
Hanehalkı Gelirinde Artış ve Gelir Dağılımında İyileşme
75
60.5
43.2
36.8 36.0 34.8 34.2
29.7
27.4
21.2
5.2
0
10
20
30
40
...
76
65.7
20.3
0 20 40 60 80 100 120 140 160
Danimarka
Hollanda
İrlanda
İngiltere
Portekiz
İsveç
İspanya
Avro Bölgesi
Finlan...
Firmaların Borç Yükü?
77
Kaynak: TCMB, Çetinkaya, Mart 2013, BDDK
(Firma yükümlülükleri, %,  GSYH)
36.8
0 20 40 60 80 100 ...
Büyümeyi Destekleyen Diğer Faktörler
Kentsel
Dönüşüm
2B
Mütekabiliyetin 
Kaldırılması
Kredi Notu
78
Güçlü Mali Dengeler
79
Kamu açıklarını düşürdük
Kaynak: Kalkınma Bakanlığı
Genel Devlet Açığı/GSYH (%)
10.8
7.9
4.1
0.1
‐1.3
0.2
1.6
5.5
3.0
0.4
...
Bütçe Gelirlerimiz Artıyor
Vergi gelirleri 
artıyor
Özelleştirmeler 
hızla devam 
ediyor
Kayıt dışılık 
azalıyor
Özelleştirme Gelirleri
Toplam Özelleştirme Gelirleri:  46,1 milyar $
8,2 milyar $ 
37,9 milyar $
29 131
486 244 423 568 41...
İmza ve Onay Aşamasındaki Özelleştirme 
Uygulamaları
83
İHALESİ TAMAMLANMIŞ ONAY VE SÖZLEŞMESİ İMZA AŞAMASINDAKİ PROJELER ...
Özelleştirilmesi Planlanan Önemli Kuruluşlar 
Bankacılık Şeker Fabrikaları Denizcilik
Doğalgaz Dağıtım Türk Hava Yolları İ...
İhale Aşamasında Olan Özelleştirme Uygulamaları
85
İHALE SÜRECİNDE OLAN ÖZELLEŞTİRME İŞLEMLERİ
KURULUŞLAR SON TEKLİF TARİH...
Fenerbahçe–Kalamış Yat Limanı
Mersin Taşucu Yat imanı
Derince Konteyner Limanı
İzmir Konteyner Limanı
İzmir Kruz Limanı
Ha...
Kaynak: Hazine Müsteşarlığı
Kamu Brüt Borç Stoku/GSYH (%)
Maastricht Kriteri:  %60
74.0
67.7
59.6
52.7
46.5
39.9 40.0
46.1...
Kaynak: Hazine Müsteşarlığı
88.4
‐31.3
‐40
‐30
‐20
‐10
0
10
20
30
40
50
60
70
80
90 2002
2003
2004
2005
2006
2007
2008
200...
Faiz Bütçesinden Hizmet Bütçelerine
Kaynak: Maliye Bakanlığı
89
14.8
3.4
85.7
17.4
‐5
5
15
25
35
45
55
65
75
85
95
0
5
10
...
Kamu Yatırım Harcamaları
Kamu Yatırım Harcamaları (milyar TL)
Kaynak: Maliye Bakanlığı
7.9 8.0
8.7
11.7
14.7
16.5
21.7
24....
Zayıf Nokta: Cari Açık
91
Yeniden dengeleme ile açık önemli ölçüde 
azaldı
(Cari İşlemler Açığı (%, GSYH) 
92
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
2007 Q1
2007 Q2
2...
Avrupa
%56,6
Diğer
%43,4
İhracat 2002
AB krizinin yansımalarına rağmen
93
Kaynak: TÜİK
Avrupa
%38,8Diğer
%62,2
İhracat 2012
MENA kurtarıcı oldu
Mena'nınihracatımızdakipayı%
12.1
31.6
10
15
20
25
30
35
2002 2012
Kaynak: TÜİK
9
30
0
5
10
15
20
25
30
35
2002 2012
İhracatta Çeşitlilik‐I
95
1 Milyar Doların Üzerinde İhracat Yaptığımız Ürün Sayısı
Ka...
8
34
0
5
10
15
20
25
30
35
40
2002 2012
İhracatta Çeşitlilik‐II
Kaynak: TÜİK
96
1 Milyar Doların Üzerinde İhracat Yaptığım...
‐5
0
5
10
15
20
25
2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012
Kamu Tasarrufları/GSYH Özel Tasarruflar/GSYH
(%)...
(%)
10
12
14
16
18
20
22
24
26
2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012
Açık Yatırım/GSYH Tasarruf/GSYH
Yatı...
Uzun Dönem Büyüme
99
Milli Gelirimizi Üçe Katladık…
Kaynak: TÜİK, Orta Vadeli Program, PwC
2002
2050
2002’de 
milli gelir 
230 milyar 
dolar… 
...
Daha Güçlü Bir Türkiye…
Kaynak: TÜİK, Orta Vadeli Program,PwC
2002
2050
2002’de 
kişi başına 
gelir 3.492 
dolar 
2012’de ...
Uzun dönem büyüme belirleyicileri
Kurumları Kalitesi
Demografik Yapı
Verimlilik
102
Evimizi Düzene Koyuyoruz
Yolsuzlukla 
mücadele
İş yapma ortamını 
iyileştirme
Uluslararası rekabette 
ilerleme
103
Uluslararası Yolsuzluk Algı Endeksi (2002)
31
44
45
58 59
65
70 73 74
96
20
30
40
50
60
70
80
90
100
İtalya
Yunanistan
Bre...
Kaynak: Uluslararası Saydamlık Örgütü 
54
69
72
80
94 94
102
105
118
133
40
50
60
70
80
90
100
110
120
130
140
TÜRKİYE
Bre...
Küresel Rekabet Gücü Endeksi (2005)
38
45
47 48
53 54
57 59
69 71
30
35
40
45
50
55
60
65
70
75
İtalya
Hindistan
Yunanista...
Kaynak: Dünya Ekonomik Forumu
Küresel Rekabet Gücü Endeksi (2012)
29
41 42 43
48 49
50 53
59 60
67
71 73
78
94 96
20
30
40...
(38 Ülke Arasında 20.)
Kaynak: Deloitte
Küresel  İmalat Sanayi Rekabet Endeksi (2013)
108
8
12
14
15
19
20
21
23
25
26
28
...
Kaynak: Deloitte
Küresel  İmalat Sanayi Rekabet Endeksi
(Önümüzdeki 5 Yıl) 
109
3
13
16
18
19
21
22
23
24
26
27
29
31
34
3...
62
69 70
71
84
93
97
108
111
122
131
138
60
70
80
90
100
110
120
130
140
Meksika
İtalya
Uruguay
Romanya
TÜRKİYE
Arjantin
R...
48
71 72
73
78
84 89
91
112
124 128 130 132
137
20
40
60
80
100
120
140 Meksika
TÜRKİYE
Romanya
İtalya
Yunanistan
Hırvatis...
Demografik Avantaj
112Kaynak: Eurostat
15‐24 yaş  Nüfusunun Payı (%)
16.8
8.0
10.0
12.0
14.0
16.0
18.0
20.0
İtalya
İspanya...
2.0
1.0
0.3
0.7
0.2
0.4
0.6
0.8
1.0
1.2
1.4
1.6
1.8
2.0
Türkiye ABD AB‐27 OECD
Yıllık Ortalama Büyüme Hızı (%, 2001‐11)
Ça...
Yatırımcılar bu dönüşümü fark etti mi?  
114
Uluslararası Sermayeli Şirket Sayısı (1000)
Kaynak: Ekonomi Bakanlığı
115
5.6
6.7
8.8
11.7
15.0
16.1
19.1
21.9
25.2
29.6
3...
Doğrudan Yabancı Yatırım GirişleriMilyar dolar
14.8
122.7
0
20
40
60
80
100
120
140
1980‐2002 2003‐2012
116
Kaynak: TCMB
Reel Efektif Döviz Kurunun Değer Kazanması(2003=100)
55
65
75
85
95
105
115
125
135 1989‐1
7
1990‐1
7
1991‐1
7
1992‐1
7
19...
TEŞEKKÜRLER
118
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Uludağ Ekonomi Zirvesi (Türkiye Sunumu) 01.04.13

287 views
232 views

Published on

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
287
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Uludağ Ekonomi Zirvesi (Türkiye Sunumu) 01.04.13

  1. 1. Mehmet Şimşek Minister of Finance Türkiye Ekonomisi March 30, 2013
  2. 2. Sunum Planı Öncelikler & Reformlar Küresel Ekonomik  Görünüm Türkiye Ekonomisinin  Görünümü • Kısa ve  Orta Vade  • Uzun Vade 2
  3. 3. Öncelikler & Reform Alanları 3
  4. 4. Çözüm Süreci Kaynakların daha etkin ve verimli kullanılması Bölgesel kalkınmışlık farklarının azalması Pozitif enerjinin yapısal reformlara odaklanması Bölgesel ve küresel siyasi rolümüzün güçlenmesi 4
  5. 5. Demokratik Standartların Güçlendirilmesi 5 4. Yargı Paketi
  6. 6. Yapısal Sorunlar ‐I‐ 6 Enerjide Dışa Bağımlılığın Azaltılması
  7. 7. Enerji İthalatının Maliyeti Brent Tipi Petrol (12 Aylık Ortalama, dolar/varil) Enerji İthalatı (12 Aylık Kümülatif, milyar $) 7 9.2 60.1 23.4 111.9 0 20 40 60 80 100 120 0 10 20 30 40 50 60 70 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 Enerji İthalatı Petrol Fiyatları Kaynak: TÜİK, Bloomberg
  8. 8. Enerji İthalatında Dışa Bağımlılık %72  Toplam Enerji %92  Petrol %98  Doğalgaz 8
  9. 9. Yerli ‐ Yenilebilir Enerji MW % Mevcut Kurulu Gücümüz (Eylül 2012) 55.663 ‐ Mevcut Kurulu Gücümüzde Yenilenebilir Enerji 20.963 37.7 İnşa Halindeki Santraller 23.396 ‐ İnşa Halindeki Santrallerdeki Yenilenebilir Enerji 15.879 67.9 Toplam 79.029 ‐ Yenilenebilir Enerji 36.843 46.6 9Kaynak: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı
  10. 10. Nükleer Kapasiteyi Oluşturma 10 Rusya ile anlaşma imzalandı. İkinci bir tesis için müzakereler  devam ediyor.
  11. 11. Enerjide Tasarruf Potansiyeli Sanayi  sektöründe  %20 Ulaşım  sektöründe %15 Bina  sektöründe  %30
  12. 12. Yapısal Sorunlar ‐2‐ 12 Katma Değer Zincirinde Yükselmek
  13. 13. Ar‐Ge bizim için neden bu kadar önemli? Yüksek ve orta üstü teknoloji sektörlerinin hem üretimdeki hem de ihracattaki payı oldukça düşüktür. Ar‐Ge 28 72 36 64 0 10 20 30 40 50 60 70 80 Yüksek ve Ortanın Üstü Teknoloji Düşük ve Ortanın Altı Teknoloji Üretim İhracat Kaynak: Kalkınma Bakanlığı
  14. 14. • %3,002023 • %0,862011 • %0,532002 Kaynak: TÜBİTAK Ar‐Ge Harcamalarının GSYH’ye  Oranını Artırdık 14
  15. 15. Endüstriyel Tasarım Başvuruları 2012’de 41.226 başvuru yapıldı 2002’den bu yana başvurularda %103 artış sağlandı Kaynak: TPE 15
  16. 16. Marka Başvuruları Kaynak: TPE • 36.578 2002 • 109.767 2012 16
  17. 17. Patent Başvuruları Kaynak: TPE 17 1,874 11,555 1,000 2,000 3,000 4,000 5,000 6,000 7,000 8,000 9,000 10,000 11,000 12,000 2002 2012
  18. 18. Türkiye’nin Marka Değeri Yükseliyor Kaynak: Brand ‐ Finance 2011 yılında Türkiye  marka değerini bir  önceki yıla göre %19,8 artırarak 373 milyar  dolara yükseltmiştir. 18
  19. 19. Yapısal Sorunlar ‐3‐ 19 Kayıt Dışılıkla Mücadele
  20. 20. Kayıt Dışı Ekonominin Büyüklüğü 32.3 29.6 29.5 29 28.6 27.2 26.5 26 25.8 25 24.3 22.8 21.6 19.4 19.2 19.2 17.1 16.4 16 16 14.8 14.7 13.8 13.7 13.5 12.8 11 10.5 9 8.2 7.9 7.8 5 10 15 20 25 30 35 Bulgaristan Romanya Hırvatistan Litvanya Estonya Türkiye Letonya Kıbrıs Rus Kesimi Malta Polanya Yunanistan Macaristan İtalya Portekiz Ortalama İspanya Belçika Çek Cumhuriyeti Slovenya Slovakya Norveç İsveç Danimarka Finlandiya Almanya İrlanda Fransa İngiltere Hollanda Lüksemburg Avusturya İsviçre Kaynak: Schneider, 2012 20 Kayıt Dışı Ekonominin Büyüklüğü (2012,%,GSYH)
  21. 21. Türkiye: Kayıt Dışı Ekonominin Büyüklüğü  32.2 31.5 30.7 30.4 29.1 28.4 28.9 28.3 27.7 27.2 26 27 28 29 30 31 32 33 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 Kaynak: Schneider, 2012 21 Kayıt Dışı Ekonominin Büyüklüğü (%,GSYH) 2003 yılından bu yana 5 puan azaldı
  22. 22. Vergi Kaybı (% GSYH) 7.8 7.3 7.4 7.5 7.5 7.1 6.8 6.3 5.7 5.3 5.3 5.7 3.6 3.4 3.4 3.4 3.5 3.4 3.3 3.1 2.9 2.6 2.5 2.8 2 3 4 5 6 7 8 9 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 Türkiye 38 Ülke Ortalaması Türkiye’de vergi kaybı AB ortalamasının 3 puan üzerinde Kaynak: Schneider, 2012 22 Vergi Kaybı (%,GSYH)
  23. 23. Tamamlanmış Çalışmalar Kurumlar  Vergisi Kanunu Transfer  Fiyatlaması TTK 23
  24. 24. Devam Eden Çalışmalar Gelir Vergisi Kanunu Vergi Usul Kanunu 24
  25. 25. Yapısal Sorunlar ‐4‐ 25 Sermaye Piyasalarının Derinleştirilmesi 
  26. 26. Yeni Sermaye Piyasası Kanunu 26 Dünyadaki iyi uygulamalara uygun yeni  yasal çerçeve •Mali derinleşme ve inovasyonun arttırılması •Yatırımcı haklarının güçlendirilmesi •Şirket yönetiminin geliştirilmesi
  27. 27. İMKB’nin yeniden yapılandırılması 27 Bölgesel Liderlik Piyasa değeri/GSYH oranının %80’e  çıkarılması 1.000 yeni şirket
  28. 28. Bireysel Emeklilik Maaşlarının Arttırılması %25 Devlet Katkısı  Sistemden Erken Çıkma Cezası  28
  29. 29. Tasarrufların Vadesini Uzatma Tasarrufun Vadesi (TL) Gelir Vergisi Stopajı (%) 0‐6 Ay %15 6‐12 Ay %12 1 yıl ve üstü %10 Tasarrufun Vadesi (Döviz) Gelir Vergisi Stopajı (%) 0‐6 Ay %18 6‐12 Ay %15 1 yıl ve üstü %13 Vadeden önce mevduatın çekilmesi halinde uğranılan getiri kaybını  sınırladık 29
  30. 30. Küresel Fonlar İçin Teşvikler Küresel Fonlar için vergisiz bir  ortam Türkiye’de aktif yönetiminin  kolaylaştırılması 30
  31. 31. Girişimci Sermaye İçin Teşvikler Kurumlar ve Gelir Vergisi Tabanında aşağıda  belirtilen oranlarda girişim sermayesi indirimi  yapılmaktadır • Girişim Sermayesi Gelirlerinin %10’u • Girişim Sermayesinin %20’si Kar Hisselerinde Vergi İndirimi 31
  32. 32. İş Melekleri İçin Teşvikler 32
  33. 33. Sukuk Euro‐bonolara benzer şekilde, uluslararası Sukuk  hamilleri stopaj vergisine tabi olmayacaklar Eylül‐2012: İlk Sukuk 1.5 milyar dolar değerinde  çıkarıldı Ekim‐2012: TL cinsinden ifade edilen Sukuk 1.6 milyar  TL değerinde çıkarıldı Şubat‐2013: Sukuk 1.5 milyar TL değerinde çıkarıldı 33
  34. 34. Yapısal Sorunlar ‐5‐ 34 Bölgesel gelişmişlik farklarının azaltılması
  35. 35. Yeni Teşvik Sistemi Amaçlar: * bölgesel kalkınmışlık farklarını azaltmak, * cari açığı azaltmak * ülke kaynaklarının, doğru yatırım alanlarına tahsisini teşvik etmek Genel teşvik  sistemi Bölgesel teşvik  sistemi Büyük projeler Stratejik  yatırımlar 35
  36. 36. YENİ TEŞVİK SİSTEMİ Büyük  Ölçekli Yatırımların  Teşviki Bölgesel  Teşvik  Uygulamaları  KDV İstisnası  Gümrük Vergisi  Muafiyeti  Vergi İndirimi  Sigorta Primi  İşveren Hissesi  Desteği  Yatırım Yeri Tahsisi  KDV İstisnası  Gümrük Vergisi  Muafiyeti  Vergi İndirimi  Sigorta Primi  İşveren Hissesi  Desteği  Yatırım Yeri  Tahsisi  Faiz Desteği  KDV İstisnası  Gümrük Vergisi  Muafiyeti Stratejik  Yatırımların  Teşviki  KDV İstisnası  Gümrük Vergisi Muafiyeti  Vergi İndirimi  Sigorta Primi İşveren Hissesi Desteği  Yatırım Yeri Tahsisi  Faiz Desteği  KDV İadesi Genel  Teşvik  Uygulamaları 6. Bölge için  • Gelir Vergisi Stopajı Desteği  • Sigorta Primi İşçi Hissesi Desteği YENİ TEŞVİK SİSTEMİ Büyük  Ölçekli Yatırımların  Teşviki Bölgesel  Teşvik  Uygulamaları Stratejik  Yatırımların  Teşviki 36
  37. 37. Yapısal Sorunlar ‐6‐ 37 Altyapı
  38. 38. 1.714 Km Otoyol Toplamı 4.387 Km Bölünmüş Devlet ve  İl Yolları Toplamı 6.101 Km Toplam Bölünmüş  yol ağı (01 Ocak 2003) 2.236 Km Otoyol Toplamı 20.017 Km Bölünmüş Devlet ve  İl Yolları Toplamı 22.253 Km Toplam Bölünmüş  yol ağı  (05 Mart 2013) 38
  39. 39. İSTANBUL ESKİŞEHİR POLATLI ANKARA KONYA SİVAS 212 km 533 km 405 km YOZGAT Yerköy AFYON İZMİR MANİSA 624 km BURSA BİLECİK 110 km Yüksek Hızlı Demiryolu Hatları 39 İnşaatı Devam Eden YHT Hatları Tamamlanan YHT Hatları İhale aşamasındaki YHT Hatları
  40. 40. Aktif Havaalanı 40 Tarifeli Sefer  Düzenlenen  Havaalanları(49) Yapımı Devam Eden  Havaalanları (5) Planlanan Havaalanları (2) • Aktif havaalanı=26 2003 • Aktif havaalanı=49 2012
  41. 41. Yapısal Sorunlar ‐7‐ 41 Eğitime erişimin ve kalitenin arttırılması
  42. 42. 42 Yumuşak Karnımız Eğitim Kaynak: OECD, Equity and Quality in Education: Supporting Disadvantaged Students and Schools 58 69 0 10 20 30 40 50 60 70 80 Kore Slovakya Çek Cumhuriyeti Polonya Slovenya Kanada İsveç Finlandiya İsviçre Avusturya ABD İsrail Estonya Almanya Macaristan İrlanda Danimarka Şili Fransa Lüksemburg Norveç Belçika Avustralya Hollanda İngiltere OECD Ort. Yeni Zelenda Yunanistan İtalya İzlanda İspanya Portekiz Meksika Türkiye Yüksek Ortaöğretimi tamamlamayanlar (%) 25‐34 25‐64
  43. 43. 9.4 17 8 10 12 14 16 18 2002 2013 Kaynak: Maliye Bakanlığı Eğitimin Bütçedeki Payı% 43
  44. 44. Brüt Okullaşma Oranları Kaynak: Kalkınma Bakanlığı 44 11.2 96.5 80.8 35.8 46.4 108.4 92.6 81.6 10 30 50 70 90 110 130 Okul Öncesi (4‐5 yaş) İlköğretim Ortaöğretim Yükseköğretim 2002‐2003 2011‐2012
  45. 45. 45 Eğitimde Kalitenin Arttırılması Fatih Projesi ile çocuklarımıza dersliklerinde birçok olanak  sunuyoruz: İnternet erişimi Akıllı tahtalar Tablet bilgisayarlar ve Diğer birçok bilgi teknolojisi aracı
  46. 46. Yapısal Sorunlar ‐8‐ 46 İşgücü Piyasasında Esnekliğin Artırılması
  47. 47. Düşük İstihdam Oranı Erken emeklilik Kadınlarda düşük  işgücüne katılım oranı İşgücü piyasasındaki  katılıklar 47
  48. 48. Ortalama Emeklilik Yaşı 41.0 44.9 61.9 63.3 30 35 40 45 50 55 60 65 Kadın Erkek Türkiye OECD Kaynak: OECD 48
  49. 49. Kadınlarda İşgücüne Katılım Oranı 29.5 16.7 25.6 30.6 38.1 70.9 10 20 30 40 50 60 70 80 Toplam Okur‐yazar Olmayanlar Lise altı Eğitimliler Lise Mesleki ve Teknik Lise Yükseköğretim Eğitim Durumuna göre İşgücüne Katılım Oranı (%2012) OECD Ortalaması:  %62,3 Kaynak: TÜİK, OECD 49
  50. 50. Kızların Eğitimi 2002 2012 Her 100 erkek  öğrenciye  karşılık 91 kız  öğrenci Her 100 erkek  öğrenciye karşılık  100,4 kız öğrenci 50
  51. 51. Haftalık Ortalama Çalışma Süresi (2011)  Kaynak: OECD 51 48.9 30 32 34 36 38 40 42 44 46 48 50 Türkiye Kore Meksika Yunanistan ÇekCumhuriyeti Slovakya Polonya İzlanda Macaristan Slovenya Portekiz Şili Estonya İspanya Fransa Avusturya İtalya YeniZelanda Finlandiya Lüksemburg Belçika İsveç İngiltere Avustralya Almanya İsviçre İrlanda Norveç Danimarka Hollanda OECD ülkeleri arasında en yüksek 
  52. 52. Part‐Time İstihdamın Oranı (%, 2011) Kaynak: OECD 52 11.7 0 5 10 15 20 25 30 35 40 Holladna İsviçre İrlanda Avustralya İngiltere Almanya YeniZelanda Japonya Norveç Kanada Danimarka Avusturya Belçika Meksika Şili İzlanda İtalya Lüksemburg İsveç İsrail Fransa Kore İspanya Finlandiya ABD Türkiye Portekiz Yunanistan Estonya Slovenya Polonya Macaristan Slovakya ÇekCumhuriyeti OECD ülkeleri arasında en düşük 9. ülke
  53. 53. Ulusal İstihdam Stratejisi 4 Temel  Politika İşgücü piyasası güvence ve esnekliğin sağlanması Kadınların, gençlerin ve dezavantajlı grupların istihdamının artırılması Eğitim‐istihdam ilişkisinin güçlendirilmesi İstihdam‐sosyal koruma ilişkisinin güçlendirilmesi 53
  54. 54. Küresel Ekonomi 54
  55. 55. GörünümBüyüme Oranları(%) Kaynak: IMF, Eurostat 5.1 3.2 2.2 2.0 1.3 ‐0.6 5.5 3.5 2.0 1.2 1.4 ‐0.2 ‐1 0 1 2 3 4 5 6 Gelişmekte Olan Ülkeler Dünya ABD Japonya Gelişmiş Ülkeler Avro Bölgesi 2012 2013 Kırılganlıklar devam ediyor; ama görünüm  2012’den daha olumlu
  56. 56. Avro Bölgesi Kamu Borç stokunu aşağı çekmeye yönelik mali sıkılaştırma  programları büyümeyi olumsuz etkiliyor İşsizlik rekor  düzeyde Yapısal reform  ihtiyacı devam ediyor 56 Kaynak: The Economist
  57. 57. ABD Toparlanma devam ediyor 57 Ekonomiyi  olumlu  yönde  etkiliyor İstihdam artışı Şirketlerde  güçlü karlılık Özel sektör  yatırımlarındaki  yükseliş
  58. 58. Japonya Daha aktitivist bir para  politikası... 58 Kaynak: The Economist
  59. 59. Gelişmekte Olan Ülkeler Ekonomik aktivitelerde artış gözlemleniyor 59 Kaynak: HSBC Daralma Genişleme
  60. 60. Türkiye Ekonomisinin Görünümü 60
  61. 61. 2012: Yumuşak İnişi Başarıyla Yönettik Ekonomi  büyüdü Cari açık  daraldı Enflasyon  düştü İşsizlik azaldı Borçları  azalltık 61
  62. 62. Kriz Sonrası Güçlü Toparlanma Sonrasında Ilımlı Büyüme Reel GSYH(2007Ç4=100, m.a) Kaynak: TÜİK 114.2 80 85 90 95 100 105 110 115 2007‐Ç1 Ç2 Ç3 Ç4 2008‐Ç1 Ç2 Ç3 Ç4 2009‐Ç1 Ç2 Ç3 Ç4 2010‐Ç1 Ç2 Ç3 Ç4 2011‐Ç1 Ç2 Ç3 Ç4 2012‐Ç1 Ç2 Ç3 62
  63. 63. Cari Açık Daraldı (12 Aylık Kümülatif, Milyar $) Kaynak: TCMB 63 ‐80 ‐60 ‐40 ‐20 0 20 40 2002‐1 4 7 10 2003‐1 4 7 10 2004‐1 4 7 10 2005‐1 4 7 10 2006‐1 4 7 10 2007‐1 4 7 10 2008‐1 4 7 10 2009‐1 4 7 10 2010‐1 4 7 10 2011‐1 4 7 10 2012‐1 4 7 10 2013‐1 Cari Denge Enerji İthalatı Hariç Cari Denge Cari Denge+Net FDI+Net Hata Noksan
  64. 64. İşsizlik oranı (%) Kaynak: TÜİK, Eurostat 64 100 80 100 120 140 160 180 200 220 2008-1 2009-1 2010-1 2011-1 2012-1 ABD Avro  Bölgesi Türkiye (Aralık 2007=100 )
  65. 65. Enflasyonu tek haneye düşürdük 107.2 125.5 99.1 6,2 0 20 40 60 80 100 120 140 1980 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 Son 44 yılın en düşük  yıl sonu enflasyonu Kaynak: TÜİK ( yıllık, %)
  66. 66. 66 Kamu Net Borç Stoku/GSYH(%) 26.2 31.3 30.0 31.3 27.6 26.2 25.3 29.9 28.1 21.5 20.2 35.4 23.9 19.1 10.4 6.5 3.3 2.9 2.7 0.9 0.8 ‐2.2 61.5 55.2 49.1 41.7 34.0 29.5 28.2 32.5 28.9 22.3 18.0 ‐10.0 0.0 10.0 20.0 30.0 40.0 50.0 60.0 70.0 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 Ç3 TL Cinsi Döviz Cinsi Toplam Borç stoku azalmaya devam ediyor Kaynak: Hazine Müsteşarlığı
  67. 67. 2013 Görünüm Daha hızlı  büyüme Cari açıkta  nispi artış Düşük  enflasyon Azalan  işsizlik Azalan  kamu  borçları 67
  68. 68. 68 Büyüme hız kazanıyor Kaynak: TCMB, HSBC 80 85 90 95 100 105 110 115 120 30 35 40 45 50 55 60 2007‐1 4 7 10 2008‐1 4 7 10 2009‐1 4 7 10 2010‐1 4 7 10 2011‐1 4 7 10 2012‐1 4 7 10 2013‐1 PMI (Sol) İmalat sanayi endeksi (m.a.) (Sağ)
  69. 69. Tüketici & Reel Sektör Güven Endeksleri Source: TCMB, TÜİK 69 50 55 60 65 70 75 80 85 90 50 60 70 80 90 100 110 120 130 2007‐1 3 5 7 9 11 2008‐1 3 5 7 9 11 2009‐1 3 5 7 9 11 2010‐1 3 5 7 9 11 2011‐1 3 5 7 9 11 2012‐1 3 5 7 9 11 2013‐1 Reel Sektör Güven Endeksi (Sol) Tüketici Güven Endeksi (Sağ)
  70. 70. TCMB Faiz Oranları( %) Kaynak: TCMB 70 4.5 8.5 5.5 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Ekim 11 Ekim 11 Kasım 11 Aralık 11 Aralık 11 Ocak 12 Ocak 12 Şubat 12 Mart 12 Mart 12 Nisan 12 Mayıs 12 Mayıs 12 Haziran 12 Temmuz 12 Temmuz 12 Ağustos 12 Eylül 12 Eylül 12 Ekim 12 Kasım 12 Kasım 12 Aralık 12 Ocak 13 Ocak 13 TCMB Ağırlıklı Ortalama Fonlama Maliyeti Borç Alma Borç Verme Politika Faiz Oranı
  71. 71. Kredi Faiz Oranları( %) 71 Kaynak: BDDK 8 10 12 14 16 18 20 22 24 26 28 1/4/2008 3/4/2008 5/4/2008 7/4/2008 9/4/2008 11/4/2008 1/4/2009 3/4/2009 5/4/2009 7/4/2009 9/4/2009 11/4/2009 1/4/2010 3/4/2010 5/4/2010 7/4/2010 9/4/2010 11/4/2010 1/4/2011 3/4/2011 5/4/2011 7/4/2011 9/4/2011 11/4/2011 1/4/2012 3/4/2012 5/4/2012 7/4/2012 9/4/2012 11/4/2012 1/4/2013 3/4/2013 Nakit Taşıt Konut Ticari
  72. 72. Bankacılık Sektörü: Sermaye Yeterlilik Oranları 72 Kaynak: BDDK Sermaye Yeterlilik Oranı  (%)  Sermaye yeterlilik oranı, yasal sınır olan %8’in 2 katından fazla 0 5 10 15 20 25 30 35 2003‐1 5 9 2004‐1 5 9 2005‐1 5 9 2006‐1 5 9 2007‐1 5 9 2008‐1 5 9 2009‐1 5 9 2010‐1 5 9 2011‐1 5 9 2012‐1 5 9 2013‐1 Hedef oran yüzde 12 Yasal sınır yüzde 8
  73. 73. İstihdam Sağlayan Büyüme Kaynak: TÜİK 20 21 22 23 24 25 2008‐1 2009‐1 2010‐1 2011‐1 2012‐1 (Milyon Kişi, m.a.) 73 Net  istihdam  artışı Krizden  bu yana  3,5  milyon Geçen yıl  1 milyon
  74. 74. Kredi Büyümesi 74 (%) * 13 haftalık hareketli ortalama, yıllıklandırılmış, kur etkisinden arındırılmış Kaynak: TCMB 20.4 0 5 10 15 20 25 30 35 40 45 2011‐Ocak Şubat Mart Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık 2012‐Ocak Şubat Mart Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık 2013‐ Ocak Şubat Mart
  75. 75. Hanehalkı Gelirinde Artış ve Gelir Dağılımında İyileşme 75 60.5 43.2 36.8 36.0 34.8 34.2 29.7 27.4 21.2 5.2 0 10 20 30 40 50 60 70 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Kaynak: TÜİK (2002‐11, %, Reel Artış)  (Sıralı yüzde 10'luk gruplar itibarıyla gelir dağılımı)
  76. 76. 76 65.7 20.3 0 20 40 60 80 100 120 140 160 Danimarka Hollanda İrlanda İngiltere Portekiz İsveç İspanya Avro Bölgesi Finlandiya Yunanistan Malta Almanya Fransa Belçika Lüksemburg Avusturya İtalya Estonya Polonya Letonya Macaristan Çek Cumh. Slovenya Slovakya Litvanya Türkiye HanehalkıYükümlülüklerinin GSYH'ye Oranı (%) Kaynak: TCMB, ECB * 2012 Ç3 Hanehalkı Ne Kadar Borçlu?*
  77. 77. Firmaların Borç Yükü? 77 Kaynak: TCMB, Çetinkaya, Mart 2013, BDDK (Firma yükümlülükleri, %,  GSYH) 36.8 0 20 40 60 80 100 120 Lüksemburg İspanya Portekiz Hollanda İrlanda Danimarka İtalya Slovenya Avusturya İsveç Yunanistan Fransa Letonya Estonya Türkiye Almanya Finlandiya Belçika İngiltere Macaristan Litvanya slovakya Çek Cumhuriyeti Polonya
  78. 78. Büyümeyi Destekleyen Diğer Faktörler Kentsel Dönüşüm 2B Mütekabiliyetin  Kaldırılması Kredi Notu 78
  79. 79. Güçlü Mali Dengeler 79
  80. 80. Kamu açıklarını düşürdük Kaynak: Kalkınma Bakanlığı Genel Devlet Açığı/GSYH (%) 10.8 7.9 4.1 0.1 ‐1.3 0.2 1.6 5.5 3.0 0.4 1.3 1.5 1.2 0.9 ‐2 0 2 4 6 8 10 12 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 Maastricht Kriteri: %3 Orta Vadeli Program   (2013‐15) 2009 yılı hariç Maastricht Kriterini sağladık. 80
  81. 81. Bütçe Gelirlerimiz Artıyor Vergi gelirleri  artıyor Özelleştirmeler  hızla devam  ediyor Kayıt dışılık  azalıyor
  82. 82. Özelleştirme Gelirleri Toplam Özelleştirme Gelirleri:  46,1 milyar $ 8,2 milyar $  37,9 milyar $ 29 131 486 244 423 568 412 515 292 466 1,020 38 2,717 120 536 187 1,283 8,222 8,096 4,259 6,296 2,274 3,085 1,358 3,020 17 0 1000 2000 3000 4000 5000 6000 7000 8000 9000 1985‐… 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 (Milyon$) 82
  83. 83. İmza ve Onay Aşamasındaki Özelleştirme  Uygulamaları 83 İHALESİ TAMAMLANMIŞ ONAY VE SÖZLEŞMESİ İMZA AŞAMASINDAKİ PROJELER  ONAY AŞAMASINDA OLANLAR İHALE TARİHİ Milyon $ SEYİTÖMER TERMİK SANTRALİ 28.12.2012 2.248,0  BOĞAZİÇİ ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş. 14.12.2012 1.960,0  TOROSLAR ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş. 15.03.2013 1.725,0  GEDİZ ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş. 19.12.2012 1.231,0  İSTANBUL ANADOLU YAKASI ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş. 15.03.2013 1.227,0  KANGAL TERMİK SANTRALİ 08.02.2013 985,0  AKDENİZ ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş. 12.11.2012 546,0  DİCLE ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş. 15.03.2013 387,0  ARAS ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş. 25.09.2008 128,0  VANGÖLÜ ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş. 15.03.2013 118,0  HAMİTABAT TERMİK SANTRALİ 06.03.2013 105,0  KEMERKÖY LİMAN SAHASI/ MUĞLA 13.12.2012 31,1  DOĞUSAN 22.11.2012 5,2  MUHTELİF AKARSU SANTRALLERİ 27.11.2012 0,7  DİĞER ‐ 44,3 TOPLAM ‐ 10.741,3 SÖZLEŞMESİ İMZA AŞAMASINDA OLANLAR BAŞKENT DOĞALGAZ DAĞITIM 1.162,0  HES’LER 207,0 DİĞER 231,7 TOPLAM 1.560,7 İMZA VE ONAY AŞAMASINDAKİ TOPLAM 12.342,0
  84. 84. Özelleştirilmesi Planlanan Önemli Kuruluşlar  Bankacılık Şeker Fabrikaları Denizcilik Doğalgaz Dağıtım Türk Hava Yolları İnşaat Gayrimenkul Tekstil % hissesi  Özelleştirme  İdaresine ait 50 100 100 49 100 100 100 56 Özel mevzuat  kapsamında  özelleştirilecek  kuruluşlar Milli Piyango  Oyunları Köprü ve Otoyollar Telekom Elektrik Üretim TCDD Limanları 31,68 % Özelleştirmesi Planlanan Önemli Kuruluşlar İdare  Türkiye’deki  önemli  kuruluşların  özelleştirilmesini yürütmektedir. 84
  85. 85. İhale Aşamasında Olan Özelleştirme Uygulamaları 85 İHALE SÜRECİNDE OLAN ÖZELLEŞTİRME İŞLEMLERİ KURULUŞLAR SON TEKLİF TARİHİ Yeditepe Beynelminel Otelcilik Turizm ve Ticaret A.Ş. 05.06.2013 Taksim Otelcilik A.Ş. 05.06.2013 İstanbul Salıpazarı Limanı 30.04.2013 Muhtelif Taşınmazlar Devam Ediyor
  86. 86. Fenerbahçe–Kalamış Yat Limanı Mersin Taşucu Yat imanı Derince Konteyner Limanı İzmir Konteyner Limanı İzmir Kruz Limanı Haydarpaşa Limanı ve Garı Dönüşüm Projesi Türk Telekom Şeker Fabrikaları Milli Piyango Oyunları Köprü ve Otoyollar Portföydeki Diğer Varlıklar 86
  87. 87. Kaynak: Hazine Müsteşarlığı Kamu Brüt Borç Stoku/GSYH (%) Maastricht Kriteri:  %60 74.0 67.7 59.6 52.7 46.5 39.9 40.0 46.1 42.4 39.2 36.0 35.0 33.0 31.0 30 35 40 45 50 55 60 65 70 75 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 Orta Vadeli Program   (2013‐15) 2004’ten bu yana Maastricht Kriterini yerine getiriyoruz. Kamu borçlarını azalttık 87
  88. 88. Kaynak: Hazine Müsteşarlığı 88.4 ‐31.3 ‐40 ‐30 ‐20 ‐10 0 10 20 30 40 50 60 70 80 90 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 Ç3 Devletimiz Dünyadan Alacaklı Kamu Net Dış Borcu (Milyar TL) 88
  89. 89. Faiz Bütçesinden Hizmet Bütçelerine Kaynak: Maliye Bakanlığı 89 14.8 3.4 85.7 17.4 ‐5 5 15 25 35 45 55 65 75 85 95 0 5 10 15 20 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 Faiz Giderleri/GSYH (%) (Sol Eksen) Faiz Giderleri/Vergi Gelirleri (%) (Sağ Eksen) Orta Vadeli Program  (2013‐15)
  90. 90. Kamu Yatırım Harcamaları Kamu Yatırım Harcamaları (milyar TL) Kaynak: Maliye Bakanlığı 7.9 8.0 8.7 11.7 14.7 16.5 21.7 24.4 32.8 37.6 40.2 5 10 15 20 25 30 35 40 45 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 90 Yatırımlara çok ciddi miktarda ilave kaynak aktardık.
  91. 91. Zayıf Nokta: Cari Açık 91
  92. 92. Yeniden dengeleme ile açık önemli ölçüde  azaldı (Cari İşlemler Açığı (%, GSYH)  92 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 2007 Q1 2007 Q2 2007 Q3 2007 Q4 2008 Q1 2008 Q2 2008 Q3 2008 Q4 2009 Q1 2009 Q2 2009 Q3 2009 Q4 2010 Q1 2010 Q2 2010 Q3 2010 Q4 2011 Q1 2011 Q2 2011 Q3 2011 Q4 2012 Q1 2012 Q2 2012 Q3 2012 Q4 Kaynak: TÜİK, TCMB
  93. 93. Avrupa %56,6 Diğer %43,4 İhracat 2002 AB krizinin yansımalarına rağmen 93 Kaynak: TÜİK Avrupa %38,8Diğer %62,2 İhracat 2012
  94. 94. MENA kurtarıcı oldu Mena'nınihracatımızdakipayı% 12.1 31.6 10 15 20 25 30 35 2002 2012 Kaynak: TÜİK
  95. 95. 9 30 0 5 10 15 20 25 30 35 2002 2012 İhracatta Çeşitlilik‐I 95 1 Milyar Doların Üzerinde İhracat Yaptığımız Ürün Sayısı Kaynak: TÜİK
  96. 96. 8 34 0 5 10 15 20 25 30 35 40 2002 2012 İhracatta Çeşitlilik‐II Kaynak: TÜİK 96 1 Milyar Doların Üzerinde İhracat Yaptığımız Ülke Sayısı
  97. 97. ‐5 0 5 10 15 20 25 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 Kamu Tasarrufları/GSYH Özel Tasarruflar/GSYH (%) Kaynak: Kalkınma Bakanlığı Açığı daha da azaltmalıyız 97
  98. 98. (%) 10 12 14 16 18 20 22 24 26 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 Açık Yatırım/GSYH Tasarruf/GSYH Yatırım‐Tasarruf Açığı Kaynak: Kalkınma Bakanlığı 98
  99. 99. Uzun Dönem Büyüme 99
  100. 100. Milli Gelirimizi Üçe Katladık… Kaynak: TÜİK, Orta Vadeli Program, PwC 2002 2050 2002’de  milli gelir  230 milyar  dolar…  2050’de milli  gelirimiz 5 trilyon  dolar… 2012’de milli  gelirimiz    799 milyar  dolar… 2023’de milli  gelirimiz    2 trilyon  dolar… 100
  101. 101. Daha Güçlü Bir Türkiye… Kaynak: TÜİK, Orta Vadeli Program,PwC 2002 2050 2002’de  kişi başına  gelir 3.492  dolar  2012’de kişi  başına gelir  10.673 dolar 2023’de kişi  başına gelir  25.000  dolar.  2050’de kişi  başına gelir 50.000  dolar.  101
  102. 102. Uzun dönem büyüme belirleyicileri Kurumları Kalitesi Demografik Yapı Verimlilik 102
  103. 103. Evimizi Düzene Koyuyoruz Yolsuzlukla  mücadele İş yapma ortamını  iyileştirme Uluslararası rekabette  ilerleme 103
  104. 104. Uluslararası Yolsuzluk Algı Endeksi (2002) 31 44 45 58 59 65 70 73 74 96 20 30 40 50 60 70 80 90 100 İtalya Yunanistan Brezilya Meksika Çin TÜRKİYE Arjantin Hindistan Rusya Endonezya 102 ülke arasında 65. sırada Kaynak: Uluslararası Saydamlık Örgütü  104
  105. 105. Kaynak: Uluslararası Saydamlık Örgütü  54 69 72 80 94 94 102 105 118 133 40 50 60 70 80 90 100 110 120 130 140 TÜRKİYE Brezilya İtalya Çin Yunanistan Hindistan Arjantin Meksika Endonezya Rusya Uluslararası Yolsuzluk Algı Endeksi (2012) 105 176 ülke arasında 54. sırada 1 yılda 7 basamak atladık
  106. 106. Küresel Rekabet Gücü Endeksi (2005) 38 45 47 48 53 54 57 59 69 71 30 35 40 45 50 55 60 65 70 75 İtalya Hindistan Yunanistan Çin Rusya Arjantin Brezilya Meksika Endonezya TÜRKİYE 117 ülke arasında 71. sırada Kaynak: Dünya Ekonomik Forumu 106
  107. 107. Kaynak: Dünya Ekonomik Forumu Küresel Rekabet Gücü Endeksi (2012) 29 41 42 43 48 49 50 53 59 60 67 71 73 78 94 96 20 30 40 50 60 70 80 90 100 Çin Polonya İtalya TÜRKİYE Brezilya Portekiz Endonezya Meksika Hindistan Macaristan Rusya Slovakya Ukrayna Romanya Arjantin Yunanistan 107 144 ülke arasında 43. sırada 1 yılda 16 basamak atladık, en hızlı yol alan 2. ülke olduk
  108. 108. (38 Ülke Arasında 20.) Kaynak: Deloitte Küresel  İmalat Sanayi Rekabet Endeksi (2013) 108 8 12 14 15 19 20 21 23 25 26 28 29 32 33 35 38 5 10 15 20 25 30 35 40 Brazilya Meksike Polonya İngitere Çek Cum. TÜRKİYE İsveç Hollanda Fransa Arajantin Rusya Romanya İtalya İspanya Portekiz Yunanistan
  109. 109. Kaynak: Deloitte Küresel  İmalat Sanayi Rekabet Endeksi (Önümüzdeki 5 Yıl)  109 3 13 16 18 19 21 22 23 24 26 27 29 31 34 37 38 0 5 10 15 20 25 30 35 40 Brazilya Meksika TÜRKİYE Polonya İngiltere İsveç lya Rusya Hollanda Arjantin Fransa Romanya İspanya İtalya Portekiz Yunanistan Türkiye dünyada 16., Avrupa’da ise 2. sıraya yükselecek. 
  110. 110. 62 69 70 71 84 93 97 108 111 122 131 138 60 70 80 90 100 110 120 130 140 Meksika İtalya Uruguay Romanya TÜRKİYE Arjantin Rusya Çin Yunanistan Brezilya Endonezya Hindistan 175 ülke arasında 84. sırada Kaynak: Dünya Bankası İş Yapma Kolaylığı Endeksi (2006) 110
  111. 111. 48 71 72 73 78 84 89 91 112 124 128 130 132 137 20 40 60 80 100 120 140 Meksika TÜRKİYE Romanya İtalya Yunanistan Hırvatistan Uruguay Çin Rusya Arjantin Endonezya Brezilya Hindistan Ukrayna İş Yapma Kolaylığı Endeksi (2012) 185 ülke arasında 71. sırada Kaynak: Dünya Bankası 111
  112. 112. Demografik Avantaj 112Kaynak: Eurostat 15‐24 yaş  Nüfusunun Payı (%) 16.8 8.0 10.0 12.0 14.0 16.0 18.0 20.0 İtalya İspanya Yunanistan Portekiz Slovenya Almanya Avro Bölgesi Bulgaristan Çek Cumhuriyeti İsviçre AB‐27 Hırvatistan Sırbistan Belçika Lüksemburg Macaristan Avusturya İrlanda Hollanda Finlandiya Fransa Letonya Danimarla Estonya Romanya Ukrayna İsveç İngiltere Norveç Polonya Slovakya Malta Litvanya Rusya İzlanda G. Kıbrıs Türkiye Moldova Azerbeycan
  113. 113. 2.0 1.0 0.3 0.7 0.2 0.4 0.6 0.8 1.0 1.2 1.4 1.6 1.8 2.0 Türkiye ABD AB‐27 OECD Yıllık Ortalama Büyüme Hızı (%, 2001‐11) Çalışma Çağındaki Nüfusun Büyüme Hızı Kaynak: OECD, Eurostat, TÜİK 113
  114. 114. Yatırımcılar bu dönüşümü fark etti mi?   114
  115. 115. Uluslararası Sermayeli Şirket Sayısı (1000) Kaynak: Ekonomi Bakanlığı 115 5.6 6.7 8.8 11.7 15.0 16.1 19.1 21.9 25.2 29.6 33.1 33.3 0 5 10 15 20 25 30 35 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 Jan
  116. 116. Doğrudan Yabancı Yatırım GirişleriMilyar dolar 14.8 122.7 0 20 40 60 80 100 120 140 1980‐2002 2003‐2012 116 Kaynak: TCMB
  117. 117. Reel Efektif Döviz Kurunun Değer Kazanması(2003=100) 55 65 75 85 95 105 115 125 135 1989‐1 7 1990‐1 7 1991‐1 7 1992‐1 7 1993‐1 7 1994‐1 7 1995‐1 7 1996‐1 7 1997‐1 7 1998‐1 7 1999‐1 7 2000‐1 7 2001‐1 7 2002‐1 7 2003‐1 7 2004‐1 7 2005‐1 7 2006‐1 7 2007‐1 7 2008‐1 7 2009‐1 7 2010‐1 7 2011‐1 7 2012‐1 7 2013‐1 Linear Trend 117 Kaynak: TCMB
  118. 118. TEŞEKKÜRLER 118

×