Przemysl drzewny nr 4 2013

5,593 views

Published on

Czasopismo sektora leśno-drzewnego.
zamów prenumeratę
wypełnij formularz na: www.przemysldrzewny.eu
napisz: prenumerata@przemysldrzewny.eu

Published in: Business
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
5,593
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
2
Actions
Shares
0
Downloads
16
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Przemysl drzewny nr 4 2013

  1. 1. MAGAZYN SEKTORA LEŚNO-DRZEWNEGO TYLKO U NAS: DAMIAN ZIELIŃSKI Z DYREKCJI GENERALNEJ LP O CERTYFIKACJI: „wydaje się być wielce prawdopodobne, że certyfikat gospodarki leśnej FSC z polskich lasów może wyeliminować się sam”. czytaj str. 35 nr 4/2013 | ISSN: 0373-9856 | Nakład: 5 000 egz. | Cena egzemplarza: 33 zł RAPORT: POLSKA LIDEREM W PRODUKCJI PODŁÓG INWESTYCJE: CMC POSTAWIŁ NA ROBOTY TARTAK ZBIERSK PODWAJA MOCE KRONOSPAN BUDUJE FABRYKĘ OSB DREWNO KONSTRUKCYJNE: CERTYFIKOWANE DREWNO KONSTRUKCYJNE — I CO Z TEGO? SYNDROM ZŁEGO WILKA PYTANIA O CPR SPRZEDAŻ DREWNA: LASY ZREZYGNUJĄ Z FSC®? UMOWY DWULETNIE w w w.prz e my sl drze w ny.eu | 1
  2. 2. EDYTORIAL Odpowiedzialna ochrona drewna KLEJONE KANTÓWKI DREWNIANE Dr. Wolman GmbH reprezentowana przez : BAStex Sp. z o.o. ul. Krzywickiego 34, 02-078 Warszawa, Tel: + 48 22 622 36 29 Fax :+ 48 22 622 24 78, E-mail: wolman@bastex.pl TLH Polska sp. z o.o. Przyłęki, ul. Biznesowa 11 86-005 Białe Błota 2 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT tel. + 48 52 381 01 27 fax + 48 52 381 04 31 office@tlhpolska.pl www.tlhpolska.pl w w w. pr z emysld r z e w ny. eu | 3
  3. 3. FELIETON FELIETON MAŁGORZATA WNOROWSKA REDAKTOR NACZELNA PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPEMENT „Nie chcemy utracić naszego rodzinnego charakteru. Nie mamy również w planach odsprzedaży swoich akcji i wycofania się ze spółki. Wręcz przeciwnie, dążymy do umocnienia naszych pozycji. Mamy jeszcze dużo do zrealizowania.” /Tomasz Stankiewicz, STANDREW SA/ Gdy trzymacie Państwo w rękach najnowszy numer czasopisma „Przemysł Drzewny. Research & Development”, minęło siedem dni od wysłania go do drukarni. W tej chwili zapewne nadrabiam zaległości gospodyni domu, które nawarstwiły się w trakcie intensywnych przygotowań, jakie zawsze towarzyszą tworzeniu gazety. Ostatnie poprawki, korekty, retusze, autoryzacje. W redakcji spędza się wówczas nie tylko dnie, ale i noce. O swoim wydawnictwie mogę powiedzieć – jesteśmy firmą rodzinną, choć nie zatrudniam nikogo z rodziny. Jesteśmy firmą rodzinną, bo mój wysiłek i ambicje muszą angażować również moje życie rodzinne i w znacznej mierze wpływają na jej członków. Wsparcie, jakie w ten sposób otrzymuję, jest niemierzalne żadnymi metodami ekonomicznymi. To właśnie dlatego firmy rodzinne – mające swoiste „bezpłatne” zaplecze coachingu – są tak ważną siłą napędową polskiej gospodarki, choć niestety wciąż niedocenianą. W przemyśle drzewnym tę siłę odkrywamy między innymi w branży producentów podłóg (czytaj str. 54–56). Kaczkan, Walczak, Jabłoński, Gajewski – swoimi nazwiskami firmują dziś najbardziej wartościowe marki parkietów i desek podłogowych. Ich kapitałem początkowym była ambicja, rzemiosło i rodzina, która wspiera, poświęca się, wierzy. Szuka silnych stron i szans tam, gdzie analiza SWOT ich nie znajduje. Dodaje odwagi, ale chroni przed brawurą. Traktuje firmę jak kolejne dziecko, które rozwija się i powoli dojrzewa, a nie staje się z dnia na dzień dorosłym, który przynosi do domu pensję. 4 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT Polscy producenci podłóg są dziś największymi producentami w Europie. Wyprzedzili Niemców, Szwedów, Austriaków. Swoimi nazwiskami sygnują już nie tylko swój rodzinny biznes, lecz także stają się wizytówką polskiej gospodarki. Ci, którzy nie rozumieją głębokich, niewidzialnych dla ekonomistów systemów korzeni wiązkowych, jakie przez lata stworzyły te firmy, nawołują dziś do konsolidacji, jako jedynej drodze wygrywania globalnej konkurencji. Tę drogę donikąd, nieodpowiedzialnego pompowania mydlanej bańki, możemy zaobserwować na przykładzie branży małej architektury ogrodowej (czytaj str. 50–51). Ochrona wartości i „kapitału początkowego”, które stały u podstaw firm rodzinnych, muszą być respektowane, by utrzymać ich potencjał i wzrost, także wtedy, gdy wszelkie wskaźniki i prognozy mówią o spadkach. Sam tylko efekt skali i kolejne źródło zasilania w postaci zewnętrznego inwestora nie wystarczą, by osiągnąć i utrzymać sukces. Dlatego nie bez przyczyny zapytaliśmy Tomasza Stankiewicza (czytaj str. 24–25), o to jak będzie wyglądał Standrew po emisji akcji na giełdzie NewConnect? Po tym jak firma otworzy swe wszystkie tajemnice w publikowanych co kwartał raportach, po tym jak, któryś ze współwłaścicieli, członków rodziny Stankiewiczów, zdecyduje się na odsprzedanie swoich akcji obcym inwestorom? Odpowiedź – „mamy jeszcze dużo do zrealizowania” – powinna stać się mottem każdej rodzinnej firmy, dającym siłę do dalszego działania. „ Jacek kozłowski PREZES KOMANDOR SA Koniec sporu o VAt to sukces branży meblarskiej Orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego kończy wreszcie, trwający prawie dwa lata, spór między organami podatkowymi a firmami zajmującymi się trwałą zabudową meblową. Siedmioosobowy skład sędziowski Naczelnego Sądu Administracyjnego 24 czerwca podzielił nasze stanowisko i zdanie Federacji Małych i Średnich Przedsiębiorstw, uznając zabudowę wnęki za modernizację. Tym samym ustanowił właściwą dla takich usług preferencyjną stawkę podatku VAT w wysokości 8%. Źródła konfliktu sięgają początków 2011 roku. Błędne i niesprawiedliwie interpretacje podatku oraz towarzyszący im chaos informacyjny skłoniły przedsiębiorstwa do wejścia na drogę sądową. Przypomnijmy, że w wydanym w lipcu ubiegłego roku wyroku NSA, zgodnie z postanowieniem Ministerstwa Finansów, zakwalifikowano projektowanie i montaż szafy wnękowej jako dostawę towaru, które należy opodatkować podstawową, 23% stawką VAT. Krzywdząca dla branży meblarskiej uchwała uruchomiła kolejną lawinę pozwów, skarg i odwołań. W tym czasie wiele spraw udało się wygrać. Jednakże wizja niezakończonego i nierozstrzygniętego sporu przerażała zwłaszcza niewielkie, rodzinne biznesy. W tej chwili postanowienie NSA pomoże ujednolicić i usunąć rozbieżności w interpretacji, dotyczącej stosowanej stawki podatku. Finał konfliktu cieszy nas o tyle bardziej, że obecna sytuacja oznacza poprawę warunków nie tylko dla wykonawców, lecz także dla samych klientów. Można powiedzieć, że w pewnym stopniu przyczyniliśmy się do tego sukcesu. Dzięki firmie Komandor i Federacji MSP udało się otrzymać kilka niezbędnych ekspertyz, wystosować list do premiera i państwowych urzędników, zasięgnąć porad i opinii prawników oraz ekspertów finansowych. Okazało się, że receptą na skuteczną walkę z fiskusem było połączenie sił, wytrwałość i przekonanie o własnych racjach. Współpraca Komandora z Federacją MSP zaowocowała ostatecznie sprawiedliwym wyrokiem. W końcu 20 tysięcy przedsiębiorców z branży meblarskiej nie mogło się mylić. Dziękujemy wszystkim za wsparcie i wspólne działanie w obronie naszych praw. Jednak mimo korzystnego dla branży wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, ze względu na toczący się przez dwa lata spór z wiceministrem finansów Maciejem Grabowskim, większość osób z grupy 20 tysięcy przedsiębiorców została dotkliwie poszkodowana. Wobec powyższego należy sobie uświadomić kto jest odpowiedzialny za tę sytuację. W chwili obecnej organizacje zrzeszające przedsiębiorców podejmą wszelkie działania, aby osoba winna zaistniałemu problemowi poniosła zasłużoną karę. w w w. pr z emysld r z e w ny. eu | 5
  4. 4. FELIETON Prof. dr hab. Piotr Paschalis-Jakubowicz PRZEWODNICZĄCY ZARZĄDU GŁÓWNEGO STOWARZYSZENIA INŻYNIERÓW I TECHNIKÓW LEŚNICTWA I DRZEWNICTWA FELIETON Poznać i zrozumieć – kilka uwag o sektorach: leśnym i drzewnym w relacjach leśnictwo – przemysł drzewny. Przede wszystkim musi Czy lasom i leśnictwu oraz przemysłowi drzewnemu, podejmującym decyzje i wykonawcom tych decyzji jest potrzebne forum wymiany poglądów, dyskusja i znajdowanie rozwiązań? staje się coraz silniejszym partnerem w negocjacjach dotyczących podlegać ona ocenie z punktu widzenia pełnionych służebności cen i dostaw surowca drzewnego. wobec społeczeństwa, z jednoczesnym uwzględnieniem konse- Mamy, więc do czynienia (mowa o Lasach Państwowych) kwencji środowiskowych i ekonomicznych. z pewnym gorsetem przepisów, wyraźnie formułującym cele prowadzenia gospodarstwa leśnego z jednej strony, z drugiej wystarczające? Stawianie pytań jest oczywiście znacznie łatwiejsze niż znajdowanie rozwiązań. Niniejsza próba częściowego choćby znalezienia odpowiedzi, opiera się na głębokim przekonaniu o konieczności zrozumienia uwarunkowań istnienia i rozwoju obu sektorów, jako ciągu zdarzeń, które warunkują formy i zakres współpracy, z jednoczesnym spełnieniem oczekiwań społeczeństwa. Oznacza to konieczność budowy forum wymiany poglądów, które mają wyraz nie tylko w ulotnych wypowiedziach formułowanych na częstych spotkaniach obu stron, lecz także umożliwiają przedstawienie argumentacji, którą zawsze można poddać weryfikacji. Zajmuję się głównie problematyką leśną, odnoszącą się do zasad i metod prowadzenia użytkowania lasu i konsekwencji społecznych, wynikających z użytkowania lasu w naszym kraju i w różnych strefach klimatycznych na świecie. W znacznie mniejszym zakresie – wybranymi kierunkami przerobu surowca drzewnego. Pracowałem na wielu uczelniach świata i mój ogląd i poznanie spraw, problemów oraz konfliktów miedzy sektorem leśnym a drzewnym, z którymi mamy do czynienia w naszym kraju, pozwalają mi stwierdzić z całą stanowczością, że nie są one wcale polską specjalnością. Sądzę również, że wiele lat pracy w Stowarzyszeniu Inżynierów i Techników Leśnictwa i Drzewnictwa, pozwoliło mi na nabranie przekonania o konieczności łączenia wiedzy opartej na wynikach badań naukowych z trafnością analiz kierunków rozwoju świata, zachodzących w tempie niespotykanym w historii ludzkości, jako ważnych czynników decydujących o rozwoju sektora leśnego i sektora drzewnego. Przedmiot i zakres dyskutowanych relacji zachodzących w obu sektorach jest wyjątkowo ważny, zarówno w odniesieniu do obu branż, jak i innych dziedzin gospodarki państwa, a ogólniej – dla całego społeczeństwa. Tym samym, problematyka rozwoju sektorów leśnego i drzewnego, nie może podlegać ocenom wąsko sektorowym, nawet, jeżeli jest postrzegana, jako matryca postępowań 6 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT mysł drzewny. obecnie niewystarczającymi punktami odniesienia w ocenie zasad jest otwarte forum dyskusyjne, czy pseudodemokratyczne otwarcie domen internetowych jest wolnego rynku, przepływu towarów i usług wyrażanych przez prze- produkcji drewna i ciągłość użytkowania lasu, są koniecznymi, ale i często z grą interesów? Kto powinien, a kto może taką dyskusję moderować? Czy potrzebne a z trzeciej wreszcie — z wyraźnymi żądaniami spełnienia zasad nie dla rozwoju sektora drzewnego, natomiast zachowanie trwałej wiedza i argumentacja przeplatają się z nieznajomością rzeczy, manipulowaniem danymi, złą wolą — z ustawowym zapisem o samofinansowaniu swojej działalności, w nią zrównoważone użytkowanie lasu mają decydujące znacze- W jaki sposób prowadzić dyskusję (i czy jest to w ogóle możliwe), w której udokumentowana Współczesna koncepcja leśnictwa wielofunkcyjnego i wpisane Jest to zupełnie nowa, nieznana dotychczas sytuacja, w której prowadzenia użytkowania lasu i prowadzenia leśnictwa. znalazły się zarówno Lasy Państwowe, jak i przemysł drzewny Ważnym celem użytkowania lasu (ale nie jedynym) jest zachowanie w Polsce. Nie ulega przy tym wątpliwości, że Lasom Państwowym ciągłości produkcji drewna i trwałości gospodarowania w wielo- zależy na istnieniu silnego i stabilnego rynku drzewnego w kraju. funkcyjnej gospodarce leśnej, które mają być źródłem dochodu dla właścicieli lasu i służyć jako miejsce pracy. Analiza wyników W znacznie trudniejszej sytuacji znalazł się przemysł drzewny, prac publikowanych w literaturze przedmiotu oraz wyniki badań który nie dysponuje w niektórych kierunkach przerobu drewna własnych, prowadzą autora niniejszego szkicu do określenia kilku najnowocześniejszymi technologiami, ani zapleczem finansowym, obszarów problemowych, w których mamy do czynienia zarówno i — w przypadku braku możliwości wykorzystania koniunktury ze zbieżnością, jak i z rozbieżnością interesów leśnictwa i przemy- na rynku drzewnym — może przegrać konkurencję o nowe rynki słu drzewnego, a bezpośrednio odnoszących się do przedmiotu zbytu w Polsce i Europie. Jednocześnie (co jest zdecydowanym i zakresu poruszanych spraw. Skupiono się przy tym na identyfikacji postępem w dalszej współpracy Lasów Państwowych z przemysłem problemu, a nie na formułowaniu gotowych rozwiązań, uważając, że drzewnym), ważne jest zdawanie sobie sprawy z konieczności wpro- akceptacja argumentacji pozwoli na ukierunkowanie dalszej dysku- wadzenia zasad, które ułatwią dalszą współpracę. Jest to wyraźny sji i stworzenie odpowiednich platform porozumień. sygnał wysyłany przez leśników i drzewiarzy, że te dwie gałęzie gospodarki narodowej nie mogą istnieć niezależnie. Związki pomię- Zmiany ustrojowe po roku 1989 i przestawianie gospodarki narodo- dzy nimi z oczywistych względów są bardzo silne i mają charakter wej, w celu dostosowania jej do reguł wolnego rynku, spowodowały interakcyjny. Wymagają przy tym szukania nowych rozwiązań, usta- istotne zmiany w strukturze własnościowej przemysłu drzewnego. nawiających nowe relacje pomiędzy leśnictwem a drzewnictwem. Własnościowe i organizacyjne oddzielenie lasów od przemysłu jest faktem. Z jednej strony zwarta, prowadzona według czytelnych, ale Punktem wyjścia jest przyjęcie, że leśnictwo i przemysł drzewny są na silnie scentralizowanych zasadach zarządzania, struktura Lasów strategicznymi elementami rozwoju państwa i pewne formy i rodzaje Państwowych gospodarująca — w imieniu Skarbu Państwa — na współpracy pomiędzy nimi powinny być nie tylko kontrolowane, lecz blisko 80% powierzchni leśnej kraju, a z drugiej – nadal rozproszo- także formułowane przez państwo. ny, sprywatyzowany, dynamicznie rozwijający się przemysł drzewny. Oba sektory mają wiele cech wspólnych, przede wszystkim stra- Odnotowuje się przy tym bardzo duże zaangażowanie kapitału za- tegie rozwojowe, które dążą między innymi do w pełni kontrolowa- granicznego w wybrane inwestycje przemysłu drzewnego połączo- nego rozmiaru użytkowania lasu. Powinno to być również widziane ne z agresywnym marketingiem i promocją niektórych wyrobów. w skali szerszej, odnawialne zasoby leśne (przede wszystkim Ta część przemysłu drzewnego, ze skonsolidowanym przemysłem surowiec drzewny), są bowiem postrzegane jako ważny element celulozowo-papierniczym, płytowym oraz z przemysłem meblarskim strategii w ogólnym rozwoju krajów Wspólnoty Europejskiej. Rozwój >> w w w. pr z emysld r z e w ny. eu | 7
  5. 5. FELIETON FELIETON leśnictwa jest ściśle powiązany z przyszłością i dalszym rozwojem cją drewna staje się szczególnie ważna dla leśnictwa wtedy, gdy przemysłu drzewnego i przemysłów pokrewnych, które są zależne sytuacja gospodarcza danego państwa lub nawet regionów (np. od stałych dostaw drewna. Europy) ulega negatywnym wpływom zastoju gospodarczego lub nawet recesji. Mamy więc do czynienia z sytuacją, w której docho- Załamanie się porządku finansowego w leśnictwie i upadek wielu, dzi do konieczności reakcji decydentów i oceny sytuacji na rynku a nawet tylko jednej gałęzi przetwórczej przemysłu drzewnego drzewnym zarówno przez przemysł drzewny, jak i leśnictwo. w Polsce, może doprowadzić do głębokiej deregulacji rynku drzewnego, z trudnymi do przewidzenia konsekwencjami ekonomicznymi, O zaletach drewna, jako surowca, półproduktu i produktu właściwie jak również środowiskowymi, które często ulegają pomniejsza- nieporównywalnego pod względem zastosowań i potencjalnych niu w dyskusjach. Może to za sobą pociągnąć wyparcie drewna możliwości wykorzystania z żadnym innym surowcem, napisano w pewnych segmentach jego stosowania i wprowadzenia jego sub- niezliczone ilości publikacji. Nadal jednak stosunkowo wąskie stytutów, gwałtownego wzrostu importu czy też braku możliwości grono osób, także spośród specjalistów leśników, chce zaakcep- kupna lub sprzedaży pewnych grup wymiarowych, jakościowych lub tować fakt, że dla wielu państw Europy, w tym także dla Polski, gatunkowych surowca drzewnego w naszym kraju. Mamy więc do czynienia (mowa o Lasach Państwowych) z pewnym gorsetem przepisów, wyraźnie formułującym cele prowadzenia gospodarstwa leśnego z jednej strony, z drugiej – z ustawowym zapisem o samofinansowaniu swojej działalności, a z trzeciej wreszcie – z wyraźnymi żądaniami spełnienia zasad wolnego rynku, przepływu towarów i usług wyrażanych przez przemysł drzewny. prawie wyłącznie sprzedaż drewna umożliwia trwałość leśnictwa i w znacznym stopniu – trwałość lasu. Przyjęcie argumentów i akcep- Zrozumienie konieczności sprzedaży surowca drzewnego przez tacja obecnych uwarunkowań społecznych i ekonomicznych, które Lasy Państwowe w Polsce wynika zarówno z zasad prowadzenia wymuszają na leśnictwie częściowe lub nawet całkowite samofi- gospodarki leśnej, funkcji pełnionych przez lasy, ich ochrony, jaki nansowanie się, nie jest jednoznacznie oczywiste. z ustawowo zapisanej konieczności samofinansowania Państwowego Gospodarstwa Leśnego — Lasy Państwowe. Kolejnym, ważnym problemem, zbliżającym oba sektory i stanowią- Właściwe zrozumienie zachodzących zmian w procesie certyfikowa- cym płaszczyznę bliskiej współpracy, jest konieczność stworzenia nia gospodarki leśnej i przerobu drewna, z wielu względów jest tu silnego lobby promującego drewno. Czynione próby, pomimo wielu jednym z zasadniczych elementów powstających kontrowersji. Do zorganizowanych konferencji (bardzo ciekawych i z nowatorskimi nich należą: rachunek kosztów i strat, strategia obrotu produktami propozycjami), opracowań i publikacji, przyniosły do tej pory raczej i usługami w leśnictwie, granice wolności i konkurencji, przezro- mierne rezultaty. czystość zasad, suwerenność podmiotowa i państwowa, podstawy Upatruję kilku przyczyn, które się na to złożyły: prawne i naukowe zasad certyfikacyjnych, rola zarządu przedsię- — brak klarownej linii postępowania w przedstawieniu ścisłego biorstwa lub rola rządu państwa. związku pomiędzy dobrym leśnictwem, dobrym przemysłem drzew- Poddanie się certyfikacji jest wyzwaniem dla leśnictwa w Europie nym i wspaniałym lasem w języku zrozumiałym dla opinii społecznej i stanowi początek uspołeczniania procesu decyzyjnego wprowa- — brak osób z profesjonalnym przygotowaniem do promocji drew- dzanego do leśnictwa polskiego przez grupy społeczne niezwiązane na i leśnictwa profesjonalnie z leśnictwem. — niedostateczne zwrócenie uwagi przez państwo na problemy le- Literatura dotycząca powyższych zagadnień, jest wyjątkowo boga- śno-drzewne, które to problemy nie mogą być wyłącznie rozwiązane ta, a przedstawiane poglądy autorów dają obraz dużej złożoności przez leśników i drzewiarzy. materii, z jaką sektor leśny i drzewny mają do czynienia. Wszystkie pozycje wskazują na siłę związku, który łączy oba sektory na wielu Bardzo ważnym elementem, który w odpowiednich okresach czasu płaszczyznach – ich wspólnotę interesu. stymulował rozwój zarówno branży leśnej, jak i drzewnej, a przede Obszarem strategicznej współpracy jest również harmonijnie wszystkim, łagodził skutki pochopnych czy wręcz nieprzemyślanych połączenie trzech działań. Są to działania gospodarcze w leśnic- decyzji, była aktywność stowarzyszeń naukowych i badawczych twie, również prowadzące do produkcji drewna; rozwój przemysłu oraz — co jest oczywiste — wszystkich organizacji naukowych drzewnego, w tym, rozbudowa infrastruktury transportu i spedycji działających w obrębie leśnictwa i drzewnictwa. Przede wszyst- drewna, materiałów drewnopochodnych i gotowych wyrobów oraz kim należy tu podkreślić działalność Stowarzyszenia i Inżynierów, szerokie działanie marketingowe promujące ten wyjątkowy suro- Techników Leśnictwa i Drzewnictwa, które — w ramach działań wiec: odnawialny, przyjazny człowiekowi i niezastępowalny, jakim statutowych — tworzy platformy dyskusyjne, odnoszące się do pro- jest drewno. blemów poziomu kwalifikacji kadr, organizacji konferencji, szkoleń, Jest rzeczą charakterystyczną, że tematyka związana z promo- wydawnictw, promocji leśnictwa i drzewnictwa (konkursy, wystawy, 8 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT itp.) oraz poruszające tematykę integra- wszystkich zamierzeń i działań podjętych naukową i praktyczną, z jak najszerszą cji środowiska zawodowego leśników lub podejmowanych przez SITLiD na rzeszą czytelników, chcą krytycznie i drzewiarzy. rzecz integracji leśnictwa i przemysłu i konstruktywnie formułować swoje sta- Istotną, nie zawsze dostrzeganą, dzia- drzewnego. nowiska, chcą służyć rozwojowi lasów łalnością SITLiD jest wyjątkowa aktyw- Osią rozważań są przecież sformułowa- i przemysłu drzewnemu, chcą integro- ność we współpracy międzynarodowej. nia zawarte w tytule i pytania, na które wać środowisko leśników i drzewiarzy Stowarzyszenie stało się członkiem poszukujemy odpowiedzi. w najmądrzejszy sposób i najlepszymi Europejskiej Unii Leśników (UEF) na Musimy przyjąć – opierając się na do- metodami – wymianą poglądów na sześć lat przed przyjęciem Polski do świadczeniach innych krajów (Finlandia, forum czasopisma. Unii, zajmując w niej najwyższe stanowi- Szwecja, Austria, Francja) – że właściwe Czasopismo, w którym czytelnik znaj- ska, zarówno prezydenta, jak i zastępcy proporcje (nie symetria!) wzajemnych duje weryfikowalną argumentację oraz prezydenta UEF. Równie bogata jest oddziaływań sektorów leśnego i drzew- analizy konsekwencji zarówno podej- współpraca bilateralna ze wszystkimi nego, prowadzą do rozwoju zarówno le- mowanych, jak i niepodejmowanych krajami europejskimi. śnictwa, jak i przemysłu drzewnego, a ich decyzji przez zainteresowane strony, SITLiD zbudował i uruchomił w Polsce brak (przykładem są Niemcy, Republika udokumentowaną różnicę poglądów, system certyfikacji PEFC oraz – łącz- Czeska, Szwajcaria) do poważnych za- identyfikację konfliktów i przyczyn ich nie z Lasami Państwowymi – jest kłóceń w obu sektorach. powstawania, a przede wszystkim kie- jednym ze współzałożycieli Platformy runków współdziałania. Technologicznej Leśno-Drzewnej, której ZAMIAST ZAKOŃCZENIA Postawione na początku niniejszego członkami są zakłady przemysłu drzew- Podjęcie decyzji przez SITLiD o zmianie szkicu pytanie brzmiało: czy lasom i le- nego w Polsce. tytułu wydawanego przez kilkadziesiąt śnictwu oraz przemysłowi drzewnemu, Wymienione działania na rzecz zarówno lat „Przemysłu Drzewnego” na „Przemysł podejmującym decyzje i wykonawcom leśnictwa, jak i przemysłu drzewnego, są Drzewny. Research & Development”, tych decyzji jest potrzebne forum wy- mądrą, długofalową i najsilniejszą płasz- powołanie nowej redakcji, rady progra- miany poglądów, dyskusja i znajdowanie czyzną porozumień i wspólnych przed- mowej oraz zaangażowanie finansowe rozwiązań? Pierwszy rok wydawania cza- sięwzięć, które SITLiD uważa za bardzo w wydawanie czasopisma, nie jest żad- sopisma „Przemysł Drzewny. Research ważny element w budowie wspólnych nym zabiegiem marketingowym. & relacji, opartych na właściwych ocenach Jest przemyślaną decyzją, wynikającą w kwartalnie ukazujących się numerach strategii rozwoju leśnictwa i przemysłu z konieczności otwarcia szerokiego okna stworzyły takie forum. drzewnego. wszystkim stronom, które chcą poznać Proszę to ocenić i docenić. Powyższy, krótki szkic ani nie ukazuje i zrozumieć zarówno drzewnictwo, jak złożoności problemu, ani też nie jest listą i leśnictwo, chcą podzielić się wiedzą Development” i treści zawarte w w w. pr z emysld r z e w ny. eu | 9
  6. 6. SPIS TREŚCI SPIS TREŚCI nr 4/2013 FELIETON 5. JACEK KOZŁOWSKI 6-9. PIOTR PASCHALIS-JAKUBOWICZ INWESTYCJE str. 54 RAPORT WYDARZENIA 54-56. Pierwsi w produkcji podłóg 78-79. VIII Kongres Europejskiej Unii Leśników. 80. Spadkobiercy odzyskali Pierwsze miejsce w Europie, ziemię w Tucholi. uzyskali polscy przedsiębiorcy pod względem produkcji podłóg 12. Fürstenberg Holz KADRY w 2012 r. Wyprzedzili tym samym dotychczasowego lidera 12. Sklejka Pisz — Niemcy. 13. PIGB Carpatia 83. Tomasz Markiewicz 14. Biofactory Krzysztof Janeczko 14-15. Kronospan 16-19. CMC KONSTRUKCJE DREWNIANE 20-22. Tartak Zbiersk 24-25. Standrew INNOWACJE 26-28.Ofensywa na rynku płyt budowlanych. 29. Sklejka elastyczna z fabryki w Piszu. SPRZEDAŻ DREWNA 30-32. Propozycja umów długterminowych. Rok, w zawieszeniu na dwa lata. Wojciech Landziński LEŚNICTWO 48-51. Udział produktów CERTYFIKACJA 33-37. Certyfikacja gospodarki leśnej 38-41. FSC jest dobrowolne, ale EUTR – obligatoryjne. 84-87. Platan klonolistny 64-67. Czy konstrukcyjne tworzywa BIBLIOTEKA drzewne zwalczą syndrom złego w globalnej i europejskiej Sofizmaty. PRAWO 62-63. Pytania o CPR. konstrukcyjne? I co z tego? z pozyskanego drewna w Lasach Państwowych. Fakty. Mity. GATUNKI DREWNA 58-60. Certyfikowane drewno wilka? polityce ochrony klimatu. 68-69. Przebudowa Oxfordu. 70. 34 piętra z drewna. kultury na sękate deski. 89. Przewodnik po płytach 74.-76. Skutecznego impregnatu 52-53. Francuski numer. drewna materialnych dóbr 72-73. Klejenie drewna - antidotum ZARZĄDZANIE 88. Korozja biologiczna drewnopochodnych nie da się wymyć. BIOMASA 42-43. Dostawy biomasy drewnej WYDAWCA: STOWARZYSZENIE INŻYNIERÓW I TECHNIKÓW LEŚNICTWA I DRZEWNICTWA ul.Czackiego 3/5, 00-043 Warszawa tel./fax (22) 82 827 24 www.sitlid.pl pod ściślejszą kontrolą. LEŚNICTWO 44-47. Geografia zakupów a internetowa sprzedaż drewna. REDAKTOR NACZELNA: MAŁGORZATA WNOROWSKA m.wnorowska@forestor.pl tel. 609 192 635 PRENUMERATĘ czasopisma w cenie 120 zł brutto/rok można zamówić wypełniając formularz na stronie www.przemysldrzewny.eu. lub składając zamówienie na adres: SEKRETARZ REDAKCJI: MAREK GAJOWNICZEK redakcja@przemysldrzewny.eu prenumerata@przemysldrzewny.eu Materiałów niezamówionych redakcja nie zwraca. Redakcja zastrzega sobie Jak zastosowanie internetowych procedur sprzedaży drewna wpływa na geografię zakupów? Jak kształtuje się geografia zakupów drewna przy niezrównoważonym popycie i podaży na rynku regionalnym? 10 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT TYP PERIODYKU: kwartalnik drukowany SKŁAD I DRUK: FORESTOR COMMUNICATION www.forestor.pl REKLAMA: tel. 880 100 682 reklama@przemysldrzewny.eu ADRES REDAKCJI: ul. Łukowa 9 lok. 79 02-767 Warszawa KOREKTA: KATARZYNA URBAŃSKA + wersja PDF ISNN 0373-9856 NAKŁAD DRUKOWANY: 5 000 egz. prawo do zmian i skracania nadesłanych materiałów.Nadesłanie materiałów do redakcji jest równoznaczne z przekazaniem wydawcy praw autorskich. Kopiowanie i przedruk pisma może na- OKŁADKA: fot. Metsa www.przemysldrzewny.eu stąpić tylko za zgodą wydawcy. Wydawca oraz redakcja nie biorą odpowiedzialności za treść zamieszczanych reklam i ogłoszeń. w w w. pr z emysld r z e w ny. eu | 11
  7. 7. inwestycje INWESTYCJE Kolejny zakład księcia Fürstenberga w Polsce PIGB Carpatia modernizuje tartak W Kamiennogórskiej Specjalnej Strefie Ekonomicznej Małej Przedsiębiorczości powstanie w 2015 roku zakład niemieckiej grupy Fürstenberg Holz, prowadzącej już w Polsce działalność poprzez spółkę Zakłady PIGB Carpatia, oddział w Średniej Wsi (woj podkarpackie), buduje nową linię przetarcia drewna. tycznego trocin: z hali traków do zbiornika trocin przy hali. W ramach nowej inwestycji zakład wzbogaci się również w nową wannę do impregnacji zanurzeniowej. Wkrótce zamiast na wiekowym traku pionowym, oferowa- Drzewne Dobiegniew. ne przez zakład: tarcica iglasta, kantówki czy więźba da- Niemiecka rodzina Fürstenbergów od XIV wieku jest właścicielem fot. PIGB Carpatia chowa, będą wytwarzane na nowoczesnej linii przetarcia. lasów, natomiast od lat 20-tych ubiegłego wieku prowadzi pro- Linia – zgodnie z koncepcją przedstawioną w ogłoszeniu o za- dukcję drzewną. Obecnie zatrudnia 440 pracowników w zakła- mówieniu publicznym – składać się będzie z podajnika kłód do dach Hüfingen w Niemczech oraz Dobiegniewie i Jeleniej Górze w traka, gdzie kłoda zostanie rozpuszczona na pryzmy i materiał Polsce. We wrześniu bieżącego roku Fürstenberg Holz otrzymała boczny. Następnie za pomocą przenośników pryzma będzie kie- zezwolenie na budowę kolejnego zakładu produkcyjnego w Pol- rowana do wielopiły jednowałowej z regulowaną średnicą cię- sce na terenie podstrefy w Jeleniej Górze. Jednym z warunków cia a stamtąd do obrzynarki desek bocznych i piły poprzecznej. korzystania z benefitów specjalnej strefy jest zatrudnienie przynaj- Ponadto w linii pracować będą urządzenia do transportu pneuma- mniej 55 osób, które ma utrzymać aż do 2020 roku. Budowa zakładu ma rozpocząć się już w przyszłym roku a pierwsze wyroby Tak obecnie wygląda hala przetarcia w PIGB Carpatia. drzewne — głównie opakowania drewniane — powstaną już w roku 2014. Koszt budowy nowej hali i wyposażenia szacowany jest na 15 mln zł. Grupa Fürstenberg Holz specjalizuje się w produkcji drewfot. Paweł Ziółek nianych opakowań, stosowanych głównie w branży motoryzacyjnej i medycznej. Rocznie produkuje około 750 000 sztuk opakowań. Dostarcza także słupy drewniane wiodącym przedsiębiorstwom telekomunikacyjnym jak Nokia czy Telekom. RAUTE WOOD Uruchomienie nowej prasy firmy Raute Wood pozwoliło fabryce w Piszu wzbogacić dotychczasową ofertę o większy format sklejek, które w sprzedaży dostępne są już od lipca. W lipcu bieżącego roku w fabryce Sklejka Pisz Paged SA, należą- Planowany schemat technologiczny. Główne składowe linii: 1. Podawanie kłód. 5 i 6 Umiejscowienie traka. 11. Wielopiła. 16. Obrzynarka. Pozostałe: rolki lub podajniki. Ciąg suszarń i biociepłownia w Gorlicach zmniejszenie ilości połączeń między arkuszami sklejki. Zwiększonymi formatami zainteresowany jest również przemysł motoryzacyjny, wykorzystujący sklejki do zabudowy naczep oraz konstrukcji podłóg pojazdów. Biofactory z Gorlic otrzymało w lipcu pozwolenie na użytkowanie nowo wybudowanego budynku biociepłowni z kotłem na biomasę o mocy 2 MW i zbiorni- cej do Grupy Paged, uruchomiono nową inwestycję. Jest to prasa wielopółkowa firmy Raute Wood, która umożliwia produkcję skle- kiem paliwa. jek o zwiększonych wymiarach. Dzięki temu oferta firmy została wzbogacona o sklejki w formatach 1550 x 3350 mm. Inwestycja ta była częściowo sfinansowana środkami z emisji akcji — Oferujemy większe arkusze zarówno sklejek liściastych, jak serii B, wyemitowanymi w 2012 roku w ramach oferty prywatnej, wiedzią na oczekiwania szczególnie ze strony klientów z sektora motoryzacyjnego oraz budowlanego. Standardowe sklejki dostępne są na rynku w arkuszach o wymiarach: 2500 x 1250 mm, 1250 x 2500 mm, 1530 x 2230 mm, 1500 x 2500, 1500 x 3000 mm oraz 1220 x 2440 mm. W budownictwie, szczególnie w konstrukcjach ścian i stropów, pojawiło się jednak zapotrzebowanie na większe formaty, pozwalające na 12 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT fot. Paweł Ziółek i iglastych — mówi Paweł Ziółek, specjalista ds. sprzedaży i marketingu Sklejka Pisz Paged SA. — Innowacyjny format jest odpo- fot. Biofactory Nowa prasa w Piszu Planowany schemat technologiczny — główne składowe linii. przed giełdowym debiutem na rynku NewConnect. Wartość nakładów na inwestycję to około 1,49 mln zł (w tym leasing maszyn 260 000 zł). Inwestycja jest objęta refinansowaniem ze środków unijnych z programu POLSEFF. Uruchomienie biociepłowni jest jednym z etapów realizacji strategii spółki, który polega na rozpoczęciu produkcji wyrobów z drewna wysokogatunkowego, z wykorzystaniem własnej energii ciepłej, pozyskiwanej w bardzo efektywny sposób. Nowa kotłownia zasilać będzie między innymi kompleks suszarni oddanych do użytku w lipcu. w w w. pr z emysld r z e w ny. eu | 13
  8. 8. INWESTYCJE TEKST: INWESTYCJE mgr inż. Wojciech kosycarz Kronospan buduje trzy fabryki OSB. jedną w Polsce Prezydent Aleksander Łukaszenka jest orędownikiem ZGODA KOMISJI O planach budowy fabryki płyt drewnopo- Programu Innowacyjna Gospodarka. budowy nowych zakładów drzewnych na Białorusi. EUROPEJSKIEJ NA DOFI- chodnych przez Kronospan OSB sp. z o.o. Co przekonało oceniających projekt? Między Kronospan może cieszyć się jego osobistym poparciem dla w Strzelcach Opolskich mówiło się już od mo- innymi fakt, że w ramach projektu utworzony swoich inwestycji. mentu rejestracji spółki w 2007 roku, jednak zostanie dział badawczo-rozwojowy, a także spowolnienie gospodarcze wywołane ogólno- planowane jest nawiązanie trwałej współpracy W STRZELCACH OPOLSKICH światowym kryzysem, spowodowało odsunię- z Instytutem Technologii Drewna. Docelowo, TO POLSKI PRECEDENS. cie w czasie decyzji o rozpoczęciu inwestycji. na bazie powstałego w ramach projektu działu Teraz pojawiły się nowe okoliczności, które B+R, beneficjent planuje utworzenie centrum ułatwiły podjęcie decyzji – pieniądze, po które badawczo-rozwojowego o zasięgu międzyna- GRAMU INNOWACYJNA można sięgnąć w ramach środków unijnych. rodowym, w którym będą się odbywały wszel- GOSPODARKA, WSPARCIA Trzeba było jednak przekonać do tego Komisję kiego typu prace, prowadzące do poszukiwania Europejską. nowych zastosowań płyt OSB. Komisja Europejska 10 kwietnia 2013 roku wy- Projekt „Budowa zakładu w oparciu o innowa- dała decyzję zatwierdzającą dofinansowanie ze cyjną technologię płyt wiórowych orientowa- POCZYNIONO ZE WZGLĘDU środków UE dla projektu realizowanego przez nych”, wdrażany przez Kronospan OSB, polega NA INWESTYCJĘ O DUŻYM Kronospan OSB. To pierwsza decyzja KE dla na budowie nowej fabryki i wdrożeniu innowa- dużych projektów realizowanych przez przed- cyjnej technologii produkcji nowoczesnych płyt siębiorstwa w ramach Działania 4.5 Wsparcie wiórowych orientowanych o udoskonalonej inwestycji o dużym znaczeniu dla gospodarki, jakości powierzchni. Produkt znajdzie zasto- NANSOWANIE BUDOWY FABRYKI KRONOSPAN OSB ZNACZENIU DLA GOSPODARKI. FABRYKA POWSTA- Iwona Wendel, podsekretarz stanu w Ministerstwie Rozwoju Regionalnego: i innych przegród. Inwestycja realizowana jest Poważne plany rozbudowy mocy produkcyjnych, głównie płyty OSB, kon- w Strzelcach Opolskich (województwo opol- cern wiąże z rynkami wschodnimi. skie). Fabryka ma stanąć na terenach po- Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju (EBOR) podpisał dwie długotermi- między Strzelcami Opolskimi a Rozmierką, nowe pożyczki, które zapewnią 190 mln euro na budowę przez Krono- tuż obok istniejącego już zakładu, w którym span nowych zakładów produkcyjnych w Rosji (płyty wiórowe) i na Białorusi wytwarza się panele podłogowe. Wartość cał- (OSB). Oba zakłady mają wykorzystywać do produkcji surowiec drzewny, kowita inwestycji wynosi ponad 432 mln zł, traktowany dotychczas jako odpad, co ma przyczynić się do propagowa- a dofinansowanie z Programu Innowacyjna nia zrównoważonej gospodarki leśnej. Taka strategia wpisuje się w cele Gospodarka – około 125 mln zł. Umowa dotacji EBOR, szczególnie wobec zasobnych w lasy krajów Europy Wschodniej. z Ministerstwem Gospodarki została podpisana Zakład Kronospanu, powstający w specjalnej strefie ekonomicznej w Mo- w sierpniu bieżącego roku. hylewie na Białorusi, będzie pierwszą fabryką OSB w tym kraju. Jej zdol- – W umowie zawarto informację, że nasza firma ność produkcyjna ma wynieść około 500 000 m3 płyt rocznie. Zostanie tu zatrudni docelowo co najmniej 200 osób – mówi NIE JUŻ ZA 2 LATA. Zakład w Polsce to jedna z wielu inwestycji planowanych przez Kronospan. wykorzystana technologia firmy Diffenbacher. Linia może zostać uruchomiona już we wrześniu 2014 r. Alex Zvertowski, szef Kronospan Bialoruś, twierdzi, że 80% płyt OSB, wy- nia inwestycji. Jeśli wszystko pójdzie zgodnie DUŻE PODMIOTY. WYJĄTEK czeniem do wykańczania wnętrz, ścian, sufitów – Obecnie jesteśmy na etapie przygotowa- NIE OTRZYMYWAŁY TAK KRONOSPAN NA WSCHODZIE Dorota Szpojda, rzecznik prasowy Kronospanu. DOTĄD, W RAMACH PRO- sowanie w przemyśle budowlanym, z przezna- produkowanych w nowym zakładzie, będzie eksportowane do Rosji, nato- z naszymi planami, to w 2015 roku zamierzamy mias 20% ma zaspokoić lokalny rynek, eliminując w ten sposób koniecz- rozpocząć produkcję. ność importowania płyt budowlanych m.in. z Polski. Z dużym zadowoleniem przyjmujemy wydanie przez KE decyzji zatwierdzającej wsparcie Grupa Kronospan Polska, w skład której obec- Drugi, nowy zakład Kronospanu - finansowany w ramach pożyczki EBOR - dla projektu. Pozytywne zakończenie procesu oceny świadczy o tym, że udało nam się nie wchodzi 10 zakładów, jest polskim liderem powstanie prawdopodobnie do końca 2014 r. w Baszkirii (Rosja) i będzie branży wyrobów drewnopochodnych. Zakłady produkował około 300 000 m3 płyt wiórowych rocznie. Inwestycja obejmuje w Polsce produkują między innymi płyty wióro- również utworzenie parku przemysłowego do dalszej obróbki drewna o wy- we, MDF, HDF, płyty Kronoart, panele ścienne dajności 2,5 mln m3 drewna rocznie. technologiczna, lecz także rozpocznie się tak ważna dla nas działalność badawczo-rozwojo- i sufitowe oraz listwy wykończeniowe. Łącznie, Kolejny duży projekt Kronospanu w Rosji wiąże się z uruchomieniem pro- wa beneficjenta oraz współpraca z polską jednostką badawczą. w zakładach Grupy w Polsce, bezpośrednie dukcji płyt OSB w istniejącym już zakładzie w Egorievsku (region moskiew- zatrudnienie znajduje ponad 2500 osób, a po- ski), specjalizującym się obecnie w produkcji płyt wiórowych i MDF. przekonać KE o istotnym znaczeniu przedsięwzięcia dla konkurencyjności i innowacyjności polskiej gospodarki. Dzięki jego realizacji nie tylko zostanie uruchomiona innowacyjna linia średnio, na rzecz Kronospan pracuje kolejnych 15 000. 14 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT w w w. pr z emysld r z e w ny. eu | 15
  9. 9. inwestycje TEKST: inwestycje mgr inż. Wojciech kosycarz METRYKA INWESTYCJI: INNOWACJE W PRODUKCJI PALET? CMC NAZWA FIRMY: CMC ADRES: postawił na roboty ANDRYCHÓW INWESTYCJA: LINIA DO PRODUKCJI PALET DOSTAWCY TECHNOLOGII: CAPE, FANUC, TESTO WYDAJNOŚĆ PRODUKCJI: Wbrew obiegowej opinii, że konstrukcja palet nie wymaga skomplikowanych procesów produkcyjnych, w fabryce w Andrychowie pracuje innowacyjna na skalę europejską, całkowicie zautomatyzowana linia, oparta na pracy robotów. Zakład firmy CMC w Andrychowie zbudowano od podstaw na działce o powierzchni 43,5 tys. m2. w ciągu zaledwie roku. Tak szybka realizacja była możliwa dzięki płynnemu finansowaniu, w tym także w części ze środków unijnych, w ramach programu Innowacyjna Gospodarka. — Dofinansowanie unijnie, w wysokości około 30% kosztów, pozwoliło nam na większy rozmach tej inwestycji — mówi Zbigniew Marek, współwłaściciel firmy CMC. - Gdybyśmy mieli realizować ją tylko ze środków własnych, być może szukalibyśmy różnych oszczędności np. decydując się na zakup linii używanej. Na pewno bez unijnego wsparcia budowa nie trwałaby tak krótki i sprawnie. Decyzja o budowie zakładu zapadła w 2010 roku. Głęboki kryzys, jaki ogarnął wówczas gospodarkę światową, nie był najlepszym prognostą dla dalszych wzrostów w zużyciu palet. Ryzyko było więc spore. — Pomimo kryzysu, nasz zakład produkcji palet w Kętach pracował na pełnych obrotach i już wtedy mieliśmy w planach jego rozbudowę. Mając jednak możliwość sięgnięcia po dofinansowanie ze środków unijnych, musieliśmy nieco skorygować nasze plany, zgodnie z wymaganiami stawianymi przez program dotacji - wyjaśnia Zbigniew Marek. W tej sytuacji najlepszym rozwiązaniem okazała się budowa nowego zakładu, w nowej lokalizacji. Te wymagania to przede wszystkim innowacyjność (będąca podstawą dotacji) i procedury przetargowe, na podstawie których wyłania się wykonawców i dostawców dla nowej inwestycji. — Słowo innowacyjność w kontekście produkcji palet może brzmieć groteskowo, ale udało nam się postawić linię produkcyjną niezwykle nowoczesną, całkowicie zautomatyzowaną i innowacyjną na skalę światową, obsługiwaną przez trzech pracowników, nie licząc operatorów wózków widłowych - mówi Zbigniew Marek. — Ważnym elementem projektu inwestycyjnego jest również uruchomienie centrum badawczo-rozwojowego, pierwszego takiego ośrodka w branży paletowej w Polsce. Procedury przetargowe — wymagane przez program dotacji — zdeterminowały fakt, że wszystko, co powstało w ramach nowej inwestycji, jest zupełnie nowe, zaczynając od reprezentacyjnych budynków hali i biurowca, których nie sposób nie dostrzec jadąc obwodnicą Andrychowa, przez nowoczesną kotłownię z rębakiem, wysokowydajną, zrobotyzowaną linię produkcji palet aż po suszarnie. Kocioł o mocy 4 MW, spalający biomasę drzewną, dostarcza ciepło na potrzeby technologiczne: do suszenia i sterylizacji palet. Jako paliwo służą zrębki zużytych i zniszczonych palet rozdrobnione w rębaku o wydajności 1,5 tony/h. Wytworzone ciepło wykorzystywane jest głównie przez komory suszarnicze z opatentowanym systemem obróbki termicznej. Drewniane elementy do produkcji palet, docięte już na wymiar, trafiają do Andrychowa z tartaków w Oleszycach i Ujściu, należących do CMC. Linia montażu palet, którą zainstalowano w nowej hali produkcyjnej w Andrychowie, pracuje z wydajnością około 9 000 palet na dobę. Została ona dostarczona przez hiszpańską firmę CAPE, 180 TYS. PALET MIESIĘCZNIE KOSZT INWESTYCJI: 36 MLN ZŁ DOFINANSOWANIE UE: 12 MLN ZŁ INNE ZAKŁADY NALEŻĄCE DO FIRMY: KĘTY, MARYNIN, UJŚCIE GORLICKIE, OLESZYCE Reprezentacyjny budynek biurowy i hala produkcyjna, a w niej najnowocześniejsza linia produkcji palet w Polsce, a nawet w Europie. Najbardziej innowacyjny jest automatyczny system podawania elementów paletowych do linii zbijania. Charakterystyczne, żółte roboty marki Fanuc zastąpiły pracę fizyczną ludzi, poprawiając bezpieczeństwo i jakość produkcji. >> 16 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT w w w. pr z emysld r z e w ny. eu | 17
  10. 10. INWESTYCJE INWESTYCJE Cała linia produkcyjna, dostarczona przez hiszpańską firmę CAPE, została skonfigurowana specjalnie pod wymagania CMC. Automatyczny system obracania palety na linii montażu. Podciśnieniowy system przenoszenia palet eliminuje ryzyko ich uszkodzenia, jak to bywa w przypadku przenośników łańcuchowych czy rolkowych. Zanim gotowa paleta trafi do sztaplarki przechodzi przez czujne oko dwóch kamer, przekazujących obraz 3D. Dzięki temu eliminiwane są europalety nie spełniające norm pod wględem jakości surowca czy rozstawu wsporników. 18 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT która skonfigurowała ją specjalnie na potrzeby zakładu. Zamontowano w niej — po raz pierwszy na świecie — innowacyjny system podawania elementów. Po ich odebraniu — aż do powstania gotowej palety — wszystkie procesy przebiegają w sposób automatyczny, przy wykorzystaniu skanerów, kamer i robotów. Największy podziw budzi praca robotów marki FANUC, których żółte ramiona z chwytakami ze swobodą przenoszą poszczególne elementy, odciążając pracowników od fizycznej pracy, ale też zapewniając znacznie większe bezpieczeństwo transportu wyrobu, niż w przypadku podajników rolkowych. Ścisłe kryteria jakościowe surowca — szczególnie w produkcji europalet — wymagają stałej kontroli produkcji i eliminacji elementów nie spełniających wymagań. Dlatego też w linii tuż przed sztaplarką znajduje się skaner kontroli jakości. Gotowa paleta przesuwa się pod okiem dwóch kamer, przekazujących obraz 3D. — Gdy zostanie wykryty zły rozstaw klocków, czarna deska, lub inne niedopuszczalne wady, zaraz za skanerem paleta jest odrzucana — wyjaśnia Zbigniew Marek. Dzięki nowej inwestycji w Andrychowie firma CMC utrwaliła swoją pozycję lidera w produkcji palet w Polsce. Jak podkreśla Zbigniew Marek — dziś cały świat korzysta z polskich palet w obrocie towarowym, a my możemy szczycić się tym, że ich jakość jest na najwyższym poziomie. Zbigniew Marek, współwłaściciel CMC Wzrost mocy produkcyjnych, związany z budową nowego zakładu, spowodował, że nasze tartaki nie są w stanie zaspokoić wewnętrznego popytu na drewno paletowe, dlatego spore ilości surowca dokupujemy od okolicznych tartaków. Planujemy jednak budowę nowej linii przetarcia drewna średniowymiarowego w tartaku w Oleszycach, dedykowaną właśnie produkcji elementów paletowych. CNC | ROBOT | ROBOMACHINE FANUC to światowy lider innowacyjnej robotyki i technologii CNC, wspierający swoich klientów w budowaniu przewagi konkurencyjnej na światowych rynkach. Jako jedyny w branży wszystkie produkty oraz ich komponenty opracowuje i wytwarza w swoich zakładach produkcyjnych w Japonii. Produkty FANUC wyróżniają się inteligencją, ekstremalną precyzją, funkcjonalnością oraz wysokim wskaźnikiem niezawodności. FANUC, jako pionier w dziedzinie rozwoju numerycznych urządzeń sterujących, sukcesywnie przyczynia się do ogólnoświatowej rewolucji w zakresie automatyzacji procesów wytwórczych. Witamy w żółtym świecie. Jeden dostawca, nieskończone możliwości FANUC Robotics Polska Sp. z o.o. Ul. Tyniecka 12 52-407 Wrocław w w w. pr z emysld r z e w ny. eu | 19 WWW.FANUC.EU
  11. 11. INWESTYCJE TEKST: INWESTYCJE marek gajowniczek W tartaku Zbiersk trwa instalacja nowej linii przetarcia, która podwoi dotychczasowe moce produkcyjne zakładu. Projekt i funkcjonalności linii to wynik wieloletnich doświadczeń prezesa Ryszarda Webera i współpracy z polskimi dostawcami maszyn: ZBD Madrew i Stravis. rynku i uznałem, że warto wybrać polskie firmy, które w ostatnim czasie poczyniły sporu postęp, a wciąż są dość przystępne cenowo w porównaniu do zagranicznych propozycji. Z podajnika poprzecznego kłody trafiają na podajniki wzdłużny z bramką pomiarową, gdzie badana jest ich miąższość. W ten sposób do korowarki i linii przetarcia trafiają już tylko kłody o prawidłowych wymiarach. Pozostałe są odrzucane. Serce lini — czyli trak tarczowy — pochodzić będzie z firmy Stravis z Brodnicy. Jest to trak dwuwrzecionowy TTLG32, przecierający kłody o średnicy 100—320 mm i długości 1,2—3 metrów. Charakteryzuje się bardzo dużą wydajnością, dochodzącą do 22 m3 na godzinę. Planowana wydajność produkcyjna całej linii przetarcia montowanej w Zbiersku wynosi około 100 m3 drewna okrągłego na jedna zmianę. — Jest to dwukrotnie więcej niż jesteśmy w stanie przetrzeć obecnie, przy identycznej obsadzie produkcyjnej ośmiu osób — dodaje Ryszard Weber. Trak Stravisa jest konstrukcją bardzo wytrzymałą i dostosowaną do polskich warunków, w tym także atmosferycznych. — System gąsiennicowego przesuwu >> MASZYNY TARTACZNE KOMPLETNE LINIE TECHNOLOGICZNE DO PRZETARCIA DREWNA ŚREDNIOWYMIAROWEGO ZA POMOCĄ PIŁ TARCZOWYCH STRAVIS Arkadiusz Pankowski Ul. Ustronie 20, 87-300 Brodnica kom. 600 396 690 / kom. 660 767 589 / tel. 56 47 78 920 www.brodpol.com www.stravis.pl / www.brodpol.com .pl www.brodpol. e-mail: stravis stravis@wp.pl Ze zdwojoną mocą Więźba dachowa, łaty, kontrłaty — to wciąż tradycyj- zwiększenie wydajności — mówi Ryszard Weber. ny program produkcyjny polskich tartaków. Ale tartak Koncepcję projektową nowej linii prezes tartaku, rozwijał w Zbiersku koło Kalisza, dzięki współpracy strategicznej od dłuższego czasu. z firmą Drewpal, wyspecjalizował się głównie w produk- — Trzeba było uwzględnić specyfikę surowca śre- cji elementów paletowych. Miesięcznie, na „starej linii”, dniowymiarowego, który przecieramy, wyrobów, które przecierano około 900 m surowca średniowymiarowe- chcemy produkować czy układ istniejących urządzeń go. i hal — mówi Ryszard Weber. — Zanim wybraliśmy — Nadszedł czas na nową inwestycję ze względy na firmy, które będą realizować tę inwestycję, długo przy- konieczność nie tylko modernizacji przetarcia, lecz także glądałem się różnym technologiom oferowanym na 3 20 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT NOWOŚĆ 2013 TRAK TARCZOWY TTLG NOWOŚĆ 2013 PILARKA FORMATOWA PFPII DO PRYZM w w w. pr z emysld r z e w ny. eu | 21
  12. 12. INWESTYCJE i pneumatycznego docisku przecieranego materiału, dają bardzo w 1,5 sekundy kapują pryzmę i w automacie wpuszczają ją do pewne trzymanie nawet w najgorszych, zimowych warunkach — wielopiły — chwali rozwiązanie Arkadiusz Pankowski. mówi mówi Arkadiusz Pankowski z firmy Stravis. — Nowością, Sformatowana pryzma trafia do wielopiły dwuwałowej PW16,5 jaką wprowadziliśmy w tym roku, jest innowacyjny system odbioru o dość duży spektrum wysokości cięcia od 15 do 165 mm. pryzmy, niedostępny w rozwiązaniach konkurencyjnych firm. Prędkość posuwu maszyny wynosi do 28 m/min. Po rozpuszczeniu pryzmy, deski boczne i oflisy są od siebie oddziela- - Wielopiła ta ze względu na specyficzne parametry jest dedy- ne i przekazane na przenośnik rolkowy do obrzynarki. kowana głównie przetarciu drewna na cele produkcji programu Pryzma z traka trafia najpierw do pilarki formatowej a dopiero potem ogrodowego i właśnie opakowań, takich jak palety — mówi do wielopiły. Arkadiusz Pankowski. — Transport pryzm wewnątrz maszyny — Zaletą takiego rozwiązania jest możliwość formatowania pryzmy odbywa się za pomocą napędzanych czterech par walców, które w linii, gdyż to pryzma jest formatowana a nie deska - dodaje Ryszard przeciągają materiał przez piły osadzone na dwóch równoległych Weber. wałach wrzeciennika. Służy do tego specjalna pilarka formatowa PFP do automatyczne- Oprócz linii przetarcia w Tartaku Zbiersk budowana jest także go cięcia pryzm na długość. To również autorskie rozwiązanie firmy nowa kotłownia na biomasę firmy Jardrew. Wytworzona przez nią Stravis. Pozwala ono na znaczne przyspieszenie procesu przetarcia, energia z odpadów tartacznych zasili suszarnie. Inwestuj w do bre relacje! NS IC BL TIO LA ENCJE RE R KONFE PU ANIA SPOTK redukując pracę dwóch pracowników. OWE BIZNES USZE GI KATALO ACJE ENT WWW Z PRE Ma³gorzata Część linii odpowiedzialną za sortowanie wstępne kłód, korowanie i podanie surowca do hali traków przygotował Madrew ze Szczecinka. PIENIA WYSTĄ Wnorowska ISMA ZASOP C OWE KI FIRM GAZET JUBILE - Zamocowaliśmy szereg regulowanych pił na wspólnej ramie, które PUBLIKACJE ZNE PUBLIC MA REKLA OWE BRANŻ POZNAJ CAŁY ZAKRES NASZYCH MOŻLIWOŚCI FORESTOR COMMUNICATION JEST PIERWSZĄ W EUROPIE AGENCJĄ, SPECJALIZUJĄCĄ SIĘ Dzięki nowej kotłowni na biomasę, W KOMUNIKACJI MARKETINGOWEJ SEKTORA LEŚNO-DRZEWNEGO. instalowanej przez firmę Jardrew, do ZNAJOMOŚĆ PROBLEMÓW BRANŻY, SPECYFIKI RYNKU I PRODUKTÓW, PODMIOTÓW I INSTY- suszarni popłynie energia uzyskana TUCJI OTOCZENIA BIZNESU POZWALA SKUTECZNIEJ WDRAŻAĆ NAJLEPSZE ROZWIĄZANIA ze spalania odpadów tartacznych. Z ZAKRESU KOMUNIKACJI, ZWIĘKSZAJĄC JEDNOCZEŚNIE POZYCJĘ RYNKOWĄ I ROZPOZNAWALNOŚĆ MARKI KLIENTÓW. WWW.FORESTOR.PL 22 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT FORESTOR COMMUNICATION, UL. ŁUKOWA 9 LOK. 79, 02-767 WARSZAWA, TEL. 609 192 635 w w w. pr z emysld r z e w ny. eu | 23
  13. 13. INWESTYCJE INWESTYCJE TEKST: dr MAŁGORZATA WNOROWSKA STANDREW W I PÓŁROCZU 2013 ROKU: 5 592 000 zł przychody ze sprzedaży Potrzebujemy więcej surowca wysokiej jakości 297 00 zł zysk ze sprzedaży 439 000 zł zysk na działalności operacyjnej Standrew to prężnie działająca, rodzinna firma tartaczna, która konsekwentnie realizuje założony plan rozwoju. Publiczna emisja akcji na rynku New Connect — choć okazała się sukcesem — nie była celem samym w sobie, lecz narzędziem do realizacji tego planu. TEN PROFIL NAS ZADOWALA Dalszy przerób nie oznacza przekra- „Nasz zakład stawia przede wszystkim na wysoką jakość swoich wyrobów. Cały czas dążymy do optymalizacji procesów produkcyjnych, by były one efektywne i zaspakajały w pełni potrzeby naszych klientów. Jesteśmy nowoczesnym zakładem z bardzo elastycznym procesem produkcyjnym i jesteśmy w stanie zaspokoić każde potrzeby poprzez odpowiednie planowanie danych cyklów produkcyjnych”. i wysokich kompetencjach swojego zespołu, głównie w zakresie pozyskania wysokiej czania granicy produkcji półfabrykatów. jakości surowca do produkcji. Standrew znalazł swoją niszę, skupiając — Zakup surowca drzewnego liściastego się na produkcji tarcicy, fryzów i lameli w wysokich klasach jakości jest bardzo z drewna liściastego, głównie na potrzeby trudny — wyjaśnia Tomasz Stankiewicz. producentów mebli i podłóg. Firma jest — Wkładamy wiele wysiłku w pozyskanie dostawcą komponentów drzewnych m.in. pożądanego materiału, który pozwoli nam dla Barlinka, ale — jak zapewnia Tomasz zachować ciągłość dostaw. Stankiewcz — sam podłóg nie zamierza Nad całym procesem pracuje szereg osób, produkować. które mają za zadanie odszukanie surowca — Od lat specjalizujemy się w przerobie w danym leśnictwie, następnie — poprzez drewna i ten profil w pełni nas zadawala wizję lokalną i oględziny surowca — do- - mówi. - Nie mamy w planach zmiany konują wyboru i rezerwacji odpowiednich specjalizacji czy też wdrażania nowych nitek kłód. Podczas dostawy surowca jeszcze W tartaku Standrew, mieszczącym się w Hucie Szklanej koło Krzyża Wielkopolskiego, produkcyjnych, wymagających wyspecjali- raz identyfikują dany materiał, odpowiednio trwa modernizacja hal produkcyjnych. Trudności z zakupem surowca, zarówno pod zowanych ciągów technologicznych, czyli klasyfikują i oceniają jakość, by na koniec względem wolumenu, jak i jakości powodują, że tartak przeciera około 900–1200 m3 takich, które są konieczne do produkcji przekazać do przetarcia. surowca okrągłego miesięcznie pracując z wydajnością zaledwie 2/3 swoich możliwości. desek trójwarstwowych. Przemysł parkie- — Proces jest czasochłonny i kosztowny, Dlatego zarząd tej rodzinnej firmy — ojciec i syn, Edward i Tomasz Stankiewiczowie ciarski jest wysoko rozwinięty i mamy wielu lecz tylko w ten sposób można kupić suro- — zdecydował się w pierwszej kolejności zainwestować w dalszy przerób, który po- odbiorców zarówno w kraju jak i za granicą, wiec wysokiej jakości — zaznacza prezes. zwoli uzyskać produkty o wyższej wartości dodanej. W sierpniu ukończono modernizację dla których będziemy produkować zarówno Spółka zaopatruje się w drewno okragłe nie zespołu suszarń. We wrześniu rozpoczęto instalację włoskich maszyn do obróbki drewna drobne elementy oraz fryzy, jaki i tarcice tylko w Polsce, lecz także importując go i produkcji lameli. czy też wierzchnią warstwę desek podłogo- z Ukrainy. Część materiałów nabywana jest - Dzięki nowoczesnej i wydajnej linii, zdolności produkcyjne wzrosną kilkukrotnie przy wych, jaką jest lamela. również w postaci półproduktów i półfabry- dużym obniżeniu kosztów produkcyjnych, co znacząco poprawi dochodowość spółki — zdradza Tomasz Stankiewicz.— Dalsze inwestycje uzależnione są od dostępności dla naszego sektora dotacji unijnych w latach 2014-2017. PRZEWAGA KONKURENCYJNA Swoją przewagę konkurencyjną Standrew buduje przede wszystkim na doświadczeniu 24 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT katów, które zasilają bieżącą produkcję i są w dalszym stopniu przetwarzane. TOMASZ STANKIEWICZ prezes zarządu Standrew SA 160% W GÓRĘ Emisja walorów spółki na rynku NewConnect w lipcu br. była dość ryzykowna ze względu na okres wakacyjny, osłabienie gospodarcze i relatywnie trudniejsze pozyskanie inwestorów dla biznesu drzewnego (w porównaniu do innych branż). Mimo to, wykres giełdowy Standrewu w ciągu dwóch miesięcy wspiął się w górę a cena za akcję wzrosła o 160% w porównaniu do ceny z dnia debiutu. — W NewConnect zobaczyliśmy potencjał, który może przyczynić się do rozwoju naszego biznesu - mówi Tomasz Stankiewicz, który zdaje sobie sprawę, że publiczna emisja akcji może być zagrożeniem dla zachowania rodzinnego charakteru spółki, w przypadku odsprzedaży akcji przez członków. — Decydując się na przekształcenie w spółkę akcyjną, wielokrotnie rozważaliśmy takie możliwości — mówi. — Na dzień dzisiejszy jednak nie chcemy utracić naszego rodzinnego charakteru. Nie mamy również w planach odsprzedaży swoich akcji i wycofania się ze spółki. Wręcz przeciwnie, dążymy do umocnienia naszych pozycji. Mamy jeszcze dużo do zrealizowania. w w w. pr z emysld r z e w ny. eu | 25
  14. 14. TEKST: innowa c j e I nno wa c j e marek gajowniczek Przykładowe ceny ofensywa na rynku płyt budowlanych [zebrano we wrześniu 2013] W tej skomplikowanej marketingowo walce Płyta OSB-3 o rynek budowlany, między OSB a płytami wiórowymi typu P5, pojawił się niespodziewanie grubość: 21 mm, zupełnie nowy gracz. wymiary: 2500 mm x 1250 mm, Dzięki dotacjom unijnym firma Quartec urucho- cena: 94 zł miła we Wszemirowie koło Wrocławia produkcję gdzie?: Leroy Merlin płyt kompozytowych c-c (cementowo-celulozowych). – Płyta QSB, TYP P5 To prawdziwy, niemożliwy do tej pory do osiągnięcia, czwarty wymiar w budownictwie grubość: 22 mm, – uważa Remigiusz Zabolski, dyrektor ds. sprze- wymiary: 2514 mm x 1250 mm, daży i marketingu w firmie Quartec, wróżąc tym cena: 99 zł samym koniec kariery płyt OSB. Trwa walka o rynek zbytu dla płyt drewnopochodnych w obszarze budownictwa. Z silną pozycją płyt OSB próbują zmierzyć się producenci płyty wiórowej typu P5 (w tym także QSB, MFP) oraz płyt cementowo-wiórowych. gdzie?: Leroy Merlin Czy marketingowe regułki, którymi wcześniej udało się producentom MFP zaczarować dotych- Płyta MFP czasowych odbiorców OSB, teraz mogą zaszko- grubość: 22 mm, dzić także płytom P5? Pojawienie się płyty OSB na polskim rynku od razu spotkało się z jej entuzjastycznym przyjęciem. P5. Producent rozpoczął kampanię marketingową Zapotrzebowanie na materiał konstrukcyjny do opartą na atrakcyjnej cenie oraz zdecydowanym szybkiej zabudowy, o wysokich parametrach wytrzy- przekazie medialnym, że „płyta ma bardzo dobre małościowych i relatywnie niskich cenach, zderzyło parametry się wówczas z dobrą koniunkturą na polskim rynku rach przekraczające założenia dla normy OSB-3”. budowlanym do tego stopnia, że płyty OSB po prostu Po niedługim czasie na polskim rynku pojawiła się brakowało. płyta QSB firmy Kronospan. Myląca nazwa mogła Rynek mógł pójść wówczas w dwóch kierunkach – sprawić wrażenie, że jest to typowa płyta o orien- zwiększyć podaż płyt OSB przez rozbudowę mocy towanych wiórach, tymczasem płyta QSB jest (tak produkcyjnych, utrzymać niską podaż i podnieść jak MFP) jednowarstwową płytą wiórową o wysokiej cenę, lub też... zaproponować alternatywne wyroby. gęstości typu P5. Producent podkreśla jednak, że: Pierwszy scenariusz zaczął realizować Kronopol, – Głównym standardem produkcyjnym jest norma uruchamiając w 1997 roku cena: 93,86 zł >> która uruchomiła w Polsce produkcję płyty MFP typu wytrzymałościowe, w wielu gdzie?: Polskie Składy Budowlane obsza- cja odnosi się do innych standardów, takich jak EN 13986: Zharmonizowana Norma Europejska dla płyt z inicjatywy Kronospanu, choć jej budowę przesunię- drewnopochodnych do zastosowania w budownic- to w czasie. Jest wysoce prawdopodobne, że zosta- twie. nie uruchomiona już za dwa lata (czytaj więcej na str. Bardzo skuteczny marketing płyt typu P5 (prowa- 14), ale czy to nie za późno? dzony głównie przez Pfleiderer) wytworzył na polskim Największy boom na płytę OSB, który miał miejsce rynku spore zapotrzebowanie na wilgocioodporne pod koniec lat 90-tych, nie został niestety wykorzy- płyty budowlane. Prócz marek MFP i QSB, na rynku stany przez producentów tej płyty w Polsce. Bliższy pojawiły się – produkowane w Mielcu – po prostu realizacji okazał się zatem drugi scenariusz, że przy „płyty typu P5” charakterystycznie barwione na zielo- popycie przewyższającym znacznie podaż, ceny płyt no dla odróżnienia od płyty meblowej P2. o orientowanych wiórach diametralnie wzrosną. To Tajemnicą poliszynela jest podział rynku dystrybuto- był wyraźny sygnał dla konkurencji. Wzrósł import rów. W Leroy Merlin znajdziemy OSB i płytę QSB, ale z Europy Zachodniej oraz z nowych fabryk zbudowa- nie ma MFP. Z kolei w Castoramie czy w składach nych na wschodzie: na Litwie i w Rosji. Mrówka na hasło QSB czy „zielonej P5” handlowcy W 2010 roku ruszyła kontrofensywa firmy Pfleiderer, rozkładają ręce i wskazują półki pełne MFP. UJ Ą EN 312 dla produktów wiórowych, ale specyfika- wstać już kilka lat później w Strzelcach Opolskich N A ST Ę P 26 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT BOWE: OKRE 5 x 30 HD DB M x 235-17 RCICE L TA 0-1800 60 cięcia: 2 wymiar C/D ch A/B/ w klasa MOKRE 00 x 30 WĄSKIE x 165-1 CICE DB TAR 0-1000 80 cięcia: 1 , A/C wymiar /D, A/B /B/C asach A w kl www.standrew.com.pl pierwszą linię pro- dukcji OSB w Żarach. Kolejna fabryka miała po- STA K U P I A S O RT Y M E N T Y D Ę NDREW CE OKRE 5 x 30 TY DB M 0 x 85-6 ELEMEN 1000-25 cięcia: wymiar C/D ch A/B/ w klasa Krzyż 64-761 Wlkp. 83, zklana Huta S 48, 256 41 +48 67 tel: 58 65 l 67 256 .com.p x: +48 fa ndrew ro@sta : biu e-mail : atkowe je dod formac In · · · · , żo cięty cji, dąb świe ecyfika dług sp awy we owe, dost j mochod minowe pełnosa y ugoter dostaw racy dł ółp ość wsp możliw w w w. pr z emysld r z e w ny. eu | 27
  15. 15. I nnowa c j e I nno wa c j e Nowe technologie powodują, że obecnie jesteśmy w stanie wyprodukować takie materiały, o których jesz- tak, gdyż jest to całkiem inne tworzywo niż większość cze kilka czy kilkanaście lat temu nawet nam się nie śniło. materiałów budowlanych, które bazują na cemencie. Z pewnością takim produktem są płyty kompozytowe Najlepszym rozwiązaniem jest zastąpienie płyty OSB c-c (cementowo-celulozowe), które są znacznie bardziej płytą kompozytową c-c, która produkowana jest na użyteczne niż stosowane dotychczas płyty OSB. Płyty bazie cementu, przez co jest idealnym podłożem dla OSB znalazły swoje miejsce w budownictwie, ponieważ większości materiałów budowlanych. Na płytę c-c firmy płyty gipsowo-kartonowe są zbyt słabe do zastosowań Quartec można bezpośrednio kleić płytki ceramiczne, konstrukcyjnych. Płyta OSB ma jednak wiele wad. styropian w systemach ociepleń, jak również szpachlo- Większość materiałów budowlanych bazuje na cemen- wać czy kłaść tynki każdego rodzaju. Co istotne, wy- cie i z tego powodu na płyty OSB nie można bezpośred- trzymałość płyt kompozytowych c-c jest wyższa niż przy nio kleić płytek chemicznych oraz nie można stosować stosowanych płytach OSB, a – co najważniejsze – nowe Produkcję tego innowacyjnego produktu uruchomiono we wrześniu br. na linii fińskiej firmy tradycyjnych systemów ociepleń na bazie BSO. Co wię- płyty są bardziej odporne na wilgoć i można je nazywać Raute Wood. cej, płyt OSB nie można również malować, szpachlować płytami wodoodpornymi. Dodatkowo płyty OSB – pod czy też nakładać na nie tynków gipsowych i cemento- wpływem wilgoci – pęcznieją i zmieniają kształt. Płyty wo-wapiennych bez wcześniejszego, specjalnie przygo- kompozytowe c-c są z kolei nie tylko odporne na wilgoć towanego podłoża. Surowiec, z którego wykonane są nawet po pełnym zanurzeniu w wodzie, lecz także nie- płyty OSB, i technologia produkcji znacznie utrudniają Remigiusz Zabolski, dyrektor ds. sprzedaży i marketingu w firmie Quartec dalsze wykańczanie tego typu materiału. Dzieje się wrażliwe nawet na 100 cykli zamrażania. Sklejka elastyczna z fabryki w Morągu Paged jest pierwszym w Polsce producentem sklejki elastycznej z fornirów brzozowych. — Wprowadziliśmy do oferty sklejkę o grubości 2,5—3 mm, która zamówienia innych formatów. dzięki zastosowaniu specjalnej technologii jest wyjątkowo elastycz- — Odpowiednie zaplecze techniczne umożliwia nam także realizację na. Chętnie sięgają po nią nie tylko producenci mebli czy elemen- zamówień na gotowy, ostateczny wymiar według zamówień klien- tów wyposażenia wnętrz, lecz także stocznie jachtowe, branża tów — dodaje główny technolog. — Jesteśmy też otwarci na pro- Zaletami płyt drewnopochodnych w porównaniu do motoryzacyjna, producenci zabawek — mówi Andrzej Siudziński, dukcję sklejki elastycznej w różnych klasach jakości, w zależności projektantów wykorzystuje naturalny charakter płyty główny technolog Paged Sklejka. od potrzeb klienta i końcowej metody uszlachetniania powierzchni. wych) są ich skład i właściwości wynikające z techno- w swoich aranżacjach (np. Studio Rygalik, Mediateka Sklejkę elastyczną można kształtować na „zimno” bez użycia spe- W odróżnieniu bowiem od firm importujących i handlujących taką logii. Skład, to jest wióry drzewne połączone klejem, Zachęta, Łódź Design Festiwal). Płyta wiórowa będzie cjalistycznych maszyn czy urządzeń , nie pomniejszając jej właści- sklejką, jesteśmy otwarci na stałą współpracę z odbiorcami zgodnie poprawiają niejako naturę, eliminując sęki, różne też lżejsza, co ma znaczenie, jeżeli część prac montażo- wości fizyko-mechanicznych charakterystycznych dla powyższych z wymogami producentów z branży meblowej, szkutniczej, budow- usłojenie – jednym słowem ujednolicają produkt. W ten wych chcemy wykonać samodzielnie lub może wpłynąć grubości. lanej i transportowej. sposób możemy wykorzystać drewno w domu, stwo- pozytywnie na koszty ekipy montażowej. Dzięki niezwykłej łatwości kształtowania, bez konieczności sto- rzyć swoisty mikroklimat i korzystać z jego właściwości. Wpływ na wybór płyty na pewno będzie miało miejsce sowania specjalistycznych form i maszyn w technologii gięcia na Płyta wiórowa na pewno będzie łatwiejsza w zastoso- zastosowania. W wielu przypadkach nie potrzebujemy gorąco, sklejka elastyczna znajduje zastosowanie w podobnych waniu i obróbce niż cementowo-włóknowa. Można ją nadmiaru oferowanych rozwiązań, lecz wystarczy, że aplikacjach co MDF nacinany, jednak w wielu aspektach ma nad obrabiać powszechnie dostępnymi narzędziami, a od- będziemy kierować się zdrowym rozsądkiem i odpowie- nim przewagę. padki zutylizować, co powinno mieć wpływ na wybór my na pytanie czego tak naprawdę potrzebujemy. Przy Przede wszystkim MDF nacinany pozwala na jego uszlachetnienie osób świadomych ekologicznie. W płycie wiórowej wyborze należy przede wszystkim porównać kluczowe tylko z jednej strony i to jedynie w zakresie malowania i okleino- można dowolnie frezować, tworząc nie tylko ściany, Jarosław Strzelczyk product manager Pfleiderer wać w ten sposób na design i otoczenie. Coraz więcej kompozytów cementowo-wiórowych (lub włókno- dla nas parametry techniczne. wania. Sklejka elastyczna z obu stron ma powierzchnię dekora- dachy czy podłogi, lecz także małą architekturę i wpły- cyjną, a piękno naturalnego forniru, stanowiącego jego warstwy zewnętrzne, wystarczy podkreślić bezbarwnym lakierem lub bejcą. Choć płyty OSB są wytwarzane są przez różnych pro- Zaletą sklejek jest także możliwość stosowania przy montażu : ducentów według tej samej normy, to ich jakość, szcze- podobne właściwości do OSB, ale dzięki temu, że zbu- standardowych gwoździ i wkrętów, dlatego można ją mocować do gólnie twardość i sztywność, mogą się znacznie różnić. dowana jest z drobniejszych wiórów, jest sztywniejsza. konstrukcjach szkieletowych z drewna litego o różnych profilach. Doświadczeni budowlańcy dobrze o tym wiedzą, dlate- Ponadto w obu kierunkach ma dużą wytrzymałość na Sklejka elastyczna produkowana jest w Paged Sklejka z cienkich go nie ryzykują i kupują sprawdzone marki. W ofercie zginanie, podczas gdy płyta OSB ma dużą wytrzymałość fornirów brzozowych (0,5—1 mm) prasowanych przy pomocy kleju naszego składu handlowego Paged jest cała gama płyt wzdłuż, ale mniejszą w poprzek włókien. Zaletą płyty o zmniejszonej emisji formaldehydu (0,5 mg/m2 x h ). budowlanych o ulepszonych właściwościach, w tym P5 jest również współczynnik spęcznienia grubości — Stosowane przez nas kleje spełniają rygorystyczne wymogi także płyta P5, wytwarzana w Mielcu i będąca zamien- po 24 godzinach, który jest o 4% mniejszy w stosunku zgodnie ze standardem CARB 2 — mówi Andrzej Siudziński. nikiem płyty OSB. Zielona płyta wiórowa typu P5 to od- do płyty OSB. Wiele takich nowinek trafia do Polski — W niedalekiej przyszłości chcemy wdrożyć w produkcji kleje powiedź producentów na problem z dostępnością płyt z zagranicy, choć ze sporym opóźnieniem. Na przykład o zerowej emisji formaldehydu, co jest szczególnie ważne, OSB, z którym borykaliśmy się jeszcze kilka lat temu. w Belgii, płyty wilgocio- i ognioodporne są produkowa- np. w produkcji mebli mieszkalnych, biurowych czy elementów wy- Okazało się wówczas, że budownictwo charakteryzuje ne od kilkunastu lat. W Polsce są nowością od kilku lat posażenia wnętrz stosowanych w lokalach użyteczności publicznej. spory popyt na wysokiej jakości płyty drewnopochod- i trafiły akurat na okres słabej koniunktury w budownic- Sklejka elastyczna oferowana jest przez Paged Sklejkę w standar- ne, które mają podwyższone właściwości w zakresie twie. Kiedy jednak przyjdzie hossa, na pewno zaintere- dowych formatach: 1250 mm x 2500 mm, ale istnieje możliwość odporności na wilgoć i ogień. Propozycja okazała się Leszek Kozioł, regionalny przedstawiciel Paged SA bardzo konkurencyjna, bo płyta P5 ma rzeczywiście sowanie tymi produktami wzrośnie. 28 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT w w w. pr z emysld r z e w ny. eu | 29
  16. 16. SPRZEDAŻ DREWNA SPRZEDAŻ DREWNA TEKST: dr MAŁGORZATA WNOROWSKA CENA WYJŚCIOWA w przetargach na systemowym e-drewno oraz na aukcjach bieżących e-drewno. Jak ją wyliczyć? NOWA PROPOZYCJA UMÓW DŁUGOTERMINOWYCH Rok w zawieszeniu [cena wyjściowa 2014] = [cena minimalna 2013] – ok. 5% 1,5% na dwa lata OPINIA | BOGDAN CZEMKO, przewodniczący Zespołu Konsultacyjnego Przemysłu Drzewnego wynosi propozycja na 2014 rok wysokości skonta za płatność w formie Propozycje przedstawione przez LP w Sękocinie były przedpłaty lub w terminie krótszym niż 14 dni od oceniane podczas spotkania Zespołu Konsultacyjnego wystawienia faktury zakupu. Przemysłu Drzewnego w dniu 10 września. Zespół jednomyślnie poparł wprowadzenie możliwości podpisywania umów dwuletnich na zakup drewna z puli ofertowej, jako właściwy krok w stronę oparcia całego systemu sprzedaży NOWE PROPOZYCJE OPCJA DWULETNIEJ UMOWY NA DOSTAWY DREWNA, o umowy wieloletnie. Postulat wprowadzenia takiej formy Od tego roku, po zakończeniu procedury zakupów w ramach ZAPROPONOWANA PRZEZ LASY PAŃSTWOWE, sprzedaży przemysł zgłaszał przez wiele lat. Zauważono sprzedaży ofertowej PL-D, przedsiębiorca ma mieć możliwość NIESIE ZA SOBĄ WIELE OGRANICZEŃ. jednak, że nie będą z niego mogły skorzystać firmy rozwo- zawarcia nie tylko umowy rocznej na dostawę takiej ilości surowca, DLATEGO DECYZJA O WYBORZE TEJ FORMY jowe, korzystające z zakupów w ramach puli inwestycyjnej, jaką udało mu się zakontraktować, lecz także umowy dwuletniej. GWARANCJI DOSTAW SUROWCA co jest jego dużą wadą. Zaznaczono też, że aby przedsiębior- Wybór tej drugiej opcji wiąże się jednak z pewnymi ograniczeniami. POWINNA BYĆ PRZEZ KLIENTA DOBRZE PRZEMYŚLANA. stwa drzewne mogły liczyć na oczekiwaną długofalową sta- – Przedsiębiorca w drugim roku obowiązywania umowy zakupuje bilność, zarządzenie DGLP powinno zabezpieczyć ciągłość w PL-D te same ilości drewna, co w roku poprzednim, pomimo systemu, czyli możliwość ponowienia umów wieloletnich zwiększonej średniorocznej wielkości zakupów drewna – zaznacza po zakończeniu pierwszego dwuletniego cyklu. Poza tym, Andrzej Ballaun, dyrektor biura marketingu Dyrekcji Generalnej Dobrowolne, dwuletnie umowy na dostawy surowca „e-drewno”, dla przedsiębiorstw uczestniczących w procedurze d) aukcje internetowe w aplikacji „e-drewno”, sprzedaży drewna na Portalu Leśno-Drzewnym to e) inne aukcje i submisje, nowa propozycja zmian w zasadach, mających obo- f) negocjacje handlowe, wiązywać od przyszłego roku. Z pozoru korzystny g) sprzedaż na podstawie cennika sprzedaży wariant, dający pewność dwuletniego zakontrakto- detalicznej. wania masy, stanowiącej do 70% średniorocznych Przedsiębiorcy zakupów z poprzednich trzech lat, wiąże się jednak w procedurze sprzedaży ofertowej w Portalu Leśno- z istotnymi ograniczeniami. Drzewnym (PL-D) będą mogli również – tak jak uprawnieni do wzięcia udziału TO SIĘ NIE ZMIENI loletnie. Podstawą do wyliczenia zakupów drewna W propozycji zasad sprzedaży drewna na 2014 rok na potrzeby procedur sprzedaży w PL-D jest tak pozostają te same procedury, które były dostępne w zwana historia zakupów we wszystkich procedurach, roku 2013, jak: braku dostawami z innych miejsc powinno mieć priorytet. w pierwszym roku obowiązywania umowy, nie zwiększają ilości Równocześnie zespół stwierdził, że nie widzi uzasadnie- a) sprzedaż ofertowa w Portalu Leśno- cedowania na rok 2014 ma być brany pod uwagę Drzewnym (PL-D) z uwzględnieniem wielkości zaku- okres od 1 lipca 2010 roku do 31 czerwca 2013. pu drewna, Do wielkości zakupów nie wlicza się sortymentów b) sprzedaż ofertowa w Portalu Leśno- drewna opałowego (S4), drobnicy opałowej (M2), Drzewnym (PL-D) dla przedsiębiorców realizujących karpiny opałowej (KO), karpiny przemysłowej (KP), nowe inwestycje, tak zwana pula inwestycyjna, zrębków opałowych (ZO), zrębków energetycznych c) (M2ZE) i balotów (M2BE). nia dla blokady korzystania przez firmy mające dwuletnie opcji umowy dwuletniej dobrze muszą zastanowić się firmy, które umowy z III etapu uzupełniającej sprzedaży ofertowej spełniają warunki uczestnictwa w sprzedaży ofertowej w Portalu (o ile on wystąpi). Wskazano również, że należy z góry prze- Leśno-Drzewnym (PL-D) dla przedsiębiorców realizujących nowe widzieć modyfikację tych rozwiązań po pierwszym okresie inwestycje. Korzystanie z puli inwestycyjnej zwiększa bowiem obowiązywania, gdyż dopiero w praktyce ujawnią się zwią- „historię zakupów” w kolejnym roku procedowania, ale tylko dla przedsiębiorstw podpisujących umowy roczne. uwzględniająca okres trzech lat. W przypadku pro- 30 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT jakiegoś sortymentu objętego umową, uzupełnienie tego e-drewno, aukcji bieżących e-drewno oraz z puli inwestycyjnej zakupu drewna w roku następnym. To dlatego nad wyborem dotychczas – zawierać bezterminowe umowy wie- systemowe aukcje internetowe w aplikacji w wypadkach braku w drugim roku w danym nadleśnictwie Lasów Państwowych. – Zakupy w ramach systemowych aukcji zane z nim szanse i zagrożenia. >> TABELA. PORÓWNANIE WARUNKÓW UMÓW ROCZNYCH I DWULETNICH WEDŁUG NOWELIZACJI ZASAD SPRZEDAŻY DREWNA NA 2014 R. Umowa roczna Umowa dwuletnia W ramach sprzedaży ofertowej PLD TAK TAK W ramach puli inwestycyjnej PLD TAK NIE Zakupy w ramach systemowych aukcji e-drewno, aukcji TAK NIE TAK, NIE bieżących e-drewno oraz z puli inwestycyjnej zwiększają możliwości zakupu drewna w kolejnym roku Procedury umów uzupełniających jeśli zostaną uruchomione w w w. pr z emysld r z e w ny. eu | 31
  17. 17. SPRZEDAŻ DREWNA TEKST: C E RT Y F I K A C J A damian zieliński Ze względu na fakt, że decyzję o podpisa- dwuletniej wiąże się z niedogodnością nej zmiany koniunktury w tym okresie, albo niu umowy dwuletniej będzie trzeba podjąć zmiany kierunków dostaw – nie ma bowiem zmiany profilu działalności, która skutkować zaraz po zakończeniu ofertowania w PL-D, gwarancji, że tę samą ilość surowca w każ- będzie zmianą zapotrzebowania na przykład wybór takiej formy wykluczy przedsiębiorcę dym roku dostarczą przedsiębiorcy te same na gatunki drewna – nieodebranie przez z procedury umów uzupełniających. Obecnie nadleśnictwa. nich zakontraktowanego surowca będzie klienci w ramach uzupełnienia swoich moż- – Istnieje niebezpieczeństwo braku za- skutkowało naliczeniem kar umownych. liwości zakupowych do 70% w PLD za- bezpieczenia zakontraktowanych ilości w Wobec wielu pytań i wątpliwości po stronie wierali dodatkowe umowy uzupełniające (w poszczególnych handlowo-ga- przemysłu odnośnie formy wprowadzenia przypadku uruchomienia takiej procedury). tunkowych (GHG) i zmiany kierunków umów dwuletnich z istotnymi ograniczenia- Ponieważ umowa dwuletnia podpisywana sprzedaży, czyli zmiany jednostki realizującej mi, nie było pewności, że wejdą one w życie jest w terminie wcześniejszym, przedsiębior- umowę – podkreśla dyrektor Ballaun. już od przyszłego roku. Wszystko wskazuje, ca, który się na nią zdecydował, nie bierze Przedsiębiorcy, którzy zdecydują się na że procedura ta będzie jednak obowiązywać udziału procedurze umów uzupełniających. wybór umowy dwuletniej, muszą się także już od roku 2014. Należy również pamiętać, że wybór umowy liczyć z tym, że – w przypadku niekorzyst- grupach Certyfikacja gospodarki leśnej w Lasach Państwowych fakty, mity, sofizmaty Dlaczego i po co dwa systemy certyfikacji gospodarki leśnej w Lasach Państwowych? Istotnym argumentem za utrzymaniem, czy też uzyskaniem przez Lasy Państwowe podwójnej certyfikacji było uniknięcie sytuacji w której system monopolizujący rynek (w tym przypadku FSC) doprowadza do eskalacji żądań w kwestii wymagań dotyczących CERTYFIKACJA – łac. „czynić pewnym, poświadczyć” – ściśle określone postępowanie w którym strona trzecia (organizacja), przyznaje pisemne zaświadczenie w formie certyfikatu o tym, że produkt (usługa), proces lub osoba spełnia określone wymagania zgodne z określoną normą lub przepisem prawnym. Certyfikacja jest więc częścią procesu oceny zgodności. gospodarki leśnej oraz wyjście naprzeciw oczekiwaniom przedsiębiorstw drzewnych działających na rynku globalnym, poszukujących nowych kierunków sprzedaży swoich produktów. PULA OFERTOWA Taka intencja przyświecała Lasom Państwowych, kiedy to w 2010 roku przystąpiono do certyfikacji 30%* 70%* PEFC. Warto przypomnieć, że do certyfikacji w tym systemie w 2011 roku przystąpiły Chiny. Według standardu przyjętego dla ocen międzynarodowych, uwzględniającego grunty związane z gospodarką leśną, powierzchnia lasów w Polsce wynosi (1) SPRZEDAŻ OFERTOWA W PL-D (2) PULA INWESTYCYJNA (3) E-DREWNO 115 LAT TRADYCJI SKLEJKI suchotrwałe i wodoodporne 9,3 mln ha. Wielkość ta zalicza nasz kraj do grupy szalunkowe krajów o największej powierzchni lasów w regionie profilowe (po Francji, Niemczech i Ukrainie). okleinowane Moda i pragmatyzm (lub jego brak) w posiadaniu certyfikatów gospodarki leśnej w Europie doprowadziły W I etapie oferty *proporcje (1)/(2) w ramach puli Oferta zakupu zakupu złożone przez ofertowej zostaną ustalone w drewna złożona przez przedsiębiorców mogą następujący sposób: przedsiębiorcę wynosi maksymalnie: wynieść maksymalnie 70% wielkości średnio- (2) x% puli rocznej ustalone po w 1 roku – 70% rocznych zakupów z zbilansowaniu wniosków na 2014 r., w 2 roku – 60% okresu od 1 lipca 2010 r. złożonych do 31 sierpnia 2013 r. w 3 roku – 35% wzrostu zatwierdzo- do 31 czerwca 2013 r. (1) x% puli rocznej ustalone po okre- nych mocy produkcyj- śleniu puli dla nowych inwestycji. nych. *15% puli rocznej do sytuacji, w której Polska jest liderem w rankingu RDLP na każde procentowego udziału lasów certyfikowanych do po- półrocze wierzchni lasów ogółem – 78% w PEFC i 75% w FSC. I to jest FAKT. Certyfikacja gospodarki leśnej w LP zarówno w sys- PŁYTY STOLARSKIE suchotrwałe i wodoodporne drzwiowe okleinowane temie FSC jak i PEFC, często stanowi temat wielu dyskusji w środowisku leśno-drzewnym. W dużej mierze tezy formułowane przez różnych interesariuszy, wynikają z braku dostatecznej wiedzy na temat istoty SZEROKI WYBÓR MATERIAŁÓW DREWNOPOCHODNYCH certyfikacji i ograniczeniach jakie owa certyfikacja (na obecnych zasadach) dyktuje gospodarce leśnej. Jest to źródło niepotrzebnych napięć tego tematu w naszym środowisku. wokół W tezach >> ORZECHOWSKIE ZAKŁADY PRZEMYSŁU SKLEJEK ul. Miłosławska 13, 62-322 Orzechowo tel. +48 61 43 51 100, fax +48 61 43 71 071 www.ozps.com.pl, ozps@ozps.com.pl 32 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT w w w. pr z emysld r z e w ny. eu | 33
  18. 18. C E RT Y F I K A C J A C E RT Y F I KA C J A Tytuł wykresu 25 prowadzi się rocznie produkcję blisko 800 mln sadzonek o wartości >> SOFIZMAT DRUGI 20 prawie 100 mln zł, potrzebnych do odnowień i zalesień blisko 55 Zręby zupełne o powierzchni 4 ha są mniej szkodliwe dla tys. ha gruntów rocznie. Z wyników opracowań naukowych, wynika gospodarki leśnej niż zręby 6-cio ha. jednoznacznie, że prowadzenie gospodarki leśnej, zwłaszcza pro- Nie, ponieważ zręby 6-cio ha dotyczą tylko litych drzewostanów so- dukcji szkółkarskiej bez stosowania środków ochrony roślin jest fik- snowych i brzozowo-sosnowych (rębnia zupełna „wielkopowierzch- cją, której dalsze utrzymywanie, stwarza realne zagrożenie dla całej niowa” – I a) oraz bukowych, dębowych, niekiedy sosnowych gospodarki leśnej. Stosowanie się do „dobrych wskazówek” FSC i świerkowych (rębnia częściowa „wielkopowierzchniowa” – II a), prowadzi de facto zaprzestania realizacji ustawowych obowiązków dla których jest to z punktu widzenia postępowania hodowlanego Lasów Państwowych tj. odnowienia i zalesienia dobrym materiałem korzystny sposób użytkowania (6 ha to maksymalna powierzchnia sadzeniowym, o stratach finansowych w produkcji szkółkarskiej już zrębów zupełnych dopuszczona w Zasadach Hodowli Lasu). Warto nie wspominając. tu wspomnieć o wymaganiach ekologicznych światłorządnej sosny, Warto tu zaznaczyć chęć współpracy ze strony Zarządu FSC Polska czy stworzenia korzystnych warunków bytowania dla różnych ga- z Lasami Państwowymi w rozwiązywaniu tego problemu, dzięki tunków ptaków (np. lelka). Ponadto, stosowanie 6-cio ha zrębów czemu szkółki leśne zostały wyłączone z zakresu certyfikacji. Ale znacznie usprawnia prace pozyskaniowo-zrywkowe, oraz wywóz jeszcze bardziej trzeba podkreślić, że jest to tylko rozwiązanie pro- drewna, a w konsekwencji ogranicza koszty tych działań. ceduralne, dzięki któremu w ubiegłym roku Lasom Państwowym Słowacja Przypominam, że powierzchnia zrębów zupełnych w Lasach ten certyfikat udało się utrzyać (pomimo nieprawdziwych głosów Państwowych wynosi blisko 25 tys. ha rocznie, z której pozyskuje- o rezygnacji). Jednak kluczowe decyzje w sprawie zmian proble- my prawie 5,8 mln m3 drewna (dane za 2012 rok). matycznych procedur zapadają w centrali FSC w Bonn, dlatego 15 10 Powierzchnia lasów certyfikowana w systemie FSC i PEFC w wybranych krajach europejskich. 5 0 Szwecja Finlandia Francja Niemcy Norwegia Ukraina Polska Włochy Białoruś Austria W. Brytania Czechy Litwa pow. cert. w FSC /mln/ 11,7 0,4 0 0,5 0,3 1,2 7 0 5,7 0 1,6 0,05 1 0,1 pow. cert. w PEFC /mln/ 9,4 21,1 4,6 7,4 9,1 0 7,3 0,7 6,7 2,7 1,2 1,8 0 1,1 SOFIZMAT TRZECI Wyznaczanie powierzchni leśnych wyłączonych z użyt- tych częściej jednak poruszany jest temat problemów wokół certyfikacji FSC, a źródłem niepotrzebnych napięć jest prawie zawsze informacja o rezygnacji Lasów Państwowych z certyfikatu FSC i przejście na certyfikat PEFC. kowania. SOFIZMAT PIERWSZY Gospodarka leśna, gospodarowanie z definicji nie zakłada, bo za- W lasach gospodarczych możliwe jest zwiększa- kładać nie może, wyłączania powierzchni z użytkowania. A jednak! nie zasobów martwego drewna. Postulowane sławetne już 5% powierzchni jednostki certyfikowanej DLACZEGO TAK SIĘ DZIEJE? Źródłem nieporozumień jest tu błędne posługiwanie się pojęciami „rezygnacja z certyfikatu” i „utrata certyfikatu”. Przypisywanie sprawstwa może mieć miejsce tylko w przypadku pierwszego pojęcia - „rezygnacji”, czego Lasom Państwowym przypisywać nie można, bo dowodzi temu 17-letnia, nieprzerwana historia certyfikacji lasów w systemie FSC. Zatem „utrata certyfikatu”, czyli jego odebranie w wyniku audytu stwierdzającego „niezgodności” z obowiązującym standardem, jest tu prawdziwą przyczyną niepotrzebnych napięć. Dlatego formułowanie twierdzeń „że Lasy Państwowe rezygnują z certyfikatu FSC” jest mitem! GŁÓWNE PŁASZCZYZNY PROBLEMOWE: OD LAT TE SAME I DO DZISIAJ NIEROZWIĄZANE. jest niczym innym jak tylko stratą dla przemysłu drzewnego znacznej Osiągnięcie dużych zasobów martwego drewna wymusza- ilości drewna, a tym samym gospodarki narodowej, która nie po- łoby rezygnację lub zasadnicze ograniczenie cięć przedręb- większy wartości dodanej i nie wpłynie na wzrost PKB. Ta znaczna nych – czyszczeń i trzebieży. Obecnie około 50% drewna ilość to blisko 90 mln m3 drewna (5% z 7 mln ha to 350 tys. ha, w Polsce pozyskiwana jest w użytkach przedrębnych. Jak przyjmując wg danych Banku Danych o Lasach że zasobność w znaczne byłoby owe ograniczenie pozyskania? Polsce to ponad 250 m3/ha). Dla naukowców i urzędników Komisji Europejskiej jest oczywiste, że wysoki poziom zasobów martwego drewna w lasach gospodarczych jest nieosiągalny. Rzadko natomiast wspomina tu o stracie dla gospodarki narodowej znacznej przecież ilości drewna. Według inwentaryzacji wielkoobszarowej, zasoby martwego drewna oszacowano w Polsce na ok. 6 m /ha. Natomiast wg badań Instytutu Badawczego 3 Leśnictwa na podstawie 438 powierzchni doświadczalnych Wspomniane „niezgodności” stanowią od lat punkty zapalne podczas zasoby martwego drewna przeciętnie wyniosły 9,6 m /ha audytów gospodarki leśnej w nadleśnictwach. Wynikają one z próby do- (przyjmując do wyliczeń ilość martwego drewna z inwenta- wiedzenia przez „ekspertów” skupionych przy FSC (zarówno w centrali ryzacji oraz powierzchnię leśną kraju wynika, że jest go wię- w Bonn, jak również w Polsce) swoich racji, bez względu na wartość lo- cej, niż roczny rozmiar pozyskania tego surowca w Polsce). giczną przedstawionej argumentacji (nadając pozory prawdy fałszywym twierdzeniom). Przejawem takiego działania jest wiele niekorzystnych (dla leśnictwa i przemysłu drzewnego) zapisów w dokumentach FSC, w tym również ważnym dla Lasów Państwowych dokumencie ”Zasady, kryteria i wskaźniki dobrej gospodarki leśnej w Polsce„. Oto przykłady kilku wybranych sofizmatów: 34 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT 3 SOFIZMAT CZWARTY Stosowanie środków chemicznych z wykluczeniem środków (substancji aktywnych) niezalecanych przez FSC jest wystarczające dla zaspokojenia potrzeby szkółkarstwa leśnego w Polsce. Nie jest, ponieważ w każdej produkcji roślinnej, a w szkółkarstwie szczególnie, istnieje nieodzowna potrzeba i konieczność ciągłego diagnozowania i kontrolowania zdrowotności produkowanych sadzonek. Młodociane stadia rozwojowe są szczególnie narażone na zniszczenie przez różne czynniki chorobotwórcze, dlatego aby utrzymać maksymalne i jakościowo odpowiednie plony, należy pomóc młodym roślinom stosując różnego rodzaju zabiegi agrotechniczne, a także środki ochrony roślin, zgodnie z ich przeznaczeniem i dawkami. Zaznaczyć trzeba wyraźnie poziom istotności zagadnienia ponieważ, dotyczy szkółek leśnych o powierzchni ogółem nie przekraczającej 2,5 tys. hektarów tj. 0,04% powierzchni certyfikowanej, na której rozwiązanie kolejnego sofizmatu nie będzie łatwe. SOFIZMAT PIĄTY Stosowanie środków chemicznych z wyłączeniem środków (substancji aktywnych) niezalecanych przez FSC jest wystarczające dla właściwej ochrony lasu. Nie jest, ponieważ pozostawiona do stosowania przez FSC gama środków ochrony roślin nie jest wystarczająco skuteczna, a czasem nawet niezgodna z europejskim i polskim prawodawstwem (przykład: Dimillin 480 EC zakazany przez FSC, dozwolony przez UE; Rimon 100 EC zakazany przez UE, dozwolony przez FSC – Rimon 100 EC posiada gorsze właściwości toksykologiczne ). Wyraźnie podkreślić należy fakt, że w ciągu ostatnich dziesięciu lat Komisja Europejska przeprowadziła selekcję i drastycznie bo o 70%, zmniejszyła liczbę substancji aktywnych wpisanych do załącznika 1 Dyrektywy Nr 91/414/EWG. W Polsce dodatkowe obostrzenia dotyczące stosowania środków ochrony roślin, zwłaszcza środków chemicznych, wynikają z postanowień zawartych w ustawie z dnia 18 grudnia 2003 roku o ochronie roślin. Wprowadzanie dodatkowych obostrzeń jest zatem nieuzasadnione przy obecnym poziomie prawodawstwa. Polityka FSC w zakresie stosowania środków ochrony roślin jest najogólniej rzecz ujmując niedostosowana do obecnych realiów gospodarki leśnej. Niestety proponowane Lasom Państwowym rozwiązanie tzw. derogacja na stosowanie niektórych środków, czyli uchylenie części przyjętej polityki pestycydowej jest nieetyczne, wręcz niemoralne, ponieważ bazuje na zasadzie „nie możesz, ale jak zapłacisz to możesz”. Należy podkreślić, że z uwagi na ustawowy obowiązek ograniczania populacji szkodliwych owadów, Lasy Państwowe muszą wykonywać zabiegi agrolotnicze, a odbywają się one zawsze zgodnie z prawem i na jego mocy. >> w w w. pr z emysld r z e w ny. eu | 35

×