MUĞLA                DÜZENL KATI ATIK DEPO               YAPMA VE ŞLETME B RL Ğ       KATI ATIK BERTARAF TES S            ...
MUKAD-B R                                               KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU            P.T.D. / ÇED RAPORU...
MUKAD-B R                                      KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU                UTM ED50 6 DERECEL K KOO...
MUKAD-B R                                                 KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU      ÖNSÖZ       Son yıllard...
MUKAD-B R                                                     KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU         ÖZET         Kat...
MUKAD-B R                                                                           KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU   ...
MUKAD-B R                                                                              KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU...
MUKAD-B R                                                                         KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU  sır...
MUKAD-B R                                                                              KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU...
MUKAD-B R                                                                         KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU  IV....
MUKAD-B R                                                                       KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU   IV.2...
MUKAD-B R                                                                            KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU  ...
MUKAD-B R                                                                              KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU...
MUKAD-B R                                                                             KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU ...
MUKAD-B R                                    KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU      FOTOĞRAFLAR L STESFotoğraf 1. Proje ...
MUKAD-B R                                               KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORUEKLER L STESEK -1        Ek-1.1...
MUKAD-B R                                                 KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU     BÖLÜM I: PROJEN N TANIMI...
MUKAD-B R                                                                     KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU       Ta...
MUKAD-B R                                                   KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORUaltyapısı olup mevzuat gere...
MUKAD-B R                                                                  KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORUmutfak, park...
MUKAD-B R                                                           KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU     Tablo 5. ADDY’...
MUKAD-B R                                                                        KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU      ...
MUKAD-B R                                                  KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU     I.2. Proje kapsamındaki...
MUKAD-B R                                                   KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU       Sterilizasyon tesisi...
MUKAD-B R                                                   KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU    • Yüzey suyu kontrolü a...
MUKAD-B R                                                                KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORUTablo 7. MUKAD...
MUKAD-B R                                                                KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU          TÜ Y...
MUKAD-B R                                                            KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU        Tahminleri...
MUKAD-B R                                                               KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORUMevcut Evsel Ni...
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu

2,803

Published on

Ebook

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
2,803
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0
Actions
Shares
0
Downloads
34
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Katı Atık Bertaraf Çetelesi - Raporu

  1. 1. MUĞLA DÜZENL KATI ATIK DEPO YAPMA VE ŞLETME B RL Ğ KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU MUĞLA L - MERKEZ LÇE AKKAYA KÖYÜ SARIOTLUK MEVKRAPORU HAZIRLAYAN: M M K O MÜHEND SL K, MALAT, MÜŞAV RL K, KOORD NASYON ve T C. A.Ş. ENGINEERING CONSTRUCTION MANUFACTURING CONSULTING & TRADE Kısıklı Mah.Büyük Çamlıca Cad. Tel. : (0 216) 422 67 34 – 422 67 36 Başçay Sok. No : 16 Çamlıca – STANBUL Fax : (0 216) 422 67 32 E-mail: mimkomuhendislik@gmail.com Web: www.mimkoas.com.tr ÇED Raporu Nihai ÇED Raporu STANBUL – HAZ RAN 2010
  2. 2. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU P.T.D. / ÇED RAPORU / N HA ÇED RAPORU BAŞLIK SAYFASI Muğla Düzenli Katı AtıkPROJE Sahibinin Adı Depo Yapma ve şletme Birliği (MUKAD-B R) Muğla Belediye BaşkanlığıAdresi Merkez/ MUĞLA 0 252 - 214 75 26 (Tel)Telefon ve Faks Numaraları 0 252 - 214 11 53 (Fax) MUĞLA KATI ATIK BERTARAF TES SProjenin Adı ÇED RAPORUProje Bedeli 20.000.000 TLProje çin Seçilen Yerin Açık Muğla li, Merkez lçeAdresi:( li, lçesi, Beldesi, Mevkii) Akkaya Köyü, Sarıotluk MevkiiProje çin Seçilen Yerin lişikteki sayfadadırKoordinatları, Zone EK-1 Madde 12 : Günlük kapasitesi 100 ton ve üzeri katı atıkların yakma, kompost, ve diğer tekniklerle ara işleme tabi tutulması ve bertaraf edilmesi içinProjenin ÇED Yönetmeliği kurulan tesisler ve/veya alanı 10 Hektardan büyükKapsamındaki Yeri (Sektörü, Alt veya hedef yılı da dahil depolanacak katı atıkSektörü) miktarının günlük 100 ton ve üzeri olan katı atık depolama tesisleri, atık barajları, atık havuzları Atık Kimya Tesisleri Sektörü Katı Atık Bertaraf Tesisi AltsektörüPTD/ÇED RAPORU/ N HA ÇEDRaporunu Hazırlayan M MKO Müh. m. Müş. Koor. ve Tic. A.ŞKuruluşun/Çalışma Grubunun AdıPTD/ÇED RAPORU/ N HA ÇED Kısıklı-Büyükçamlıca Cad. Başçay Sok. No:16Raporunu Hazırlayan Kuruluşun Üsküdar- STANBULAdresi 0216 – 422 67 34/36 (Tel)PTD/ÇED RAPORU/ N HA ÇED 0216 – 422 67 32 (Fax)Raporunu Hazırlayan Kuruluşun mimkomuhendislik@gmail.comTelefon ve Faks Numaraları www.mimkoas.com.trPTD/ÇED RAPORU/ N HA ÇED 28/06/2009Raporu Sunum Tarihi i
  3. 3. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU UTM ED50 6 DERECEL K KOORD NATLARDATUM TÜRÜ DOM ZON ÖLÇEK ELEMAN SIRASI ED-50 UTM 27 35 6 DERECE SAĞA-YUKARI618252.218:4117966.112 619772.661:4116542.206618501.101:4118026.570 619775.316:4116484.386618659.817:4118082.008 619751.759:4116477.411618812.706:4118220.773 619529.437:4116575.443618915.703:4118239.847 619150.997:4116982.780619046.597:4118129.847 618895.346:4117173.650619246.480:4117869.644 618719.005:4117357.673619349.541:4117749.847 618662.485:4117480.129619658.095:4116897.510 618568.448:4117621.797619684.701:4116747.210 618393.248:4117812.557619726.661:4116767.025 618435.685:4117852.790619754.409:4116654.295 618314.905:4117897.637 COĞRAF K KOORD NATLAR DATUM TÜRÜ FADE ŞEKL ELEMAN SIRASI WGS-84 COĞRAF K DERECE. KES R ENLEM-BOYLAM37.1990814:28.3319350 37.1860559:28.348834837.1995946:28.3347483 37.1855345:28.348855437.2000740:28.3365451 37.1854747:28.348589037.2013051:28.3382895 37.1863866:28.346100637.2014639:28.3394529 37.1901057:28.341903137.2004559:28.3409100 37.1918583:28.339053837.1980855:28.3431202 37.1935391:28.337096737.1969928:28.3442620 37.1946498:28.336479537.1892724:28.3476013 37.1959384:28.335442737.1879146:28.3478769 37.1976797:28.333499437.1880878:28.3483527 37.1980369:28.333983837.1870683:28.3486472 37.1984563:28.3326303 ii
  4. 4. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU ÖNSÖZ Son yıllarda katı atıklardan kaynaklanan problemler ülkemizin çevre sorunlarınınbaşında gelmektedir. Nüfus artışına paralel olarak ve özellikle Avrupa Birliğine girmesüreci içinde tüketim alışkanlıklarının değişmesi ile birlikte kişi başına üretilen katı atıkmiktarının da artması ile oluşan katı atık ve atık karakteristiği hızla değişmektedir. Buartışların devam edeceği ve eski katı atık depolama sahalarının sağlıksız olması nedeniyle,son yıllarda katı atıkların sağlıklı ve en ekonomik şekilde uzaklaştırılması konusu, geçmişyıllara nazaran daha da ehemmiyet kazanmıştır. Katı atık bertaraf sistemi, atıkların ayrı toplanması, taşınması, geri kazanılması,düzenli depolanması, sızıntı sularının ve depo gazlarının yönetimi bileşenlerini kapsayanbir yönetim sistemidir. Proje, kaynağında ayırma sistemi ile atık kumbaraları, atık getirmemerkezleri, geri kazanma tesisi, düzenli depolama tesisi, sızıntı suyu yönetimi ile ve depogazı toplama ve flairde yakma tesisi bileşenlerinden oluşmaktadır. Katı Atık Bertaraf Tesisi ÇED Raporu, Çevre ve Orman Bakanlığı Çevresel EtkiDeğerlendirme Yönetmeliği uyarınca, M MKO Mühendislik malat MüşavirlikKoordinasyon ve Tic A.Ş. tarafından hazırlanmıştır. Öncelikle çalışmanın başlangıcından itibaren desteklerini ve katkılarını esirgemeyenBirlik Müdürü Sayın Reşat UYGUN‘a ve ÇED çalışması sürecinde büyük destekleridolayısıyla, başta Çevre ve Orman Bakanlığı çalışanlarına olmak üzere, Muğla Belediyesiyetkililerine, rapor komisyonunda bulunan üyelere teşekkürlerimizi sunarız. iii
  5. 5. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU ÖZET Katı Atık Bertaraf Tesisi Projesi, oluşan evsel ve evsel nitelikli katı atıklar ile tıbbiatıkların katı atık mevzuatına uyumlu olarak ayrı toplanması, taşınması, geri kazanılması,düzenli depolanması, sızıntı sularının ve depo gazlarının bertarafı bileşenlerini kapsayanprojedir. Proje, kaynağında ayırma sistemi ile atık kumbaraları, maddesel geri kazanmatesisi, düzenli depolama tesisi, sızıntı suyunun toplanması, yönetimi ile depo gazı toplamave zararsız hale getirme bileşenlerinden oluşmaktadır. Katı Atık Bertaraf Tesisi ÇED Raporu, Çevre ve Orman Bakanlığı Çevresel EtkiDeğerlendirme Yönetmeliği uyarınca, M MKO Mühendislik malat MüşavirlikKoordinasyon ve Tic A.Ş. tarafından hazırlanmıştır. ABSTRACT Sanitary Solid Waste Disposal Project is an integrated management plan for dualcollection, recycling, recovery, landfilling of municipal solid wastes in accordance withrelated Turkish and EU solid waste regulations. The components of the project are sanitarylandfill, bring banks, material recovery facility, leachate, wastewater and biogas disposalfacilities. Environmental Impact Assessment Report for Sanitary Solid Waste Disposal Projecthas been prepared by M MKO Engineering Construction Manufacturing Consulting andTrade accordance with related Environmental Impact Assessment Regulations. iv
  6. 6. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU Ç NDEK LERÖNSÖZ ........................................................................................................................... iiiÖZET.............................................................................................................................. ivABSTRACT ................................................................................................................... iv Ç NDEK LER ................................................................................................................vTABLOLAR L STES ................................................................................................... xiŞEK LLER L STES ................................................................................................... xiiiFOTOĞRAFLAR L STES .........................................................................................xivEKLER L STES ...........................................................................................................xvBÖLÜM I: PROJEN N TANIMI VE AMACI ..............................................................1 I.1 Proje konusu faaliyetin tanımı, (geri kazanımı düşünülen atıklar, bertaraf edilecek atık çeşitleri, atık karakterizasyonu vs.), işletme süresi, zamanlama tablosu, akım şeması, hizmet amaçları, projenin sosyal ve ekonomik yönden gerekliliği, ....................1 I.2. Proje kapsamındaki tüm ünitelerin özellikleri, kapasiteleri, proses akım şeması, düzenli depolama tesisinin tasarımı ve drenaj sistemi, her faaliyet için her bir ünitede gerçekleştirilecek işlemler ile faaliyet üniteleri dışındaki diğer ünitelerde sunulacak hizmetler ........................................................................................................................7 I.3 Düzenli depolama sahasını kullanacak belediyeler, nüfus ve atık projeksiyonu, .......9 1.4 Düzenli depolama sahasını kullanacak belediyelerin depolama sahasına uzaklıkları ve plan üzerinde gösterilmesi, tesisin ve tesis içinde planlanan tüm ünitelerin ayrı ayrı en yakın yerleşim birimine uzaklığı .............................................................................16 I.5 Tesise kabul edilecek atıkların kaynağı, fiziksel, kimyasal ve biyolojik özellikleri, miktarları ve ilgili yönetmeliklere göre sınıflandırılması,.............................................19 I.6 Kompost tesisinin kapasitesi, teknolojisi, kabul edilecek atık türleri, tesisten kaynaklanacak sızıntı suyunun bertarafı, kompost tesisi akım şeması, .........................22 I.7 Ayrıştırma tesisine ait bilgiler, tesisin işletmeye açılmasından sonra katı atık miktarının azaltılması ve kaynağında ayrıştırılması için planlanan faaliyetler, .............24 I.8 Tıbbi atık sterilizasyonunda izlenecek yöntem ve teknolojilerin, ekipmanların açıklanması, tıbbi atık miktarı, tıbbi atığın kaynaklandığı hastaneler ve sağlık kurumları, sayısı, kapasitesi, yatak sayıları, doluluk oranları, yıllık oluşacak tıbbi atık miktarları, projeksiyonu, toplanması, taşınması ...........................................................25 I.9 Atıklara uygulanacak kaynağında ayrı toplama, geri kazanma yöntemleri, teknolojiler, işletme şekli ve geri kazanım yapılacak atıkların miktarları, nerede ve nasıl değerlendirilecekleri ....................................................................................................26 I.10 Faaliyet ünitelerinde kullanılacak makine ve teçhizatın adet ve özellikleri, bakım ve temizlik çalışmaları, (oluşacak atık yağların cins ve miktarları ile bertarafı, araçların lastiklerinin temizlenmesi, konteynırların ve tankların temizlenmesi, yıkama sularının miktarı ve bertarafı vb.) ...............................................................................................30 I.11 Taşımada kullanılacak araçların özellikleri, kapasite ve miktarları, atık taşıma yöntemi, atıkların toplanması, taşınmasına ilişkin detaylar, atık sahasına giriş-çıkış, v
  7. 7. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU aktarma merkezlerinin sayısı, lokasyonu, hizmet edeceği bölgeler, kullanılacak teknoloji, mülkiyet durumu ve çevresel etkileri ...........................................................30 I.12 Depolama sahasının kaç lottan oluşacağı, lotların planlanan kapasitesi, hacimleri ve kullanım ömürleri, lotların bir plan üzerinde gösterilmesi .......................................33 I.13 Proje kapsamında planlanan ekonomik sosyal ve altyapı faaliyetleri ...................38 I.14 Proje ve yer alternatiflerine ilişkin çalışmalar ve ÇED Raporuna konu olan proje/yerin seçiliş nedenlerinin genel olarak açıklanması, teknoloji alternatiflerinin değerlendirilmesi, uygulanabilecek diğer geri kazanım yöntemlerinin değerlendirilmesi ....................................................................................................................................38 I.15 Proje ile ilgili olarak bu aşamaya kadar gerçekleştirilmiş olan iş ve işlemler ........41BÖLÜM II: PROJE Ç N SEÇ LEN YER N KONUMU ..........................................41 II.1. Proje Yerinin; lgili Valilik veya Belediye tarafından doğruluğu onanmış olan, lejand ve plan notlarının da yer aldığı Onanlı Çevre Düzeni Planı ve plan notları, Nazım mar Planı, Uygulama mar Planı üzerinde gösterilmesi (varsa 1/5000 ölçekli ve/veya 1/1000 ölçekli imar planlar), proje sahası ve yakın çevresinin ölçekli harita veya kroki üzerinde gösterimi, sağlık koruma bandının bu planlarda gösterilmesi, (planların aslı gibidir onaylı şekilde rapor ekinde yer alması), proje sahası yakın çevresinde bulunan sanayi ve yerleşimlerin harita üzerinde gösterilmesi, mesafelerin belirtilmesi, etrafındaki yerleşimlerin, yön ve uzaklıkları ................................................................42 II.2 Planlanan tesisin mevcut yapılar ile olan ilişkisi ve alana ait 1/25000 ölçekli eş yükselti eğrilerini gösterir topoğrafik harita, lejand bilgileri, Faaliyet alanı ve çevresinin panaromik fotoğrafları, ................................................................................................42 II.3 Faaliyet alanı ve yakın çevresinin mevcut arazi kullanımını değerlendirebilmek amacı ile yeraltı sularını, yer üstü sularını, deprem kuşaklarını, jeolojik yapıyı, köy yerleşik alanlarını, ulaşım ağını, enerji nakil hatlarını, arazi kabiliyetini ve faaliyet alanının yakın çevresinde faaliyetlerine devam etmekte olan diğer kullanımların yerlerine ilişkin verileri gösterir bilgilerin 1/25.000 ölçekli hâlihazır harita üzerine işlenmesi ......................................................................................................................42 II.4 Proje kapsamındaki faaliyet ünitelerinin konumu (Bütün idari ve sosyal ünitelerin, teknik altyapı ünitelerinin varsa diğer ünitelerin proje alanı içindeki konumlarının vaziyet planı üzerinde gösterimi, bunlar için belirlenen kapalı ve açık alan büyüklükleri, binaların kat adetleri ve yükseklikleri) .........................................................................42 II.5 Projenin inşaat ve işletme aşamasında kullanılacak arazi miktarı ve arazinin tanımlanması, mülkiyeti, alanın coğrafik şekli, coğrafi tanımlaması, memleket ve coğrafi koordinatları ....................................................................................................44BÖLÜM III: PROJE YER VE ETK ALANININ MEVCUT ÇEVRESELÖZELL KLER .............................................................................................................45 III.1 Jeolojik Özellikler (Bölgesel jeoloji bölümünde sahanın 1/25.000 ölçekli genel jeoloji haritası ve nceleme Alanının Jeolojisi bölümünde faaliyet sahasının büyük ölçekli bir jeolojik haritası ve stratiografik kolon kesitleri, Katı Atık Düzenli Depolama sahasında yüzeyleyen birimlerin detaylandırılmış fiziksel özellikleri, jeolojik, jeomorfolojik ve hidrojeolojik özellikleri, Jeoteknik etüt raporu, tesviye işlemleri vi
  8. 8. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU sırasında olası hafriyat için kazı ve doldurma alanlarının yerleri ve miktarları, gözlem kuyuları hakkında bilgi, ...............................................................................................45 III.2 Güncel bilgilerle detaylandırılmış depremsellik, afet durumu ..............................54 III.3. Hidrolojik özellikler ve yüzeysel su kaynaklarının mevcut ve planlanan kullanımı, debileri, bu kaynakların faaliyet alanına mesafeler ve bu mesafelerin bir harita üzerinde gösterimi, .....................................................................................................................55 III.4. Hidrojeolojik özellikler ve yer altı su kaynaklarının mevcut ve planlanan kullanımı, yer altı suyu seviyesi, yer altı suyu kalitesi, yeraltı suyu akış yönü, debileri, bu kaynakların faaliyet alanına mesafeleri, faaliyet alanının bölgesel akifer sistemi içindeki konumu, hidrojeolojik etüt raporu, .................................................................61 III.5. Flora ve Fauna [ Proje alanı ve etki alanında bulunan flora türleri, etkilenecek alandaki türler, bu çalışmaların hangi dönemde yapıldığı, ulusal ve uluslararası sözleşmelerle koruma altına alınmış, nadir ve nesli tehlikeye düşmüş türler, bunların yaşama ortamları ve tehlike kategorilerinin Red Data Book’a göre irdelenmesi, endemik türler ile önemli bitki alanı bulunması durumunda alınacak önlemler, flora tablosunun oluşturulması, alanda bulunan bitki türlerinin endemizm durumu, faaliyet alanındaki av hayvanlarının 2009-2010 Av dönemi Merkez Komisyonu kararlarına göre değerlendirilmesi, faunanın uygun formda düzenlenmesi, Kara Avcılığı Kanunu ve Yönetmelikleri kapsamında yapılacak işlemler, Bern Sözleşmesi kapsamında bulunan türlerin belirlenmesi, proje faaliyetlerinden etkilenecek canlılar için alınması gereken koruma önlemleri (inşaat ve işletme aşamasında), rekreasyon çalışmalarının belirtilmesi, flora ve faunanın IUCN’e göre değerlendiren tehlike katagorileri) ...........62 III.6 Meteorolojik ve klimsel Özellikler......................................................................70 III.6.1 Bölgenin Genel klim Koşulları, sıcaklık dağılımı, yağış dağılımı, nem dağılımı ve buharlaşma durumu...............................................................................70 III.6.2 Bölgenin Sayılı Günler Dağılımı ( sisli, kar yağışlı, kar ile örtülü, en yüksek kar örtüsü kalınlığı) ..................................................................................................73 III.6.3 Bölgenin Rüzgar Dağılımı(yıllık, mevsimlik, aylık rüzgar yönü dağılımı, yönlere göre rüzgar hızı, aylık ortalama rüzgar hızı dağılım grafiğinin çizilmesi, en hızlı esen rüzgar yön ve hızı, fırtınalı ve kuvvetli rüzgarlı gün sayısı) .......................73 III.6.4 Standart zamanlarda gözlenen en büyük yağış değerleri, ................................79 III.7 Koruma Alanları (Proje Sahası ve Etki Alanında Bulunan Duyarlı Yöreler ve Özellikleri, Milli Parklar, Tabiat Parkları, Sulak Alanlar, Tabiat Anıtları, Tabiatı Koruma Alanları, Yaban Hayatı Koruma ve Yaban Hayvanı Yetiştirme Alanları, Kültür, Tabiat Varlıkları, Sit ve Koruma Alanları, Boğaziçi Kanununa göre koruma altına alınan alanlar, Biyogenetik Biyosfer Rezervleri, Özel Çevre Koruma Bölgeleri, Özel Koruma Alanları, içme ve kullanma su kaynakları ile ilgili koruma alanları, Turizm Alan ve Merkezleri ve koruma altına alınmış diğer alanlar, Ek-V Duyarlı Yöreler Listesi dikkete alınarak alınması gereken önlemler) ........................................79 III.8 Toprak Özellikleri ve Kullanım Durumu (arazi kullanım kabiliyeti sınıflaması, erozyon, toprağın mevcut kullanımı) ...........................................................................79 III.9 Orman Alanları (ağaç sayısı, ağaç türleri, miktarları, kapladığı alan büyüklükleri ve kapalılığı; bunların mevcut ve planlanan koruma ve/veya kullanım amaçları, vii
  9. 9. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU kesilecek ağaç türleri, miktarları, alınacak izin ve görüşler, yangınlara karşı alınacak önlemler, 1/25.000 Ölçekli Meşçere Haritası, mesçere tipi, kapalılığı vb özellikleri) ...80 III.10 Tesisin, inşası, montajı ve işletilmesi süresince proje yeri ve etki alanının hava, su, toprak, koku, gürültü ve vibresyon seviyesi vb. açılardan değerlendirilmesi ve alınacak önlemler, mevcut kirlilik ve proje ile birlikte oluşacak toplam kirlilik yükünün belirlenmesi, mevcut vahşi depolama alanının kirlettiği alıcı ortamlar .........................81BÖLÜM IV. PROJEN N ÖNEML ÇEVRESEL ETK LER VE ALINACAKÖNLEMLER ..................................................................................................................82 IV.l Arazinin hazırlanması aşamasında yapılacak işler kapsamında nerelerde, ne miktarda ve ne kadar alanda hafriyat yapılacağı, hafriyat artığı malzemenin nerelere taşınacakları, nerelerde depolanacakları veya hangi amaçlar için kullanılacakları, dolgu için kullanılacaksa hafriyat ve dolgu tabloları, depolama alanının nihai eğim açısı ve depolama sahası durumu, .............................................................................................82 IV.2 Faaliyet alanı ve etrafında bulunan kuru dereler ile ilgili alınacak önlemler .........82 IV.3 Proje kapsamında kullanılacak kilin miktarı, nereden ve nasıl temin edileceği, nasıl taşınacağı, temin edileceği yerdeki rezerv kapasitesi, çevreye olabilecek etkiler ve alınacak önlemler .........................................................................................................82 IV.4 Projenin yol açacağı bitkisel toprak kaybı, projenin peyzaj üzerine etkileri ve alınacak önlemler .........................................................................................................83 IV.5 Flora, Fauna, biyolojik çeşitlilik, habitat kaybı üzerine etkiler ve alınacak önlemler ....................................................................................................................................83 IV.6 Taşkın ve heyelan riski ve alınacak önlemler, drenaj ile ilgili işlemler.................84 IV.7 Depolama tesisinin tasarımı, zemin geçirimsizliği, zemin sızdırmazlığının sağlanması için yapılacak işlemler, sızdırmazlık sistemi için kullanılacak malzemenin cinsi, miktarı ve temin edileceği yerin belirtilmesi, drenaj ile ilgili işlemler, alınacak drenaj önlemleri, düzenli depolama alanına ait her bir hücre için üst örtü ve zemin suyu drenaj tabakası plan ve kesit bilgileri, üst yüzey geçirimsizlik tabakası, yüzey drenajı (kuşaklama kanalları), standart zamanlarda gözlenen en büyük yağış değerine göre hesaplanan sızıntı suyu havuzunun boyutlandırılması, plan ve kesitleri .......................84 IV.8 Proje kapsamında, inşaat ve işletme döneminde su temini sistemi planı, suyun nereden temin edileceği, suyun temin edileceği kaynaklardan alınacak su miktarı ve bu suların kullanım amaçlarına göre miktarları, oluşacak atıksuların cins ve miktarları, nereye deşarj edileceği, alan çevresinde bulunan yeraltı ve yüzeysel su kaynaklarına olabilecek etkiler ve alınacak önlemler, (drenaj sisteminden toplanan suyun miktarı, sızıntı suyu toplama havuzunun toplama karakteristiği, sızıntı suyu miktarı, özellikleri (şiddetli yağış analizlerine göre yapılan sızıntı suyu hesaplamaları), sızıntı suyu arıtma sistemine ait bilgiler, arıtılan suyun hangi alıcı ortama nasıl deşarj edileceği, deşarj limitlerinin tablo şeklinde verilmesi, plan ve kesit bilgileri, arıtma çamurunun bertarafı, yağmur suyu drenajı, varsa foseptiğe ilişkin bilgiler, foseptik boyutlandırılması, depo gaz çıkışının miktarı, kontrolü, değerlendirilmesi ve uzaklaştırma yöntemleri, gaz toplama bacası plan ve kesitleri, alınan ve/veya alınacak tüm izinler), .........................88 viii
  10. 10. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU IV.9 Projenin içme suyu temin edilen yapılar üzerine etkileri, faaliyetin yer altı su kaynaklarına olabilecek etkileri ve alınacak önlemler, faaliyetin yüzeysel kaynaklarına olabilecek etkileri ve alınacak önlemler, .................................................................... 101 IV.10 Proje kapsamındaki elektrifikasyon planı, bu planın uygulanması için yapılacak işlemler ve kullanılacak malzemeler, enerji nakil hatlarının geçirileceği yerler ve trafoların yerleri, bunların güçleri .............................................................................. 101 IV.11. Depolama sahasında kötü hava şartlarında (yağışlı, soğuk, kuru vb.) yapılacak çalışmalar .................................................................................................................. 102 IV.12 Proje kapsamında inşaat ve işletme aşamasında meydana gelecek katı atık, tehlikeli atık, tıbbi atık cins ve miktarları, bu atıkların bertaraf şekilleri, bu atıkların nerelere ve nasıl taşınacakları veya hangi amaçlar için ne şekilde değerlendirileceği . 102 IV.13 Proje kapsamında inşaat ve işletme döneminde kullanılacak maddelerden, parlayıcı, patlayıcı, tehlikeli ve toksik olanların, taşınmaları, depolanmaları ve kullanımları, bu işler için kullanılacak aletler ve makineler, ...................................... 103 IV.14 Proje kapsamında inşaat ve işletme döneminde kullanılacak yakıtların türleri, tüketim miktarları, kimyasal analizleri, yakma sistemleri ve bunlardan oluşacak emisyonlar, ................................................................................................................ 103 IV.15 Tesiste oluşabilecek koku, toz, haşere ve sinek üremesine karşı alınacak önlemler, yerleşim yerlerine olabilecek etkiler ........................................................... 105 IV.16 Proje kapsamında inşaat ve işletme döneminde yapılacak işler nedeni ile meydana gelecek vibrasyon ve gürültünün kaynakları ve seviyesi, gürültüyü azaltmak için alınacak önlemler, ............................................................................................... 105 IV.17 Proje kapsamında inşaat ve işletme döneminde insan sağlığı ve çevre açısından riskli ve tehlikeli olanlar, alınacak önlemler, .............................................................. 113 IV.18 Proje kapsamında, inşaat ve işletme döneminde ulaşım altyapısı planı, bu altyapının inşası ile ilgili işlemler; kullanılacak malzemeler, kimyasal maddeler, araçlar, makineler; altyapının inşası sırasında kırma, öğütme, taşıma, depolama gibi toz yayıcı mekanik işlemler (bertaraf tesisine atıkların taşınması için kullanılacak yol güzergâhları, bu yolların mevcut trafik yoğunluğu ve trafik, ulaşım yollarının durumu ve plan üzerinde gösterimi) ........................................................................................ 114 IV.19 nşaat ve işletme sırasında oluşabilecek toz ve gaz emisyonlarına ilişkin bilgiler, gerekli hesapların yapılması, ilgili yönetmelikler kapsamında alınacak tedbirler, ...... 116 IV.20 Arazinin hazırlanması ve inşaat alanı için gerekli arazinin temini amacıyla elden çıkarılacak tarım alanlarının büyüklüğü, bunların arazi kullanım kabiliyetleri ve tarım ürün türleri, civardaki tarım alanlarına olabilecek etkiler ve alınacak önlemler .......... 117 IV.21 Proje için önerilen sağlık koruma bandı mesafesi............................................. 117 IV.22 nşaat ve işletme sırasında yerleşimlere olabilecek etkiler ve burada yaşayan halkın maruz kalabileceği olumsuz etkiler, geçim kaynakları üzerine etkiler ve alınacak önlemler, .................................................................................................................... 118 ix
  11. 11. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU IV.23 Faaliyetten kaynaklı yerleşim merkezlerinde oluşacak nüfus hareketleri (inşaat ve işletme döneminde sağlanacak istihdam, ekonomik değişiklikler, göç hareketi) ........ 118 IV.24 Tesisin faaliyeti sırasında çalışacak personeli ve bu personele bağlı nüfusun konut ve diğer sosyal/teknik altyapı ihtiyaçlarının nerelerde ve nasıl temin edileceği, sunulacak sağlık hizmetleri ........................................................................................ 118 IV.25. Depolama sahasında atık depolama yöntemleri ile işletme sonu ve uzun süreli saha bakım programı, yeraltı ve yerüstü kaynaklarının izlenmesi, gözlem kuyularının yerleri, kuyulardan alınacak numuneler ve analizlerine ilişkin bilgiler, ...................... 118 IV.26 şletme faaliyete kapandıktan sonra olabilecek ve süren etkiler (arazi ıslahı, rehabilitasyon çalışmaları, mevcut yeraltı ve yüzeysel su kaynaklarına etkileri, olabilecek hava emisyonları.) ve bu etkilere karşı alınacak önlemler, depolama sonrası ölçüm ve bakım çalışmaları, eski sahaların rehabilitasyonu, ...................................... 122 IV.27 Tesisin inşası, montajı ve işletilmesi süresinde tesiste çalışanların sağlık ve güvenlik açısından alınacak tedbirler, ........................................................................ 122 IV.28 Acil eylem planı (Muhtemel kaza, orman yangınları, deprem ve sabotaja karşı alınması gerekli önlemler, yer altı ve yerüstü sularında bir kirlilik ve bulaşma tespit edildiğinde alınacak önlemleri içeren) ....................................................................... 122 IV.29 Çevresel Fayda Maliyet Analizi (Bu bölümde çevreden faaliyet öncesi yararlanılma durumu ile, projenin gerçekleşmesi ile yararlanma durumunun sosyo- ekonomik açıdan değerlendirilmesi) .......................................................................... 123 IV.30 Eski sahalarda yapılacak rehabilitasyon işlemlerine ilişkin bilgiler, (hangi alanda ne tür çalışmaların yapılacağı ayrıntılı olarak verilmelidir) ........................................ 123BÖLÜM V: HALKIN KATILIMI ............................................................................. 124 V.l Projeden etkilenmesi muhtemel yöre halkının belirlenmesi ve halkın görüşlerinin çevresel etki çalışmasına yansıtılması için önerilen/kullanılan yöntemler .................. 124 V.2 Halkın projeye ilişkin endişe, görüş/önerileri ve konu ile ilgili değerlendirmeler 124 V.3 Görüşlerine başvurulan proje ilgili tarafları ve görüş/önerileri ve konu ile ilgili değerlendirmeler ........................................................................................................ 124 V.4 Görüşlerine başvurulması öngörülen diğer taraflar .............................................. 124 V.5 Bu konuda verebileceği diğer bilgi ve belgeler .................................................... 124BÖLÜM VI: YUKARIDA VER LEN BAŞLIKLARA GÖRE TEM N ED LENB LG LER N TEKN K OLMAYAN B R ÖZET .................................................... 125NOTLAR ve KAYNAKLAR : ..................................................................................... 127 x
  12. 12. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU TABLOLAR L STESTablo 1. Türkiye’deki karakteristik belediye gruplarının tanımlaması ................................2Tablo 2. AB Ambalaj Atıkları Direktifi geri kazanım hedefleri..........................................4Tablo 3. Türkiye atık yönetim sistemi uygulama takvimi (M MKO, 2006) ........................4Tablo 4. Yatırımın zaman çizelgesi ...................................................................................4Tablo 5. ADDY’nde verilen BPA miktarı için azaltım hedefleri .......................................5Tablo 6. Önerilen KA yönetim stratejisi özeti ....................................................................5Tablo 7. MUKAD-B R üyeleri Nüfusu, 1990-2009 .........................................................10Tablo 8. lçelerin kış nüfusu/yaz nüfusu oranı (2007) ......................................................10Tablo 9. UNDP’nin Türkiye için öngördüğü nüfus artış hızları ........................................11Tablo 10. TÜ’nün MUKAD-B R için öngördüğü nüfus artış hızları ...............................11Tablo 11. MUKAD-B R belediyelerinin 2000–2040 dönemi nüfus tahminleri.................12Tablo 12. Muğla Merkez lçe kış sezonu tartımları sonuçları ...........................................13Tablo 13. Muğla Merkez lçe yaz sezonu tartımları sonuçları ..........................................13Tablo 14. MUKAD-B R için kişi başına KA oluşumu projeksiyonları .............................14Tablo 15. Katı Atık miktarı tahminleri ............................................................................14Tablo 16. Muğla li katı atık akışı ....................................................................................15Tablo 17. Bölgesel atık yönetim stratejisi doğrultusunda çıkarılan atık akışı ....................16Tablo 18. Muğla Merkez’de oluşan KA’nın yaz ve kış aylarına ait kompozisyonu .........20Tablo 19. Muğla için revize edilmiş katı atık karakterizasyonu değerleri .........................20Tablo 20. Muğla için KA kompozisyonu projeksiyonları .................................................21Tablo 21. Pilot kompost tesisi kapasitesi .........................................................................23Tablo 22. Pilot kompost tesisi tasarımı kabulleri..............................................................23Tablo 23. Reaktörde kompost tesisi kapasitesi .................................................................24Tablo 24. Her ilçe için gerekli atık kumbara sayısı ..........................................................28Tablo 25. 2015–2030 dönemi için ATM kapasiteleri (ton/yıl)..........................................28Tablo 26. Muğla katı atık yönetim tesisleri kapasiteleri ...................................................29Tablo 27. Sızıntı suyu arıtma tesisi ekipman listesi ..........................................................30Tablo 28. Düzenli Depolama Tesisinde Kullanılacak Ekipmanlar ....................................30Tablo 29. 2010–2030 döneminde toplama araçları ile taşınacak tahmini atık miktarları ...31Tablo 30. MUKAD-B R ’de yıllara göre kullanılacak konteyner sayıları .........................31Tablo 31. MUKAD-B R ’de hizmet verecek toplama aracı sayısı ....................................32Tablo 32. Proje alanındaki aktarma merkezlerini kullanacak ilçeler ve atık miktarı .........33Tablo 33. 2010-2030 döneminde düzenli depolamaya gelen atık akısı .............................34Tablo 34. Depo hücrelerinin kapasiteleri ve dolum süreleri .............................................37Tablo 35. Proje alanı kazı ve dolgu tablosu......................................................................53Tablo 36. l genelinde yer altı suyu kaynakları ................................................................61Tablo 37. Proje Alanı ve Yakın Çevresi Flora Listesi ......................................................64Tablo 38. Proje Alanı ve Yakın Çevresi Fauna Listesi .....................................................68Tablo 39. Sıcaklık Değerleri (1975-2009)........................................................................71Tablo 40. Yağış Değerleri (1975-2009) ...........................................................................71Tablo 41. Basınç Değerleri (1975-2009) ..........................................................................71Tablo 42. Nem Değerleri (1975-2009) .............................................................................71Tablo 43. Buharlaşma Değerleri ( 1975-2009) .................................................................73Tablo 44. Sisli, kar yağışlı, kar örtülü, kırağılı ve orajlı günler ile max. kar kalınlığı (1975-2009) ...............................................................................................................................73Tablo 45 :Aylık Ortalama Rüzgar Hızı (1975-2009) ........................................................73Tablo 46 : Maksimum Rüzgar Hızları ve Yönleri (1975-2009 ) .......................................74Tablo 47. Fırtınalı ve Kuvvetli Rüzgarlı Gün Sayısı ........................................................74 xi
  13. 13. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORUTablo 48. Yönlere Göre Rüzgarın Esme Sayıları Toplamı ...............................................76Tablo 49. Yönlere Göre Rüzgarın Ortalama Hızı (m/sn) .................................................76Tablo 50. l toprak kullanım durumu ...............................................................................80Tablo 51. Sızdırmazlık sisteminde kullanılacak malzemelere ait standartlar ve malzemeözellikleri .........................................................................................................................85Tablo 52. Projede Çalışacak Personel Sayısı ....................................................................88Tablo 53. Sızıntı suyu hesabında kullanılan kabuller .......................................................90Tablo 56. Tahmini sızıntı suyu kalitesi ............................................................................91Tablo 54. Hücrelere Göre Sızıntı Suyu Hesabı.................................................................92Tablo 55. Maksimum günlük sızıntı suyu ........................................................................93Tablo 57. Ekipman listesi, sızıntı suyu arıtma tesisi .........................................................95Tablo 58. Sızıntı suyu arıtma tesisi için tasarım özellikleri ..............................................95Tablo 59. Evsel Katı Atık Depo Gazının Tipik Bileşimi ..................................................96Tablo 60. Düzenli depolama tesisi gaz oluşumu ..............................................................97Tablo 61. Motorinin genel özellikleri ............................................................................ 104Tablo 62. Diesel Yakıtlı Araçlardan Yayılan kirleticiler ................................................ 104Tablo 63. nşaat Döneminde Kullanılacak Araç ve Ekipmanların Ses Gücü Düzeyleri... 105Tablo 64. nşaat Dönemi Gürültü Kaynağı Sayısı ve Toplam Ses Gücü Düzeyleri ........ 105Tablo 65. nşaat Dönemi Ses Gücü Düzeylerinin Oktav Bantlarına Dağılımı ................ 106Tablo 66. nşaat Döneminde Toplam Ses Gücü Düzeylerinin Oktav Bantlarına Dağılımı...................................................................................................................................... 106Tablo 67. nşaat Dönemi Atmosferik Yutuş Hesapları ................................................... 107Tablo 68. nşaat Dönemi Oluşacak Nihai Ses Basınç Düzeyleri .................................... 107Tablo 69. nşaat Dönemi oluşacak Ses Düzeyleri........................................................... 108Tablo 70. şletme Döneminde Kullanılacak Araç ve Ekipmanların Ses Gücü Düzeyleri 110Tablo 71. şletme Dönemi Gürültü Kaynağı Sayısı ve Toplam Ses Gücü Düzeyleri ....... 110Tablo 72. şletme Dönemi Ses Gücü Düzeylerinin Oktav Bantlarına Dağılımı ............... 110Tablo 73. şletme Dönemi Toplam Ses Gücü Düzeylerinin Oktav Bantlarına Dağılımı .. 111Tablo 74. şletme Dönemi Oluşacak Nihai Ses Basınç Düzeyleri .................................. 112Tablo 75. şletme Dönemi oluşacak Ses Düzeyleri ........................................................ 112Tablo 76. Toz Emisyonu Kütlesel Debi Hesaplamalarında Kullanılacak EmisyonFaktörleri ....................................................................................................................... 116Tablo 77. Meteorolojik zleme Programı ....................................................................... 121Tablo 78. Depo Gazı ve Sızıntı Suyu Kontrolü ve zleme Programı (Analiz sıklığı vebakılacak parametreler) .................................................................................................. 121 xii
  14. 14. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU ŞEK LLER L STESŞekil 1. Proje akım şeması .................................................................................................6Şekil 2. MUKAD-B R belediyeleri nüfus tahminleri ........................................................11Şekil 3. MUKAD-B R nihai (eşdeğer) nüfus tahmini .......................................................12Şekil 4. Düzenli depolama tesisini kullanacak yerleşimler, aktarma merkezi ve düzenlidepolama tesisine ulaşım güzergahı .................................................................................17Şekil 5. 1/25.000 ölçekli Plan ...........................................................................................18Şekil 6. Aktarmalı yığın metotlu kompost tesisi vaziyet planı ve akım şeması ..................23Şekil 7. Depolama hücreleri kapasiteleri hesabı................................................................35Şekil 8. Katı atık bertaraf tesisi konumu ...........................................................................39Şekil 9. Proje alanı yerinin uydu görünümü ......................................................................40Şekil 10. Muğla li 1/25 000 Ölçekli Jeolojik Haritası ......................................................50Şekil 11. Muğla li Genelleştirilmiş Dikme Kesiti ............................................................51Şekil 12. Muğla li Depremsellik Haritası ........................................................................55Şekil 13. Batı Akdeniz Havzasında su kaynakları konumları ve katı atık bertaraf tesislerialanı .................................................................................................................................57Şekil 14. Büyük Menderes Havzasında su kaynaklarının konumları .................................58Şekil 15. Su Kaynaklarının Proje Alanına Göre Konumları ..............................................59Şekil 16. 2009-2010 Av Dönemi içinde ava açık ve ava kapalı alanlar haritası ................70Şekil 17. Sıcaklık Dağılım Grafiği ...................................................................................72Şekil 18. Yağış Grafiği (1975-2009) ................................................................................72Şekil 19. Basınç Dağılım Grafiği .....................................................................................72Şekil 20. Nem Dağılım Grafiği ........................................................................................74Şekil 21. Buharlaşma Dağılım Grafiği..............................................................................74Şekil 22. Aylık Ortalama Rüzgar Hızı Grafiği ..................................................................75Şekil 23. Maksimum Rüzgâr Hızı Grafiği ........................................................................75Şekil 24. Aylara Göre Fırtınalı ve Kuvvetli Rüzgarlı Gün Sayısı ......................................75Şekil 25. Esme Sayılarına Göre Aylık Rüzgar Diyagramı .................................................77Şekil 26. Esme Sayılarına Göre Yıllık Rüzgar Diyagramı ................................................78Şekil 27. Esme Sayılarına Göre Mevsimlik Rüzgâr Diyagramı .........................................78Sekil 29. Tip Taban Geçirimsizlik Sistemi .......................................................................86Sekil 30. Tip Yüzey Geçirimsizlik Sistemi .......................................................................86Şekil 31. Düzenli depolama tesisi tipik şematik görünümü ...............................................87Şekil 32. Fosseptik Tip Plan ve Kesiti ..............................................................................90Şekil 33. Sızıntı suyu arıtma tesisi akış diyagramı ............................................................94Şekil 34. Belirlenen Gaz Üretim Eğrisi ............................................................................96Şekil 35. Gaz Toplama Bacası Tip Kesiti .........................................................................99Şekil 36. A Ağırlıklı Ses (Gürültü) Düzeyleri için Çevirim Eğrileri ................................ 108Şekil 37. nşaat Döneminde oluşacak Eşdeğer Gürültü Düzeyleri Dağılımı .................... 109Şekil 38. şletme Döneminde oluşacak Eşdeğer Gürültü Düzeyleri Dağılımı ................. 112Şekil 39. Düzenli depolama tesisine ulaşım yolu ............................................................ 115 xiii
  15. 15. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU FOTOĞRAFLAR L STESFotoğraf 1. Proje sahası görüntüleri 43 xiv
  16. 16. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORUEKLER L STESEK -1 Ek-1.1 Seçilen Yer çin Belirli Kurum ve Kuruluşların Görüşleri Ek-1.2 Mahalli Çevre Kurulu Kararı Ek-1.3 OGM ‘nün ön izin yazısı Ek-1.4 ÇED nceleme Değerlendirme Formu Ek-1.5 Mülkiyet Haritası Ek-1.6 1975-2009 Yılları Arası Meteorolojik Veriler Ek-1.7 Çevre Düzeni PlanıEK-2 Ek-2.1 Sahanın 1/25.000’lik Haritası Ek-2.2 Tesis Genel Yerleşim Planı Ek-2.3 Sızıntı Suyu Arıtma Tesisi Genel Yerleşme Planı ve Hidrolik Akım ŞemasıEK-3 JEOTEKN K RAPOREK-4 YETERL L K BELGES KAPSAMINDA ÇALIŞTIRILMASI TAAHHÜT ED LEN PERSONEL TABLOSU xv
  17. 17. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU BÖLÜM I: PROJEN N TANIMI VE AMACII.1 Proje konusu faaliyetin tanımı, (geri kazanımı düşünülen atıklar, bertarafedilecek atık çeşitleri, atık karakterizasyonu vs.), işletme süresi, zamanlama tablosu,akım şeması, hizmet amaçları, projenin sosyal ve ekonomik yönden gerekliliği, Proje Konusu Faaliyetin Tanımı Çevre ve Orman Bakanlığı (ÇOB) ile M MKO Mühendislik malat MüşavirlikKoordinasyon ve Tic. A.Ş. arasında imzalanan 10.12.2007 tarihli sözleşme uyarınca“KATI ATIK ANA PLANI II. AŞAMA PROJES ” işi çerçevesinde Türkiye genelinde 4farklı atık havzasında, 4 Atık Yönetim Birliği için Bölgesel Atık Yönetim SistemiFizibilite, ÇED ve Uygulama Projeleri hazırlama çalışması yapılması istenmektedir. Çevre ve Orman Bakanlığınca katı atık bertarafı için Türkiye genelinde BelediyelerArası Bölgesel Yönetim Birliklerinin oluşturulması, ekonomik olarak sürdürebilirkapasitede Bölgesel Atık şleme ve Bertaraf Tesisi Projeleri geliştirilmesi ve projelerin birplan dahilinde uygulanmasına karar verilmiştir. Bu kapsamda, Katı Atık Ana Planı Projesi,2005 yılı yatırım programında yer almış olup, Çevre ve Orman Bakanlığı (ÇOB)koordinasyonunda Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) Müsteşarlığı ile birlikte çalışmalartamamlanarak, 2006 yılı sonunda Katı Atık Ana Planı nihayetlendirilmiştir. Katı Atık Ana Planı Projesi ile Türkiye genelinde ilgili mevzuatta öngörülen şekilde,düzenli depolama tesislerinin kurulması, katı atık miktarının azaltılması, geri kazanımsağlanması, katı atık taşıma giderlerinin düşürülmesi ve gerektiğinde uygun teknolojiyledonatılmış transfer istasyonlarının kurulmasına yönelik planlar oluşturulmuş ve düzenlidepolamaya yönelik Tip Projeler geliştirilmiştir. Bu projede, ÇOB ve DPT tarafından Ülkemizdeki evsel katı atık sorunununçözümünde rehber alınması planlanan Katı Atık Ana Planı Projesinin, Ülke genelinde birpolitika olarak uygulanması öncesinde proje çıktılarının (rapor ve ekleri tip projelerin)bölgesel olarak çalışılması ve bölgesel gerçeklikler ile planın karşılaştırılmasıamaçlanmaktadır. Katı Atık Ana Planı Projesi’nin ilk aşaması Türkiye’nin belli bölgelere ayrılması veAtık Birliklerinin tespiti olmuştur. Proje kapsamında hazırlanan ve Türkiye’nin toplam 3ana ve 11 alt bölgeye ayrılmasını esas alan detaylı bölgelendirme listesi Tablo 1’deverilmektedir. Söz konusu bölgelendirme, ilk olarak Çevre ve Orman Bakanlığı içinhazırlanan Yüksek Maliyetli Çevre Yatırımları Planlaması Projesi’nde yapılmış olup dahasonra Katı Atık Ana Planı Projesi ‘nde revize edilmiştir. Bu Projenin II. Aşaması olarakher bir bölgeden seçilen illere özel Katı Atık Ana Planlarının uygulanması öngörülmüştür. Çevre Ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan 26.03.2010 tarih ve 27533 sayılıAtıkların Düzenli Depolanmasına Dair Yönetmelik (ADDY) de yürürlüğe girmiştir. Bukapsamda, Marmara /Ege Bölgesinden seçilen Muğla li’ne uygulanacak katı atık yönetimisistemi ADDY de dikkate alınarak hazırlanmıştır. Muğla Katı Atık Yönetim Sistemi Projesi, Birlik üyesi belediyelerde oluşan evselkatı atıkların Ulusal ve AB katı atık mevzuatına uyumlu olarak ayrı toplanması, taşınması,geri kazanılması, kompostlaştırılması, düzenli depolanması, sızıntı sularının ve depogazlarının bertarafı bileşenlerini kapsayan bütünleşik bir yönetim sistemidir. 1
  18. 18. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU Tablo 1. Türkiye’deki karakteristik belediye gruplarının tanımlaması No Bölge Alt Bölge 1a stanbul, zmir (Büyükşehirler) 1b Marmara / Ege Bölgesi Diğer Büyükşehir Belediyeleri 1c Diğer Belediyeler (Orta/Küçük) 2a Ankara (Büyükşehir) 2b Antalya / çel (Turizm Şehirleri) Akdeniz / Karadeniz / 2c Diğer Büyükşehir Belediyeleri ç Anadolu Bölgesi 2d Diğer Belediyeler, Karadeniz (Orta/Küçük) 2e Diğer Belediyeler, Akdeniz / ç Anadolu (Orta/Küçük) 3a Gaziantep (Büyükşehir) Doğu Anadolu / Güneydoğu 3b Diğer Büyükşehir Belediyeleri Anadolu Bölgesi 3c Diğer Belediyeler (Orta/Küçük) Katı atıkları, her yerleşim bölgesinin ayrı ayrı imha etmesi hem yer bulma ve çevreyevereceği etki açısından, hem de ekonomik olmaması açısından son derece olumsuz birdurumdur. Çevre ve Orman Bakanlığı (ÇOB) ile Avrupa Birliği, birden fazla belediyeninoluşturacağı birlikler üzerinden Bölgesel Katı Atık Bertaraf Tesisleri ile çözümöngörmektedir. Bu amaçla Muğla Merkez, Kavaklıdere, Ula ve Yatağan lçe Belediyeleriile Yerkesik, Gökova, Yeşilyurt, Kafaca, Bayır, Bozarmut, Yeşilbağcılar, Turgut, Bencik,Bozüyük, Akyaka, Menteşe ve Çayboyu Belde Belediyeleri birleşerek Muğla Düzenli KatıAtık Depo Yapma ve şletme Birliği (MUKAD-B R) ‘ni kurmuşlardır. Projenin sosyal ve ekonomik yönden gerekliliği MUKAD-B R üyesi Belediyelerde mevcut durumda sistemli bir katı atık yönetimplanı bulunmamaktadır. Belediyelerin atık kamyonlarıyla toplanan katı atıklar düzensizdepolama alanlarında depolanmaktadır. Katı atıkların düzensiz depolama yapılması ortaya çıkarabilecek olumsuzluklar genelhatlarıyla aşağıda verilmiştir: • Oluşan sızıntı suları, yeraltı ve yerüstü su kaynaklarını kirletir. • Kontrolsüz çıkan gazlar çevredeki canlılara zarar verir ve halk sağlığını tehdit eder. • Oluşan metan gazı bir kıvılcım ile patlayabilir ve yangınlara neden olur. • Çıkan kötü kokular çevrede yaşayanları rahatsız eder. • Sahalar fare, sinek ve diğer zararlılar için barınma ve üreme yeri olur. • Açık sahaya giren hayvanlar çeşitli hastalıkların taşıyıcısı durumuna gelir. • Atıklar dağılarak geniş bir alanda görüntü kirliliği oluşturur. Türkiye genelinde yerleşimlerin büyük bir kısmında ayrı ayrı düzensiz depolamaalanı vardır. Düzensiz depolama alanlarının çok olması çevreye aşırı zarar vermesine sebepolmaktadır. Bu tesislerin hava, su ve toprağa dolayısıyla sosyal hayata ve tüm canlılarazarar verdiği aşikardır. Birlik oluşturarak yakın yerleşimlerin ortak tek bir bertaraf tesisikurması planlanmıştır. Her yerleşimin ayrı ayrı bertaraf tesisi yerine tek bir ortak tesiskurması hem ekonomik olmakta hem de kontrolü daha kolay olmaktadır. Özetlenen mevcut durum çerçevesinde Muğla ’da atıkların düzenli depolanmasıprensibini yerleştirmek gerekmektedir. Planlanan katı atık yönetim sistemi temel bir çevre 2
  19. 19. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORUaltyapısı olup mevzuat gereği de tüm Belediyeler tarafından uygulanmalıdır. Atık azaltma,geri kazanım, arıtma ve bertaraf bileşenlerinin tümünü kapsayan entegre bir atık yönetimsistemi projesi, bölgenin çevresel açıdan korunmasını sağlamakla kalmayacak, gelecek sukaynaklarının kalitesini de güvence altına alacaktır. Projenin konusu, hizmet amaçları, projenin işletme süresi ve zamanlama tablosu Katı Atık Yönetim Sistemi Projesi, MUKAD-B R üyesi belediyelerdeki katı atıksorununa sürdürülebilir ve bütünleşik bir çözüm getirmeyi hedefleyen bir projedir. Katıatıkların bertaraf usulleri 14.03.1991 tarih ve 20814 sayılı Resmi Gazete ile yayımlanarakyürürlüğe giren ve en son değişiklik 05.04.2005 tarih ve 25777 sayılı Resmi Gazetedeyayımlanan Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeliği ve 26.03.2010 tarih ve 27533 sayılıAtıkların Düzenli Depolanmasına Dair Yönetmelik ile belirlenmiştir. Proje hedefleri vebileşenleri, Ulusal ve Avrupa Birliği (AB) mevzuatı gereklerine göre belirlenmiştir. Proje, ilgili ÇOB Yönetmelikleri ve AB Direktifleri ile uyumlu olacaktır. Projeyeesas teşkil eden Türk yönetmelikleri, 14.03.1991 tarih ve 20814 sayılı Katı AtıklarınKontrolü Yönetmeliği, 26.03.2010 tarih ve 27533 sayılı Atıkların Düzenli DepolanmasınaDair Yönetmelik (ADDY) ile 27.06.2007 tarih ve 26562 sayılı Ambalaj AtıklarınınKontrolü Yönetmeliği ve 25.07.2005 tarih ve 25883 sayılı Tıbbi Atıkların KontrolüYönetmeliği; AB Direktifleri ise başlıca Düzenli Depolama Direktifi ve Ambalaj AtıklarıDirektifi’dir. AB Düzenli Depolama Direktifi’nin amacı, düzenli depolama sürecinde oluşanemisyonlardan havaya, toprağa, yüzeysel sulara, yeraltı sularına, sonucunda da insansağlığına olumsuz etkilerini önlemek veya azaltmak amacıyla depolama ihtiyacını en azaindirmektir. Direktif, düzenli depolama alanlarının yer seçimi, tasarımı, geçirimsizliği,işletilmesi, denetlenmesi ve rehabilitasyonu için çok sıkı hedefler koymaktadır. AB Ambalaj Atıkları Direktifi, 2008 yılı için Tablo 2 aşağıda verilen yeniden işlemeve geri kazanma hedeflerini öngörmektedir: Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği (AAKY)’ne göre, ürünlerini ambalajlıolarak piyasaya sürenler, bu ürünlerin kullanımı sonucu ortaya çıkan ambalaj atıklarınınkaynağında ayrı toplanmasını, geri dönüşümünü ve geri kazanımını sağlamak ve bu amaçlayapılacak harcamaları karşılamakla yükümlüdürler. Birlik üyesi belediyeler ambalajatıklarını kaynağında ayrı toplamaya başlayacaktır. Birlik ayırma tesisini kuracak ve butesise lisans alacaktır. Ambalaj atığı yönetim planı hazırlanacak ve Bakanlığaonaylattırılacaktır. Yönetmelikte ambalaj atıklarının düzenli depolama alanlarına kabuledilmesi, çöp araçlarına alınması yasak olduğundan kaynağında ayırma sistemibelediyelerce kurulacaktır. KAAP kapsamında, bertaraf metotlarının bölgelere göre uygulama takvimiTablo 3 ’de verilmiştir. Söz konusu proje, Tablo 3 ’deki çizelgeye göre hazırlanmıştır.Projenin hayatiyete geçirilmesine ait zaman çizelgesi Tablo 4 ‘de görülmektedir. Atık yönetiminde, farklı nitelikteki evsel atıklar için, ambalaj atıkları (mavi kaplardatoplanan- kuru atıklar) ve diğer atıklar (siyah kaplarda toplanan-yaş atıklar) olmak üzereiki ayrı atık akış sistemi kullanılacaktır. Bu sisteme kaynağında ayırma ve ikili toplama adıverilir. AB Direktifleri geri kazanım ve bertaraf kotalarını sağlayabilmek amacıyla hedefyıllarda ikili toplama sistemi teşkil edilmelidir. Evsel atığın diğer atık kısmı (yaş kısmı), 3
  20. 20. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORUmutfak, park, bahçe ve pazaryeri atıklarını; ambalaj atıkları kısmı ise kağıt, karton, cam,plastik ve metal gibi ambalaj atıklarını ve geri dönüştürülebilir diğer atıkları kapsar. Gerikazanma sistemlerinden kompost tesisi organik içeriği yüksek olan diğer atıkların, atıkgetirme (toplama) merkezleri ve maddesel geri kazanma tesisi ise geri kazanılabilirambalaj atıkların işlenmesi amacıyla sisteme dahil edilmiştir. Geri kazanma sistemlerininartıkları ve bertaraf edilecek diğer atıklar düzenli depolanır. Depolama tesisi Ulusal ve ABmevzuatına uygun olacak şekilde teşkil edilecektir. Düzenli depolama tesisi 21 yıl süreyleevsel nitelikli atıkları alabilecek kapasitedir Tablo 2. AB Ambalaj Atıkları Direktifi geri kazanım hedefleri Geri kazanım hedefleri Cam %60 Kağıt ve karton %60 Metal %50 Plastik %22,5 Ahşap %15 Toplam yeniden işleme (geri dönüşüm) %55-80 Toplam geri kazanma ->%60 Tablo 3. Türkiye atık yönetim sistemi uygulama takvimi (M MKO, 2006) Atık Ayrı toplama / Kumbaraları/ATM Düzenli Tanım Kompostlaştırma MGT YakmaBölge Depolama (Kentsel) Kentsel Kırsal Marmara/Ege 2011- 2011 /1c (Büyük şehirler 2011 - - 2016 2015 (100%) 2015 hariç) Tablo 4. Yatırımın zaman çizelgesi 2009 2010 2011 ÇED Raporu ve Projenin tamamlanması nşaat ihalesi nşaatın tamamlanması MUKAD-B R Üye Belediyelerin Katı Atık Yönetim Planı MUKAD-B R Katı Atık Yönetim Planı oluşturulurken dikkate alınan en önemliunsur planın, AB ve Ulusal atık mevzuatının gerekliliklerini karşılayabilmesidir. Katı AtıkYönetim Planı hem Avrupa standartlarını, hem de Ulusal standartları ve stratejilerikarşılayacak düzeydedir. Bölgesel katı atık yönetim planının en temel bileşeni düzenli depolama tesisidir.Mevcut durumda sürdürülen atıkların düzensiz olarak depolanması uygulaması muhakkaksona erdirilecek ve düzensiz depolama alanları kapatılarak rehabilite edilecektir.26.03.2010 tarih ve 27533 sayılı Atıkların Düzenli Depolanmasına Dair Yönetmelik(ADDY) düzenli depolamaya biyolojik parçalanabilir atık (BPA) kotası getirilmiştir(Tablo 5). 4
  21. 21. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU Tablo 5. ADDY’nde verilen BPA miktarı için azaltım hedefleriHedef yıllar BPA depolama hedefleri2015 2005 yılındaki BPA miktarının %75’i2018 2005 yılındaki BPA miktarının %50’si2025 2005 yılındaki BPA miktarının %35’iGeri kazanılabilir atıkların ayrı toplanması için aşağıdaki sistemler gerçekleştirilecektir: Atık getirme merkezleri (ATM): 2015 yılında başlamak üzere Atık kumbaraları: Kağıt, karton, plastik, metal ve cam gibi geri dönüştürülebilir atıklar için 2011 yılında başlanmak üzere kili (ayrı) toplama sistemi: 2011 de başlayıp 2015 yılında %100 kapasiteli olarak devreye girmek üzere Maddesel geri kazanma tesisi (MGT): 2011 yılında işletmeye alınmak üzere Geri dönüştürülebilir atıkların kaynağında ayrılmasına hizmet eden ikili toplamaaynı zamanda BPA azaltım hedeflerinin sağlanması açısından da projenin hayati birbileşenidir. kili toplama sisteminde, ambalaj atıkları (kuru kısım) olarak da isimlendirilenevsel nitelikli katı atık (KA)’nın içindeki geri dönüştürülebilir atıklar, mavi torbalarlaaraçlarda sıkıştırılmadan toplanırken, KA’nın diğer kısmını (ıslak kısmını) oluşturanorganik veya biyolojik olarak ayrışabilir atıklar siyah torbalarla sıkıştırılarak toplanır. BPA azaltım oranları kompostlaştırma yoluyla elde edilir. Kompost tesisi 2011yılında pilot tesis olarak da değerlendirilen aktarmalı yığın metoduyla işletmeyealınacaktır. Aktarmalı yığın metotlu kompost tesisi park, bahçe ve pazaryeri atıkları gibifarklı atık türlerini kompostlaştırmak için tasarlanır. Ardından 2015 yılında pilot ünitenintam kapasiteli kompost tesisi ile değiştirilmesi ile ikili toplamadan gelecek olan diğeratıklar (ıslak) kısmının da işlenmesi sağlanmış olur. Yukarıda tanımlanan atık yönetim stratejisi Tablo 6 ’da özetlenmiştir. Şekil 1 ’deönerilen katı atık yönetim sistemi akım şeması verilmiştir. Tablo 6. Önerilen KA yönetim stratejisi özetiProje Bileşen ÖzellikleriBileşenleri Kentsel nüfustan kaynaklanan KA’nın 2011 yılında pilot olarak başlanmasıKaynağında Kentsel nüfustan kaynaklanan KA’nın 2015 yılından itibaren ayrı toplanmasıAyırma Kırsal nüfustan kaynaklanan proje süresince KA’nın karışık toplanması KA toplama metodunda iyileştirmeler yapılması kili toplama için standart konteynerlerin tedarik edilmesiToplama 2011’de başlamak ve 2015’de tam kapasiteye ulaşmak üzere ATM’ler 2011’de başlamak ve 2015’de tam kapasiteye ulaşmak üzere atık kumbaralarıGeri Kazanım / 2011 yılında işletmeye alınmak üzere tam kapasiteli MGTArıtma / 2011’de pilot ölçekte başlamak ve 2015’de reaktörde olmak üzere kompost tesisi şleme Düzenli depolama tesisinin 2011 yılında işletemeye alınması KA’nın toplanmasında Belediyelerin sorumluluğuÖrgütsel ATM, MGT, kompost ve düzenli depolama tesislerinde Birlik SorumluluğuAltyapı Gayri resmi sokak toplayıcılarının atık yönetim sistemine entegre edilmesi 5
  22. 22. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU Katı Atık (ikili toplama) Geri dönüştürülebilir Organik atıklar Diğer organik ve geri I. Dönem (2011-2015) atıklar (park, bahçe, pazaryeri dönüştürülebilir atıklar 2011 2015 2015 2015 2011 Atık Biyolojik Arıtma MGT ATM Kumbaraları Düzenli Depolama Tesisi Örtü toprağı / Pilot Kompost Sızıntı Suyu Biyogaz Artık Satış Sızıntı Suyu Yakma Arıtma Tesisi Deşarj Katı Atık (ikili toplama) Geri dönüştürülebilir Diğer organik ve geri II. Dönem (2015-2031) Organik atıklar atıklar dönüştürülebilir atıklar Atık Biyolojik Arıtma MGT ATM Kumbaraları Düzenli Depolama Tesisi Örtü toprağı / Kompost Sızıntı Suyu Biyogaz Artık Satış Sızıntı Suyu Yakma Arıtma Tesisi Deşarj Şekil 1. Proje akım şeması 6
  23. 23. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU I.2. Proje kapsamındaki tüm ünitelerin özellikleri, kapasiteleri, proses akımşeması, düzenli depolama tesisinin tasarımı ve drenaj sistemi, her faaliyet için her birünitede gerçekleştirilecek işlemler ile faaliyet üniteleri dışındaki diğer ünitelerdesunulacak hizmetler Katı Atık Yönetim Sistemi Projesi, evsel nitelikli katı atıkların Türk ve AB katı atıkmevzuatına uyumlu olarak taşınması, geri kazanılması, kompostlaştırılması, düzenlidepolanması, sızıntı sularının ve depo gazlarının bertarafı ile tıbbi atıkların sterilizasyonubileşenlerini kapsayan bütünleşik bir yönetim sistemidir. Bertaraf tesisleri yapılacak alan99,95 ha olup depolama yapılacak 11,97 ha’lık alan 21 yıllık kapasiteye sahiptir . Proje, aşağıdaki sistem ve tesisleri içermektedir. Atık akışını özetleyen proje akımşeması Şekil 1 ’de verilmektedir. • Atık kumbaraları ve atık getirme (toplama) merkezleri (ATM) • Kaynağında ayırma ve ikili toplama sistemi • Maddesel geri kazanma tesisi (MGT) • Kompost tesisi • Düzenli depolama tesisi • Sızıntı suyu bertarafı • Depo gazı toplama • Tıbbi atık sterilizasyon tesisi Düzenli Depolama Atıkların depolanacağı alan taban zemini, ADDY dikkate alınarak geçirimsiz olarakinşa edilecektir. Mevcut taban kil olmadığından, teşkil edilecek zemin yönetmeliğe göre enaz 50 cm kalınlığında sıkıştırılmış kil ile kaplanır ve üzerine HDPE membran serilir.Kullanılan kilin geçirimlilik katsayısı (permeabilite) K ≤ 1,0 x 10-9 m/sn olmalıdır. lerikibölümlerde belirtildiği gibi kil ekonomik olarak tedarik edilemediğinden geo-sentetik kil(bentonit) ile geçirimsizlik sağlanacaktır. Kilin üzerine 2 mm kalınlığında HDPE membranyerleştirilecektir. Membranın üzerine koruma amaçlı jeotekstil kullanılacaktır. Oluşan sızıntısularını toplamak için, geo-tekstil üzerine drenaj boruları ve 50 cm çakıl dren tabakası teşkiledilir. Sızıntı sularının toplanması için yarıklı veya delikli HDPE borular kullanılır. Her güntoplama araçlarıyla depolama sahasına getirilen atıklar, kompaktör ile sıkıştırılarak yayılır.Günün sonunda oluşan atığın üzeri 15 cm kalınlığında günlük örtü ile kaplanır. Hücredolduktan sonra üzeri yönetmeliğe uygun şekilde kapatılır. Düzenli depolama tesisiözellikleri ile ilgili detaylı bilgi Bölüm IV.7 ‘de verilmiştir. Tıbbi Atık Sterilizasyon Tesisi Enfeksiyöz tıbbi atıklar ile kesici-delici atıklar, sterilizasyon işlemine tabi tutularakzararsız hale getirilecektir. Sterilizasyon tesisi ve düzenli depolama tesisi aynı zamandakurulacak olup sterilize edilen atıklar düzenli depolama alanında depolanarak bertarafedilecektir. Sterilizasyon sistemlerinin, başta mekanik güvenlik (yüksek kabin içi basınç, sıcaklığadayanıklılık ve benzeri) ve sterilizasyon performansı açısından uluslar arası kabul edilmişstandartlara (ISO, CE ve benzeri) uygun belgeli olacaktır. Sterilizasyon işlemine tabitutulacak atıklar içinde patolojik atıklar ile başta uçucu ve yarı uçucu organik maddeler veciva olmak üzere kimyasal maddeler, genotoksik/sitotoksik ajanlar, radyolojik atıklar vebasınçlı kaplar bulunmayacaktır. 7
  24. 24. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU Sterilizasyon tesisi atık parçalama (shredding) mekanizmasının bulunacaktır.Parçalama ünitesi sterilizasyon bölümünün sonunda veya önünde yer alır. Atık parçalamaünitesinin sterilizasyon ünitesinden önce kullanılması durumunda, işlem sonunda bu ünite desterilizasyon işlemine tabi tutulacaktır. Parçalama ünitesine sahip olan sterilizasyonünitesinde atıklar doymuş buhar ile 110-145 0C sıcaklık ve 3-4 bar basınç altında yeterli süreve tamamen temas etmesi gerekmektedir. Pilot Kompost Tesisi Pilot kompost tesisinde, ikili toplama başlayana kadar yalnızca park, bahçe vepazaryeri atıkları arıtılacaktır. Pilot kompost tesisi, ikili toplamanın yüksek seviyelereulaşacağı 2015 yılına kadar hizmet verecektir. kili toplamanın evlerde tam kapasite olarakbaşlamasıyla aktarmalı yığın metodu ile işletilen kompost tesisi kapatılıp reaktörde komposttesisi devreye alınacaktır. Pilot kompost tesislerinde iki tür kompostlaştırma metodu yaygınolarak uygulanmakta olup, statik yığın metodunda kompostlaştırma sürecinin çok uzunolmasından dolayı, aktarmalı yığın metodu ile işletilecektir. Bu yöntemde kompostlaştırmaaçık alanda yapılmaktadır. Aktarmalı yığın ile kompostlaştırma 4 kademede meydana gelir.Bunlar; kabul alanı, kompost alanı, olgunlaşma alanı ve depolama alanıdır. Bu şekilde işletilen kompost tesislerinde, atıklar ilk olarak kabul alanına alınır. Buradahacimli atıklar yığından ayıklanıp kalan kısım öğütücüden geçirilir ve kompostlaştırmayagönderilir. Kompostlaştırma için hazırlanan atıklar, düz bir zeminde kubbe meydanagetirecek şekilde biçimlendirilir. Kompostlaştırma prosesi devam ederken, yığın sulanır,sıcaklığın 40–70 oC’de seyretmesi sağlanır ve haftada 2 kere karıştırılır. Karıştırmaaşamasında yığın olduğu yerde karıştırılmak yerine belli bir uzaklığa aktarılır. Yığınınaktarılma mesafesi kullanılan karıştırıcının tipine bağlıdır. Genelde bu mesafe 5 m kadardır.Kompostlaştırma süreci yaklaşık 4 ay sürer ve daha sonra kompostlaştırılan atık olgunlaşmaalanına alınır. Olgunlaşmaya bırakılan atığın yaklaşık 1 ay sonra bozulması (ayrışması)tamamlanmış olur. Olgunlaşma sürecinden sonra eleme ve kompostun satışa hazırlanmasıiçin diğer işlemler yapılır. Dağıtıma hazır hale gelen kompost geçici olarak depolanır. Eldeedilen bu ürün, 04.06.2010 tarih ve 27601 sayılı “Tarımda Kullanılan Organik,Organomineral, Özel, Mikrobiyal ve Enzim çerikli Organik Gübreler ile ToprakDüzenleyicilerin Üretimi, thalatı, hracatı, Piyasaya Arzı ve Denetimine Dair Yönetmeliği”çerçevesinde tarımda gübre ve toprak şartlandırıcısı kullanılacaktır. Ayrıca düzenli depolamatesislerinde günlük örtü toprağı ile peyzaj malzemesi olarak kullanılabilir. Mevcut Vahşi Depolama Alanlarının Rehabilitasyonu Halen kullanılmakta olan depolama alanları, düzenli depolama tesisleri devreyegeçtikten sonra kapatılarak rehabilite edilecektir. Bu kapsamada çok dik olan katı atıkyığınlarının şevleri 1/3 eğimli olacak şekilde yatırılacaktır. Üzeri kapatılıp nebati toprak ilekaplanarak yeşillendirilecektir. Çevreden depo alanı içine yağmur sularının girmemesi içingerekli drenaj çalışmaları yapılacaktır. Depo gazı toplama bacaları oluşturulacaktır.Rehabilitasyon sırasında ; • Sahanın mevcut durumu tespit edilecek; siyak kotlar belirlenecek, depolanmış atık türleri tespit edilecek, mevcut topoğrafik yapı haritalanacak, jeolojik ve hidrojeolojik raporlar hazırlanacaktır. • Şev tanzimi planları hazırlanacak; şev stabilitesi ve eğimler tanzim edilecek, kenar eğimler ve üst yüzey eğimler uygun şekilde planlanacaktır. 8
  25. 25. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU • Yüzey suyu kontrolü ayrıntılı olarak yapılacaktır. • Sızıntı suyu kontrolü ayrıntılı olarak yapılacaktır. • Çevre suları kontrolü ayrıntılı olarak yapılacaktır. • Yer altı suyu kirliliği kontrolü ayrıntılı olarak yapılacaktır. • Biyogaz yönetimi; gaz bacaları yerleştirilecek, kaç adet gaz bacası yapılacağı belirlenecek ve gaz kontrolü yapılacaktır. • Saha çevresi ve giriş kontrolü ayrıntılı olarak yapılacaktır. • Nihai kullanım ve kontroller yapılacak; sahadaki sistemlerin (sızıntı suyu, biyogaz sistemi vb.) periyodik olarak kontrol edilerek bakımları yapılacaktır. Diğer Yapılar (Sabit Tesisler) Katı atık bertaraf tesisinin girişine inşa edilecek olan kontrol ve kantar binasından girişve çıkışlar kontrol edilecek, araçlar tartılacak, gelen araç şoförlerinin kimlikleri, atık miktarıve cinsi bir veri tabanına günlük olarak kaydedilecektir. 3m x 3m ebatlarında kontrol binasıile 60 ton ‘luk kantar tesis edilecektir. 200 m2 ‘lik idare ve personel binasının içinde yönetici personel için büro, mutfak-yemek salonu, depo, kazan dairesi, giyinme odası, duş ve tuvalet bulunacaktır. Atıklarını boşaltan araçlar, bertaraf tesisinden çıkarken tekerlek yıkama ünitesindengeçecektir. Teker yıkama ünitesi 4m x 10m ebatlarında olacaktır. Tesiste çalışan araçların bakım, tamir ve onarımı, yedek parçaların depolanması için13m x 8m ebatlarında bina tesis edilecektir. Bina içinde bakım onarım servisi, yönetici odası,yedek parça deposu, ve tuvalet bulunacaktır. Tıbbi atık sterilizasyon tesisi için 13m x 10m ebadında bina yapılacaktır. Katı atıklar, maddesel geri kazanım (ayıklama) tesisinde (MGT) tasnif edilecektir.Ayıklama tesisi 1000 m² kapalı alana sahiptir. MGT ile ilgili detaylı bilgi Bölüm 1.7 ‘deverilmiştir. MGT şu birimlerden oluşacaktır; Ürünün boşaltıldığı giriş alanı, taşıyıcı bantlarlaasıl ayırma ünitesine transfer, demir içeren metallerin mıknatıs ile yığından uzaklaştırılması,elle ayırma ve sınıflandırma, balyalama ve sevkiyat öncesi depolama. Su temini için 200 m3 hacminde bir su deposu inşa edilecektir. Su deposu kullanmave yangın suyunu temin edecek kapasitede boyutlandırılacaktır. Sızıntı suyu arıtma tesisleri için 8300 m3 hacminde dengeleme havuzu, 960 m3hacminde aerobik havuz ve 2400 m3 hacminde fakültatif havuz inşa edilecektir. I.3 Düzenli depolama sahasını kullanacak belediyeler, nüfus ve atıkprojeksiyonu, Yerleşik Nüfus Türkiye statistik Kurumu’ndan (TÜ K) alınan MUKAD-B R ilçelerinin 1990, 20002007 ve 2009 yılı Nüfus Sayımı sonuçları Tablo 7’de verilmiştir. 2009 yılı nüfus sayımınagöre MUKAD-B R ’in toplam nüfusu 177.817’dir. 2000 yılında toplam nüfusun %42’sikentsel iken, 2009 yılında kentsel nüfus oranı %49’a yükselmiştir. 9
  26. 26. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORUTablo 7. MUKAD-B R üyeleri Nüfusu, 1990-2009 1990 Nüfus Sayımı 2000 Nüfus Sayımı 2007 Nüfus Sayımı 2008 Nüfus Sayımılçeler Sonuçları Sonuçları Sonuçları Sonuçları Toplam Kent. Kırsal Toplam Kent. Kırsal Toplam Kent. Kırsal Toplam Kent. KırsalMerkez 71.155 35.605 35.550 83.511 43.845 39.666 94.207 52.918 41.289 92.328 56.619 35.709Kavaklıdere 12.037 3.339 8.698 12.548 3.432 9.116 11.153 2.797 8.356 11.169 2.931 8.238Ula 19.978 5.185 14.793 21.944 5.257 16.687 23.455 5.594 17.861 24.219 5.732 18.487Yatağan 42.376 11.890 30.486 46.252 16.007 30.245 46.275 17.421 28.854 46.103 17.724 28.379Toplam 145.546 956.01 89.527 164.255 68.541 95.714 175.090 78.730 96.360 173.819 83.006 90.813 2009 Nüfus Sayımılçeler Sonuçları Toplam Kent. KırsalMerkez 96.820 61.550 35.270Kavaklıdere 11.140 2,822 8.318Ula 23.969 5.602 18.367Yatağan 45.888 17.707 28.181Toplam 177.817 87.681 90.136Kaynak: TU K, 2010 Turist Nüfusu Turistik nüfus ile ilgili daha doğru veri elde etmek amacıyla MUKAD-B RBelediyelerine, Belediye Anketi gönderilerek bilgi istenmiştir (Ek 2). Belediyeler tarafındanbeyan edilen yaz ve kış nüfusları Tablo 8 ’de verilmektedir. Beyan edilen nüfuslar tablonun ilk 2 kolonunda verilmiştir. 3. kolonda bu iki nüfusunbirbirine oranı yer almaktadır. Son kolon ise yaz nüfusunun kış nüfusuna oranının projekapsamında normalize edilmiş halidir ve MUKAD-B R nüfusunun tahmininde esas alınandeğerlerdir. Tablo 8. lçelerin kış nüfusu/yaz nüfusu oranı (2007) Kış Yaz Yaz/kış Normalize edilmiş yaz/kışlçeler nüfusu nüfusu nüfus oranı (%) nüfus oranı (%)Merkez 52.918 52.918 100% 100%Kavaklıdere 3.000 5.000 167% 160%Ula 5.370 5.500 102% 130%Yatağan 1.7421 1.7421 100% 100%Kaynak: Ek 2Nüfus Tahminleri : 2040 yılına kadar nüfusu tahmin edilirken iki farklı yöntem kullanılmıştır. Tahminyapılırken faydalanılan kaynaklardan biri Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP),diğeri ise Azalan Hızlı Geometrik Artış ( TÜ)’dır. Aşağıda farklı nüfus tahminlerinin birözeti verilmektedir. UNDP Yaklaşımı UNDP, Türkiye’nin nüfus artış hızlarını kentsel ve kırsal nüfus için ayrı olaraktanımlamıştır. Ancak UNDP tarafından yapılan nüfus projeksiyonu 2000–2030 döneminikapsadığından, 2030–2040 dönemi nüfus artış hızı tahminleri proje kapsamındagerçekleştirilmiştir. UNDP’nin belirlemiş olduğu artış hızları ile son yıllar için budeğerlerden hareketle elde edilen artış hızları Tablo 9 ’da verilmektedir. 10
  27. 27. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU TÜ Yaklaşımı TÜ, 2010–2040 dönemi için MUKAD-B R üyelerinin yıllık nüfus artış hızlarınıtanımlamıştır. TÜ yaklaşımı Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) resmisonuçlarından hareketle geliştirilmiştir. TÜ verilerine dayanılarak elde edilen nüfus artışhızları Tablo 10 ’da özetlenmektedir. UNDP ve Azalan Hızlı Geometrik Artış ( TÜ) yaklaşımları adı altında iki metotta dageometrik nüfus artışı formülü kullanılmış olup artış hızları 2010–2040 yılları arasında 5’eryıllık aralarla seçilmiştir. Benzer şekilde, her iki yaklaşım nüfusun kentsel, kırsal, yaz, kış veeşdeğer nüfus şeklinde ayrıntılı dökümüne olanak sağlamaktadır. Kentsel ve kırsal nüfusundağılımı ve nüfusta mevsime bağlı olarak meydana gelen değişimler göz önündebulundurularak, UNDP ve TÜ için nüfus tahminleri yapılmıştır. Her iki yöntem sonucundaortaya çıkan nüfus tahminleri Şekil 2 ’de verilmiştir. Tablo 9. UNDP’nin Türkiye için öngördüğü nüfus artış hızları Nüfus artış hızı (%)5 yıllık dönemler Kentsel Kırsal2010–2015 1,690 -0,4812015–2020 1,428 -0,6882020–2025 1,277 -0,7882025–2030 1,119 -0,8932030–2035 0,929 -0,9832035–2040 0,743 -1,071Kaynak: UNDP, 2004 Tablo 10. TÜ’nün MUKAD-B R için öngördüğü nüfus artış hızları Nüfus artış hızı (%)5 yıllık dönemler Kentsel Kırsal2010–2015 1,30 -1,002015–2020 1,30 -1,002020–2025 1,40 -1,252025–2030 1,40 -1,252030–2035 1,50 -1,252035–2040 1,50 -1,25 Şekil 2. MUKAD-B R belediyeleri nüfus tahminleri 11
  28. 28. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORU Tahminlerin birbirine yakın olması, projeksiyonların hassaslığına işaret etmektedir.Bu iki yaklaşımın her ikisinin de avantaj ve dezavantajları mevcuttur. TÜ yaklaşımıADNKS dâhil olmak üzere geçmiş yıllardaki nüfus artışı eğilimine uygunluk göstermektedir.Zaman içerisinde de daha güvenli tarafta kalmaktadır. Bu sebeplerle, projenin ilerleyenaşamalarında bu yaklaşım üzerinden hesaplamalara devam edilmiştir. Sonuç olarak nihainüfus tahminleri Tablo 11 ’de özetlenmiştir. Tablo 11 ’de yer alan kentsel kesimin eşdeğer nüfusu, Muğla Merkez lçesi için yazsezonu 7 ay, kış sezonu 5 ay, Kavaklıdere ve Yatağan lçesi için hem yaz hem de kış sezonu6 ay, Ula lçesi için yaz sezonu 5 ay, kış sezonu 7 ay olarak kabul edilerek, yaz ve kışnüfuslarının ağırlıklı ortalamasının alınmasıyla elde edilmiştir. Kırsal kesimde yaşayannüfusun mevsimsel olarak değişmediği kabul edildiğinden, kırsal kesim için eşdeğer nüfusdeğeri verilmemiştir. Dolayısıyla kış nüfusu, kışın kentsel kesimde yaşayan nüfus ile kırsalnüfusun toplanması ile elde edilir. Benzer şekilde, ilin yaz nüfusu, kentsel kesimin yaznüfusu ile kırsal nüfusun toplamıdır. 2040 yılında MUKAD-B R’in toplam nüfusunun239.429’a ulaşacağı tahmin edilmiştir. MUKAD-B R’nin nüfusundaki artış Şekil 3 ’deverilmiştir. Tablo 11. MUKAD-B R belediyelerinin 2000–2040 dönemi nüfus tahminleri MUKAD-B R NUFUSU Kentsel Toplam KırsalYILLAR Kış Yaz Eşdeğer Kış Yaz Eşdeğer2010 92,113 97,000 94,380 94,761 186,875 191,761 189,1412015 101,701 107,096 104,203 94,288 195,989 201,384 198,4922020 112,286 118,243 115,049 93,818 206,103 212,061 208,8672025 123,972 130,550 127,023 93,350 217,322 223,899 220,3732030 130,296 137,209 133,503 92,884 223,180 230,093 226,3872035 136,943 144,208 140,313 92,420 229,363 236,628 232,7332040 143,928 151,564 147,470 91,959 235,887 243,523 239,429 Şekil 3. MUKAD-B R nihai (eşdeğer) nüfus tahmini 12
  29. 29. MUKAD-B R KATI ATIK BERTARAF TES S ÇED RAPORUMevcut Evsel Nitelikli Katı Atık (KA) Miktarı MUKAD-B R dâhilinde oluşan KA miktarının mevcut durumunun doğru olaraktespit edilmesi için Merkez lçe pilot bölge olarak seçilmiştir. Tartım çalışması MuğlaBelediyesi tarafından 17 Mart 2008 tarihinde (Tablo 12) ve 2009 Temmuz ayı boyuncayapılmıştır (Tablo 13.). Tablo 12. Muğla Merkez lçe kış sezonu tartımları sonuçları 17 Mart 2008 tarihli tartım sonuçları Araç Hacim Haftalık sefer Haftalık katı atık Plaka No (m3) sayısı miktarı (kg) 1 16 NV 519 7 24 81.020 2 16 E13 298 13 12 80.560 3 16 K 1421 - 6 8.460 4 48 AZ 830 - 16 27.120 5 16 K 4523 7 21 76.460 6 16 BL 570 7 12 35.540 7 16 LZ 304 7 20 68.700 8 16 K 9182 7 18 61.180 Haftalık TOPLAM atık miktarı 439.040 Tablo 13. Muğla Merkez lçe yaz sezonu tartımları sonuçları Temmuz 2009 ayı katı atık tartım sonuçları Tarih Atık miktarı Tarih Atık miktarı Tarih Atık miktarı kg/gün kg/gün kg/gün01.07.2009 63.120 12.07.2009 56.660 23.07.2009 73.98002.07.2009 66.920 13.07.2009 63.280 24.07.2009 66.60003.07.2009 61.940 14.07.2009 62.420 25.07.2009 61.98004.07.2009 62.540 15.07.2009 61.540 26.07.2009 60.18005.07.2009 57.960 16.07.2009 71.360 27.07.2009 71.86006.07.2009 66.600 17.07.2009 62.540 28.07.2009 69.72007.07.2009 71.980 18.07.2009 62.380 29.07.2009 65.76008.07.2009 64.202 19.07.2009 56.100 30.07.2009 77.56009.07.2009 69.400 20.07.2009 68.060 31.07.2009 66.70010.07.2009 62.260 21.07.2009 64.140 TOPLAM 2.027.01211.07.2009 72.910 22.07.2009 65.200 Birim katı atık miktarı (kg/kişi-gün), bir günde oluşan atığın hizmet edilen nüfusabölünmesiyle elde edilir. 2008 ADNKS sonuçları kullanılacak olup Muğla merkez nüfusu57.000’dir. Buradan hareketle Merkez’de kişi başı atık üretimi kış aylarında(439.040kg/hafta / 7gün/hafta / 57.000kişi) 1,10 kg/kişi-gün, bulunur. Muğla Merkez 2009yaz nüfusu 60.000 olarak alınırsa atık miktarı (2.027.012kg/ay / 31gün/ay / 60.000kişi) 1,09kg/kişi-gün bulunur. Gerçek değerlerle karşılaştırmak amacıyla stanbul için STAÇ’ın gerçek tartımverilerine dayanarak yapılan son tez çalışmasına göre (Karakaya, 2008), stanbul’un 2007yılı için ortalama birim KA oluşumu yaklaşık 1,20 kg/kişi-gün olarak kaydedilmiştir. Bubilgi ışığında, stanbul gibi büyük bir metropol ile Muğla’nın 1,10 kg/kişi-gün değeri makulseviyede kalmaktadır. 13

×