1
Beter presteren door gezond leren
3 november 2010
Dick Dolmans
Secretaris-generaal ES-SO
European Solar-Shading Organiza...
Leren over betere leerprestaties door een goed binnenklimaat:
Onderzoek toont aan dat de kwaliteit van het binnenklimaat e...
Stichting Living Daylights (SLD) bevordert een optimale toepassing
van daglicht in de gebouwde omgeving.
Daglicht vormt ee...
Hunter Douglas is partner van deze dag en
wereldmarktleider in zonwering.
Zonwering, als passieve koelmethode, draagt
Wie ...
FORBO Floorings is sponsor van deze dag en
maakt speciaal voor scholen een natuurproduct
dat in belangrijke mate bijdraagt...
Wat is ES-SO?
Europese koepelvereniging van de zonweringsector
Bewust van vele Europese initiatieven voor energie-efficiën...
Louk Heijnders is directeur van het Servicecentrum
Scholenbouw en tevens architect:
waarom het niet eenvoudig is een goed ...
Frans Duijm (GGD)
stelt vast dat in meer dan 90% van de Groningse
basisscholen sprake is van een zorgwekkend binnenklimaat...
1. Over binnenlucht: Atze Boerstra (BBA Binnenmilieu)
2. Over thermisch comfort: Wouter Beck (Hunter Douglas)
3. Over dagl...
1. Synthese maken van de dag
2. Architect Jan Bakers
mentor van Onderzoekslab 12, een initiatief
van het College van Rijks...
Het thema is erg actueel
Veel onderzoek naar gezondheid en prestaties van kinderen
Overtuigend onderzoek naar positieve re...
. . . . maar niet nieuw
12
. . . . helemaal niet nieuw
“In the construction of buildings, whether for public purposes or as
dwellings, care should be...
Actueel: the PARMA Declaration: aandacht op topniveau
14
iii. We aim to provide each child with a healthy indoor
environme...
Actueel hier: initiatieven genoeg!
15
www.gezondescholen.eu
Totaal verlies: ruim de helft van 2.2 mio DALY
(Disability Adjusted Life Years)
Bron: www.envie-iaq.eu - deliverable 0.1.4...
17
Bron: ‘Wat wilt u weten over
frisse scholen’, Senter Novem
Kort samengevat
Probleem al lang bekend maar oplossing vaak gezocht via
de keuze van producten, niet via het gebouwontwerp...
Wat is een duurzame en gezonde school?
Gezond en productief voor leerlingen en leerkrachten, met:
Veel natuurlijk daglicht...
Geen gebrek aan onderzoek of ervaring
20
Uit: Greening America’s Schools, www.cap-e.com, 2006
Energie sparen en toch comfortabel?
Klimaatverandering nu algemene bezorgdheid
Broeikasgassen moeten omlaag
Dus minder fos...
22
10 december 2009:
The global average temperature could reach a record high in 2010,
according to the UK's Met Office.
Fore...
Dramatische stijging van CO2 concentratie in atmosfeer
24
Fossiele brandstoffen zijn hoofdmoot
25
Bron: Eurostat 2010
Het gebouwenpark verbruikt veel energie
26
Energie sparen in het bouwvak
27
Geen gebrek aan onderzoek of ervaring
28
Uit: Greening America’s Schools, www.cap-e.com, 2006
Wat ‘Brussel’ allemaal doet
DG Energie nu afzonderlijk (G. Oettinger)
Sinds 2002: EPBD, sinds 2010 Recast EPBD: strenger
E...
Potentiële aansprakelijkheid?
30
Komt het ooit zover?
31
. . . . onnodige astma-aanvallen en de
overdracht van infectieziekten via de lucht
zoals verkoudhe...
De componenten van comfort
Goede luchtkwaliteit: genoeg
gezonde, frisse lucht
Thermisch comfort: niet te koud,
32
Thermisc...
33
Bron: Programma van Eisen Frisse Scholen, Agentschap NL, sept 2010
Meetbaar?
Heschong Mahone Group meet prestaties van leerlingen
(wiskunde, lezen) in functie van daglicht
Gebouwsimulatie m...
35
Uit: Een nieuwe frisse school, Senter Novem
Luminantie voorspellen
36
Brussel, juli, zonnig, geen zonwering Idem, met lichtkleurige zonwering
Effect van zonwering op binnentemperatuur:
geen zonwering, geen koeling
37
Maximum temperatuur : 32 °C
Energievraag koelin...
Effect van zonwering op binnentemperatuur:
met zonwering, geen koeling
38
Maximum temperatuur : 27 °C
Energievraag koeling...
Effect van zonwering op binnentemperatuur:
geen zonwering, wél koeling
39
Maximum temperature : 25 °C
Energievraag koeling...
Effect van zonwering op binnentemperatuur:
met zonwering én koeling
40
Maximum temperatuur : 25 °C
Energievraag koeling: 2...
Conclusie: comfort in eisenpakket?
Om prestaties te kunnen vragen in een eisenpakket
moeten deze meetbaar zijn
Deze eisen ...
Samenwerking tussen HVAC
Industrie en zonweringsector:
holistisch denken en werken
42
Dank u voor uw aandacht
43
Dank u voor uw aandacht
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

D Dolmans 3 nov 2010

394

Published on

Beter Presteren door Gezond Leren: Presentatie van Dick Dolmans van ES-SO op het symposium "Beter Presteren door Gezond Leren" dat op 3 november 2010 plaatsvond bij ICDuBo in Rotterdam. Deze dag werd georganiseerd en mogelijk gemaakt door Stichting Living Daylights, HunterDouglas en Forbo Flooring. Op deze dag stond het creëren en onderhouden van een optimale leeromgeving voor leerlingen van basisscholen centraal.

Published in: Education, Technology, Business
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
394
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0
Actions
Shares
0
Downloads
11
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

D Dolmans 3 nov 2010

  1. 1. 1 Beter presteren door gezond leren 3 november 2010 Dick Dolmans Secretaris-generaal ES-SO European Solar-Shading Organization
  2. 2. Leren over betere leerprestaties door een goed binnenklimaat: Onderzoek toont aan dat de kwaliteit van het binnenklimaat een grote invloed heeft op onze gezondheid. Een matig tot slecht binnenklimaat heeft een niet te Wat doen we vandaag? 2 Een matig tot slecht binnenklimaat heeft een niet te verwaarlozen effect op onze (leer)prestaties. Wat kunnen we aan het binnenklimaat doen om deze leerprestaties te verbeteren? Wat moeten we beslist niet doen?
  3. 3. Stichting Living Daylights (SLD) bevordert een optimale toepassing van daglicht in de gebouwde omgeving. Daglicht vormt een van de belangrijkste bouwstenen van architectuur en is onontbeerlijk voor de gezondheid en productiviteit van de mens Daglicht is bovendien gratis en de enige écht duurzame lichtbron Wie of wat is Living Daylights? 3 Daglicht is bovendien gratis en de enige écht duurzame lichtbron SLD vindt daglicht een essentieel en prikkelend onderdeel van architectuur, stedenbouw en landschap SLD wil niet alleen architecten, vormgevers en stedenbouwkundigen wijzen op de hoge potentie van daglicht, maar ook opdrachtgevers, beleidsmakers bewust maken van het belang van een goed gebruik van daglicht
  4. 4. Hunter Douglas is partner van deze dag en wereldmarktleider in zonwering. Zonwering, als passieve koelmethode, draagt Wie is Hunter Douglas? 4 Zonwering, als passieve koelmethode, draagt meetbaar bij tot thermisch comfort en energiebesparing.
  5. 5. FORBO Floorings is sponsor van deze dag en maakt speciaal voor scholen een natuurproduct dat in belangrijke mate bijdraagt aan een goede Wie is Forbo? 5 dat in belangrijke mate bijdraagt aan een goede kwaliteit van het binnenmilieu.
  6. 6. Wat is ES-SO? Europese koepelvereniging van de zonweringsector Bewust van vele Europese initiatieven voor energie-efficiëntie Informeert Europese instantie van de merites van zonwering Stimuleert haar leden om nationaal actief te zijn 6 Stimuleert haar leden om nationaal actief te zijn Is een stichting met leden uit 16 Europese landen www.es-so.com
  7. 7. Louk Heijnders is directeur van het Servicecentrum Scholenbouw en tevens architect: waarom het niet eenvoudig is een goed schoolgebouw te (her)ontwikkelen. Wie zijn de sprekers? 7 te (her)ontwikkelen. nadruk op goede communicatie tussen schoolbesturen, lokale overheden en architecten
  8. 8. Frans Duijm (GGD) stelt vast dat in meer dan 90% van de Groningse basisscholen sprake is van een zorgwekkend binnenklimaat wil benadrukken dat het binnenklimaat bij de Wie zijn de sprekers? 8 wil benadrukken dat het binnenklimaat bij de (her)ontwikkeling van schoolgebouwen hoge prioriteit moet krijgen, zodat de leerprestaties kunnen verbeteren.
  9. 9. 1. Over binnenlucht: Atze Boerstra (BBA Binnenmilieu) 2. Over thermisch comfort: Wouter Beck (Hunter Douglas) 3. Over daglicht: Atto Harsta – SLD 4. Over kunstlicht: Hans Korbee (Agentschap NL) Dan volgen de klassen 9 4. Over kunstlicht: Hans Korbee (Agentschap NL) 5. Over akoestiek: Renz van Luxemburg (Level Acoustics) 6. Over kleur: Marijke van Loon (Van Loon Kleuradvies) 7. Over ‘groen’: Anouk Pelzer (‘Groene longen in de klas’) 8. Over geur: Kim van der Leest (Warm with Senses)
  10. 10. 1. Synthese maken van de dag 2. Architect Jan Bakers mentor van Onderzoekslab 12, een initiatief van het College van Rijksadviseurs Wat volgt daarna? 10 van het College van Rijksadviseurs “Gezond Verstand”: onderzoek naar de ervaring van gebruikers in nieuwe scholen. met de scholenbouwwaaier als resultaat.
  11. 11. Het thema is erg actueel Veel onderzoek naar gezondheid en prestaties van kinderen Overtuigend onderzoek naar positieve resultaten van beter binnenklimaat De componenten van een goed binnenklimaat zijn bekend 11 De componenten van een goed binnenklimaat zijn bekend De maatschappij heeft eindelijk interesse in duurzaamheid Nieuwe specifieke eisen van EU voor energiezuinigheid De scholen worden intensiever gebruikt dan vroeger, grotere densiteit dan bv kantoren
  12. 12. . . . . maar niet nieuw 12
  13. 13. . . . . helemaal niet nieuw “In the construction of buildings, whether for public purposes or as dwellings, care should be taken to provide good ventilation and plenty of sunlight… school rooms are often faulty in this respect. Neglect of 13 plenty of sunlight… school rooms are often faulty in this respect. Neglect of proper ventilation is responsible for much of the drowsiness and dullness that…make the teacher’s work toilsome and ineffective.” The Health Reformer, 1871
  14. 14. Actueel: the PARMA Declaration: aandacht op topniveau 14 iii. We aim to provide each child with a healthy indoor environment in child care facilities, kindergartens, schools and public recreational settings, implementing WHO’s indoor air quality guidelines . . .
  15. 15. Actueel hier: initiatieven genoeg! 15 www.gezondescholen.eu
  16. 16. Totaal verlies: ruim de helft van 2.2 mio DALY (Disability Adjusted Life Years) Bron: www.envie-iaq.eu - deliverable 0.1.4 16ETS= environmental tobacco smoke
  17. 17. 17 Bron: ‘Wat wilt u weten over frisse scholen’, Senter Novem
  18. 18. Kort samengevat Probleem al lang bekend maar oplossing vaak gezocht via de keuze van producten, niet via het gebouwontwerp Enkel een holistisch concept voor het gebouw kan helpen Aandacht voor zintuiglijke omgevingsinvloeden: kleur, geur, 18 Aandacht voor zintuiglijke omgevingsinvloeden: kleur, geur, natuurlijk groen Pas na het concept komen de producten en installaties Natuurlijk staat dit niet alleen: leerkrachten en leerlingen spelen een determinerende, actieve rol
  19. 19. Wat is een duurzame en gezonde school? Gezond en productief voor leerlingen en leerkrachten, met: Veel natuurlijk daglicht Een prettige temperatuur Uitstekende luchtkwaliteit Een veilige en rustige omgeving 19 Een veilige en rustige omgeving Duurzaam, want ontworpen op basis van: Een integraal concept Optimale energie-efficiëntie Een ‘life cycle cost’ benadering voor de totale kosten Gebruik van materialen met aandacht voor het milieu
  20. 20. Geen gebrek aan onderzoek of ervaring 20 Uit: Greening America’s Schools, www.cap-e.com, 2006
  21. 21. Energie sparen en toch comfortabel? Klimaatverandering nu algemene bezorgdheid Broeikasgassen moeten omlaag Dus minder fossiele brandstoffen 21 Dus minder fossiele brandstoffen Waar besparen? Energie-efficiëntie staat hoog Gebouwen houden beste potentieel in Veel wetgevende EU initiatieven
  22. 22. 22
  23. 23. 10 december 2009: The global average temperature could reach a record high in 2010, according to the UK's Met Office. Forecasters predict that the annual figure for 2010 will be 14.58°C , 23 Forecasters predict that the annual figure for 2010 will be 14.58°C , which is 0.58°C above the long-term average of 14.0°C . Science News, August 17, 2010 Warmest Year-to-Date Global Temperature on Record
  24. 24. Dramatische stijging van CO2 concentratie in atmosfeer 24
  25. 25. Fossiele brandstoffen zijn hoofdmoot 25 Bron: Eurostat 2010
  26. 26. Het gebouwenpark verbruikt veel energie 26
  27. 27. Energie sparen in het bouwvak 27
  28. 28. Geen gebrek aan onderzoek of ervaring 28 Uit: Greening America’s Schools, www.cap-e.com, 2006
  29. 29. Wat ‘Brussel’ allemaal doet DG Energie nu afzonderlijk (G. Oettinger) Sinds 2002: EPBD, sinds 2010 Recast EPBD: strenger Energy Action Plan 2007 en Energy & Climate Change Package Toepassing nieuwe wetten in lidstaten is zwak 29 Nieuw Energy Efficiency Plan in januari 2011 Bestaande gebouwen staan in de focus Nieuwe versie van Energy Strategy Europe 2011-2020 ‘Decarbonized economy by 2050’ tegen medio 2011 Europees Parlement: Energy Efficiency Initiative 2011
  30. 30. Potentiële aansprakelijkheid? 30
  31. 31. Komt het ooit zover? 31 . . . . onnodige astma-aanvallen en de overdracht van infectieziekten via de lucht zoals verkoudheden en griep.
  32. 32. De componenten van comfort Goede luchtkwaliteit: genoeg gezonde, frisse lucht Thermisch comfort: niet te koud, 32 Thermisch comfort: niet te koud, niet te warm Visueel comfort: zicht en uitzicht, geen reflecties of verblinding Goede akoestiek: geen lawaaihinder
  33. 33. 33 Bron: Programma van Eisen Frisse Scholen, Agentschap NL, sept 2010
  34. 34. Meetbaar? Heschong Mahone Group meet prestaties van leerlingen (wiskunde, lezen) in functie van daglicht Gebouwsimulatie maakt het mogelijk vooraf te weten welke temperatuur er zal heersen en wanneer 34 Idem voor de invloed van glas en zonwering op luminantie (contrast) en illuminantie (lichtsterkte) Geluid kan worden gemeten en wordt genormeerd
  35. 35. 35 Uit: Een nieuwe frisse school, Senter Novem
  36. 36. Luminantie voorspellen 36 Brussel, juli, zonnig, geen zonwering Idem, met lichtkleurige zonwering
  37. 37. Effect van zonwering op binnentemperatuur: geen zonwering, geen koeling 37 Maximum temperatuur : 32 °C Energievraag koeling: 0 kWh/m² glas
  38. 38. Effect van zonwering op binnentemperatuur: met zonwering, geen koeling 38 Maximum temperatuur : 27 °C Energievraag koeling: 0 kWh/m² glas
  39. 39. Effect van zonwering op binnentemperatuur: geen zonwering, wél koeling 39 Maximum temperature : 25 °C Energievraag koeling: 12 kWh/m² glas
  40. 40. Effect van zonwering op binnentemperatuur: met zonwering én koeling 40 Maximum temperatuur : 25 °C Energievraag koeling: 2 kWh/m² glas
  41. 41. Conclusie: comfort in eisenpakket? Om prestaties te kunnen vragen in een eisenpakket moeten deze meetbaar zijn Deze eisen moeten eenvoudig en eenduidig zijn De invloed van de verschillende componenten van een gebouw op comfort en energieverbruik eist een integrale 41 gebouw op comfort en energieverbruik eist een integrale benadering: ‘systeem-denken’, niet component-denken Software programmatuur voor de simulatie van de prestatie van het gebouw is beschikbaar en betrouwbaar
  42. 42. Samenwerking tussen HVAC Industrie en zonweringsector: holistisch denken en werken 42
  43. 43. Dank u voor uw aandacht 43 Dank u voor uw aandacht
  1. A particular slide catching your eye?

    Clipping is a handy way to collect important slides you want to go back to later.

×