Breinveroudering : een levenslang proces
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Like this? Share it with your network

Share

Breinveroudering : een levenslang proces

  • 1,491 views
Uploaded on

Minisymposium Brein en Leren, Avans Hogeschool Breda, 26 mei 2011 ...

Minisymposium Brein en Leren, Avans Hogeschool Breda, 26 mei 2011

Pascal van Gerven
Faculty of Psychology and Neuroscience
Department of Neuropsychology and Psychopharmacology

More in: Education , Technology
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Be the first to comment
    Be the first to like this
No Downloads

Views

Total Views
1,491
On Slideshare
796
From Embeds
695
Number of Embeds
10

Actions

Shares
Downloads
5
Comments
0
Likes
0

Embeds 695

http://lic.avans.nl 547
http://www.lic.avans.nl 71
http://intranetcms-test.avans.nl 44
https://iavans.nl 16
https://webcmsadmin.avans.nl 7
http://lic-test.avans.nl 5
http://test.lic.avans.nl 2
http://webcache.googleusercontent.com 1
http://intranetcms-acc.avans.nl 1
https://intranetcmsadmin-acc.avans.nl 1

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
    No notes for slide

Transcript

  • 1. Breinveroudering: een levenslang procesMini-symposium Brein en Leren, Avans Hogeschool Breda, 26 mei 2011Pascal van GervenFaculty of Psychology and NeuroscienceDepartment of Neuropsychology and Psychopharmacology
  • 2. Het begint al vroeg…Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 3. What goes up must come down?Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 4. Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 5. Grote individuele verschillenFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 6. Normaal AbnormaalFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 7. Wat is normaal? Wat is abnormaal?Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 8. Kwetsbare hersengebiedenFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 9. Witte stofFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 10. Verloop van de ziekte van AlzheimerFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 11. Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 12. Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 13. β-Amyloid plaques β-secretase γ-secretaseFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 14. Neurofibrillary tanglesFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 15. Breinveranderingen samengevatFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 16. Niet alle dementie is alzheimerAndere vormen/oorzaken van dementie:• Vasculaire (multi-infarct dementie)• Frontotemporale dementie (bijv. ziekte van Pick)• Ziekte van Parkinson• Ziekte van Huntington• “Lewy body”-dementie• Infecties (bijv. encefalitis, ziekte van Creutzfeldt-Jacob, HIV, syfilis)• Tekort aan voedingsstoffen (bijv. vitamine B1 in Korsakov-syndroom, anorexia nervosa)• Intoxicatie (bijv. drugs, zware metalen, alcohol)• Niet aangeboren hersenbeschadigingen (bijv. hersentrauma, boxen)• …Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 17. Cognitieve en gedragsveranderingenWat is normaal? Wat is abnormaal?Achteruitgang bij normale veroudering:• Cognitieve snelheid (afname van de prefrontale “witte stof”)• Geheugen: bewuste opslag en herinnering (prefrontale cortex)• Cognitieve controle (dorsolaterale prefrontale cortex)Additioneel bij ziekte van Alzheimer:• Vroeg stadium: nieuwe herinneringen (hippocampus)• Latere stadia: gedragsproblemen (prefrontale/temporale cortex)Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 18. Snelheid en cognitieFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 19. Overexcited by the dangerous and difficult work eben jetzt eine höchsteÜberreizt von der schwierigen und gefährlichen, of that morning thatdemanded a maximum of caution, discretion, of forcefulness and exactitude ofBehutsamkeit, Umsicht, Eindringlichkeit und Genauigkeit des Willenswill, the writer had beenVormittagsstunden,lunch,derstop the continuederfordernden Arbeit der unable, even after hatte to Schriftsteller demrevolution of that innermost productive drive ofin seinemmotus animi »motusFortschwingen des produzierenden Triebwerks his, that Innern, jenemcontinuus, which after Cicero is the heart Wesen der Beredsamkeit besteht, auchanimi continuus«, worin nach Cicero das of eloquence, and had been thwartedtrying to find that soothing slumber which tun vermocht und den entlastendennach der Mittagsmahlzeit nicht Einhalt zu he, in view of his decliningresistance, neededgefunden, der ihm, bei zunehmender Abnutzbarkeit seinerSchlummer nicht so dearly.Kräfte, einmal untertags so nötig war. Thomas Mann – Der Tod in Venedig [Death in Venice]Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 20. Geheugen: leren en herinnerenFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 21. Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 22. Controle: selectieve aandacht ? ?Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 23. Last in, first out… Cognitive control 0 10 20 30 40 50 60 70 80 AgeFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 24. Cognitieve efficiëntie: instructiestrategieënFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 25. Individuele verschillen nemen toe met leeftijdFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 26. Succesvolle veroudering Avoiding disease and disability Successful aging Engagement High cognitive with life and physical functioningFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 27. Waar komen individuele verschillenvandaan?• Demografische factoren – Sociaal economische status• Mentale factoren – Opleidingsniveau – Beroepsniveau en niveau van dagelijks functioneren – Intelligentie• Gezondheidsfactoren – Leefstijl: roken, eet- en drinkgewoonten, bewegen/sporten, etc. – Cardiovasculaire en andere ziektes• Genetische factoren – Bijvoorbeeld: APOE-ε4 allelFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 28. “Reserve” als bescherming tegen veroudering• Breinreserve: grotere breinen zijn beter beschermd tegen aftakeling dan kleinere breinen  “hardware”• Cognitieve reserve: goed georganiseerde breinen zijn beter beschermd tegen aftakeling dan minder goed georganiseerde breinen  “sofware”Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 29. Breinreserve en cognitieve reserveBreinreservecapaciteit: passief model Cognitieve reserve: actief modelFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 30. Clinical thresholdFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 31. Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 32. “Use it or lose it”Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 33. Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 34. Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 35. Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 36. • Longitudinale studie naar de determinanten van cognitieve veroudering• Gestart rond 1993• Begonnen met 1.822 deelnemers tussen 23 en 82 jaar• 12-jaars follow-upMeer info: www-np.unimaas.nl/maasFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 37. Variabelen• Vragenlijsten over mentale en lichamelijke veroudering• Medische tests – Bloeddruk – Zicht/gehoor – Bloedmonsters (bijv. voor bepaling genotype) – Etc.• Neuropsychologische tests – Intelligentietests – Geheugentests – Concentratietests – Etc.Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 38. OpleidingsniveauFacultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 39. Geen effect van opleidingsniveau…Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 40. … maar wel van fysiek functioneren…Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name
  • 41. Facultyof Psychology and NeuroscienceFaculty name