System lighting

2,682 views
2,467 views

Published on

Published in: Education, Business, Technology
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
2,682
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
2
Actions
Shares
0
Downloads
29
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

System lighting

  1. 1. 1 Decamber 2010
  2. 3. แสง สี และการมองเห็น แสง การแผ่รังสีแม่เหล็กไฟฟ้าในช่วงความยาวคลื่นที่สายตามนุษย์มองเห็น รวมถึงการแผ่รังสีแม่เหล็กไฟฟ้าในช่วงความยาวคลื่นตั้งแต่ รังสีอัลตร้าไวโอเลต , รังสีเอ๊กซ์ ที่มีความยาวคลื่นสั้นกว่า หรือ คลื่นวิทยุ , คลื่นโทรทัศน์และพลังงานไฟฟ้า ที่มีช่วงความยาวคลื่นยาวกว่า ความเร็วของแสงอยู่ที่ 300,000 กิโลเมตรต่อวินาที
  3. 4. แสง สี และการมองเห็น สีและความยาวคลื่น ความยาวคลื่นที่แตกต่างกันนั้น จะถูกตรวจจับได้ด้วยดวงตาของมนุษย์ ซึ่งจะแปลผลด้วยสมองของมนุษย์ให้เป็นสีต่างๆ ในช่วง สีแดง ซึ่งมีความยาวคลื่นยาวสุด ( ความถี่ต่ำสุด ) ที่มนุษย์มองเห็นได้ ถึง สีม่วง ซึ่งมีความยาวคลื่นสั้นสุด ( ความถี่สูงสุด ) ที่มนุษย์มองเห็นได้ ความถี่ที่อยู่ในช่วงนี้ จะมี สีส้ม , สีเหลือง , สีเขียว , สีน้ำเงิน และ สีคราม
  4. 5. แสง สี และการมองเห็น แสงมีคุณสมบัติทวิภาวะ 1. แสงเป็นคลื่น : แสงเป็นคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า 2. แสงเป็นอนุภาค : แสงเป็นก้อนพลังงานเรียกอนุภาคแสงว่าโฟตอน
  5. 6. แสง สี และการมองเห็น พฤติกรรมต่าง ๆ ของแสง 1. การสะท้อน ( Reflection) เป็นพฤติกรรมที่แสงตกกระทบบนตัวกลางและสะท้อนตัวออก ถ้าตัวกลางเป็นวัตถุผิวเรียบขัดมัน จะทำให้มุมของแสงที่ตกกระทบจะมีค่าเท่ากับมุมสะท้อน
  6. 7. แสง สี และการมองเห็น 3. การกระจาย ( Diffusion) เป็นพฤติกรรมที่แสงจะกระจายตัวออกเมื่อกระทบถูกผิวของตัวกลาง เราใช้ประโยชน์จากการกระจายตัวของลำแสง เมื่อกระทบตัวกลางนี้ เช่น ใช้แผ่นพลาสติกใสปิดดวงโคม เพื่อลดความจ้าจากหลอดไฟ
  7. 8. แสง สี และการมองเห็น พฤติกรรมต่าง ๆ ของแสง 4. การดูดกลืน ( Absorbtion) เป็นพฤติกรรมที่แสงถูกดูดกลืนหลายเข้าไปในตัวกลาง โดยทั่วไปเมื่อพลังงานแสงถูกดูดกลืนหายเข้าไปในวัตถุใด ๆ มันจะเปลี่ยนเป็นพลังงานความร้อน
  8. 9. แสง สี และการมองเห็น พฤติกรรมต่าง ๆ ของแสง 5. การทะลุผ่าน ( Transmission) เป็นพฤติกรรมที่แสงพุ่งชนตัวกลางแล้วทะลุผ่านมันออกไปอีกด้านหนึ่ง 6
  9. 10. แสง สี และการมองเห็น พฤติกรรมต่าง ๆ ของแสง 6. การส่องสว่าง ( Illumination) ปริมาณแห่งการส่องสว่างบนพื้นผิวใด ๆ จะแปรตามโดยตรงกับความเข้มแห่งการส่องสว่าง ระหว่างพื้นผิวนั้นกับแหล่งกำเนิดแสง
  10. 11. แสง สี และการมองเห็น พฤติกรรมต่าง ๆ ของแสง 7. ความจ้า ( Brighten) ความจ้าเป็นผลซึ่งเกิดจากการที่แสงถูกสะท้อนออกจากผิววัตถุ หรือพุ่งออกจากแหล่งกำเนิดแสงเข้าสู่ตา
  11. 12. แสง สี และการมองเห็น หน่วยที่ใช้ในการวัดแสง ปริมาณ หน่วย ตัวย่อ หมายเหตุ พลังงานของการส่องสว่าง จูล ( joule) J ฟลักซ์ส่องสว่าง ( Luminous flux) ลูเมน ( lumen) หรือ แคนเดลา · สเตอเรเดียน ( candela · steradian) lm อาจเรียกว่า กำลังของความสว่าง ( Luminous power) ความเข้มของการส่องสว่าง ( Luminous intensity) แคนเดลา ( candela) cd ความเข้มของความสว่าง ( Luminance) แคนเดลา / ตารางเมตร ( candela/square metre) cd/m 2 อาจเรียกว่า ความหนาแน่นของความเข้มการส่องสว่าง ความสว่าง ( Illuminance) ลักซ์ ( lux) หรือ ลูเมน / ตารางเมตร lx ประสิทธิภาพการส่องสว่าง ( Luminous efficiency) ลูเมน ต่อ วัตต์ ( lumens per watt) lm/W
  12. 13. แสง สี และการมองเห็น การมองเห็น เป็นระบบรับความรู้สึกที่ประกอบด้วย ลูกตา ประสาทตาและสมอง ( ส่วน Visual Cortex) โดยแสงสะท้อนจากวัตถุผ่านตาดำ ไปยังแก้วตา จากนั้นจะหักเหไปตกกระทบบริเวณจอตา ( Retina) เซลล์ประสาทบริเวณจอตาจะปรับสัญญาณที่ได้รับส่งไปทางประสาทตา เพื่อให้สมองได้รับทราบและแปลสิ่งที่มองเห็น
  13. 14. แสง สี และการมองเห็น การมองเห็น กระบวนการทางเคมีเกิดขึ้นที่ใบและลำต้น คลอโรฟิลล์ ( chlorophyll) ที่ใบและลำต้น จะดูดกลืนแสงสีแดงไว้ แสงที่เหลือส่วนใหญ่ คือ แสงสีเขียว ซึ่งจะถูกสะท้อนออกไป ทำให้เรามองเห็นใบเป็นสีเขียว
  14. 15. แสง สี และการมองเห็น สำหรับงานพิมพ์ จะมี 4 สี คือ สี บานเย็น ( Magent a- สีออกไปทางแดง ) สีเหลือง สีฟ้า ( Cyan) และ สีดำ และเพื่อให้ภาพพิมพ์เหมือนธรรมชาติซึ่งจะมีการไล่ระดับสีที่แตกต่างกัน จึงมีการพิมพ์สีในลักษณะเป็นจุดๆ
  15. 16. แสง สี และการมองเห็น แหล่งกำเนิดแสง 1 . แสงธรรมชาติ (Natural Light) แสงที่ได้จากพลังงานตามธรรมชาติ เช่น ดวงอาทิตย์
  16. 17. แสง สี และการมองเห็น แหล่งกำเนิดแสง 1 . แสงประดิษฐ์ (Artificial Light) แสงที่ได้จากการที่มนุษย์ประดิษฐ์คิดค้นขึ้นโดยอาศัยธรรมชาติและเทคโนโลยี่ เช่น แสงจากดวงโคมต่างๆ
  17. 18. แสง สี และการมองเห็น การกำเนิดแสงสามารถแบ่งได้ออกเป็น 2 ลักษณะคือ 1. แบบอินแคนเดสเซนต์ ( INCANDESCENCE) การกำเนิดแสงที่เกิดจากการเผาหรือการให้พลังงานความร้อน เช่น การเผาแท่งเหล็กที่ความร้อนสูงมากๆ
  18. 19. แสง สี และการมองเห็น การกำเนิดแสงสามารถแบ่งได้ออกเป็น 2 ลักษณะคือ 2. แบบลูมิเนสเซนต์ ( LUMINESCENCE ) แสงที่ไม่ได้เกิดจากการเปลี่ยนพลังงานความร้อนให้เป็นพลังงานแสง เช่น แสงจากตัวแมลง , แสงที่เกิดจากปฏิกิริยาเคมี , รวมไปถึงแสงที่เกิดจากการปล่อยประจุของก๊าซ
  19. 21. แสง สี และการมองเห็น <ul><li>ทฤษฎีสีแสง ( Light Color) </li></ul><ul><li>ทฤษฎีสีที่เกี่ยวข้องกับ งานออกแบบทัศนศิลป์ สามารถแบ่งได้เป็น 2 แบบคือ </li></ul><ul><li>ทฤษฎีสีแสง ( Light Color) การผสมของสีประเภทนี้ เป็นการผสมสีแสง เรียกว่า การผสมแบบบวก ( Additive Mixing) </li></ul><ul><li>ทฤษฎีสีวัตถุธาตุ ( Pigmentary Color) การผสมของสีประเภทนี้เป็น การผสมของรงควัตถุ ( Pigment) เรียกว่า การผสมแบบลบ ( Subtractive Mixing) ซึ่งจะได้กล่าวถึงตามลำดับ ดังต่อไปนี้ </li></ul>
  20. 22. แสง สี และการมองเห็น ทฤษฎีสีแสง ( Light Color) แสงอาทิตย์มีสีต่าง ๆ รวมกันอยู่ เมื่อให้แสงอาทิตย์ส่องผ่านแท่งแก้ว รูปสามเหลี่ยม ( Prism) แสงที่ผ่านออกมาอีกด้านหนึ่งจะมี 7 สี คือ ม่วง คราม น้ำเงิน เขียว เหลือง แสด แดง และถ้านำสีทั้ง 7 รวมกันเป็นสีขาว แสงในธรรมชาตินั้นมีอยู่ถึง 7 สี แต่รวมกันอยู่ เรียกว่า Spectrum
  21. 23. แสง สี และการมองเห็น ทฤษฎีสีแสง ( Light Color) แม่สีบวก ( Additive Color) หรือแม่สีวิทยาศาสตร์ มี 3 สี คือ 1. สีแดง ( Red, R) 2. สีเขียว ( Green, G) 3. น้ำเงิน ( Blue, B)
  22. 24. แสง สี และการมองเห็น การผสมสีแบบบวก ( Additive Color Mixing) การผสมของแสงสีขาวด้วยลำแสงที่มีสีต่าง ๆ ตามความยาวคลื่นแสง ความยาวคลื่นแสงพื้นฐานได้แก่ สีแดง เขียว และ น้ำเงิน เมื่อมีการซ้อนทับกัน ก็จะก่อให้เกิดการบวก และรวมตัวกันของความยาวคลื่นแสง”แสงหรือแม่สีทั้งสามนี้ เป็นสีขั้นต้น เมื่อผสมเข้าด้วยกันเป็นคู่ จะได้สีขั้นที่สอง
  23. 26. ชนิดของหลอดไฟ 1. หลอดไส้ ราคาถูก สีของแสงดี ติดตั้งง่าย ให้แสงสว่างทันทีเมื่อเปิด ประสิทธิภาพต่ำมาก อายุ การใช้งานสั้น ไฟฟ้าที่ป้อนให้หลอดจะถูกเปลี่ยนเป็นความร้อนกว่าร้อยละ 90 จึงไม่ประหยัด พลังงาน แต่เหมาะสมกับงานประเภทที่ต้องการหรี่แสง เช่น ห้องจัดเลี้ยงตามโรงแรม หรือใช้ กับโคมระย้าที่ประกอบด้วยผลึกแก้วเพื่อเน้นความสวยงาม
  24. 27. ชนิดของหลอดไฟ 2. หลอดฟลูออเรสเซนต์ เป็นหลอดที่มีประสิทธิภาพแสงและอายุการใช้งานมากกว่าหลอดไส้ หลอดฟลูออเรสเซนต์แท่งยาวที่ใช้แพร่หลายมีขนาด 36 วัตต์ แต่ก็ยังมีหลอดไฟประสิทธิภาพ สูง ( หลอดซุปเปอร์ลักซ์ ) ซึ่งมีราคาต่อหลอดแพงกว่าหลอดไฟ 36 วัตต์ธรรมดา แต่ให้ปริมาณ แสงมากกว่าร้อยละ 20 ในขนาดการใช้ไฟฟ้าที่เท่ากัน
  25. 28. ชนิดของหลอดไฟ 3. หลอดคอมแพคฟลูออเรสเซนต์ ( CFL) หลอดตะเกียบชนิดที่ให้สีของแสงออกมาเทียบ เท่าร้อยละ 85 ของหลอดไส้ ( ให้สีของแสงดีที่สุด ) สำหรับใช้แทนหลอดไส้เพื่อช่วยประหยัด ไฟ และอายุการใช้งานนานกว่า 8 เท่าของหลอดไส้ มี 2 ประเภท คือ แบบขั้วเกลียวและแบบ ขั้วเสียบ
  26. 29. ชนิดของหลอดไฟ 4. หลอดแสงจันทร์ ประสิทธิภาพแสงต่ำกว่าหลอดฟลูออเรสเซนต์เล็กน้อยแต่อายุการใช้งาน นานกว่าเหมาะสมเป็นไฟสนามตามสวนสาธารณะ แต่เมื่อใช้ไปนานๆคุณภาพ แสงจะลดลง
  27. 30. ชนิดของหลอดไฟ 5. หลอดเมทัลฮาไลด์ ประสิทธิภาพสูง คุณภาพแสงดีแต่ต้องใช้เวลาอุ่นหลอดเมื่อเปิด เหมาะ สำหรับการใช้ส่องสินค้าในห้างสรรพสินค้า
  28. 31. ชนิดของหลอดไฟ 6. หลอดโซเดียมความดันสูง ประสิทธิภาพสูง แต่คุณภาพแสงไม่ดี มักใช้กับไฟถนน คลัง สินค้า ไฟส่องบริเวณที่เปลี่ยนหลอดยาก พื้นที่นอกอาคาร
  29. 33. พ . ร . บ . พื้นที่สำนักงาน , โรงแรม , สถานศึกษา และ โรงพยาบาล / สถานพักฟื้น ค่ากำลังไฟฟ้าแสงสว่างสูงสุด ( วัตต์ต่อตารางเมตรของพื้นที่ใช้งาน ) ไม่เกิน 16 W/M2 หรือกรณีพื้นที่ร้านขายของ , ซูเปอร์มาร์เก็ต และศูนย์การค้า ไม่เกิน 23 W/M2 ทั้งนี้ให้สามารถคิดคำนวณพื้นที่ทั้งอาคารเฉลี่ยได้ โดยไม่รวมพื้นที่จอดรถ แต่รวมถึงไฟฟ้าแสงสว่างทั่วไปที่ใช้ในการโฆษณาเผยแพร่สินค้า ยกเว้น แสงสว่างที่ใช้ในตู้กระจกแสดงสินค้าหน้าร้าน
  30. 34. ประเภทของโคมไฟ 1. โคมไฟส่องสว่างทั่วไป ( AMBIENT LIGHT ) นิยมใช้เป็นโคมไฟดาวน์ไลท์เป็นส่วนใหญ่ โดยทั่วไปจะใช้ในห้องรับแขกหรือห้องนั่งเล่น จะติดตั้งโคมไฟในระยะห่างกันประมาณไม่เกิน 2.40 เมตร และต้องเป็นชนิดที่ให้แสงสว่างสม่ำเสมอ
  31. 35. ประเภทของโคมไฟ 2. โคมไฟชนิดตั้งพื้น ( TORCHIERE) เป็นโคมไฟที่ให้แสงนุ่มนวลสม่ำเสมอ เหมาะสมกับพื้นที่ที่จะให้ความสว่างไม่เกิน 35 ตารางเมตร
  32. 36. ประเภทของโคมไฟ 3. โคมตั้งโต๊ะชนิดตกแต่ง ( DECORATIVE TABLE LAMP ) โดยส่วนใหญ่มักจะนำมาตกแต่ง มากกว่าที่จะใช้งานให้แสงสว่างจึงค่อนข้างมีรูปแบบหลากหลาย
  33. 37. ประเภทของโคมไฟ 4. โคมไฟห้อย ( CHANDELIER ) ใช้ส่องเฉพาะเจาะจงบนพื้นที่เพื่อสร้างให้เกิดความรู้สึกเป็นที่รวมกลุ่ม
  34. 38. ประเภทของโคมไฟ 5. โคมไฟโต๊ะทำงาน ( TASK LIGTH ) เป็นโคมไฟที่ถูกออกแบบมาเพื่อการใช้งานบนโต๊ะทำงาน จึงต้องสามารถปรับมุมหรือทิศทางได้ง่าย และสามารถเคลื่อนย้ายได้ง่ายช่วยลดแสงสะท้อนจากโคมไฟชนิดอื่น ๆ ภายในห้องได้อีกด้วย
  35. 39. · ระบบการให้แสงสว่างหลัก ระบบแสงสว่างหลักที่มีความส่องสว่าง เพียงพอต่อการใช้งานในแต่ละพื้นที่นั้น ๆ · ระบบการให้แสงสว่างรอง ระบบมีแสงสว่างให้เกิดความสวยงาม หรือเน้นเพื่อให้เกิดความสนใจ สบายตา และ อารมณ์ · การให้แสงสว่างที่ดี มีทั้งระบบการแสงสว่างหลักและแสงสว่างรอง
  36. 40. การส่องสว่างภายในบ้านอยู่อาศัย อพารต์เมนต์ และ โรงแรม · หลอดที่ให้แสงสีเหลืองดูน่าอบอุ่น มีค่าความส่องสว่างพื้นที่ทั่วไป 100 - 200 ลักซ์
  37. 41. การส่องสว่างภายในบ้านอยู่อาศัย อพารต์เมนต์ และ โรงแรม · ไม่ควรใช้ไฟเกินกว่า 80 % ของอัตราสวิตช์หรี่ไฟ · มีโคมไฟชนิดอื่นช่วยให้แสงหลัก เพื่อลดเงาที่เกิดเนื่องจากโคมหลัก · โคมระย้าใช้ 20 -25 วัตต์ / ตารางเมตร / 100 ลักซ์ และควรติดตั้งสวิตช์ไฟหรี่ด้วย
  38. 42. การส่องสว่างภายในบ้านอยู่อาศัย อพารต์เมนต์ และ โรงแรม · โคมระย้าใช้ขนาดประมาณ 1/12 ของเส้นทะแยงมุมห้อง · ช่องเปิดไฟหรืบควรมีขนาดอย่างน้อย 1/10 ของขนาดเบ้า · การให้แสงสว่างจากหรืบเพื่อส่องสว่างพืนที่ควรมีเพดานสีขาวหรือสีอ่อน
  39. 43. การส่องสว่างในสำนักงาน · สำนักงานทั่วไปมักใช้โคมไฟตัวสะท้อนแสงอะลูมิเนียม ห้องหรือบริเวณสำคัญที่ไม่ต้องการแสงบาดตาก็ควรใช้โคมแบบมีตัวกรองแสงขาวขุ่นหรือแบบเกล็ดแก้ว ( Prismatic Diffuser)
  40. 44. ความส่องสว่าง · การใช้หลอดปรอทความดันสูงอาจมีปัญหาในเรื่องแสงสีน้ำเงินที่ ออกมามากในช่วงติดตั้งเริ่มแรก แต่จะจางลงเมื่อติดตั้งไปหลายเดือนแล้ว · การใช้หลอดโซเดียมในโรงงานอุตสาหกรรมใช้ในกรณีไม่พิถีพิถันเรื่องสี
  41. 45. ความส่องสว่างในโรงพยาบาล · หลอดที่เหมาะสมสำหรับการตรวจรักษาโรคทั่วไปคือ หลอดคูลไวท์ · ควรใช้หลอดเหมือนกันทั้งหมด เพื่อไม่ให้หลอกตา
  42. 46. ความส่องสว่างในโรงพยาบาล · โคมที่เหมาะสำหรับงานโรงพยาบาลในบริเวณที่มีคนไข้ คือโคมที่มีแผ่นกรองแสงขาวขุ่นหรือเกล็ดแก้ว แต่มีปัญหาเรื่องประสิทธิภาพของโคมที่ใช้ไฟฟ้ามาก · แสงสว่างในห้องผ่าตัดควรสว่างมากเพื่อไม่ให้ต่างมากจากไฟแสงสว่างผ่าตัด
  43. 47. ความส่องสว่างในพิพิธภัณฑ์ · วัตถุที่ไวต่อ UV ไม่ควรให้แสงมากกว่า 120000 ลักซ์ - ชม ./ ปี · วัตถุที่ไม่ไวต่อ UV ไม่ควรให้แสงมากกว่า 180000 ลักซ์ - ชม ./ ปี
  44. 48. ความส่องสว่างในร้านค้า และ ศูนย์การค้า · หลอดให้แสงทั่วไปที่เหมาะกับศูนย์การค้าควรให้แสงที่ส่องทุกสีเด่น · บริเวณที่ต้องการให้เห็นวัสดุสีขาว เช่น เครื่องเขียนควรใช้หลอดแสงสีขาว · การส่องเน้นสินค้าไม่ควรใช้แสงสว่างสมำเสมอ
  45. 51. แสงอูลตร้าไวโอเล็ต
  46. 52. Optical Illusion
  47. 53. Stereo picture
  48. 54. Stereo picture
  49. 55. Stereo picture
  50. 56. Stereo picture
  51. 57. 1 December 2010

×