Wpływ transportu na zmiany klimatu Andrzej Kassenberg Instytut na rzecz Ekorozwoju
Struktura wystąpienie <ul><li>Skala problemu związanego ze zmianami klimatycznymi </li></ul><ul><li>Transport a klimat w U...
Muir Glacier, Alaska, 1941-2004 NSIDC/WDC for Glaciology, Boulder, compiler. 2002, updated 2006.  Online glacier photograp...
Znaczące ekstrema pogodowe jako katastrofy naturalne w latach 1950 - 2002 INSTYTUT  NA  RZECZ  EKOROZWOJU     w interesie ...
Jaka skala ograniczenia zmian klimatu jest niezbędna ? <ul><li>Ograniczenie wzrostu globalnej temperatury do 2 o C w porów...
Koszty zaniechania   <ul><li>Podniesienie poziomu morza o 88 cm do 2100 roku – wpłynęłoby na życie 68 mln osób w UE </li><...
Kluczowe dylematy do rozstrzygnięcia <ul><li>10-15 lat aby osiągnąć szczyt emisji GHG a emisja rośnie </li></ul><ul><li>ut...
Koszty zewnętrzne transportu w stosunku do zmian klimatycznych w interesie przyszłych pokoleń     INSTYTUT  NA  RZECZ  EKO...
Transport a klimat w UE - fakty   <ul><li>e misja ekw.   CO 2   z transportu  wzrosła w UE27 aż o 26%  (1990 – 2005) </li>...
Transport a klimat w UE – konkluzja wg EAŚ <ul><li>Dotychczas  nie udaje się przekonać mieszkańców Unii do korzystania z p...
Transport a klimat w UE – przyszłość <ul><li>Wzrost przewozów transportowych o 15% w latach 2010-2020 oznacza emisję ponad...
Sytuacja w ochrony klimatu w Polsce <ul><li>emisja gazów cieplarnianych spadła o 32 % w stosunku do roku 1988 (rok bazowy ...
Ostrzeżenia dla Polski <ul><li>Wg przeprowadzonych studiów wzrost poziomu Bałtyku  o 1 m może spowodować w Polsce zagrożen...
Cele, wyzwania a przewidywana rzeczywistość <ul><li>Polityka klimatyczna  – 40% redukcji w 2020 (rok bazowy 1988) </li></u...
Brak powiązania polityki klimatycznej z gospodarczą <ul><li>Środki przewidziane na poprawę efektywności energetycznej w PO...
Transport w PL a klimat a fundusze UE (I) <ul><li>wzrost emisji  GHG  wyniósł 29%  (1990 – 2005) </li></ul><ul><li>wzrost ...
Transport w PL a klimat a fundusze UE (II) <ul><li>z  67 mld euro  przyznanych Polsce na lata 2007 - 2013  blisko 70% prze...
Wkład wspólnotowy z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego na projekty transportowe ramach Programów Operacyjnych na ...
Łączne nakłady na poszczególne „pro-klimatyczne” rodzaje transportu w regionalnych programach operacyjnych (środki z UE)  ...
Rozkład wydatków transportowych – województwo opolskie i pomorskie   Woj. opolskie  Woj. pomorskie  w interesie przyszłych...
Udział środków przeznaczanych na wsparcie różnych form transportu przez programy współpracy transgranicznej i transnarodow...
Prognoza liczby pasażerów korzystających z transportu  lotniczego w Polsce w okresie latach 2007 - 2030 Wzrost emisji CO 2...
Szanse do wykorzystania   <ul><li>nadwyżki w stosunku do limitów z Kioto  - 2 mld € rocznie od 2008r do 2012,  </li></ul><...
Kluczowe pytanie <ul><li>Na co tak znaczne przychody budżetu państwa  zastaną przeznaczone?   </li></ul><ul><ul><li>znaczą...
Podsumowanie w EAŚ   <ul><li>Jednak podstawowe przesłanie, jakie wynika z obecnej sytuacji sektora transportu i rysujących...
DZIĘKUJE ZA UWAGĘ ! <ul><li>Andrzej Kassenberg </li></ul><ul><li>Instytut na rzecz Ekorozwoju </li></ul><ul><li>www.ine-is...
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Kassenbergtransport 1214795397864260 9

498

Published on

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
498
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Kassenbergtransport 1214795397864260 9

  1. 1. Wpływ transportu na zmiany klimatu Andrzej Kassenberg Instytut na rzecz Ekorozwoju
  2. 2. Struktura wystąpienie <ul><li>Skala problemu związanego ze zmianami klimatycznymi </li></ul><ul><li>Transport a klimat w UE </li></ul><ul><li>Sytuacja w ochrony klimatu w Polsce </li></ul><ul><li>Transport a klimat w Polsce </li></ul><ul><li>Szanse do wykorzystania </li></ul>INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU     w interesie przyszłych pokoleń    
  3. 3. Muir Glacier, Alaska, 1941-2004 NSIDC/WDC for Glaciology, Boulder, compiler. 2002, updated 2006. Online glacier photograph database. Boulder, CO: National Snow and Ice Data Center. August 1941 August 2004 Nadbrzeżne lodowce cofają się w interesie przyszłych pokoleń     INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU    
  4. 4. Znaczące ekstrema pogodowe jako katastrofy naturalne w latach 1950 - 2002 INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU     w interesie przyszłych pokoleń     10,0 6,2 3,6 Wskaźnik 1993-2002 do lat 60. 3,9 2,4 2,8 Wskaźnik lata 80. do 60. 60,1 333,7 58 1993 - 2002 99,7 432,2 74 1990 – 1999 23,6 128,4 44 1980 – 1989 11,9 81,5 29 1970 – 1979 6,0 54,0 16 1960 – 1969 brak danych 41,1 13 1950 – 1959 Straty ubezpieczone (w mld USD ceny 2002) Straty gospodarcze (w mld USD ceny 2002) Liczba Dekady
  5. 5. Jaka skala ograniczenia zmian klimatu jest niezbędna ? <ul><li>Ograniczenie wzrostu globalnej temperatury do 2 o C w porównaniu z okresem przedprzemysłowym; </li></ul><ul><li>Utrzymanie stężenia CO 2e w atmosferze 450-650 ppm (obecnie ok. 400 ppm, a do 2100 r. bez podejmowania działań wzrost do 935 ppm wraz ze wzrostem temperatury więcej niż o 3 o C) </li></ul><ul><li>Parlament i Komisja Europejska mówi o potrzebie redukcji w Unii Europejskiej gazów cieplarnianych o 20 - 30% do roku 2020 i 60-80% do roku 2050. </li></ul>INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU w interesie przyszłych pokoleń    
  6. 6. Koszty zaniechania <ul><li>Podniesienie poziomu morza o 88 cm do 2100 roku – wpłynęłoby na życie 68 mln osób w UE </li></ul><ul><li>Utrudniony dostęp do wody na świecie – 3,1 mld osób </li></ul><ul><li>Liczba pogodowych klęsk żywiołowych w Europie podwoiła się między latami 80. a 90. </li></ul><ul><li>Zaburzenia w rolnictwie </li></ul><ul><li>Wzrost chorób tropikalnych w Europie oraz zagrożenie nagłymi falami ciepła dla ludzi starszych i dzieci </li></ul><ul><li>Konflikty regionalne na świecie i masowe migracje </li></ul><ul><li>Utrata warsztatów pracy –rybacy, turystyka, leśnictwo itp. </li></ul><ul><li>Zanikanie mokradeł i gatunków </li></ul>INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU w interesie przyszłych pokoleń    
  7. 7. Kluczowe dylematy do rozstrzygnięcia <ul><li>10-15 lat aby osiągnąć szczyt emisji GHG a emisja rośnie </li></ul><ul><li>utrzymanie standardu życia w krajach rozwiniętych a zbudowanie minimum cywilizacyjnego w krajach rozwijających się </li></ul><ul><li>efektywność transferu technologii i pomocy działań adaptacyjnych w krajach najbiedniejszych a wymogi rynku </li></ul><ul><li>ostra polityka klimatyczna UE a wzrost emisji na świecie bez podjęcia porozumienia międzynarodowego zwłaszcza z udziałem krajów nowo uprzemysławiających się </li></ul><ul><li>brak integracji polityki klimatycznej z politykami regionalną i transportowa UE </li></ul><ul><li>wzrost mocy przy możliwości rozwoju gospodarczego 2-3 krotnego bez wzrostu zużycia energii w Polsce </li></ul>INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU w interesie przyszłych pokoleń    
  8. 8. Koszty zewnętrzne transportu w stosunku do zmian klimatycznych w interesie przyszłych pokoleń     INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU     1,1 - 2,4 6 Pociąg towarowy 1,6 19 Statek – śródlądowy 1,6 - 2,7 4 Pociąg pasażerski 5,9 10 Autobus diesel 76,7 – 83,3 11,5 – 12,5 Ciężarówka (32-40 ton) 93,8 37,5 Krótkodystansowy samolot 100,0-147,0 1,7 – 2,5 Samochód osobowy - benzynowy 100,0-147,0 1,7 – 2,5 Samochód osoby - diesel Eurocent/100paskm lub Eurocent/100 tkm Eurocent/ pojazd /km Koszty zewnętrzne
  9. 9. Transport a klimat w UE - fakty <ul><li>e misja ekw. CO 2 z transportu wzrosła w UE27 aż o 26% (1990 – 2005) </li></ul><ul><li>największy wzrost odnotowano w transporcie lotniczym – 49%. </li></ul><ul><li>transport samochodowy zanotował wzrost o 18% ale jego udział w całym transporcie pasażerskim UE-25 to aż 74% w 2004 r. </li></ul><ul><li>brak rozłącznego rozwoju ( decoupling ) 1990 – 2005 transport towarowy wzrósł w UE15 o 30% , a PKB o 24,5%, a podczas gdy w UE -10 odpowiednio 35% i 50%. </li></ul><ul><li>e misja z samochodu osiągnęła 163g CO 2 /km w 2004 r., tj. 12,4% poniżej 1995 </li></ul><ul><li>d obrowolne zobowiązania producentów to 140g CO 2 /km nie będą dopełnione. </li></ul><ul><li>Komisja Europejska zamierza wprowadzić 120g CO 2 /km w 2012 </li></ul>w interesie przyszłych pokoleń     INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU    
  10. 10. Transport a klimat w UE – konkluzja wg EAŚ <ul><li>Dotychczas nie udaje się przekonać mieszkańców Unii do korzystania z przyjaznych środowisku form transportu np. kolei. Liczba pasażerów w tych środkach transportu maleje na korzyść samochodów osobowych, których przybywa szybciej niż samych uczestników tego transportu (liczba pasażerów przypadających na jeden samochód spada). </li></ul>w interesie przyszłych pokoleń     INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU    
  11. 11. Transport a klimat w UE – przyszłość <ul><li>Wzrost przewozów transportowych o 15% w latach 2010-2020 oznacza emisję ponad 1 mld ton ekw. CO2. </li></ul><ul><li>Wg EAŚ cele dotyczące redukcji emisji z transportu wymagają spełnienia wymagań „pakietu energetycznego i klimatycznego” oraz „mapy drogowej Bali”. </li></ul><ul><li>Aby to spełnić emisja w roku 2020 powinna zostać zredukowana o 50 do 165 mln ton ekw. CO2. </li></ul>w interesie przyszłych pokoleń     INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU    
  12. 12. Sytuacja w ochrony klimatu w Polsce <ul><li>emisja gazów cieplarnianych spadła o 32 % w stosunku do roku 1988 (rok bazowy dla Polski) </li></ul><ul><li>jednak nadal wynosi 10,4 tCO 2e na mieszkańca tj. 5 razy więcej niż potrzeba do stabilizacji klimatu </li></ul>INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU     w interesie przyszłych pokoleń    
  13. 13. Ostrzeżenia dla Polski <ul><li>Wg przeprowadzonych studiów wzrost poziomu Bałtyku o 1 m może spowodować w Polsce zagrożenie dla 2 . 400 km 2 oraz 244 . 000 osób. </li></ul><ul><li>Całkowite straty z tym związane są szacowane na 30 mld USD nie uwzględniając dodatkowych strat związanych z podwoziami tj. 18 mld USD. Przeciwdziałanie tym zagrożeniom wymagać będzie wydatkowania 6 mld USD. (szacunki z 1995 roku ). </li></ul><ul><li>Wg European Severe Weather Database w Polsce w 1991 r. zdarzyło się tylko jedno tornado, w 1996 r. - siedem, w 2001 r. - osiem, a w 2006 r. już aż 52. </li></ul><ul><li>Zaburzenia w rolnictwie np. znaczna utrata plonowania ziemniaków </li></ul><ul><li>Migracje klimatyczne także do Polski </li></ul>INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU     w interesie przyszłych pokoleń    
  14. 14. Cele, wyzwania a przewidywana rzeczywistość <ul><li>Polityka klimatyczna – 40% redukcji w 2020 (rok bazowy 1988) </li></ul><ul><li>Cele UE – 20 – 30 % redukcji do 2020 </li></ul><ul><li>Wyzwanie: 80% redukcji do 2050 </li></ul><ul><li>Prognozy rządu wg NSRO – 9 % redukcji w 2013 w stosunku do roku bazowego </li></ul><ul><li>IV Sprawozdanie rządu do Sekretariatu Konwencji Klimatycznej – 16% redukcji w 2020 w stosunku do roku bazowego </li></ul>INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU     w interesie przyszłych pokoleń    
  15. 15. Brak powiązania polityki klimatycznej z gospodarczą <ul><li>Środki przewidziane na poprawę efektywności energetycznej w PO IiŚ przy założeniu, że UE15 poprawia efektywności energetycznej o 1% rocznie pozwolą, liczyć na jej dogonienie w tej kwestii w roku 2080 </li></ul><ul><li>Wg Bankwatch i FoE blisko 50 projektów za ok. 22 mld euro jest nieprzyjaznych środowisku (spalarnie, autostrady i drogi ekspresowe, zapory wodne) </li></ul><ul><li>Obawy czy Polska dotrzyma 14% wzrost emisji poza instalacjami objętymi handlem przy tak silnej promocji samochodu </li></ul><ul><li>--------------- </li></ul><ul><ul><li>Brak w Polsce studiów, które pokazałyby jakie mogłyby być koszty dla całej gospodarki podejmowania i nie podejmowania (tzn. koszty zaniechania) </li></ul></ul><ul><ul><li>działań na rzecz ochrony klimatu </li></ul></ul>w interesie przyszłych pokoleń     INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU    
  16. 16. Transport w PL a klimat a fundusze UE (I) <ul><li>wzrost emisji GHG wyniósł 29% (1990 – 2005) </li></ul><ul><li>wzrost ze 195 sam . o s ./ 1000 miesz kańców w 1995 do 323 w 2005 </li></ul><ul><li>o gólna liczba pojazdów od 1990 wzrosła 2,5-krotnie </li></ul><ul><li>od wejścia do UE co roku sprowadzamy ok. 1 mln starych samochodów </li></ul><ul><li>moda na samochody typu SUV – w ubiegłym roku sprzedaż wzrosła o ponad dwie trzecie </li></ul><ul><li>n akłady na infrastrukturę kolejową wzrosły niecałe 4 razy, a drogową 7 razy. </li></ul><ul><li>spadku o 63% liczby pasażerów na kolei w 2006 w stosunku do 1990 </li></ul>w interesie przyszłych pokoleń     INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU    
  17. 17. Transport w PL a klimat a fundusze UE (II) <ul><li>z 67 mld euro przyznanych Polsce na lata 2007 - 2013 blisko 70% przeznaczone na transportu ( przede wszystkim nowe drogi i autostrad ); </li></ul><ul><li>t ransport zagrażających środowisku 2 razy więcej środków niż dla przyjazne go środowisku, a w program ach regionalnych aż 3 razy więcej </li></ul><ul><li>wzrost emisji CO 2 z transportu w okresie 2001-2015 o 80% , co uniemożliwi realizację celu 40% redukcji GHG zapisanego w polityce klimatycznej . </li></ul>w interesie przyszłych pokoleń     INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU    
  18. 18. Wkład wspólnotowy z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego na projekty transportowe ramach Programów Operacyjnych na lata 2007–2013 [mln EUR] w interesie przyszłych pokoleń     INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU     19% 7% 18% 28% Transport przyjazny dla środowiska 34% 20% 29% 42% Transport zagrażający środowisku Udział środków (w całości funduszy PO) na: 37,1% 27% 1 201 38% 402 40% 7 664 Transport przyjazny dla środowiska 2,2% 1% 38 0% 0 3% 506 TRANSPORT WODNY/MORSKI (w tym porty i śródlądowe drogi morskie) 13,0% 13% 575 38% 402 12% 2 265 TRANSPORT MIEJSKI I INNY (w tym transport miejski, transport multimodalny, ścieżki rowerowe, inteligentne systemy transportu i promowanie czystego transportu miejskiego) 21,9% 13% 588 0% 0 25% 4 893 TRANSPORT KOLEJOWY (w tym kolej i tabor kolejowy) 62,9% 73% 3 319 62% 660 60% 11 759 Transport zagrażający środowisku 2,5% 5% 225 0% 0 2% 403 TRANSPORT LOTNICZY 60,4% 68% 3 094 62% 660 58% 11 356 TRANSPORT DROGOWY (w tym autostrady, drogi krajowe, regionalne lokalne) 53% 27% 47% 70% Udział środków na transport w całości funduszy programu operacyjnego 25 005 4 520 1 062 19 423 RAZEM TRANSPORT 46 744 16 556 2 274 27 914 RAZEM WKŁAD WSPÓLNOTOWY Łącznie Regionalne Programy Operacyjne Program Operacyjny Rozwój Polski Wsch. Program Operacyjny Infrastruktura i  Środowisko RODZAJ TRANSPORTU
  19. 19. Łączne nakłady na poszczególne „pro-klimatyczne” rodzaje transportu w regionalnych programach operacyjnych (środki z UE) w interesie przyszłych pokoleń     INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU    
  20. 20. Rozkład wydatków transportowych – województwo opolskie i pomorskie Woj. opolskie Woj. pomorskie w interesie przyszłych pokoleń     INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU    
  21. 21. Udział środków przeznaczanych na wsparcie różnych form transportu przez programy współpracy transgranicznej i transnarodowej w interesie przyszłych pokoleń     INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU    
  22. 22. Prognoza liczby pasażerów korzystających z transportu lotniczego w Polsce w okresie latach 2007 - 2030 Wzrost emisji CO 2 z 4,3 mln ton w roku 2007 do 18,4 mln ton w roku 2030, a przy wzroście o 30% efektywności samolotów w 2030 r. emisja wyniesie ok. 12,9 mln ton. w interesie przyszłych pokoleń     INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU    
  23. 23. Szanse do wykorzystania <ul><li>nadwyżki w stosunku do limitów z Kioto - 2 mld € rocznie od 2008r do 2012, </li></ul><ul><li>5-7 mld € rocznie w 2013 - 2020 ze sprzedaży uprawnień na aukcji to oznacza uzyskanie w okresie 2013-2020 ze sprzedaży uprawnień na aukcji - 40 mld € ! </li></ul><ul><li>możliwości rozwoju OZE ponad obowiązek UE 15% energii finalnej </li></ul><ul><li>negocjacje z KE w sprawie powiązania sektorów objętych handlem i nie </li></ul><ul><li>-------------------------------------- </li></ul><ul><li>Narzędzia w ręku: </li></ul><ul><ul><li>ekologiczna reforma podatkowa (uzyskać neutralność budżetową), </li></ul></ul><ul><ul><li>likwidacja antyekologicznych subsydiów, </li></ul></ul><ul><ul><li>wzmocnienie promocji odnawialnych źródeł energii </li></ul></ul><ul><ul><li>Fundusze UE (przegląd w 2009) </li></ul></ul><ul><ul><li>promowanie wykorzystania funduszy po 2013 na budowanie gospodarek przyjaznych klimatowi </li></ul></ul>INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU     w interesie przyszłych pokoleń    
  24. 24. Kluczowe pytanie <ul><li>Na co tak znaczne przychody budżetu państwa zastaną przeznaczone? </li></ul><ul><ul><li>znaczące wspieranie poprawy efektywności wykorzystania energii (wzrost cen rekompensowany niższym zużyciem energii) </li></ul></ul><ul><ul><li>wspieranie odbiorców o niskich dochodach </li></ul></ul><ul><ul><li>dalszy rozwój wspierania OZE </li></ul></ul><ul><ul><li>transport publiczny </li></ul></ul><ul><ul><li>program czystego węgla </li></ul></ul><ul><ul><li>konieczność pilnego uruchomienia programu restytucji, a nie wzrostu mocy energetycznej. </li></ul></ul>w interesie przyszłych pokoleń     INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU    
  25. 25. Podsumowanie w EAŚ <ul><li>Jednak podstawowe przesłanie, jakie wynika z obecnej sytuacji sektora transportu i rysujących się prognoz emisji gazów cieplarnianych to, że nie da się osiągnąć zamierzonych celów bez ograniczenia potrzeb transportowych w Europie. To z kolei wiąże się z koniecznością rzeczywistej integracji polityki transportowej z całą europejską gospodarką oraz zmianą zachowań komunikacyjnych społeczeństwa. </li></ul>w interesie przyszłych pokoleń     INSTYTUT NA RZECZ EKOROZWOJU    
  26. 26. DZIĘKUJE ZA UWAGĘ ! <ul><li>Andrzej Kassenberg </li></ul><ul><li>Instytut na rzecz Ekorozwoju </li></ul><ul><li>www.ine-isd.org.pl </li></ul><ul><li>ul. Nabielaka 15 lok. 1 </li></ul><ul><li>00-743 Warszawa </li></ul><ul><li>tel. (22) 8510402 fax. (22) 8510400 </li></ul><ul><li>a.kassenberg (at) ine-isd.org.pl </li></ul>

×