Iñaki Artola Aurkezpena

Hezkuntza eta Euskal Kultura Iñaki Artola Zubillaga HUIS - Euskara Zerbitzua

Eskolak, ahalegin handia egiten du euskara eta euskal kultura bultzatzeko. Erakusteaz gain berauetan bizitzeko aukerak ere eskaintzen saiatzen da Eskolak, euskara nolabait erakusteaz gain ezer gutxi egiten du, gaur egun, euskal kulturaren transmisioa eta biziraupena bermatze aldera Eskolak, ez du egiten ahalegin nahikoa euskara eta euskal kultura modu orokortuan eta duinean ondorengoeztatzeko

Eskolak, ahalegin handia egiten du euskara eta euskal kultura bultzatzeko. Erakusteaz gain berauetan bizitzeko aukerak ere eskaintzen saiatzen da Eskolak, euskara nolabait erakusteaz gain ezer gutxi egiten du, gaur egun, euskal kulturaren transmisioa eta biziraupena bermatze aldera Eskolak, ez du egiten ahalegin nahikoa euskara eta euskal kultura modu orokortuan eta duinean ondorengoeztatzeko A aukera C aukera B aukera

Eskolak, ahalegin handia egiten du euskara eta euskal kultura bultzatzeko. Erakusteaz gain berauetan bizitzeko aukerak ere eskaintzen saiatzen da A aukera

Eskolak, ahalegin handia egiten du euskara eta euskal kultura bultzatzeko. Erakusteaz gain berauetan bizitzeko aukerak ere eskaintzen saiatzen da. A aukera Antzerkia , Bertsoa , Kanta Pasadizoak , kontakizunak , irratigintza Irakurzaletasuna , idazteko trebetasunak Ahozkoaren lanketa Erabilera bultzatzeko jarduerak Ikastetxeko normalizazio plana – Ulibarri Euskal curruculum-ak Irakasleen R ikastaroak Ikasmaterialgintza

Pentsamenduaren Maila logikoak (Robert Dilts)

INGURUA Non, Noiz, Norekin? Pentsamenduaren Maila logikoak

INGURUA Non, Noiz, Norekin? PORTAERA Zer egin? Pentsamenduaren Maila logikoak

INGURUA Non, Noiz, Norekin? PORTAERA Zer egin? GAITASUNA Nola, zeren bidez? Pentsamenduaren Maila logikoak

INGURUA Non, Noiz, Norekin? PORTAERA Zer egin? GAITASUNA Nola, zeren bidez? BALIOAK SINISMENAK Zergatik? Pentsamenduaren Maila logikoak

INGURUA Non, Noiz, Norekin? PORTAERA Zer egin? GAITASUNA Nola, zeren bidez? BALIOAK SINISMENAK Zergatik? NORTASUNA Nor naiz? Pentsamenduaren Maila logikoak

INGURUA Non, Noiz, Norekin? PORTAERA Zer egin? GAITASUNA Nola, zeren bidez? BALIOAK SINISMENAK Zergatik? NORTASUNA Nor naiz? Pentsamenduaren Maila logikoak (R. Dilts)

INGURUA Non, Noiz, Norekin? PORTAERA Zer egin? GAITASUNA Nola, zeren bidez? BALIOAK SINISMENAK Zergatik? Nortasuna Nor naiz? KULTURA, NORTASUNA EZAGUTU SENTITU

INGURUA Non, Noiz, Norekin? PORTAERA Zer egin? GAITASUNA Nola, zeren bidez? BALIOAK SINISMENAK Zergatik? Nortasuna Nor naiz? KULTURA, NORTASUNA ERABILI KONTSUMITU EZAGUTU SENTITU

INGURUA Non, Noiz, Norekin? PORTAERA Zer egin? GAITASUNA Nola, zeren bidez? BALIOAK SINISMENAK Zergatik? Nortasuna Nor naiz? KULTURA, NORTASUNA GAI IZAN GOZATU ERABILI KONTSUMITU EZAGUTU SENTITU

INGURUA Non, Noiz, Norekin? PORTAERA Zer egin? GAITASUNA Nola, zeren bidez? BALIOAK SINISMENAK Zergatik? Nortasuna Nor naiz? KULTURA, NORTASUNA GAI IZAN GOZATU BALIOTZAT IZAN MAITATU ERABILI KONTSUMITU EZAGUTU SENTITU

INGURUA Non, Noiz, Norekin? PORTAERA Zer egin? GAITASUNA Nola, zeren bidez? BALIOAK SINISMENAK Zergatik? Nortasuna Nor naiz? KULTURA, NORTASUNA GAI IZAN GOZATU BALIOTZAT IZAN MAITATU BERE SENTITU ERABILI KONTSUMITU EZAGUTU SENTITU

Ariketa 1.- Pentsa ezazu euskararen edota euskal kulturaren inguruan duzun uste edo iritzi sendo bat, zurea dena.

Ariketa 1.- Pentsa ezazu euskararen edota euskal kulturaren inguruan duzun uste edo iritzi sendo bat, zurea dena. 2.- Zuk egiten duzun zertan gertatzen ari zaizu lagungarri uste hori? Zuk egiten duzun zertan da motore?

Ariketa 1.- Pentsa ezazu euskararen edota euskal kulturaren inguruan duzun uste edo iritzi sendo bat, zurea dena. 2.- Zuk egiten duzun zertan gertatzen ari zaizu lagungarri uste hori? Zuk egiten duzun zertan da motore? 3.- Zertarako da muga, oztopo…uste hori? Zer ez duzu egiten uste edo sinismen hori duzulako?

SINISMENAK, BALIOAK, AURREIRITZIAK, ESPEKTATIBAK… NOLA GUREGANATZEN DITUGU? *Egunerokotasunean, ohartu gabe, gure esperientziek, bizipenek, emozioek eta sentimenduek hainbat sinismen … ezarri dituzte guregan. *Zirrara sortu digun emozio batek ere ezarri dezake guregan sinismen, balio edo aurreiritzi bat. *Prozesu inkontzienteen bidez gureganatzen ditugu gure bizitzako lehen urteetan. Adinean gora joan ahala sendotu egiten dira. Horregatik askotan oso da zaila norbera bere sinismenetaz ohartzea ere. Gureak dira baina batzuetaz kontziente gara eta beste batzuetaz ez

ZERGATIK DUTE SINISMENEK, BALIOAK… HALAKO GARRANTZIA ? Portaeretan eragin handia dutelako ! ZERTARAKO AZTERTU? *Norbere burua ezagutzeko *Norbere portaeretan eragiten ari diren uste eta balioez ohartzeko, kontzientzia hartzeko *Galbahea pasa eta uste eta sinismen mugatzaileak baztertzeko *Besteak entzutean beraien balioen sistema ulertzen saiatzeko *Hobeto komunikatzeko

SINISMENAK, BALIOAK AURRE IRITZIAK, ESPEKTATIBAK ALDA DAITEZKE? * Zaila da! sinismenek, balioek ez diote jarraitzen inongo logikari * Ezaugarri bat nekez alda daiteke maila beretik eraginez; zaila da portaera bat portaera batekin aldatzea. Arazo baten konponbidea ez dago agertzen den mailan bertan, gehienetan aurrekoan, goikoan eragin behar da * Sinismen sistema aldatzen bada portaera aldatuko da * Sinismenak aldatzea norberaren baitan dago. Norbera konturatzean eta nahi izatean datza neurri handi batean Robert Dilts

ETA EMOZIOEN ERAGINA? Ez dago giza-ekintzarik emoziorik gabe eta bere baitan daraman sentsaziorik gabe. Emozioek norabide jakin batean abiarazten dute gure gorputza… NOLAKO EMOZIOA HALAKO EKINTZA Maturana 1999

ETA EMOZIOEN ERAGINA? “ Agian ahaztuko dute esan duzuna baina inoiz ez dute ahaztuko nola sentiarazi zenituen” Carl W. Buechner

ETA EMOZIOAK, BIZIPENAK, SENTSAZIOAK BIZI ARAZI DAITEZKE?

AUKERA BATZUK

*Orain arte eskolak garrantzia eman izan dio informazioa transmititzeari.

*Bizi izandakoaz aritzeko, gogoeta egiteko denbora gutxi hartzen da; sentitu dena adierazi, bakoitzak bestearena entzun, enpatia…

Zer da euskara zuretzat? Irakasleari, ikasleari, aita-amari…

Ekintza+Sentitutakoa= Bizipena

Giza-harremanetan prestakuntza

Garapen pertsonala

Metodologia aldaketa. Helburuen birdefinizioa

HIZKUNTZA IRUDIKAPENAK

Euskara lotzen zaio hobeto

Baserriari

Nekazariari

Eskolari

Agureei

Semeari-alabari

familiari

Gaztelania lotzen zaio

hobeto

Hizlariari

Fabrikari

Haginlariari

Bikoteari

ARRUE IKERKETA 2007 ADIBIDE BAT

INGURUA Non, Noiz, Norekin? PORTAERA Zer egin? GAITASUNA Nola, zeren bidez? BALIOAK SINISMENAK Zergatik? NORTASUNA Nor naiz? Pentsamenduaren Maila logikoak

Maite den hura soilik ezagutzen da! Ezagutzen den hura soilik maitatzen da! Bibliakoa Euskal hiriaz… ” Subjekt bat jarri behar zaio hiriari, kultura bat. Kultura hori baina, erakargarria izan beharko litzateke” Bernardo Atxaga

Josune Alberdi – Iñaki Artola 2007-10-01 K ULTURARAKO HEZKUNTZA K ULTURA BALIOAK ETA HAUEN HEDAPENA K ULTURA GIZARTEA

Josune Alberdi – Iñaki Artola 2007-10-01 K ULTURARAKO HEZKUNTZA Eskolak, baina zaila du gizarteak ez baditu balio berberak bizitzen eta bultzatzen Zeintzuk dira gure kultura balioak Zein da gure kulturaren identitatea Zein da gure identitatea eraikitzen laguntzen digun kultura Zein da munduaren ikuspegia ematen ari zaigun kultura Zein da taldekide izatearen sentimendua sortzen digun kultura Erantzunak argiak al dira Ez badira nola egiten du eskola kulturarako hezkuntza

Josune Alberdi – Iñaki Artola 2007-10-01 K ULTURA BALIOAK ETA HAUEN HEDAPENA Gizarteak izan behar ditu kultura erreferente argiak Kultura propioa izate horretan sinistu behar du Norbanako bakoitzaren identitatearen zati bat izan behar du kultura horrek Talde identitatearen zutabe eta kohesio gune izan behar du Hori guztiak gehiengoak baliotzat izan behar ditu; kohesio soziala eta kulturala

Josune Alberdi – Iñaki Artola 2007-10-01 K ULTURA GIZARTEA Ezagutu, sortu eta gozatu Kultura gure gizarte giroaren zati eta zutabe

Josune Alberdi – Iñaki Artola 2007-10-01 KULTURARAKO HEZKUNTZA Eskolak, baina zaila du gizarteak ez baditu balio berberak bizitzen eta bultzatzen Zeintzuk dira gure kultura balioak Zein da gure kulturaren identitatea Zein da gure identitatea eraikitzen laguntzen digun kultura Zein da munduaren ikuspegia ematen ari zaigun kultura Zein da taldekide izatearen sentimendua sortzen digun kultura Erantzunak argiak al dira Ez badira nola egiten du eskola kulturarako hezkuntza KULTURA BALIOAK ETA HAUEN HEDAPENA Gizarteak izan behar ditu kultura erreferente argiak Kultura propioa izate horretan sinistu behar du Norbanako bakoitzaren identitatearen zati bat izan behar du kultura horrek Talde identitatearen zutabe eta kohesio gune izan behar du Hori guztiak gehiengoak baliotzat izan behar ditu; kohesio soziala eta kulturala KULTURA GIZARTEA Ezagutu, sortu eta gozatu Kultura gure gizarte giroaren zati eta zutabe

Eskolak ahalegin handia egiten du euskara eta euskal kultura bultzatzeko. Erakusteaz gain berauetan bizitzeko aukerak ere eskaintzen saiatzen da A aukera

Josune Alberdi – Iñaki Artola 2007-10-01 Hizkuntzaren transmisioan bezalaxe Kulturaren transmisioan etena luze xamarra izan du herri honek. Hizkuntzarenean hala ere, hainbat bide jorratzen ari gara guztion artean. Kulturaren etena aldiz sakonagoa ez ote da izan? Herri batek berea duen kultura osatuz eta besteetatik balioak txertatuz egunean eta bizirik mantentzen du berezkoa duena. Etena handia izan bada aldiz, zeren gainean eraiki izaten da arazoa. Antzinakoa gurea da bai! baina, sarritan, ez da egokia gaurkoa eraikitzeko. Gurea izate horretan du balioa baina gaurko beste balio, nahi eta espektatibekin agian ez dator bat. Eta gaur egiten dugun kultura aldiz gaurkoa da, gaurko baloreak baditu baina ez dago argi “gurea” denik etorkizunekoa gainean eraikitzeko. Zeure ustez? Zer gehiago egin dezake eskolak?

Josune Alberdi – Iñaki Artola 2007-10-01 Eskerrik asko!