• Share
  • Email
  • Embed
  • Like
  • Save
  • Private Content
Vreemde eenden in de bijt   duiding vaardigheden
 

Vreemde eenden in de bijt duiding vaardigheden

on

  • 179 views

 

Statistics

Views

Total Views
179
Views on SlideShare
179
Embed Views
0

Actions

Likes
0
Downloads
5
Comments
0

0 Embeds 0

No embeds

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Adobe PDF

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

    Vreemde eenden in de bijt   duiding vaardigheden Vreemde eenden in de bijt duiding vaardigheden Document Transcript

    • Duiding van de vaardigheden in het omgaan met diversiteitJe bent bewust van je referentiekader en je houdt er rekening mee dat anderen handelenvanuit hun referentiekaderIedereen heeft een eigen referentiekader. Het is als het ware een rugzak die je meedraagt. Indie rugzak zitten de regels en principes die je meekreeg met je opvoeding, de ervaringen die jehebt meegemaakt, je geloof, de plaats in het gezin, het al dan niet wonen in een stad,….Referentiekaders zijn ook beïnvloed door maatschappelijke breuklijnen: zo maakt het eenverschil als je ouders zelfstandige zijn, arbeider of kaderpersoneel; of ze gelovig zijn ofvrijzinnig.Van een groot deel van je referentiekader ben je bewust, maar van een zeer groot deel ookniet. Het blijft onuitgesproken en vooral, het wordt nooit in vraag gesteld. Het maakt deel uitvan je persoonlijkheid en niemand kan zich ervan losmaken. Het heeft een grote inpakt op onskijken naar de wereld, op ons handelen en bij het vormen van onze mening. Van hieruitbeoordelen we allerlei situaties.Vanuit je referentiekader heb je een beperkt zicht hebt op de wereld. Anderzijds zijn er ookzaken die je scherper ziet omdat je ze herkent vanuit jouw referentiekader.Wanneer je in contact komt met andere mensen die anders denken of andere prioriteitenstellen, lijken bepaalde zaken zeer vreemd of onlogisch. Een voorbeeld: afwassen wordt doorverschillende mensen op verschillende manieren gedaan. Sommige hebben 2 bakjes water,eentje met zeepsop en een ander met spoelwater. Anderen laten het water stromen en doenzeep op hun spons. Mensen met een horecaverleden doen het nog anders. Afhankelijk van deeigen gebruiken, vinden mensen de andere aanpak vies of onhygiënisch.Het vraagt veel geduld om de interne logica van anderen te erkennen, om ruimer te kijken danje eigen referentiekader. 1
    • Ga er niet van uit dat bepaalde handelingen en ‘manieren van werken’ vanzelfsprekend zijn enzo ‘moeten’ gebeuren. Bespreek het als je bepaalde handelingen of gedragingen van de anderniet goed begrijpt, als je ze vreemd vindt of dat ze je zelfs storen. Probeer het standpunt vande ander te achterhalen of de motivatie achter zijn of haar gedrag.De geschiedenis van een land of volk vormt een deel van dat referentiekader. Mensen die naarons land komen, brengen hun eigen geschiedenis mee. Conflicten tussen landen en volkerenkan je niet negeren. Bvb. niet alle mensen uit Turkije beschouwen zich als één groep. Denkmaar aan de geschillen tussen Turken en Koerden.Daarnaast hebben wij ook een koloniaal verleden. In samenwerking met Congolezen kan je ditniet zomaar opzij schuiven. Probeer je bewust te zijn van de gevoeligheden die spelen. Tooninteresse voor de mensen hun achtergrond en visie en probeer dit bespreekbaar te maken.Je houdt rekening met je eigen culturele identiteit en de machtsverhoudingen die daarmeesamengaan. Je gedraagt je niet discriminerend.Of je wil of niet, je behoort tot een meerderheid of minderheid, nu of in het verleden, in jeeigen land of elders in de wereld. Je draagt de gevolgen van machtsverhoudingen tussengroepen. Verschillende cultuurgroepen zijn niet gelijk in de samenleving: sterke groepenhebben macht (geld, werk, middelen, huisvesting,…)In contacten met andere mensen, moet je je bewust zijn van die machtsverhoudingen. Zokunnen mensen jouw goedbedoelde opmerkingen ervaren als vernederend, discriminerend ofneokoloniaal. Wat mensen discriminerend ervaren, hangt zeer sterk samen met hun cultureleidentiteit en van de context.Daarnaast zit discriminatie ingebakken in onze maatschappelijke structuren. Hedendaagsevormen van kolonialisme vergoelijken discriminatie en racisme. Globalisering legt mensenwaarden op die niet de hunne zijn. Economisch machtige westerse landen verlammeninternationale overlegfora. Internationale akkoorden houden in de eerste instantie de westersewelvaart in stand, ten koste van een volwaardige ontwikkeling van de economie in het zuiden.Cultureel verschil tussen ‘wij’ en ‘zij’ is dus ook een verschil in macht (meerderheid tegenminderheid) Culturele verschillen zijn vaak conflicten om macht. 2
    • Je beschouwt de ander als een uniek persoon en stopt mensen niet in hokjes. Je bent bewustvan het gebruik van stereotypen en vooroordelen. Met stereotypen op zich is er niets mis. De dingen in hokjes plaatsen, helpt de mens de realiteit rondom zich ordenen, beheersbaar te maken, te weten hoe je in bepaalde situaties moet reageren. (Als je in de trein de man met de knipmachine en het hoedje ziet, weet je dat je een ticket moet nemen) Stereotypen worden gevaarlijk als ze ons zicht op de realiteit beperken, als we nog enkel denken vanuit vooroordelen. Als je naar een persoon kijkt als een unieke opeenstapeling van deelidentiteiten dan schiet iedere veralgemening te kort. Geen enkel individu past in een hokje. Niemand vertegenwoordigt zijn of haar cultuur. De allochtoon bestaat niet. De Vlaming bestaat ook niet. Een groep draagt een gemiddeld profiel dat in praktijk bij niemand echt past. De ene moslim gaat dagelijks naar de moskee, een ander doet dit enkel in de ramadan, een derde nooit. De ene katholiek gaat wekelijks naar de kerk, de ander enkel met Kerst of op Pasen, een derde nooit. Laat je dus niet leiden door stereotypen of groepsprofielen. Je gaat zonder vooroordelen op zoek naar de positieve redenen van het gedrag van iemand. Je zoekt het gemeenschappelijke binnen een bepaalde context. Om iemands gedrag te begrijpen, is het nodig om het te bekijken vanuit het perspectief van de ander. Je tracht te volledige context in beeld te krijgen. Als je constructief en oplossingsgericht wil werken, dan helpt het om op zoek te gaan naar de positieve beweegredenen achter iemands gedrag. Metafoor van de ijsberg: Topje is wat je ziet, observeerbaar gedrag. Wat er onder het oppervlak zit zie je niet (in hoofden van mensen, in overtuigingen en waarden, in ervaringen uit het verleden,…) Ogenschijnlijk negatief gedrag, heeft misschien wel een positieve inzet. 3
    • Wanneer je de inzet begrijpt, kan je komen tot een gevoel van herkenning engemeenschappelijkheid. Vanuit dat besef kan je constructief samen werken.Mensen verschillen van elkaar maar hebben tegelijk heel wat gemeenschappelijk. Iederepersoon bevat tal van deelidentiteiten en stelt de meest uiteenlopende handelingen. Verschilstructureert de samenleving, onderscheidt groepen en levert inzichten.Gemeenschappelijkheid brengt mensen dichter bij elkaar, overbrugt tegenstellingen en brengtoplossingen.In dagelijkse meningverschillen of conflicten helpt het om te zoeken naargemeenschappelijkheden. In zware onderhandelingen, begint men ook meestal met deeenvoudigste dossiers waar de eensgezindheid het grootst is. Zo creëren onderhandelaars eengoede sfeer om van daaruit moeilijkere dossiers aan te pakken. Wie actiefgemeenschappelijke interesses, zorgen of waarden benoemt, legt de basis voor constructiefsamenwerken.Je houdt geen waarheidsgevechten, maar gaat in dialoog over achterliggende motieven,behoeften en belangen.Een open en respectvol gesprek kunnen voeren, is waarschijnlijk de belangrijkste vaardigheidvoor het omgaan met diversiteit.Een open dialoog vertrekt vanuit een oprechte interesse voor de ander. Je wil zijn mening ofmanier van handelen begrijpen. Daarvoor vraag je naar achterliggende motieven, waarden,logica en belangen. Tegelijk ga je ook op zoek naar de onderliggende verklaring voor jouwhouding. Als je de diepere beweegredenen van het gedrag of mening of houding kent, kan jeop zoek gaan naar compromissen met respect voor de diepere waarden en motieven. Je kanje oplossingsgericht opstellen zonder je eigenwaarde of die van de betrokkenen te kwetsen.Te vaak raken mensen verwikkeld in een waarheidsgevecht. We hebben immers de reflex omde ander kost wat kost te overtuigen van onze eigen mening. In een waarheidsgevecht blijvenmensen hun standpunt herhalen en verdedigen met argumenten uit de eigen logica. Meestalleidt dit niet tot oplossingen. Een open en respectvol gesprek kunnen voeren, is waarschijnlijkde belangrijkste vaardigheid in het omgaan met diversiteit. Een open dialoog voeren, is deenige manier om daadwerkelijk te leren van anderen, om zo je referentiekader bij te stellen. 4
    • Je kent je eigen communicatiestijl en hoe die kan overkomen bij anderen.Naast de inhoud voegt ook de manier van communiceren veel toe aan de dialoog.Onderzoekers schatten dat ongeveer 93% van de communicatie tussen mensen gebeurt viastemintonatie en lichaamstaal. Communicatiestijlen zijn persoonlijk en tegelijk beïnvloed doorje sociale en culturele achtergrond. Ze maken deel uit van je referentiekader.Communicatiestijlen zijn zeer belangrijk in het omgaan met diversiteit. Vooral de reacties vananderen op jou, leveren waardevolle informatie op over je eigen stijl. Als je weet wel effectjouw stijl heeft op anderen, kan je hier rekening mee houden. Je kan je beter voorbereiden opniet-bedoelde effecten van je communicatie. Zeker in moeilijke situaties, wanneer je eennegatieve boodschap moet brengen, maakt de wijze waarop je communiceert het verschil.Hoe op een goede manier communiceren?  GEEF EEN ‘IK’-BOODSCHAP: ‘Ik vind het niet ok dat je je voeten op de bank legt. Kan je die er alsjeblieft afhalen?’  COMMUNICEER DUIDELIJK: Duidelijk wil niet zeggen agressief of aanvallend  VERMIJD GEZICHTSVERLIES VOOR DE ANDER. STEL EEN GRENS AAN GEDRAG, NIET AAN EEN PERSOON: Niet: ‘Wat ben jij een luidruchtige persoon!’, maar: ‘Ik wil graag dat je wat minder roept.’  LEID DE AANDACHT AF DOOR IN TE GAAN OP DETAILS  ZEG IETS ONVERWACHTS (GEBRUIK HUMOR, MAAR LET OP VOOR GEZICHTSVERLIES VOOR DE ANDER) LEG NADRUK OP DINGEN DIE GEMEENSCHAPPELIJK ZIJN: ‘Ik zou graag willen dat je na de picknick het afval meeneemt naar huis. Het is voor iedereen gezelliger dat het park proper is’ GEEF DE ANDER ERKENNING: ‘Ik begrijp dat jullie het vervelend vinden dat je hier niet mag voetballen…’ 5