Samen aan het werk in sessie 4
Focus op ontwerp/ontwikkeling
Ilya Zitter
Versie 17 Februari 2014
Opening
Programma: beroepsproces en beroepsproduct
Module Onderwijs Ontwerpen
Iteratief (her)ontwerpen van een leeromgeving (5 ECTS of
veelvoud) voor eigen onderwijspraktijk...
Eindopdracht
Ontwerp leeromgeving, inclusief de keuzes voor het te
ontwikkelen papieren/digitale materiaal: ontwerp van
le...
Analyse compleet?
Probleemanalyse/Contextanalyse/Behoefteanalyse/
Analyse kennisbasis. Bijvoorbeeld volgende bronnen:
Onde...
Ontwerpproces: logboek
compleet?
Overzicht van uitgevoerde ontwerpactiviteiten
Breng hier structuur in aan, bijvoorbeeld m...
Programma
9:30 – 10:30
Kort dag doornemen
Kennisintermezzo: Uiteenrafelen ontwerp (incl.
onderwijsmodellen en activerende ...
Programma
13:00 – 14:00
Kennisintermezzo: Blended learning
14:00 – 15:30
Aan het werk: start individueel en daarna in duo’...
Het juiste antwoord bestaat niet…
Professionaliseringstraject ≠ Adviestraject

Leren werken aan eigen leeromgeving vanuit
...
Uiteenrafelen
Kennisintermezzo – Aan welke knoppen kan ik draaien
in beroepsgericht leeromgeving? Uit welke generieke
bouw...
Model ontwerpen beroepsgerichte
leeromgevingen

(Zitter, Kinkhorst, Simons & Ten Cate, 2009; Zitter, 2010; Zitter,
De Brui...
Gelaagd curriculum
Leertheorie
Leertheorie
Twee soorten leerprocessen, klassieker uit de
leertheorie: Sfard, A. (1998). On two metaphors for
learning and...
Hoofdvormen

Achterliggende
kennis aanbieden

Opdrachten en
simulaties

Praktijkkennis
expliciteren

Leren tijdens
werken
Leer/werkvormen
College
Presentatie + discussie
Kennis intermezzo
Online filmpje
Zelfstudie
Kennisintermezzo
Literatuurond...
4C/ID

http://www.slideshare.net/wrubens/ontwikkelen-van-praktijkgerichte-opleidingen-cv-i
Deze presentatie is gemaakt doo...
4C/ID

Ondersteundende informatie

Deeltaakoefening
Leertaken geordend van veel
naar weinig ondersteuning

Procedurele inf...
Leerlijnenmodel De Bie et al.
Leerlijnenmodel
De Bie et al.

Conceptuele leerlijn

Studieloopbaanbegeleiding
Reflectieve leerlijn

Vaardighedenleerlijn
...
Vier bouwstenen
Rollen: Wie zijn er actief in leeromgeving?
Docenten, beroepspraktijk en studenten
‘Harkje’, Teamrollen, O...
Welke knoppen?
Welke bouwstenen?
Leerprocessen: acquisitie-participatie
Voldoende aandacht voor zowel
kennis/vaardigheden ...
Aan het werk
In duo’s of klein groepje verder werken aan
(her)ontwerpen van de eigen leeromgeving
Werken aan (her)ontwerpen
eigen leeromgeving
Start individueel:
Karakteriseer kort & krachtig de strategische laag
Maak nu...
Onderbouwing
ontwerp/ontwikkeling compleet?
Ontwerpeisen vanuit analyse
Vergelijking tussen oude en nieuwe ontwerp
Hoofdmo...
Samen lunchen
12:30 – 13:30
Blended learning
Kennisintermezzo: Hoe kan ik tegen blended learning
aankijken?
Definitie beleidsteam LLL
“Blended learning is een onderwijsconcept
gericht op professionals dat gebaseerd is op
een combi...
Werkdefinitie blended learning
Blended learning is een combinatie van verschillende
vormen van leren binnen een formeel le...
Intern beleidsdocument FE
“Blended learning is geen doel op zich, maar een
didactisch concept waarin werkplekleren en
cont...
Definitie leeromgeving
“Een leeromgeving bestaat uit de fysieke en
digitale omgeving waarin lerenden actief zijn,
inclusie...
Blended
Flipping the classroom
Online studiemateriaal
Online inhoudelijke discussies
‘Massive Open Online
Course’ (MOOC)
C...
Layar bij
Middelbare Horeca
School ‘s
Hertogenbosch
Facebook:
Middelbare Horeca School
Website:
http://www.kw1c.nl/afdelin...
QR-code ambulance
Door docent van de FG
Deelnemer van groep januari 2014 Module
Onderwijs Ontwerpen
Naar aanleiding van vo...
Aan het werk
In duo’s of klein groepje verder werken aan
(her)ontwerpen van de eigen leeromgeving
Werken aan (her)ontwerpen
eigen leeromgeving
Individueel:
Werk verder aan de vormgeving
(ontwerp/ontwikkeling)
Rafel je he...
Kwaliteit
leeromgeving
Kennisintermezzo: kwaliteitscriteria en verschillende
vormen van formatief evalueren
Ontwerp/ontwikkelde leeromgeving
moet voldoen aan kwaliteitscriteria
Generieke kwaliteitscriteria
Wettelijke criteria
HU-s...
Generieke kwaliteitscriteria
Relevantie Het leerplan voorziet in behoeften en berust op
valide inzichten
Consistentie Het ...
Kwaliteit door het ontwerpproces
Uitgebreid vooronderzoek aan het begin van het
traject op basis waarvan een heldere grond...
Vormen van formatieve
evaluatie
screening: ontwikkelteam vergelijkt ontwikkelde
materiaal met checklist gewenste kenmerken...
Terug & vooruit
De dag afsluiten – samen terugblikken naar de sessies
die zijn afgelopen en vooruit kijken naar de sessies...
Terugblikken en vooruit kijken
Blik terug:
Hoe verliep het met leren op de
werkplek/zelfstudie met HUbl?
Hoe verliep de fa...
Succes!
Tot ziens op HUbl en bij de derde en laatste face-to-face
bijeenkomst (sessie 6)
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Sessie4 module onderwijsontwerpen_v17feb2014

286 views
184 views

Published on

Published in: Education
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
286
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
3
Actions
Shares
0
Downloads
2
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Sessie4 module onderwijsontwerpen_v17feb2014

  1. 1. Samen aan het werk in sessie 4 Focus op ontwerp/ontwikkeling Ilya Zitter Versie 17 Februari 2014
  2. 2. Opening Programma: beroepsproces en beroepsproduct
  3. 3. Module Onderwijs Ontwerpen Iteratief (her)ontwerpen van een leeromgeving (5 ECTS of veelvoud) voor eigen onderwijspraktijk centraal In sessies 1, 3, 5 en 7 middels Leren op de werkplek/Zelfstudie ondersteund met HUbl In sessies 2, 4 en 6 face-to-face Sessie 2 - kennismaken met ontwerpproces + focus op analyse: simulatie hele ontwerpproces; analyseren van een goed voorbeeld, competentiegericht onderwijs in het hbo, gelaagdheid van een leeromgeving Sessie 4 - focus ontwerp/ontwikkeling: uiteenrafelen van een leeromgeving, concept ‘blended learning’ Sessie 6 - focus evaluatie (kwaliteit leeromgeving): praktijkgericht onderzoek inbouwen en formatief evalueren in vorm van peer-reviewen met 3 kaders
  4. 4. Eindopdracht Ontwerp leeromgeving, inclusief de keuzes voor het te ontwikkelen papieren/digitale materiaal: ontwerp van leeromgeving met een omvang van 5 ECTS (of een veelvoud hiervan), in vorm van een ‘Blokboek’ of ‘Studentenhandleiding’ of ‘Modulewijzer’, ofwel: het onderwijsmateriaal zoals dat voor studenten wordt gemaakt bij de betreffende opleiding  ca. 50% Flankerende rapportage bij het ontwerp  ca. 50%: Analyse: rapportage uitgevoerde analyse Onderbouwing van ontwerp/ontwikkeling Evaluatie: rapportage uitgevoerde formatieve evaluaties Ontwerpproces: logboek van uitgevoerde ontwerpactiviteiten
  5. 5. Analyse compleet? Probleemanalyse/Contextanalyse/Behoefteanalyse/ Analyse kennisbasis. Bijvoorbeeld volgende bronnen: Onderwijsbeleid: landelijk, HU, opleiding Beroepsprofiel: landelijk, opleiding Body of Knowledge (BoK’s): landelijk, opleiding Beroepenveld: beroepenveldcommissie; interviews Doelgroep/Student: beschrijven, studentevaluaties, interviews Curriculumontwerpen, Casco, formats, collega’s Ervaringskennis: ‘Best practices’, collega’s Accreditatieproces: interne audit-rapport; externe NVAO-rapport Toekomst: toekomstvisie, scenario’s, trendrapporten
  6. 6. Ontwerpproces: logboek compleet? Overzicht van uitgevoerde ontwerpactiviteiten Breng hier structuur in aan, bijvoorbeeld m.b.v. STAR, beschrijf helder en scherp: Situatie: o.a. aanleiding, wat gebeurde er, wie waren erbij) Taak waar je mee bezig was: m.n. Wat wilde je bereiken? Wat vond je dat er moest gebeuren? Acties die je hebt ondernomen: o.a. hoe pakte je het aan Resultaat ervan: m.n. wat kwam eruit, hoe liep het af. Reflecteer hierop: m.n. Was je tevreden met de resultaten? Wat is de essentie van wat je geleerd hebt? Wat zou je de volgende keer eventueel anders doen? Het gaat hierbij om inhoudelijke en feitelijke informatie (niet om een diepgravend reflecteren op je gevoelens)
  7. 7. Programma 9:30 – 10:30 Kort dag doornemen Kennisintermezzo: Uiteenrafelen ontwerp (incl. onderwijsmodellen en activerende werkvormen) 10:30 – 12:00 Aan het werk: start individueel en daarna in duo’s of klein groepje Plenair met elkaar delen als ‘critical friends’ 12:00 – 13:00 Samen lunchen
  8. 8. Programma 13:00 – 14:00 Kennisintermezzo: Blended learning 14:00 – 15:30 Aan het werk: start individueel en daarna in duo’s of klein groepje Plenair met elkaar delen als ‘critical friends’ 15:30 – 16:30 Kennisintermezzo: introduceren evaluatiemethoden Terugblikken en vooruit kijken
  9. 9. Het juiste antwoord bestaat niet… Professionaliseringstraject ≠ Adviestraject Leren werken aan eigen leeromgeving vanuit een ontwerpperspectief Instrumenten en hulpmiddelen aanreiken om mee te kunnen ontwerpen Achterliggende kennis aanbieden Leren om het impliciete ontwerpproces expliciet te maken
  10. 10. Uiteenrafelen Kennisintermezzo – Aan welke knoppen kan ik draaien in beroepsgericht leeromgeving? Uit welke generieke bouwstenen bestaat een leeromgeving? Hoe kan ik onderwijsmodellen leren uiteen te rafelen?
  11. 11. Model ontwerpen beroepsgerichte leeromgevingen (Zitter, Kinkhorst, Simons & Ten Cate, 2009; Zitter, 2010; Zitter, De Bruijn, Simons & Ten Cate, 2010; Zitter e.a., 2011; Zitter e.a., 2012;. Zitter & Hoeve, 2012; Zitter & Hoeve, 2013).
  12. 12. Gelaagd curriculum Leertheorie
  13. 13. Leertheorie Twee soorten leerprocessen, klassieker uit de leertheorie: Sfard, A. (1998). On two metaphors for learning and the dangers of choosing just one. Educational researcher, 27(2), 4-13. Acquisitie Participatie Twee soorten contexten waarin leerprocessen plaats vinden - geconstrueerd-realistisch: Mate van sturing Mate van authenticiteit (‘situatedness’) Animatie hybride leeromgeving
  14. 14. Hoofdvormen Achterliggende kennis aanbieden Opdrachten en simulaties Praktijkkennis expliciteren Leren tijdens werken
  15. 15. Leer/werkvormen College Presentatie + discussie Kennis intermezzo Online filmpje Zelfstudie Kennisintermezzo Literatuuronderzoek  Kennis betekenisvol maken Samen systematisch praktijkprobleem oplossen Denkproces ervaren professional doorlopen Gastdocent uit de beroepspraktijk uitnodigen ´Story telling´ Reflecteren op probleem uit praktijk/stage Video-feedback organiseren Hardop denken en voordoen Werkplek-coachen  Ervaringskennis beroepspraktijk inbrengen Authentieke opdrachten Interne opdrachtgever inzetten Projectonderwijs Simulatie met acteur/cliënt/patiënt Simulatie met technologie Checklists/Stappenplannen Schaduwen ervaren professionals Junioren/senioren samen laten werken Job-rotation Meer tijd geven voor uitvoering werk Bewust experimenteren met nieuw gedrag Multiprofessionele (project)teams Systematische werkoverdracht  Beroepspraktijk didactiseren  Verbindingen maken met beroepspraktijk
  16. 16. 4C/ID http://www.slideshare.net/wrubens/ontwikkelen-van-praktijkgerichte-opleidingen-cv-i Deze presentatie is gemaakt door Liesbeth Kester, Celstec (Open Universiteit).
  17. 17. 4C/ID Ondersteundende informatie Deeltaakoefening Leertaken geordend van veel naar weinig ondersteuning Procedurele informatie (JIT en Fading)
  18. 18. Leerlijnenmodel De Bie et al.
  19. 19. Leerlijnenmodel De Bie et al. Conceptuele leerlijn Studieloopbaanbegeleiding Reflectieve leerlijn Vaardighedenleerlijn Integrale leerlijn
  20. 20. Vier bouwstenen Rollen: Wie zijn er actief in leeromgeving? Docenten, beroepspraktijk en studenten ‘Harkje’, Teamrollen, Onderwijsrollen Ruimtes: Waar wordt geleerd? Intra/extramuraal, binnenschools, beroepspraktijk, simulatiepraktijk, thuis, HUbl, Social media Artefacten: Waarmee wordt geleerd? Tastbaar onderwijsmateriaal en professioneel gereedschap, inclusief software Tijd: Wanneer wordt geleerd? Beschikbare tijd, tempo en plannen, de volgorde in de tijd, parallel, pauzeren, versnellen, vertragen, onderbreken, minder dan/meer dan/zelfde als in de beroepspraktijk
  21. 21. Welke knoppen? Welke bouwstenen? Leerprocessen: acquisitie-participatie Voldoende aandacht voor zowel kennis/vaardigheden als voor beroepsidentiteit? Is er balans tussen conceptualiseren (abstracte kennis) en contextualiseren (kennis toepassen)? Type context: geconstrueerd-realistisch Is het mogelijk om traploos te schakelen tussen sturing en zelfsturing? Wordt er geleerd in veilige, gesimuleerde situaties en in levensechte situaties? Kunnen de verschillende leer/werksituaties met elkaar worden verbonden en verweven?
  22. 22. Aan het werk In duo’s of klein groepje verder werken aan (her)ontwerpen van de eigen leeromgeving
  23. 23. Werken aan (her)ontwerpen eigen leeromgeving Start individueel: Karakteriseer kort & krachtig de strategische laag Maak nu de stap naar de vormgeving (ontwerp/ontwikkeling) Rafel het ontwerp van je (beoogde) leeromgeving uiteen op een A3: op voorkant in de vier kwadranten en op achterkant m.b.v. de vier perspectieven/bouwstenen Ga hiermee aan het werk in een duo of klein groepje Plenair met elkaar delen als ‘critical friends’
  24. 24. Onderbouwing ontwerp/ontwikkeling compleet? Ontwerpeisen vanuit analyse Vergelijking tussen oude en nieuwe ontwerp Hoofdmoot wordt gevormd door: onderwijskundige c.q. theoretische onderbouwing met literatuur literatuurlijst of eigen literatuur (met vergelijkbaar niveau), in elk geval aandacht voor: Competentiegericht onderwijs (in brede zin) Strategisch: leerprocessen, onderwijsvisie, onderwijsmodel, onderwijsconcept Tactisch: didactisch model/didactisch concept Operationeel: toelichten gemaakte keuzes voor de leer/werkvormen
  25. 25. Samen lunchen 12:30 – 13:30
  26. 26. Blended learning Kennisintermezzo: Hoe kan ik tegen blended learning aankijken?
  27. 27. Definitie beleidsteam LLL “Blended learning is een onderwijsconcept gericht op professionals dat gebaseerd is op een combinatie van e-learing, afstandsleren en klassikaal onderwijs” (LLL, 2013).
  28. 28. Werkdefinitie blended learning Blended learning is een combinatie van verschillende vormen van leren binnen een formeel lesprogramma, waarbij in ieder geval: een deel van de onderwijsinterventies online plaatsvindt door het brengen van inhoud en instructie, waarbij de student voor een deel de controle heeft over tijd, plaats, leerweg of –snelheid een deel van de onderwijsinterventies interactie met medestudenten of medeleerlingen inhouden een deel van de onderwijsinterventies plaatsvindt onder supervisie van een docent in een klas- of collegelokaal (extra- en intramuraal) (Van den Boogaart, juli 2013 - Onderzoekslijn Academieteam)
  29. 29. Intern beleidsdocument FE “Blended learning is geen doel op zich, maar een didactisch concept waarin werkplekleren en contactonderwijs verbonden zijn en ondersteund worden door technologie (afstandsleren).Veelal wordt Blended learning gedefinieerd als samenhangend onderwijs op basis van contactonderwijs en online onderwijs. De uitgebreidere definitie die onze hogeschool hanteert is van strategisch belang, omdat het leren op de werkplek, een essentieel onderdeel van Leven Lang Leren, integraal deel uitmaakt van het didactisch concept van Blended learning.”
  30. 30. Definitie leeromgeving “Een leeromgeving bestaat uit de fysieke en digitale omgeving waarin lerenden actief zijn, inclusief alle instrumenten, documenten en andere artefacten die te vinden zijn in die omgeving. Naast de fysieke en digitale omgevingomvat een leeromgeving de sociaalculturele context voor de bedoelde activiteiten.” (Goodyear, 2001 in Zitter, Kinkhorst, Simons & Ten Cate, 2009; Zitter, 2010; Zitter, De Bruijn, Simons & Ten Cate, 2010; Zitter e.a., 2011; Zitter e.a., 2012;. Zitter & Hoeve, 2012; Zitter & Hoeve, 2013)
  31. 31. Blended Flipping the classroom Online studiemateriaal Online inhoudelijke discussies ‘Massive Open Online Course’ (MOOC) Chatsessie Mobile apps voor JIT kennis Video-interactie begeleiding (online) Peer-support via Social media, bv. Toolkit Netwerkleren app LOOK, Facebook in onderwijs App voor vasthouden werksituaties + reflectie Online Communities of Practice, bv. leraar24.nl Digitaal portfolio Online simulaties Online casus-materiaal ‘Computer-supported Collaborative Learning’ (CSCL) Online projectmateriaal Oortje in (voor live meeluisteren/coaching) Layar voor JIT-instructies  demo geven Q-codes voor JIT-kennis/info
  32. 32. Layar bij Middelbare Horeca School ‘s Hertogenbosch Facebook: Middelbare Horeca School Website: http://www.kw1c.nl/afdeling/805/middelbare-horeca-school
  33. 33. QR-code ambulance Door docent van de FG Deelnemer van groep januari 2014 Module Onderwijs Ontwerpen Naar aanleiding van voorbeeld Layar http://youtu.be/UnhiLDVkRMo
  34. 34. Aan het werk In duo’s of klein groepje verder werken aan (her)ontwerpen van de eigen leeromgeving
  35. 35. Werken aan (her)ontwerpen eigen leeromgeving Individueel: Werk verder aan de vormgeving (ontwerp/ontwikkeling) Rafel je het ontwerp van je (beoogde) leeromgeving uiteen op een A3 vanuit perspectief van ‘blended’ Ga hiermee aan het werk in een duo of klein groepje Plenair met elkaar delen als ‘critical friends’
  36. 36. Kwaliteit leeromgeving Kennisintermezzo: kwaliteitscriteria en verschillende vormen van formatief evalueren
  37. 37. Ontwerp/ontwikkelde leeromgeving moet voldoen aan kwaliteitscriteria Generieke kwaliteitscriteria Wettelijke criteria HU-specifiek Opleidingsspecifiek
  38. 38. Generieke kwaliteitscriteria Relevantie Het leerplan voorziet in behoeften en berust op valide inzichten Consistentie Het leerplan zit logisch en samenhangend in elkaar Bruikbaarheid Verwachte: De inschatting is dat het leerplan praktisch uitvoerbaar is in de situatie waarvoor het is bedoeld Werkelijke: Het leerplan blijkt praktisch uitvoerbaar in de situatie waarvoor het is bedoeld Effectiviteit Verwachte: De inschatting is dat werken met het leerplan leidt tot de gewenste resultaten Werkelijke: Werken met het leerplan blijkt te leiden tot de gewenste resultaten (Thijs & Van den Akker, 2009)
  39. 39. Kwaliteit door het ontwerpproces Uitgebreid vooronderzoek aan het begin van het traject op basis waarvan een heldere grondslag wordt ontwikkeld voor ontwerpkeuzes: analyse van de gebruikspraktijk (context- en behoeftenanalyse) verkenning van de kennisbasis (literatuurstudie en expertbevraging). Frequente formatieve evaluatie tijdens het proces gericht op het bepalen van de kwaliteit van tussenproducten en het genereren van verbeteringsvoorstellen (Thijs & Van den Akker, 2009)
  40. 40. Vormen van formatieve evaluatie screening: ontwikkelteam vergelijkt ontwikkelde materiaal met checklist gewenste kenmerken focusgroep: respondenten (bijvoorbeeld vakexperts, docenten) geven reactie op ontwerp a.h.v. richtlijn met punten waarop het ontwerpteam commentaar en suggesties wenst walkthrough: respondent(en) doorlopen samen met ontwikkelaar(s) het ontwerp micro-evaluatie: kleine groep gebruikers gebruikt gedeelte van ontwikkelde materiaal buiten de normale praktijksituatie try-out: gebruikers zetten de ontwikkelde materialen binnen de beoogde praktijksituatie in (Thijs & Van den Akker, 2009)
  41. 41. Terug & vooruit De dag afsluiten – samen terugblikken naar de sessies die zijn afgelopen en vooruit kijken naar de sessies die gaan komen
  42. 42. Terugblikken en vooruit kijken Blik terug: Hoe verliep het met leren op de werkplek/zelfstudie met HUbl? Hoe verliep de face-to-face sessie? Verliepen deze volgens verwachting? Kijk vooruit: Hoe ga je leren op de werkplek/zelfstudie met HUbl nu aanpakken? Welke verwachtingen heb je over derde en laatste face-to-face sessie?
  43. 43. Succes! Tot ziens op HUbl en bij de derde en laatste face-to-face bijeenkomst (sessie 6)

×