• Share
  • Email
  • Embed
  • Like
  • Save
  • Private Content
De erfenis van guy debord
 

De erfenis van guy debord

on

  • 1,608 views

Guy Debord, De spektakelmaatschappij

Guy Debord, De spektakelmaatschappij
Terreur na Parijs '68

Statistics

Views

Total Views
1,608
Views on SlideShare
752
Embed Views
856

Actions

Likes
0
Downloads
2
Comments
0

3 Embeds 856

http://www.huubmous.nl 850
http://207.46.192.232 4
http://www.docshut.com 2

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Microsoft PowerPoint

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

    De erfenis van guy debord De erfenis van guy debord Presentation Transcript

    •  
    •  
      • 12 miljoen stakers
      • Grootste sociale onrust in West Europa na WO
      • Frankrijk onbestuurbaar
      • Geen brug tussen studenten en arbeiders
      • ‘ ludieke ’ revolutie van studenten
      • Breuk in Franse filosofie
      • Mislukking van links
      • Ontstaan van terreur in west Europa
    • De heroïek van de revolutie
    • Explosie van creativiteit
    •  
      • Mei ’ 68 hoogtepunt van links verzet en tegencultuur in jaren ’ 60
      • Breuk leidde tot defaitisme en radicalisering
      • ‘ Kunst kan dagelijks leven niet veranderen, laat staan maatschappij ’
      • In filosofie: breuk met Hegel, Marx, Luckács, Frankfurter Schule
      • Begrippen als ‘ waarheid ’ , ‘ subject ’ , ‘ geschiedenis ’ , ‘ vervreemding van de massa ’ worden taboe in postmodernisme
      • ‘ Spektakelmaatschappij ’ pas in jaren ‘ 90 opnieuw actueel o.i.v. nieuw engagement en
      • anti-globaliseringsbeweging
      • Opkomst van ‘ spektakel ’ in politiek en maatschappij
      • Emotiecultuur, Emocratie, Esthetisering van politiek en lifstyle
      • “ Kunst geabsorbeerd door cultuurindustrie en spektakelmaatschappij ”
      • Herwaardering van ‘ praktisch marxisme ’ (zonder dogma en stalinisme)
      • “ Human relations must be founded on passion or else on terror ”
      • Saint-Just (1767 - 1794)
      • Tot mei ’ 68 was begrip ‘ terreur ’ een ‘ radicale metafoor ’ binnen het situationistische discours.
      • Geweld was geen optie, kunst als radicale actie wel
      • Na ’ 68 wordt terreur praktijk voor extreem links
      • Houding van Debord wordt ‘ dubbel ’
    • Guy Debord (1931-1994)
      • Cineast, filosoof
      • Theoreticus van de situationisten
      • ‘ Revolte van het dagelijks leven ’
      • Cultfiguur sinds jaren ’ 90
      • Onterecht ingelijfd door postmodernisme
      • Opnieuw actueel in anti- globaliseringsbeweging
      • Problematische relatie met terreur
      • Brug tussen jaren zestig en hedendaags discours
    • biografische data
      • 1931 geboren in Parijs opgegroeid in Pau en Nice
      • 1952 contact met Isodore Isou
      • 1952 oprichting lettristische Internationale (bestaat tot ’ 68)
      • 1952 eerste film ‘ Hurlements en faveur de Sade ’
      • 1952-54 uitgave periodiek Lettriste internationale (4 nummers)
      • Jaren 50 Contacten met Cobra, (o.a. Asger Jorn, Constant)
      • Eind ’ 50 contact met Henri Lefebvre
      • 1957 oprichting Situationistische Internationale
      • 1967 boek: ‘ La société du spectacle ’
      • 1972 einde van Situationistische internationale
      • 1984 moord op Gerard Libovici
      • 1988 commentaar op ‘ La societé du spectacle ’
      • 1994 zelfmoord
    • Het leven van Guy Debord
      • Radicale levenstijl
      • Amicaal, arrogant en onverzoenlijk
      • Excessief alcoholgebruik
      • Onzichtbaar, geen interviews
      • Alleen opereren in kleine kring van geestverwanten
      • Geen hang naar roem of erkenning
      • Wars van glamour van kunstwereld
      • Geen presentaties in circuit van musea
      • Cynisme als middel, maar niet cynisch
      • Tragisch einde in zelfmoord
      • Ik heb minder geschreven dan de meeste schrijvers, maar meer gedronken dan de meeste drinkers
      • Heel mijn leven heb ik alleen roerige tijden beleefd, extreme tegenstellingen in de maatschappij en een immense vernietiging.
      • In die troep heb ik mij begeven.
      • Door de jaren heen had meer dan de helft van de mensen die ik ken een of meerdere malen in allerlei landen de gevangenis gezeten. Velen van hen ongetwijfeld om politieke redenen, maar tegelijk nog meer van hen vanwege gewone wetsovertredingen of misdaden. Ik kwam dus voornamelijk met rebellen of arme sloebers in aanraking.
      • extreme vorm-experimenten
      • 1952
      • Hurlements en faveur de Sade
      • Leeg doek
      • Slot 20 minuten stilte en duisternis
      • 1952: lettristische internationale
      • Samen met o.a. Guy Debord
      • ‘ Poëzie van de letter ‘ (na afbraak Baudelaire, Rimbaud, Verlaine, Dada)
      • Afzetten tegen Breton (surrealisme)
      • Poëzie terug naar dagelijks leven
      • Beweging op zoek naar experimentele taal als basis voor nieuwe cultuur
      • Pasen 1950
    •  
    •  
      • Les Chants de Maldoror (1868)
      • Radicale verwerping van alledaagse werkelijkheid
      • Bizarre verbeelding, extreme wisselingen in stijl en toon
      • Blasfemie, obsceniteiten,
      • Ook inspiratiebron voor André Breton
      • Dichter, saboteur, bokser
      • Parijs 1912-1915
      • Publieke schandalen en beledigingen
      • Aankondiging van eigen zelfmoord
    • voorlopers De surrealisten ‘ acte gratuit ’
      • André Breton :
      • De eenvoudigste daad van een surrealist is om met een geladen revolver de straat op te gaan en die, zonder een speciale voorkeur leeg te schieten op de menigte .
    • Potlatch
    •  
        • Opgericht in 1957
        • Kernleden: Guy Debord, Raoul Vaneigem, and Michele Bernstein
        • Contacten met Cobra ( Jorn, Constant)
      • Nederlandse leden :
        • Anton Alberts, Armando,Constant,Jaqueline de Jong, Har Oudejans
    •  
      • “ If you think you have genius or if you think you have only a briljant intelligence. Write the lettrist internationale ”
      • ‘ Samenzwering van gelijken ’
      • Uiterst streng toelatingsbeleid (geniaal zijn)
      • Totale betrokkenheid vereist
      • Bewaken van zuiverheid in de leer
      • ‘ 2/3 van alle leden is geëxcommuniceerd (Jorn, Constant)
      • Geen bemoeienis met kunstcircuit (opdrachten, tentoonstellingen)
      • Interne terreur
      • (vgl. Richelieu, Freud, Stalin, Breton, terroristische organisaties)
      • Snelle maatschappelijke veranderingen
      • Sterke economische groei (2/3 meer dan elders in Europa)
      • Omslag van agrarische naar stedelijke cultuur
      • Groot optimisme om ‘ leven ’ te veranderen
      • Sprong van traditionele samenleving naar ‘ vervreemding ’ van industriële samenleving (vgl, Nederland in jaren zestig)
      • Parijs artistiek centrum
      • Strijd in de filosofie ( existentialisme, communisme, ‘ val van Stalin ’ strijd om de harde lijn)
      • Parijs Marxisme
      • Breuk tussen Camus en Sartre
      • Derde weg ‘ socialisme ou barbarie ’
    • Socialisme ou Barbarie ‘ Frans doe het zelf marxisme ’ (1948-1965)
      • Opgericht door
      • Cornelius Castoriadis
      • (1922-1997)
      • Eerste ultralinkse beweging in Frankrijk met thema ‘ doe het zelf ’’
      • Groep van intellectuelen en arbeiders tegen bureaucraten
      • Leden o.a. Guy Debord, Lyotard
      • Vgl. Radencommunisme: tegen Lenin en Stalin, tegen partijvorming
      • Bronnen; Trotsky, Gramsci. Luxemburg, Pannekoek
      • Aan de basis van Autonome Marxisten en Situationisten
      • Gedachtegoed pas na ’ 68 opgenomen door PCF (Franse communistische partij)
    •  
      • Tinguely
      • Hommage
      • To New York
      • Selfdestructing
      • Machine
      • 17.3.1960
    • Het klimaat rond 1960
      • Sprong in de leegte
      • 23 october 1960
      • op zoek naar immateriële en spirituele
      • tentoonstelling
      • ‘ Le vide ’ . 1958
      • klimaat in Frankrijk eind jaren vijftig:
      • existentialisme (het absurde).
      • >>situationisten (>mei ’ 68)
      • nouveaux realisme
    • Situationisme strategieën
      • Détournement
      • Dérive
      • Psychogeografie
    • Détournement verdraaiing, verduistering, ontvoering
      • ‘ Détournement is a game made
      • possible by the capacity of devaluation, ’
      • (Asger Jorn)
      • Verwant aan: collage, sampling
      • Hergebruik bestaande artistieke elementen in nieuw ensemble
      • Tekst, film, beeld, muziek
      • Verlies van artistieke waarde van elk element
      • Verlies van oorspronkelijke betekenis
      • Nieuw betekenisvol ( serieus èn ironisch ) ensemble
      • Ontheiligt oorspronkelijkheid en auteurschap
      • Ook voor en na de Situationisten in gebruik
    • Dérive (zwerven, afdwalen)
      • Dwaaltocht door verschillende elkaar afwisselende omgevingen
      • Vanuit speels-constructieve houding
      • Inventariseren en documenteren
      • Op zoek naar eigen schoonheid los van bestaande kaders en zienswijzen
      • Aandacht voor ‘ psychisch reliëf ’ van omgeving
      • (constante stroom, draaikolken, fixaties, vaste punten)
      • Deels toeval en deels controle
      • Voorlopers in surrealisme,
      • Effecten op stedenbouwkundige theorie en praktijk (Unitary Urbanism)
    • Psychogeografie
      • “ De studie van de specifieke effecten van de geografische - al dan niet bewust georganiseerde - omgeving aan de hand van emoties en gedrag van individuen “ .
      • Preliminary Problems in Constructing a Situation
      • Situationiste Internationale No. 1 (1958) .
    • Henri Lefebvre (1901-1991)
      • Marxistisch socioloog en filosoof
      • Gefragmenteerde eenheden herstellen in beleving van stad (Dérive)
      • Critique of Everyday Life (1952) > Situationisten
      • Beïnvloed door Debord, invloed op Debord
      • 1957-1962 contact met situationisten
      • 1957 ontmoeting met Debord en Constant
      • ‘ Architectuur die nieuw situaties creëert in dagelijks leven ’ (new moments)
      • Theorie verloor terrein met opkomst suburbs
    • Constant (1920-2005) en Provo
      • 1952: For an architecture of situation
      • Jaren vijftig: ‘ Derive ’ in Amsterdam met walkie talkies
      • Invloed op Provo ’ s: veranderen van situaties en dagelijks leven in de stad
    • Wandelen in de stad
      • Willem de Ridder en Wim T. Schippers, "Mars door Amsterdam", 1963
      • Stanley Brouwn, 1964
      • Begrip ‘ spektakelmaatschappij ’
      • wordt steeds actueler
      • Begrip vaak anders gebruikt dan bedoeld
      • Staat niet alleen voor ‘ media ’
      • > Passiviteit en isolatie
      • ‘ Radicale verwerping ‘ en bloc ’
      • Geen tragische houding (Baudrillard)
      • Maar radicaal, activistisch
      • In hegeliaanse, marxistische traditie
      • (Georg Lukács)
    • Spektakelmaatschappij vervreemding door opgaan in passiviteit
      • Elk individu wordt atoom: passief opgaand in spektakel
      • Alles wat leven mist is in het spektakel
      • In een wereld op zijn kop is waarheid een moment van leugen
      • Spektakel als religie: kracht van mens wordt naar elders verplaatst
      • Economie geen aparte categorie maar doordringt alle levenssferen
      • De sfeer van de vrije tijd wordt gekoloniseerd
      • Alle andere vervreemdingen worden geabsorbeerd in spektakel
      • Spektakel is illusoire éénheid van gefragmenteerde samenleving
      • Nieuwe beschrijving spektakelmaatschappij
      • Nu veelal aangeduid met het begrip de media.
      • Spektakelmaatschappij slokt alles op .
      • (Alles bestaat pas als het op tv is geweest)
      • Zo ook kritiek.
      • «Het grappige is dat alle boeken die dit ‹moderne spektakel›, analyseren, meestal om het te betreuren, wel mee móeten doen aan het spektakel als ze aandacht willen krijgen. Het lege debat over het spektakel — dat dus gaat over de activiteiten van de bezitter van deze wereld — wordt zo georganiseerd door het spektakel zelf.»
      • Hoe kritiek de situatie en de omstandigheden
      • ook zijn, wanhoop nooit.
      • Waneer voor alles gevreesd moet worden is het noodzakelijk nergens meer bang voor te zijn.
      • Als je omgeven bent door alle gevaren is het niet nodig er nog één te vrezen.
      • Als je zonder enige hulp komt te zitten, moet je alleen nog rekenen op eigen vindingrijkheid.
      • Als verrast wordt is het noodzakelijk de vijand zelf te verrassen.
      Sun Tzu, The Art of War Motto: Comments on the Society of the Spectacle ( ’ 88)
    • Lijken met rode verf in de Seine mislukte actie van Guy Debord
    •  
      • Spektakel >
      • ‘ verruimtelijking van tijd ’
      • Gewelddadige toeëigening van tijd (leisure-industrie, amusementsindustrie)
      • Rusteloos worden en voortgaan van tijd verdwijnt (>nu-tijd)
      • Alle momenten worden abstract equivalent van elkaar
      • Dagelijks leven mist ’ open horizon ’ en ‘ avontuur ’
    •  
    •  
    • ‘ Dictatuur ’ en spektakelmaatschappij
    • Spektakel & paranoia Guy Debord (na ‘ 68)
      • Debord:
      • ‘ Geïntegreerd spektakel: mengvorm van occulte dictatuur en consumptie- maatschappij in greep van ‘ geheimen ’
      • Aanslag Piazza Fontana Milaan, 1969
      • Spektakel krijgt fascistoïde trekken
      • Ambivalentie tegenover terreur
      • Veroordeling linkse aanslagen
      • Eerbetoon aan Rote Armee Fraktion
      • Steun aan ETA-gevangenen
    • Terreur in de jaren ‘ 70
      • Duitsland : RAF , Rote Armee Fraktion. 1970 -1977
      • Italië: Brigate Rosse, 1969, 1978, Aldo Moro
      • Spanje ETA, 1973 Carrero Blanco, 1975 dood Franco
      • Noord Ierland IRA 1969, 1972 Bloody Sunday
      • Nederland Zuid Molukkers 1975,1977, 1978
    • Situationisme & geweld
    • Debord steunt ETA gevangenen (1980)
      • 1973 aanslag Carrero Blanco
      • 1975 dood Franco
      • G.A.L: Spaans paramilitaire
      • anti-terreurbeweging
      • I.s.m. Franse geheime dienst
      • Aanslagen in Frans Baskenland
      • " the goal of the spectacle today is to turn revolutionaries into secret agents and secret agents into revolutionaries."
    • moord in 1984
      • Gerard Lébovici
      • Filmimpressario en mecenas van extreem links
      • Uitgeverij
      • vermoord in 1984
      • onopgehelderd
      • Guy Debord wordt beschuldigd en verdedigt zich
    • Zelfmoord Debord (1994) het einde van het totale verzet
      • Commentaren:
      • Laatste radicale outsider van Europese denken ’
      • ‘ Het ultieme negatieve esthetische en politieke gebaar ’’
      • Voorspelbaar eindpunt van activistisch pessimisme
      • Debord laat zien hoezeer ieder deel is geworden van het spektakel en een pact heeft gesloten met het systeem .
      • Is een totale verwerping van het systeem nog mogelijk?
      • “ Wie kan nu nog als Debord door de straten van Parijs lopen en de revolutie van de Parijse commune onder de straatstenen voelen broeien, alsof het gisteren was? ’
      • Baudrillard en postmodernisme
      • Anti-globalisme
      • Underground, pop en punk
      • Drama-democratie
      • De kolonisering van de ‘ ruimte ’
      • Relational Art > Critical Art
    • Jean Baudrillard filosoof van na ‘ 68
      • crisis in ervaring van reële
      • Tragisch, fataal (itt Debord)
      • Beïnvloed door Guy Debord
      • hyperrealiteit
      • obscene = toppunt van zichtbaarheid, einde van illusie
      • mediale wereld wordt ‘ echter dan echt ’
      • simulacrum
      • = een copie zonder origineel
      • Simulacrum selfreferentieel
      • Spektakel verliest zijn materiële grondslag
      De crisis van het reële
    • Baudrillard en Debord Drie stadia van een systeem
      • (1) Diffuse toestand: > vrijheid
      • (2) Dichtere toestand > veiligheid
      • (3) Verzadiging > terrorisme
      • (1) Geconcentreerde spektakel
      • (2) Diffuse spektakel
      • (3) Geïntegreerde spektakel
    • Anti-globalisme NO LOGO . Naomi Klein (2000)
      • Naomi Klein, journalist/activist in
      • een verlangen naar ontsnapping
      • Verzet tegen diefstal van ‘ culturele ruimte ’
      • Verzet tegen ‘ merkbeeld nirwana ’
      • Oninteressante producten worden transcendente zingevingsmachines
      • ‘ Wat me achtervolgt is niet zozeer het ontbreken van ruimte in letterlijke zin, maar een diep verlangen naar een metaforische ruimte: verlossing, ontsnapping, een niet vastomlijnde vrijheid ’
    • Anti-globalisme Empire (2000) Michal Hardt & Antonio Negri
      • Neo-Marxistische visie op komende wereldorde
      • ‘ Empire ’ is transnationaal imperium dat ‘ gehele moderne leven ’ omvat ( vgl. ‘ Spektakel ’ )
      • Verzet is mogelijk
    • De kolonisering van de ‘ ruimte ’ Van wie is de ‘ ruimte ’ ?
      • ‘ Spektakel ’ absorbeert alles :
        • ‘ non-place ’ van politiek,
        • zowel geïntegreerd als diffuus,
        • zonder grenzen binnen en buiten,
        • Zonder grenzen privaat en particulier ’
      • Scheiding tussen vrije, onbesmette (publieke) ruimte en afgesloten territorium (fort, capsule) wordt problematisch,
      • Van wie is de ruimte?
        • Probleem voor krakers, hoeren, gekken, etherpiraten, junkies, migranten, kunstenaars, activisten, terroristen.
    • Underground Lipstick Traces, Greil Marcus a secret history of the 20th century (1989)
      • Van Dada tot Punk, geschiedenis van de totale ontkenning, met centrale rol voor situationisten
      • Sex pistols citeren situationisten:
      • ’ A cheap holiday in others people ’ s misery ’
    • Drama democratie Mark Echardus (2002)
    • Relational Art (Nicolas Bourriaud) sinds midden jaren ‘ 90
      • Rirkrit Tiravanija
      • Shift, De Appel, 1995
      • 14 fietsen gekocht bij junkies
      • Verwijzing naar jaren ’ 60
      • Maaltijdkunst
      • Vrijheid in een zone, waar noch
      • art world noch real world is
      Vormloosheid
    • Erfenis situationisten
      • Jeanne van Heeswijk , 1999
      • Can you show me the way to artist place
      • Ontdekkingstocht door de stad
      • Met metro als uitgangspunt
      • Zoektocht naar plaats van kunst in samenleving en plaats van kunstenaar daarin
    • Sven Lütticken over: ‘ … ontsnappen aan de spektakelkunst ‘ (2000)
      • Veel kunst in openbare ruimte wil ontsnappen aan verondersteld isolement
      • Nu: niet kunst laten samenvallen met leven, maar creëren van alternatieve vormen van beeldproductie en -receptie
      • Door ‘ alternatieve ‘ ruimte ’ kan kunst zich onttrekken aan de ‘ propagandistische en ‘ gehypte ’ mediacultuur
    • 10 geboden ‘liberale communisten ’ Olivier Malnuit, 2006
      • Geef alles voor niks (gratis toegang, geen copyright)
      • Verander de wereld, verkoop niet alleen dingen: een algemene revolutie, een verandering van de maatschappij, zal de dingen verbeteren.
      • Zorg en deel, en wees je bewust van je sociale verantwoordelijkheid.
      • Wees creatief: richt je op design, nieuwe technologieën en kennis.
      • Zeg alles: er zullen geen geheimen zijn . Onderschrijf en beoefen de cultus van transparantie, de vrije informatiestroom.
      • Neem geen van negen tot vijf baan. Houd je alleen bezig met g eïmproviseerde communicaties die smart, dynamisch en flexibel zijn.
      • Ga terug naar de schoolbank en doe aan permanente educatie.
      • Handel als een enzym: werk niet alleen voor de markt,maar initieer nieuwe vormen van sociale samenwerking.
      • Sterf arm: geef je geld aan degenen die het nodig hebben, want je hebt meer dan je ooit uitgeven.
      • Sta in voor de staat: breng het partnerschap van bedrijven en de staat in bedrijf.
    • Tot slot
        • Debord steeds radicaler in afwijzing systeem van ‘ spektakel ’
        • 1968: beslissende breuk, desoriëntatie
        • Symbolisch activisme slaat om in morele staan aan terreur
        • Verwarrende dubbelzinnigheid van terreur en staatsterreur
        • Zelfmoord als ultiem gebaar of artistieke daad van terreur
      • Naarmate ruimte voor radicale kritiek (in kunst) kleiner wordt, ontstaat meer ruimte voor terreur
      • Is terreur soms een symptoom van de geïntegreerde spektakelmaatschappij
      • Is ontsnappen aan spektakelmaatschappij nog mogelijk?
      • Is een kritische positie van de kunst nog mogelijk?