• Share
  • Email
  • Embed
  • Like
  • Save
  • Private Content
Burgemeester als hoeder democratie
 

Burgemeester als hoeder democratie

on

  • 631 views

 

Statistics

Views

Total Views
631
Views on SlideShare
631
Embed Views
0

Actions

Likes
0
Downloads
4
Comments
0

0 Embeds 0

No embeds

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Microsoft PowerPoint

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment
  • De kerkeraad van de gereformeerde gemeente van het Zuidhollandse dorp De Lier schreef eind juli 1606 een rekwest aan het Hof van Holland, de hoogste gerechtelijke instantie van het gewest. In het rekwest verzoch­ten de mannenbroeders om een verbod op de rederijkerskamer van het dorp. De aan­leiding was dat een lid van die kamer diezelfde maand een medebroeder had gedood. Nadat de dader een opdracht van het bestuurslid Willem Cock had geweigerd, had Cock hem neergeslagen. Het slachtoffer had toen zijn mes getrokken en Cock dood­gestoken. Volgens een later getuigenis had hij daarop geroepen: ‘Je hebt je verdiende loon Cockje, je verdiende loon!’ Om het lage morele gehalte van de rederijkers nog beter in de verf te zetten schilderde de kerkenraad een tweede voorval. De secretaris van het gezelschap zou zijn minnares hebben meegenomen naar een festival, iets wat hij altijd deed. Het meisje was boven­dien zijn nichtje. Zijn echtgenote zou daarvan zo van streek zijn geraakt dat ze van huis wegliep, en op de dag van het herderlijke schrijven nog niet terug was. Rederijkers waren geen volwaardige burgers. Volgens de kerkenraad stonden deze voorbeelden van zeer onburgerlijk gedrag niet op zichzelf. Ze waren kenmerkend voor het soort mensen dat lid was van de kamer. Rederijkers leidden volgens de kerkenraad een slecht en aanstootgevend leven, bedierven de jeugd, verleidden anderen in hun toneelspelen met vuile taal en het tonen van onkuis gedrag, belasterden iedereen en hekelden de religie. Tot zover Arjan van Dixhoorn in De Goede burger (SCP, 2005) Voor de mensen die bezig zijn met burgernet is het misschien aardig te weten dat Burgers waren verplicht om via de burgerwacht in het vendel van hun wijk de rust te helpen handhaven Vanaf 1703 wisten echter opeens veel meer gewone burgers door te dringen in de vertegenwoordigende organen, op de stadsraad na. Voor degenen die men gekwalificeerd achtte, beschouwde men een functie in een van die burgerlijke organen, die men eigenlijk niet met goed fatsoen kon weigeren, als een zaak van goed burgerlijk gedrag.
  • De partijpolitiek geen gelijke tred met de meer algemene ontwikkelingen inzake de lokale democratie. Opkomsten bij verkiezingen, alsmede de animo om in plaatselijk partijpolitiek verband actief te zijn, zijn in het algemeen dalende. Anderzijds neemt de belangstelling van burgers en of ganisaties om invloed uit te oefenen op de gemeentelijke besluitvorming juist toe”

Burgemeester als hoeder democratie Burgemeester als hoeder democratie Presentation Transcript

  • De burgemeester als hoeder van de democratie Actuele tafel herfst 2010 Hein Albeda
  • Burgemeester als hoeder van de lokale democratie
    • De noodzaak om democratie te vernieuwen
    • Terug naar burgerschap
    • Rol van de burgemeester
    • Kansen in college, apparaat en samenleving
  • Frustraties van burgers over beleidsparticipatie
    • De politiek heeft al besloten;
    • Burgers worden te laat betrokken;
    • Inbreng wordt genegeerd;
    • Gemeente verstrekt geen, onjuiste of onvolledige informatie;
    • Verwachtingen van burgers stroken niet met de realiteit;
    • Gemeente handelt niet zorgvuldig;
    • Gemeente wil geen gesprek met haar burgers
  • Beleidsparticipatie en burgerinitiatieven
    • Ophalen kennis
    • Beter aansluiten op wensen
    • Betere en belangen-overstijgende oplossingen
    • Zorgvuldige uitvoering
    • Wij als burgers gaan over de invulling van onze buurt
    • Wij ouders nemen initiatieven rond onze school
    • Wij als gemeenschap nemen initiatieven rond armoede binnen onze gemeenschap
  • Vertrouwen in democratie
    • Gebrek aan kennis en ervaring democratie maakt het systeem kwetsbaar
    • Mensen worden klant van de politiek in plaats van citoyen
    ‘ Prima als er beslissingen worden genomen op basis van een debat, als die maar niet strijdig zijn met mijn belangen’
  • Naar eigen zeggen democratie
  • Vormen van democratie:
    • Onafhankelijke sterke instituties
    • Democratische basis-pincipes
    • Democratische ‘gezindheid’ burgers
  • Burgemeester als hoeder van de lokale democratie
    • De noodzaak om democratie te vernieuwen
    • Terug naar burgerschap
    • Rol van de burgemeester
    • Kansen in college, apparaat en samenleving
  • Burgerschap tot in de 17e eeuw
    • Politieke ambt niet weggelegd voor gewone burgers, maar voor “gequalificeerden”
    • Van burgers werd goed gedrag verwacht. Voldeed een groep niet, dan werd de overheid gevraagd in te grijpen
    • Burger in Arnhem maar niet in Zutphen
    • Goede burgerzeden werden bevorderd in het familie- en buurtleven, op de lagere school, in de ambachtsgilden, tijdens de dienst in de schuttersgilden en in de kerken.
  • 19e eeuw: bevorderen burgerzin
    • Burgerschap wordt verworven met de arbeid en bijdrage aan de gemeenschap
    • Thorbecke: bij Grondwet 1848 positie burger tegenover de staat versterken, algemeen kiesrecht kan pas wettelijk worden vastgelegd wanneer de bevolking daartoe is opgevoed
    • Staatsburgerschap belangrijker dan lokale verankering
    • Burgemeester lokale notabele, vaak de eerste notabele, ervaring als wethouder en raadslid
  • 19e eeuw: angstvisioen De Tocqueville
    • ‘ Boven de mens strekt zich een soort immense, betuttelende macht uit [...]. Die macht is absoluut, bezorgd om elk detail, stopt nooit, is vooruitziend en zacht. Ze zou op paternalisme lijken, als zij de bedoeling had om de mens op de volwassenheid voor te bereiden, maar ze wil integendeel de mens onherroepelijk in de kindsheid vasthouden. Deze macht heeft graag dat men plezier maakt, op voorwaarde dat het het enige is waaraan men denkt.’
  • 20e eeuw opkomst (en ondergang) politieke partijen
    • Algemeen kiesrecht
    • Politieke partijen een brug tussen burgers en openbaar bestuur
    • Organisatiegraad daalt gestaag
    • Recrutering bestuurders wordt probleem
  • Opkomst bij verkiezingen 1970 – 2006 (internationaal gezien goed)
  • Burgemeester als hoeder van de lokale democratie
    • De noodzaak om democratie te vernieuwen
    • Terug naar burgerschap
    • Rol van de burgemeester
    • Kansen in college, apparaat en samenleving
  • Staatscommissie voor dualisme en lokale democratie
    • Partijpolitiek geen gelijke tred met algemene ontwikkelingen lokale democratie.
    • Opkomsten bij verkiezingen en animo in partijpolitiek verband actief te zijn, dalen. Belangstelling van burgers om invloed uit te oefenen op de gemeentelijke besluitvorming stijgt
  • Rol Burgemeester
    • Handhaven eigenstandige rol: “de goede behartiging van de zaken van de gemeente”
    • Versterking rol als verbinder tussen burger en bestuur: “ dient de burgemeester (…) de kwaliteit te bevorderen van de procedures inzake burgerparticipatie en behandeling van klachten en bezwaarschriften ”
    • Artikel 170 Gemeentewet
    • 1. De burgemeester ziet toe op:
    • a. een tijdige voorbereiding, vaststelling en uitvoering van het gemeentelijk beleid en van de daaruit voortvloeiende besluiten, alsmede op een goede afstemming tussen degenen die bij die voorbereiding, vaststelling en uitvoering zijn betrokken;
    • b. een goede samenwerking van de gemeente met andere gemeenten en andere overheden;
    • c. de kwaliteit van procedures op het vlak van burgerparticipatie;
    • d. een zorgvuldige behandeling van bezwaarschriften;
    • e. een zorgvuldige behandeling van klachten door het gemeentebestuur.
  • Rollen burgemeester
    • In het college: procesbewaker
    • In de raad: proces volgen (+ educatie bevorderen)
    • In het apparaat: integraal werken, procesgericht
    • In de samenleving: verantwoordelijk burgerschap en kijken naar unieke kwaliteiten
  • Schering en inslag
    • Inhoud (politiek, keuzen, belangen-tegenstellingen) vormt de schering, (wethouders)
    • Proces (participatie, transparantie, voorspelbaarheid) vormt de inslag, (burgemeester)
    • Samen weven ze het kleed
  • Bij goed participatieproces
    • Duidelijkheid wat de politiek al heeft besloten
    • Welke verwachtingen mogen burgers hebben
    • Burgers in een vroeg stadium betrekken
    • Daadwerkelijke interesse ipv draagvlak winnen
    • Goede informatie tijdens het proces
  • College
    • Aandacht voor het bestuurlijk proces en de zorgvuldige processen voor participatie
    • Verbinden college en raad
    • Afstand tot de inhoud, betrokkenheid bij het proces
    • Tips:
    • 1. burgervisitatie rond participatieprocessen college
    • 2. publiek functioneringsgesprek
  • Raad
    • Terughoudend, bestuurlijke ervaring en afstand
    • Gezag door bestuurlijke ervaring en verbinding
    • Kaders stellen, niet kaders opstellen, controleren, niet narekenen, volksvertegenwoordiger, niet belangenbehartiger
    • Tips:
    • 1. met nieuwe raad direct afspraken maken over participatiekaders
    • 2. halverwege evaluatie participatie
  • Apparaat
    • 3 generaties participatie: Inspraak, Samen met burgers, Initiatieven van burgers
    • Integraal werken en kijken naar wat burgers zelf kunnen
    • Doelen centraal, voorkomen dat regels centraal staan, loopgraven voorkomen, verschillende situaties verschillend behandelen
    • Tips:
    • 1. kenners van inspraak in adviesgroep
    • 2. dag van de burgerparticipatie
    • 3. wijkcontracten
    • 4. Alphense methode rond struktuurvisie
  • Burgemeester als hoeder van de lokale democratie
    • De noodzaak om democratie te vernieuwen
    • Terug naar burgerschap
    • Rol van de burgemeester
    • Kansen in college, apparaat en samenleving
    • Bevorderen van de democratie
  • In de samenleving
    • Regie nemen voor verantwoordelijk burgerschap (indien nodig)
    • Tips:
    • 1. breng verantwoordelijken bij elkaar en spreek af wie wat doet (“eigen kracht” centrales)
    • 2. ken de krachten en vergeet niet goed burgerschap te belonen
    • 3. wijkbudgetten, ondernemersbudgetten, wijkcontracten
  • Terug naar De Tocqueville
    • Boven de mens strekt zich een soort immense, betuttelende macht uit … Ze zou op paternalisme lijken, als zij de bedoeling had om de mens op de volwassenheid voor te bereiden, maar ze wil integendeel de mens onherroepelijk in de kindsheid vasthouden.
  • Lijstje ergernissen: Burgers ergeren zich aan burgers
    • Gebrek aan normen en waarden in de samenleving. Reclamespotjes. Hoge prijzen artikelen/prijsverhogingen Zinloos geweld. Vandalisme. A-sociaal gedrag in verkeer. Afval en andere rommel op straat. “Toets 1 om verder te gaan” Hondenpoep. Beloning van topmanagers. Gebrek aan respect voor ouderen. Gesprekken met de mobiele telefoon. De Haagse politiek. Fietsers. Gedrag van jongeren. Discriminatie en racisme. Mensen die zich niet aan afspraken houden. De onbeschaafde manier waarop je soms wordt aangesproken. Inpikken van invalide parkeer-plaatsen. Vooroordelen van mensen. Muggen in de slaapkamer. Ongevraagde post/e-mail. Bemoeizucht van andere mensen. Geluidsoverlast. Mensen die voordringen. …
  •  
  •  
  • Eigen verantwoordelijkheid nemen is moeilijk: De Kersentuin
    • Collectief opdrachtgeverschap
    • Minder ruimte voor auto's bovengronds -> meer ruimte voor groen
    • Heuvels, bankjes, vuurplaatsje, sociale duurzaamheid
    • Burgers willen eigen verantwoordelijkheid nemen
  • In de samenleving: alledaagse democratie
    • Wij kunnen en doen veel zelf:
    • – eigen beheer openbaar groen
    • – eigen verzekeringsmaatschappij
    • – voedselbank Leidsche Rijn
    • – eigen glasvezelnet
    • – inkoopcooperaties
    • – .... good citizens
    • Maar verantwoordelijkheid wordt ons afgenomen
  •  
  • 2010: Gun ons onze schommel
    • Teamleider speeltoestellen in de gemeente Utrecht: Per schommel is 175 cm nodig, de beschikbare ruimte is 3,33 m. 17 cm te weinig.
    • Verende ondergrond is rond, dat maakt het maaien duurder
    • Alledaagse democratie is een moeilijke opdracht aan teamleider speeltoestellenen andere ambtenaren: hoe kunnen ze verschil maken?
  • Verschillende buurten verschillend behandelen Zwakke structuur gemiddeld sterke structuur Initiërende en adaptieve overheid Faciliterende overheid
  • Regisserend of adaptief
    • Inhoud proces
    • Regels en wetten samenleving
    • Vraaggericht vraaggestuurd
    • Verticaal horizontaal
    • Zonder aanzien uitgaand van des persoons de persoon
    • Beoordelingsgesprek visitatie, buurtgesprek
    • Klant / adviseur citoyen
  • Goede rolverdeling
    • Raad
    • Kaders voor instrumentarium en doelen participatie
    • Op goede momenten sturing geven
    • Afweging doelen en middelen
    • College
    • Inzicht in kwaliteit (BM)
    • Participatie op te nemen in P&C (bevordert door BM)
    • Organisatie
    • Uitvoerder is verantwoordelijk
    • Kwaliteit participatie in functioneringsgesprekken
    • Aansluiten bij wat kan
    • Burgers
    • Democratische gezindheid
    • Eigenaar van buurt en wijk
    • Eigen Kracht-centrales
    • Burgers beoordelen
  • Tien Tips
    • Vertrouw op de kracht van burgers
    • Geef complimenten
    • Ken de kwaliteiten en maak ruimte voor verschil
    • Werk integraal
    • Kies nieuwe instrumenten:
    • Burgerjuries
    • Burgervisitaties
    • Wijkbudgetten
    • Buurtbeheercontracten
    • Regiebijeenkomsten eigen kracht
    • Maak gebruik van de kennis van burgers van hun buurten (en laat wat terughoren)
  • Bedankt!
    • Hein Albeda
    • www.heinalbeda.nl
    U vindt meer informatie op: www.publiek-politiek.nl www.vng.nl/burgerparticipatie www.verantwoording.nl Lees: de burgemeester als hoeder van de democratie hier