Grant Thornton - Raport Catalyst - podsumowanie rozwoju
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×
 

Grant Thornton - Raport Catalyst - podsumowanie rozwoju

on

  • 3,573 views

http://grantthornton.pl/raport_catalyst

http://grantthornton.pl/raport_catalyst

Statistics

Views

Total Views
3,573
Views on SlideShare
994
Embed Views
2,579

Actions

Likes
0
Downloads
6
Comments
0

10 Embeds 2,579

http://grantthornton.pl 2344
http://ju-shichi 107
http://teta3 93
http://intranet 20
http://pinterest.com 6
http://wss.geekclub.pl 4
http://www.gt.hqnetworks.pl 2
http://webcache.googleusercontent.com 1
http://grantthornton.local 1
http://www.pinterest.com 1
More...

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Adobe PDF

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

Grant Thornton - Raport Catalyst - podsumowanie rozwoju Grant Thornton - Raport Catalyst - podsumowanie rozwoju Document Transcript

  • PATRONAT:Raport Catalyst- podsumowanie rozwojuGrudzień 2012
  • Wprowadzenie 30 września 2009 r. Giełda Papierów Wartościowych wWarszawie uruchomiła zorganizowany rynek dłużnychinstrumentów finansowych Catalyst. W ciągu zaledwietrzyletniej historii1 Catalyst, na rynku zadebiutowało 161emitentów obligacji nieskarbowych, pozyskując z 385 emi-sji obligacji łącznie ponad 55 mld zł. Na koniec września2012 r. łączna wartość instrumentów notowanych na Cata-lyst razem z obligacjami skarbowymi i listami zastawnymiwyniosła ponad 562 mld zł. Celem powołania rynku Catalyst było stworzenie plat-formy handlu instrumentami dłużnymi dla inwestorów ______________________chcących ulokować swoje środki, jak i emitentów poszuku- dr Ludwik Sobolewskijących kapitału na finansowanie bieżącej działalności lub Prezes Zarządu GPWdalszego rozwoju. Uruchomienie Catalyst pozwoliło nawiększą dywersyfikację portfela inwestycyjnego inwesto-rów oraz korzystne lokowanie kapitału. Istotnymi przesłankami utworzenia Catalyst były:  rosnące zapotrzebowanie przedsiębiorców na kapitał w sytuacji ograniczania akcji kredytowej przez banki;  dążenie do zwiększenia konkurencyjności polskiego rynku kapitałowego;  potencjał drzemiący w nierozwiniętym rynku instru- mentów dłużnych w Polsce;  załamanie na rynkach finansowych oraz niskie wyce- ny akcji. Raport Grant Thornton podsumowujący 3 lata funk-cjonowania Catalyst, przedstawia rynek, który w czasieswojej krótkiej historii stał się istotną, komplementarnąplatformą aktywności inwestorów i emitentów. Autorzy Raportu prezentują szczegółową analizę emisjiprzeprowadzonych na rynku Catalyst od 2009 roku. Raportkoncentruje się w głównej mierze na emisjach obligacjikorporacyjnych, komunalnych i spółdzielczych i jest dedy-kowany interesariuszom rynku Catalyst. „W ciągu 3 lat emitenci obligacji nieskarbowych notowanych na Catalyst1. w okresie od 30.09.2009 do 28.09.2012 pozyskali ponad 55 mld zł.” 2 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Obligacje ujawniły swój potencjał W codziennej pracy nad emisjami obligacji spoty- __________________________kamy się z częstymi pytaniami dotyczącymi standar- Damian Atroszczakdów obowiązujących na rynku w zakresie formułowa- Zespół Transakcji Kapitałowych Grant Thorntonnia warunków propozycji nabycia. Stąd też śledzimyrynkowe trendy i rozwiązania stosowane przy tegotypu projektach. Nasz raport podsumowuje zebranąwiedzę dostarczając ważnych wskazówek zarówno dlaprzyszłych emitentów jak i inwestorów. Na wstępie warto podkreślić, że od uruchomienia Dużym wyzwaniem dla Catalyst jest zwiększenierynku, tj. w okresie ostatnich trzech lat, obligacje kor- płynności notowanych na nim obligacji. Obecny wolu-poracyjne stały się doskonałym sposobem na pozyska- men obrotów dla większości emisji pozostawia wielenie kapitału dla licznych przedsiębiorstw, które miały do życzenia. Głównymi sprawcami niskiej płynnościograniczoną zdolność kredytową w bankach lub nie są sami interesariusze rynku, tj. emitenci i inwestorzy –zamierzały uzależniać się od jednego partnera bizneso- którzy ustalają w drodze ofert prywatnych zmiennywego. Aż 31% spośród emitentów wykorzystało je do mechanizm oprocentowania, najczęściej na bazie WI-sfinansowania inwestycji a 17% jako zastrzyk gotówki BOR 6M. Przerzucenie ryzyka stopy procentowej naw bieżącej działalności. Natomiast 8% emitentów emitentów demotywuje inwestorów do sprzedaży obli-przeznaczyło środki z obligacji na spłatę długów, nie gacji na rynku wtórnym. I nie ma co się dziwić, skororzadko aby rolować wcześniejsze emisje. procentowy udział defaultów oscyluje w granicach Obligacje swój potencjał ujawniły również inwe- 0,23% licząc tylko dla obligacji korporacyjnych.storom giełdowym generując wyższe stopy zwrotu niż Interesujące są również wyniki analizy samegowiele portfeli akcyjnych. Ale nie każdy papier przyno- powodzenia ofert pierwotnych obligacji. Przeciętnie ażsił inwestorom taki sam zysk. Najatrakcyjniejsze oka- 90% wartości emisji przedsiębiorstw było obejmowa-zały się obligacje firm z branży finansowej (pożyczki i ne przez inwestorów. A w przypadku większości ban-windykacja), kusząc inwestorów 11,43% stawką opro- ków i JST mieliśmy do czynienia z nadsubskrypcjami.centowania. Natomiast, najpewniejsze duże banki ko-mercyjne dawały roczny przeciętny zwrot równy Zważywszy na fakt, że emisja lub nabywanie obli-8,05%. gacji nadal oznacza wieloletni związek pomiędzy przedsiębiorcą a inwestorem, a dla debiutantów na Jak się okazuje, zdecydowana większość emisji tym rynku interesującą przygodę, zachęcamy do lektu-obligacji nie była zabezpieczona (69% emisji). Rów- ry raportu, w którym dzielimy się z Państwem nasząnież zabezpieczenie zobowiązań nie gwarantowało wiedzą i doświadczeniem.emitentom lepszych warunków emisji. Stawiamy tezę,że dla większości przedsiębiorców, którzy zdecydowalisię zabezpieczyć emitowane obligacje, rozszerzenieodpowiedzialności wobec wierzycieli było warunkiemniezbędnym powodzenia emisji. 3 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju View slide
  • Spis treści Metodologia Raportu 5 Rozwój i zasady organizacji rynku Catalyst 6 Rozmiar rynku 7 Płynność rynku 8 Organizacja i struktura obrotu 10 Emisje obligacji w drodze oferty prywatnej i publicznej 11 Obowiązki informacyjne emitentów 12 Okiem emitenta 14 Podsumowanie emisji 14 Cele emisji 15 Powodzenie emisji 16 Charakterystyka emitentów 17 Lokalizacja emitentów 19 Okiem inwestora 21 Rodzaje obligacji 21 Oprocentowanie obligacji 23 Determinanty oprocentowania obligacji 26 Obligacje zamienne na akcje 31 Zabezpieczenie obligacji 32 Okres zapadalności obligacji 36 Długość procesu wprowadzenia na Catalyst 37 Łamanie warunków emisji - default 38 Analiza wielkości obrotów 39 Słownik pojęć 41 4 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju View slide
  • Metodologia raportuOkres analizy Analizie poddano dane dotyczące emisji obligacji wprowadzonych na Catalyst w okre- sie od 30.09.2009 r. do 28.09.2012 r. (analizowany okres). W przypadku analizy po- szczególnych emisji w czasie opartej na datach emisji, w analizie nie uwzględniono emisji, które miały miejsce w III kwartale 2012, ponieważ większość z tych emisji nie została wprowadzona na Catalyst do 28.09.2012 r. W wybranych analizach nie uwzględniono początkowych kwartałów analizowanego okresu, jeśli zbyt mała liczba danych w tym okresie, wynikająca z niewielkiej ilości emisji, zaburzała wyniki analizy.Źródła danych Raport powstał w oparciu o szczegółową analizę publicznie dostępnych dokumentów emisyjnych poszczególnych emisji obligacji. Ponadto autorzy Raportu opierali się na bazach danych Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie, Krajowego Rejestru Sądowego, Narodowego Banku Polskiego, Głównego Urzędu Statystycznego oraz branżowych serwisach informacyjnych.Struktura tematyczna Rozdział 1: Rozwój i zasady organizacji rynku Catalyst – obejmuje analizę wartościową i ilościową całego rynku Catalyst. Rozdział 2: Okiem Emitenta oraz Rozdział 3: Okiem Inwestora – obejmują szczegóło- wą analizę emisji obligacji korporacyjnych, spółdzielczych i komunalnych z wyłącze- niem emisji obligacji przeprowadzanych przez Europejski Banki Inwestycyjny, Bank Gospodarstwa Krajowego oraz emisji listów zastawnych i euroobligacji PKO Finance AB. W rozdziałach zastosowano podział na następujące typy emitentów: banki komer- cyjne, banki spółdzielcze, jednostki samorządu terytorialnego i przedsiębiorstwa. Rozdział 2. przedstawia wyniki analizy emitentów, którzy wprowadzili swoje obligacje do obrotu na rynek Catalyst. Rozdział 3. zawiera podsumowanie analizy notowanych instrumentów dłużnych, w tym opis czynników wpływających na warunki emisji obligacji.Prezentacja danych sta- Przy analizie poszczególnych emisji w czasie brano pod uwagę daty emisji obligacji,tystycznych chyba że zaznaczono inaczej. Porównując i analizując oprocentowanie obligacji założono wartość odpowiednich stawek bazowych na poziomie z dnia sporządzania Raportu. Wskaźniki kwartalne wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych zostały uzyskane z danych GUS, przy czym wielkością bazową jest poziom inflacji z analogicznego okre- su roku poprzedniego. W analizie wartości emisji uwzględniono wartość poszczególnych emisji na dany dzień wprowadzenia ich do obrotu. W analizie liczby emisji wzięto pod uwagę liczbę emisji wprowadzonych do obrotu, niezależnie od faktu, że wybrane emisje określonych emitentów były asymilowane po dniu ich wprowadzenia.Prezentacja wykresów i Dane zaprezentowane na wykresach i w tabelach powstały w oparciu o opracowanietabel Grant Thornton na podstawie danych źródłowych, chyba że zaznaczono inaczej. Dane zaprezentowane na wykresach i w tabelach dotyczą okresu od 30.09.2009 r. do 28.09.2012 r. (analizowany okres), chyba że zaznaczono inaczej. 5 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Rozwój i zasady organizacji rynku Catalyst ____________________________ Przed powstaniem rynku Catalyst, wtórny obrót obli- Agata Brzyskagacjami odbywał się przede wszystkim na nieregulowa- Zespół Transakcji Kapitałowych Grant Thorntonnym rynku międzybankowym oraz w niewielkim zakresiemiał miejsce na rynkach regulowanych: giełdowym i po-zagiełdowym (BondSpot, dawniej MTS – CeTO). Rynek -niunktury tracił na popularności zarówno wśródregulowany zdominowały papiery skarbowe, a obligacje inwestorów, którzy wiążą inwestowanie w akcje zkorporacyjne stanowiły niewielki odsetek ogółu obligacji większym ryzykiem oraz emitentów, których donotowanych na Giełdzie Papierów Wartościowych w upubliczniania zniechęcają stosunkowo niskie wyce-Warszawie. ny spółek podczas procesu IPO. Rynek Catalyst utworzony został we wrześniu 2009 Preferencje inwestorów doświadczonych przezroku, w okresie zawirowań na światowych rynkach finan- dekoniunkturę na rynkach finansowych w ostatnichsowych. Uwzględniając specyfikę rynku obligacji, był to latach ulegają zmianie. Obserwuje się powrót dooptymalny moment. Banki zaostrzały wymagania doty- fundamentów, wybieranie inwestycji o pewnychczące udzielania kredytów, więc ich pozyskanie stawało dochodach, czego dowodem jest chociażby zwięk-się coraz trudniejsze. W rezultacie przedsiębiorstwa i szone zainteresowanie inwestorów akcjami spółeksamorządy poszukiwały innych dostępnych źródeł finan- dywidendowych. WIGdiv – indeks spółek dywiden-sowania. Dzisiaj, po trzech latach, ta tendencja cały czas dowych notuje w ostatnim okresie coraz lepsze wy-się utrzymuje, niemniej jednak obserwuje się coraz więk- niki w stosunku do indeksu dochodowego WIG, czysze zainteresowanie inwestycjami w obligacje zarówno indeksu największych spółek - WIG20.wśród instytucji, jak i inwestorów indywidualnych. Utwo- Tendencje te znajdują również odzwierciedlenierzenie rynku umożliwiło inwestorom zróżnicowanie port- w kształtowaniu się indeksu obligacji skarbowychfela inwestycyjnego. Szczególnie inwestorzy indywidualni TBSP.Index – od daty powstania Catalyst do końcauzyskali dostęp do inwestowania w inne niż skarbowe września bieżącego roku urósł z poziomu 1137,8 doinstrumenty dłużne. ponad 1401,7 punktów. Rynek instrumentów dłużnych stał się ciekawą alter-natywą dla rynku akcji, który w czasach deko-Wykres 1. TBSP.Index na tle indeksu WIG Źródło: www.gpwinfostrefa.pl 6 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Wykres 2. Struktura wartościowa instrumentów notowanych wRozmiar rynku PLN na Catalyst według rodzajów na dzień 28.09.2012 r. (z wyłą- Według danych FESE za wrzesień 2012 r. czeniem obligacji skarbowych)Catalyst jest drugim po CEESEG Vienna rynkiemobligacji w Europie Środkowo-Wschodniej podwzględem liczby emisji wprowadzonych do obrotu.Od początku jego istnienia wliczając w to obligacjeSkarbu Państwa, swoje instrumenty dłużne wprowa-dziło do obrotu 162 emitentów, którzy wyemitowaliłącznie 450 serii instrumentów. Łącznie bez emisjiSkarby Państwa na rynek wprowadzono 385 emisji owartości prawie 55 mld zł. Wartość całego rynkuCatalyst na koniec września 2012 wyniosła niemal562 mld zł. Ponadto 30 emisji obligacji 8 podmiotówuzyskało status instrumentów autoryzowanych, a Źródło: www.gpwcatalyst.plwięc takich, które nie są notowane, ale których emi-tenci muszą wypełniać regulaminowe obowiązki in-formacyjne. Wykres 3. Wartość instrumentów notowanych na koniec po- Obecnie na rynku notowanych jest 5 rodza- szczególnych kwartałów (z wyłączeniem obligacji skarbowych)jów instrumentów dłużnych: obligacje korporacyjne, obligacje komunalne, obligacje skarbowe, obligacje spółdzielcze, listy zastawne. Ponad 91% wartości całego rynku Catalyststanowią obligacje skarbowe. W grupie pozostałychobligacji pod względem wartości dominują obligacjekorporacyjne, do których zalicza się emisje BGK iEBI o łącznej wartości prawie 29,7 mld zł. Wartość notowanych nieskarbowych emisji obli-gacji rosła dynamicznie z kwartału na kwartał osiąga-jąc na dzień 28.09.2012 r. wartość prawie 49 mld zł wporównaniu z 5 mld zł na dzień 30.09.2009 r. Średni wzrost wartości notowanych obligacji nie-skarbowych wynosił blisko 27% w ujęciu kwartal- Źródło: www.gpwcatalyst.plnym. 7 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • W porównaniu ze stanem na koniec III kwartału Wykres 4. Liczba instrumentów notowanych na koniec poszcze-2009 r. liczba notowanych serii instrumentów wrosła o gólnych kwartałów w (z wyłączeniem obligacji skarbowych)271, do poziomu 302 emisji. Bardzo wysoki skok liczbyemitentów został zaobserwowany w 2012 r. - w okresieod stycznia do września pojawiły się 94 nowe emisje.Do największych emisji przedsiębiorstw należy zaliczyćemisje PGNiG o wartości 2,5 mld zł oraz Polkomtel Liczba emisjiFinance AB i PKN Orlen, każda o wartości 1 mld zł.Rynek Catalyst nie jest jednak stworzony jedynie dladużych podmiotów i dużych emisji. Do tej pory noto-wanych na rynku Catalyst było 30 serii obligacji o war-tości emisji mniejszej niż 1 mln zł. Do 28.09.2012 r. prawie wszystkie instrumenty no-towane na Catalyst były denominowane w złotówkach.Wyjątkiem była emisja obligacji denominowanych weuro PKO Finance AB - spółki finansującej PKO BankPolski SA o wartości 800 mln EUR, która miała swójdebiut na rynku 22 listopada 2011 roku. Źródło: www.gpwcatalyst.pl Wykres 5. Struktura wartości obrotów sesyjnych obligacjami notowanymi na Catalyst według rodzajów instrumentówPłynność rynku Wartość obrotów sesyjnych w badanym okresiewyniosła prawie 3,4 mld zł. Wśród nich największeobroty generowały obligacje korporacyjne 46%, dlaktórych łączna wartość obrotów w badanym okresiewyniosła ponad 1,5 mld zł. Na kolejnym miejscu sąobligacje skarbowe emitowane przez Skarb Państwa,stanowiące 34% dotychczasowego obrotu w trzyletniej Źródło: www.gpwcatalyst.plhistorii rynku, dla nich łączna wartość obrotów wynio- Wykres 6. Struktura wartości obrotów pakietowych obligacjamisła 1,1 mld zł. Stosunkowo duży udział w obrocie na notowanymi na Catalyst według rodzajów instrumentówpoziomie 11% mają obligacje emitowane przez bankispółdzielcze, mimo że podmioty te uzyskały możli-wość emisji obligacji dopiero na koniec 2009 r. (pozmianach w ustawie o funkcjonowaniu banków spół-dzielczych). Wskazuje to na bardzo duże zainteresowa-nie tego typu obligacjami wśród inwestorów. Łączna wartość obrotów pakietowych w badanymokresie wyniosła ponad 7,6 mld zł. W obrotach pakie-towych zdecydowanie dominowały obligacje korpora-cyjne, stanowiąc 96% obrotu. Pozostałe rodzaje instru-mentów dłużnych generowały po 1% obrotu. Źródło: www.gpwcatalyst.pl 8 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Kwartalna analiza wartości obrotów sesyj- Wykres 7. Wartość obrotów sesyjnych w podziale na kwartałynych potwierdza dominację obrotów obliga-cjami korporacyjnymi w badanym okresie,poza 2011 r., w którym w obrotach domino-wały obligacje skarbowe. Wartościowo naj-większe obroty na obligacjach korporacyjnycho wartości 382 mln zł były realizowane w Ikwartale 2012 r., głównie za sprawą obrotuna obligacjach BGK o wartości 240 mln zł.W początkowym okresie funkcjonowaniarynku obrót obligacjami odbywał się równieżw znacznym stopniu na obligacjach komunal-nych. Wartościowo największe transakcje pakie-towe zostały zrealizowane w IV kwartale Źródło: www.gpwcatalyst.pl2009 r., kiedy to zrealizowano transakcje na Wykres 8. Struktura obrotów pakietowych w podziale na kwartały (w %)dwóch seriach obligacji BGK o łącznej warto-ści ponad 4,9 mld zł. Ponadto do dużychtransakcji doszło również w IV kwartale 2011r. i II kwartale 2012 r., których łączna wartośćwyniosła odpowiednio 1,2 oraz 1,0 mld zł. Wpozostałych kwartałach obrót na transakcjachpakietowych nie był wyższy niż 60 mln zł. Wcałym okresie dominował obrót obligacjamikorporacyjnymi, za wyjątkiem pierwszychdwóch kwartałów 2010 r., w którym prawie100% obrotu było zrealizowane na obligacjachkomunalnych Miasta Warszawy. Rynek obligacji w Polsce ma ogromny po- Źródło: www.gpwcatalyst.pl tencjał rozwoju. W przeciwieństwie do bardziej rozwiniętych rynków Europy Zachodniej, zarówno udział obrotu obligacjami w stosunku do obrotu akcjami, jak i same wielkości emisji są dużo mniejsze. Porównując wielkość emisji papierów dłużnych przedsiębiorstw i instytucji finansowych w relacji do PKB okazuje się, że wskaźnik dla Polski wynosi zaledwie 6%. Jest to zdecydowanie mniej niż w takich krajach jak chociażby Irlandia, Stany Zjedno- czone, Wielka Brytania, czy Niemcy, gdzie stosunek ten wynosi odpowiednio 310%, 150%, 140% i 100%. Wska- zuje to na duży potencjał rynku instrumentów dłużnych w Polsce.Wykres 9. Wartość obligacji instytucji finansowych oraz przedsiębiorstw w stosunku do PKB w danym krajuŹródło: BIS (dane za grudzień 2011, emisje krajowe i międzynarodowe), Fitch (tylko w przypadku Polski, dane za czerwiec 2012, tylko instrumenty pow. 1roku, emisje krajowe i międzynarodowe), Eurostat (dane PKB za rok 2011) 9 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Organizacja i struktura obrotu Obrót instrumentami dłużnymi odbywa się nadwóch rynkach: detalicznym i hurtowym, zarządzanych  nota informacyjna (w przypadku, gdy inne in-odpowiednio przez Giełdę Papierów Wartościowych w strumenty finansowe danego emitenta są przed-Warszawie S.A. i BondSpot S.A. Każdy z rynków dzieli miotem notowania na rynku regulowanym lubsię dodatkowo na dwie platformy: alternatywną i regu- alternatywnym);lowaną. Każdy z instrumentów dłużnych może być  prospekt emisyjny lub memorandum informa-notowany zarówno na platformie GPW, jak i Bond- cyjne (w przypadku wprowadzania emisji pu-Spot. blicznych oraz w przypadku wprowadzania Transakcje są realizowane za pośrednictwem Krajo- instrumentów finansowych na rynek regulowa-wego Depozytu Papierów Wartościowych S.A., który ny).dodatkowo gwarantuje ich wykonanie. Podstawowym Skierowanie instrumentu na Catalyst może się od-dokumentem regulującymi funkcjonowanie rynku są być poprzez dopuszczenie lub wprowadzenie danejZasady działania Catalyst. Dodatkowo każda z plat- emisji do obrotu na tym rynku. Ponadto emitenci mająform posiada swoje wewnętrzne regulacje: możliwość uzyskania autoryzacji emisji instrumentów rynek regulowany (prowadzony przez GPW) - finansowych. W wyniku autoryzacji dana seria obligacji, która nie musi posiadać formy zdematerializowanej, Regulamin Giełdy, w zakresie giełdowego regu- jest rejestrowana w publicznie dostępnym systemie lowanego rynku obligacji; informacyjnym Catalyst. Rejestracja ta jest dowodem rynek regulowany (prowadzony przez Bond- spełnienia przez emitenta wymogów regulaminowych Spot) - Regulamin obrotu regulowanego rynku związanych z obowiązkami informacyjnymi i oznacza pozagiełdowego, w zakresie regulowanego ob- znaczne zwiększenie transparentności emitenta. rotu pozagiełdowego w ramach Catalyst; Dodatkowo emitenci instrumentów dłużnych noto- alternatywny system obrotu (prowadzony przez wanych w alternatywnym systemie obrotu mogą GPW) - Regulamin Alternatywnego Systemu współpracować z Autoryzowanym Doradcą, podmio- Obrotu prowadzonego przez GPW w ramach tem, który wspiera emitentów w zakresie wypełniania Catalyst; obowiązków informacyjnych, a także przygotowuje we współpracy z emitentem dokument, będący podstawą alternatywny system obrotu (prowadzony przez wprowadzenia instrumentów do obrotu. BondSpot) - Regulamin Alternatywnego Syste- mu Obrotu prowadzonego przez BondSpot w Warto podkreślić, iż istotną rolę w funkcjonowaniu ramach Catalyst. Catalyst, a szczególnie we wspieraniu płynności rynku, Ponadto funkcjonowanie rynku opiera się na aktach pełnią Animatorzy Rynku. Celem działania Animatoraprawnych dotyczących rynku kapitałowego: Ustawie o Rynku jest wspomaganie płynności obrotu instrumen-obligacjach, Ustawie o ofercie publicznej oraz Ustawie tów finansowych danego emitenta, w szczególnościo obrocie instrumentami finansowymi. zapewnianie wyznaczenia kursu instrumentu finanso- wego i stwarzanie możliwości zamknięcia pozycji przez Debiut na Catalyst poprzedza złożenie wniosku o inwestora w dowolnym momencie notowań.wprowadzenie instrumentów finansowych do obrotuoraz odpowiedniego dokumentu rejestrowego jakimmoże być: dokument informacyjny (w przypadku wprowa- dzania emisji obligacji prywatnych na rynek alternatywny GPW i/lub BondSpot); 10 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Emisja obligacji w drodze oferty prywatnej i publicznej Ustawa o ofercie definiuje dwa sposoby przeprowadzenia emisji obligacji, tj. ofertę publiczną oraz ofertą nie- publiczną, powszechnie nazywaną ofertą prywatną. Ofertą prywatną obligacji jest proponowanie nabycia papierów wartościowych skierowane do co najwyżej 99 imiennie wskazanych inwestorów. W tym przypadku nie jest wymagane sporządzanie ani prospektu emisyjnego, ani memorandum informacyjnego. Emitent jest zobowiązany do sporządzania warunków emisji zgodnie z ustawą o obligacjach, a następnie udo- stępnienia ich potencjalnym inwestorom. Akceptacja oferty następuje w momencie złożenia przez nabywającego odpowiedniego oświadczenia woli oraz dokonania wpłaty na właściwy rachunek. W przypadku, gdy obligacje nie zostają zdematerializowane, inwestorowi wydawany jest dokument obligacji. Natomiast, jeśli obligacje nie mają formy materialnej, ich depozyt prowadzi depozytariusz, bądź Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych. Obliga- cje zdematerializowane w KDPW zostają zapisane na rachunku inwestycyjnym inwestora.Wykres 10. Ramowy harmonogram oferty prywatnejŹródło: przedstawiony harmonogram powstał na bazie doświadczeń Grant Thornton, harmonogramy emisji w poszczególnych przypadkach mogą ulecskróceniu lub wydłużeniu, w zależności od specyfiki danego projektu pozyskania finasowania Oferta publiczna obligacji polega na udostępnianiu do co najmniej 100 osób lub nieoznaczonej liczbie inwe-storów w dowolny sposób i formie informacji o obligacjach oferowanych w odpłatnym nabyciu. Niezbędne jestprzygotowanie publicznego dokumentu informacyjnego – prospektu emisyjnego lub memorandum informacyjne-go, a następnie zatwierdzenie tego dokumentu przez Urząd Komisji Nadzoru Finansowego oraz udostępnienie godo publicznej wiadomości. Obligacje wyemitowane w ten sposób mogą być oferowane na terenie Unii Europej-skiej.Wykres 11. Ramowy harmonogram oferty publicznejŹródło: przedstawiony harmonogram powstał na bazie doświadczeń Grant Thornton, harmonogramy emisji w poszczególnych przypadkach mogą ulecskróceniu lub wydłużeniu, w zależności od specyfiki danego projektu pozyskania finasowania 11 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Tabela 1. Porównanie oferty publicznej i prywatnej Kryteria Emisja publiczna Emisja prywatna Średnia długość procesu 3-6 miesięcy 1-4 miesiące Koszty emisji optymalne przy średnich i dużych emisjach optymalne przy małych i średnich emisjach Inwestorzy dostęp do nieograniczonej liczby inwestorów. ograniczona liczba potencjalnych inwestorów. Sposób kontaktu z inwestorami formalny nieformalne negocjacje Zdecydowaną przewagą oferty prywatnej nad ofertą publiczną jest szybkość jej przeprowadzenia i niższe koszty. Niemniej jednak oferta publiczna daje możliwość dotarcia do szerokiego grona inwestorów, szczególnie inwestorów indywidualnych, stąd też jest ona preferowana w przypadku dużych emisji obligacji. Obowiązki informacyjne emitentów Emitenci, których instrumenty finansowe są notowane na rynku regulowanym, są zobowiązani do przekazy- wania informacji zgodnie z przepisami obowiązującymi na tym rynku. Emitenci obligacji notowanych na rynku alternatywnym Catalyst zobowiązani są do informowania w postaci raportu bieżącego o wszystkich okolicznościach lub zdarzeniach, które mogą mieć wpływ na ich sytuację finan- sową, gospodarczą, majątkową, bądź w znacznym stopniu mogą wpłynąć na wartość notowanych instrumentów finansowych. Ponadto emitenci zobowiązani są do przekazywania raportów okresowych, w skład których wcho- dzą:  raporty półroczne oraz skonsolidowane raporty półroczne, obejmujące okres pierwszych 6 miesięcy roku obrotowego (nie ma obowiązku badania ani przeglądu przez biegłego rewidenta);  raporty roczne oraz skonsolidowane raporty roczne wraz z opinią biegłego rewidenta. Jednostki samorządu terytorialnego zobowiązane są do przedstawienia rocznego sprawozdania z wykonania budżetu jednostki wraz z opiniami Regionalnej Izby Obrachunkowej. 12 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • „Emisja obligacji daje podmiotom gospodarczym możliwość pozyskaniadodatkowego finansowania na rozwój działalności, finansowanie bieżą-cych potrzeb, bądź też spłatę istniejących zobowiązań.” 13 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Okiem emitenta Podsumowanie emisjiWykres 12. Wartość i liczba emisji obligacji w analizowanej grupie (narastająco, wg dniapierwszego notowania) ______________________ Agnieszka Tucholska Wartość debiutów (w mld zł) Zespół Transakcji Kapitałowych Grant Thornton Liczba debiutów Szczegółowa analiza emisji obligacji korporacyjnych, spółdzielczych i komunalnych (z wyłączeniem emisji EBI,BGK i euroobligacji) wskazuje, iż w ciągu trzech lat funkcjonowania rynku Catalyst na upublicznienie swoich obli-gacji zdecydowało się 156 podmiotów, które do 28.09.2012 r. wyemitowały łącznie 337 serii obligacji o łącznejwartości prawie 16,3 mld zł. Ponadto 8 emitentów, którzy wyemitowali łącznie 30 emisji komunalnych o łącznejwartości prawie 73 mln zł, zdecydowało się na status instrumentów autoryzowanych, co oznacza, że emisje tychpodmiotów zostały zarejestrowane w systemie informacyjnym Catalyst, a emitenci przyjęli obowiązki informacyjneokreślone w Regulaminie Giełdy. W ujęciu kwartalnym widać wyraźną tendencję rosnącą w liczbie emisji wprowa-dzanych do obrotu na Catalyst. Najwięcej emisji zostało wprowadzonych do notowań w III kwartale 2012 r. War-tościowo najwięcej obligacji wprowadzono do obrotu w II kwartale tego roku, w tym emisję PGNiG o wartości2,5 mld zł. Łączna wartość wprowadzonych emisji w tym okresie wyniosła ponad 4,0 mld zł.Wykres 13. Wartość i liczba emisji w analizowanej grupie (kwartalnie, wg dnia pierwszego notowania) Liczba debitów 14 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Najbardziej aktywnymi emitentami w Wykres 14. Struktura emisji obligacji w ujęciu ilościowymanalizowanej grupie byli emitenci obligacjikorporacyjnych, których w dotychczasowejhistorii Catalyst było 120 (z wyłączeniemBGK, EBI i euroobligacji). Emitenci obliga-cji komunalnych i spółdzielczych korzystaliw znacznie mniejszym stopniu z finansowa-nia poprzez emisję obligacji. Na Catalystzadebiutowało 14 emitentów z sektora JSToraz 22 banki spółdzielcze. Z każdym kolejnym kwartałem liczbanotowanych serii obligacji na rynku Catalystsię zwiększała. Wśród nich dominowałyobligacje notowane, a tylko niewielką część(niespełna 9% liczby analizowanych emisji)stanowiły obligacje autoryzowane. Wszystkieemisje autoryzowane emitowane były przez Wykres 15. Rozkład wartości emisji obligacjijednostki samorządu terytorialnego. Średnia emisja w analizowanej grupieemitentów wyniosła nieco ponad 48 mlnzł. Biorąc pod uwagę medianę wartościemisji wielkość ta jest zdecydowanie niższai wynosi 10 mln zł, na co wpływ miałyduże emisje obligacji przeprowadzoneprzez PGNIG, Miasto Warszawa i BankOchrony Środowiska, które wspólnie wye-mitowały obligacje o wartości 5,8 mld zł.Warto zaznaczyć, iż 75% emisji miało war-tość na poziomie poniżej 30 mln zł.Cele emisji Zgodnie z Ustawą o obligacjach warun-ki emisji obligacji mogą precyzować kon-kretny cel emisji obligacji lub nie podawać Wykres 16. Cel emisji obligacjigo w ogóle. Brak wskazanego celu emisjidaje emitentom możliwość dysponowaniapozyskanymi środkami w dowolny sposób.Stąd aż 34% analizowanych emisji nie wska-zywało celu, bądź definiowało cel emisji nabardzo ogólnym poziomie określając gojako „finansowanie bieżącej działalno-ści” (17%). Niezależnie od tego 31% emisjizostało przeznaczonych na inwestycje, a wkonsekwencji na rozwój emitenta w długimokresie. Oznacza to, że podmioty traktująrynek Catalyst jako alternatywne źródłofinansowania i również za jego pomocąpozyskują środki potrzebne na rozwój. W8% przypadków emisje były przeznaczone Źródło: Opracowanie Grant Thornton na podstawie danych odnośnie 275 emisji wna spłatę istniejących zobowiązań. analizowanej grupie 15 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Wykres 17. Skuteczność przeprowadzonych emisji ze względu na typ emitentówPowodzenie emisji Analiza powodzenia emisji mierzona udziałemwartości emisji objętej przez inwestorów do jejmaksymalnego poziomu wyznaczonego uchwała-mi o emisji wykazała, iż emisje banków spółdziel-czych i jednostek samorządu terytorialnego obej-mowane były zawsze w całości. Udział emisjiobjętych w przypadku tych obligacji stanowił100% wartości emisji planowanych. Skutecznośćplasowania emisji banków komercyjnych kształto-wała się na poziomie 91,3%. Główną przyczynątak niskiej skuteczności w tym sektorze była duża Źródło: Opracowanie Grant Thornton na podstawie danych odnośnie 228wartość emisji przeprowadzanych przez banki emisji w analizowanej grupiekomercyjne w 2011 r., w szczególności przez Ge-tin Noble Bank. W ostatnim okresie skutecznośćemisji banków uległa jednak znacznej poprawie ito właśnie banki komercyjne mają najmniejszyproblem z pozyskaniem finansowania. Procento-wy udział emisji objętych przez inwestorów wsektorze przedsiębiorstw kształtował się średniona poziomie niecałych 90%. 16 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Charakterystyka emitentów Tabela 4. Struktura sektorowa emitentów Sektor Liczba emitentów Udział Analiza sektorowa emisji obligacji korporacyjnych, banki 27 17,3 %komunalnych i spółdzielczych wskazuje, że najliczniej deweloperzy 22 14,1 %reprezentowany na rynku Catalyst jest sektor bankowy - usługi finansowe 21 13,5 %prawie co piąty podmiot na rynku Catalyst to bank. Na JST 14 9,0 %kolejnym miejscu znajdują się deweloperzy oraz firmy inne 12 7,7 %świadczące usługi finansowe (po 14%). Liczną grupę 6 3,8 % handel detalicznystanowiły również jednostki samorządu terytorialnego. budownictwo 5 3,2 %Pozostałe 25 sektorów jest reprezentowane przez znacz- informatyka 5 3,2 %nie mniej liczną grupę emitentów. pośrednictwo finansowe 5 3,2 % Poprzez emisję obligacji korporacyjnych na rynku energetyka 4 2,6 %Catalyst emitenci pozyskali 13,3 mld zł. Z kolei jednostki spożywczy 4 2,6 % chemiczny 3 1,9 %samorządu terytorialnego zdobyły 2,5 mld zł. Najmniej drzewny 3 1,9 %pozyskali emitenci obligacji spółdzielczych tj. 0,4 mld zł. handel hurtowy 3 1,9 %Wynika to głównie z faktu, że banki spółdzielcze uzyska- transport 3 1,9 %ły na mocy uchwały UKNF (nr 314/2009) dostęp do farmaceutyczny 3 1,9 %finansowania poprzez emisję obligacji stosunkowo póź- NS FIZ 3 1,9 %no, w porównaniu do innych podmiotów. materiałów budowlanych 2 1,3 % ochrona zdrowia 2 1,3 %Tabela 2. Najwięksi emitenci na rynku Catalyst paliwowy 2 1,3 % hotele i restauracje 1 0,6 % Lp. Emitent Wartość emisji (mld zł) lekki 1 0,6 % 1 PGNiG 2,5 media 1 0,6 % 2 Warszawa 2,1 papierniczy 1 0,6 % 3 Bank Ochrony Środowiska 1,2 recykling 1 0,6 % 4 PKN Orlen 1,0 technologie 1 0,6 % 5 Polkomtel Finance AB 1,0 zarządzanie inwestycjami 1 0,6 %Tabela 3. Najmniejsi emitenci na rynku Catalyst Łącznie 156 100 % Lp. Emitent Wartość emisji (tys. zł) Wykres 18. Wartość pozyskanego kapitału wg rodzaju obligacji 1 GPF Causa 420,0 2 Blue Tax Group 500,0 3 Quality All Development 800,0 4 Digate 947,0 5 Nettle 1 255,0 6 East Pictures 1 255,0 Wśród emitentów obligacji emitowanych w polskichzłotych najwięcej środków pozyskała spółka PGNiG, tj.2,5 mld zł. Drugim co do wielkości emitentem był sa-morząd terytorialny miasta Warszawa, który pozyskał 2,1mld zł. Wśród banków komercyjnych największy przy-rost kapitału z tytułu emisji obligacji o wartości 1,2 mldzł zanotował Bank Ochrony Środowiska. Biorąc poduwagę nieuwzględnione w tym rozdziale emisje BGKnajwiększym emitentem był właśnie ten podmiot, którywyemitował 8 emisji o łącznej wartości ponad 28 mld zł. Historycznie najmniej środków na rynku Catalystpozyskała spółka GPF Causa - niewiele ponad 0,4 mlnzł. 17 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Najliczniejszą grupę na Catalyst stanowiły przed-siębiorstwa, które były reprezentowane przez 115 Wykres 19. Struktura emitentów obligacji w podziale na typy emitentówemitentów. Poza tym na rynku Catalyst obecne były22 banki spółdzielcze, 14 JST oraz 5 banków komer-cyjnych. Na dzień 28 września 2012 roku najwięcej emisjiwśród emitentów obligacji korporacyjnych, spółdziel-czych i komunalnych przeprowadziła spółka GantDevelopment, która pozyskała 241 mln zł poprzezemisje 14 serii obligacji. Kruk pozyskał 336 mln złpoprzez emisję 13 serii obligacji, a Getin Noble Bankpozyskał 919 mln zł z emisji 10 serii obligacji. Conajmniej 7 serii obligacji zostało wyemitowanychprzez dziewięciu emitentów. Największe wartościowo emisje przeprowadzająbanki komercyjne – średnio 127,2 mln zł w przelicze-niu na jedną emisję. Przeciętna oferta przeprowadzo-na przez przedsiębiorstwa wyniosła blisko 43,0 mln Wykres 20. Średnia wartość emisji wg typów emitentówzł i jest o 25 mln niższa niż przeciętna emisja JST(68,0 mln zł). Z 31 serii wyemitowanych przez bankispółdzielcze średnia wartość emisji wyniosła 13,3mln zł.Wykres 21. Emitenci, którzy wyemitowali najwięcej serii obligacji w analizowanej grupie emisji 18 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Wykres 22. Wartość emisji w podziale na poszczególne wojewódz-Lokalizacja emitentów twa oraz emisje podmiotów zagranicznych Na rynku Catalyst reprezentowani są emitenciz większości regionów Polski (bez województwalubuskiego). Najwięcej emitentów obligacji korpo-racyjnych, spółdzielczych oraz komunalnych po-siada swoją główną siedzibę w województwie ma-zowieckim. Pod względem wartości emisji emiten-ci ci stanowili prawie 67% emisji notowanych naCatalyst. Na drugim miejscu w tym zestawieniuznajduje się województwo pomorskie 9,7% orazemitenci zagraniczni 7,1%. Obligacje komunalne są emitowane najczęściejw województwach śląskim (9 serii) i zachodniopo-morskim (8 serii), razem stanowiąc 45% wszyst-kich wyemitowanych serii tego typu obligacji.Emisje banków spółdzielczych natomiast pocho-dzą głównie z województwa mazowieckiego(blisko 40% wszystkich wyemitowanych serii). W analizowanej grupie emisji obecne są rów-nież trzy podmioty zagraniczne: Warimpex Finanzund Beteiligungs AG, Ronson Europe N.V. orazPolkomtel Finance AB. Łącznie pozyskały one Wykres 23. Geograficzne rozmieszczenie poszczególnych emisjiponad 1,15 mld zł. Wszystkie trzy podmioty emi- obligacjitowały obligacje w walucie polskiej. Spółki zagra-niczne, które wyemitowały obligacje notowane naCatalyst, były w dużej mierze spółkami finansują-cymi w swoich grupach kapitałowych. Emisja obli-gacji na polskim rynku oraz ich notowanie na Ca-talyst umożliwiło tym spółkom dostęp do szersze-go grona inwestorów. Oddzielną grupę obligacji stanowią euroobliga-cje wyemitowane przez PKO FINANCE AB ołącznej wartości 800 mln euro. Tabela 5. Emisje obligacji zagranicznych podmiotów Kraj Wartość emisji Emitent pochodzenia (mln zł) Polkomtel Finance AB Szwecja 1 000,0 Ronson Europe N.V. Holandia 87,5 Warimpex Finanz - und Austria 66,3 Beteiligungs AG 19 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • „Z punktu widzenia inwestora zakup obligacji na rynku pozwala nadywersyfikację portfela inwestycyjnego, ograniczenie ryzyka oraz uzy-skanie zysków kapitałowych.” 20 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Okiem inwestora ______________________ Paweł Duszek Zespół Transakcji Kapitałowych Grant Thornton Rynek Catalyst udostępnia inwestorom szerokiespektrum instrumentów o zróżnicowanym ryzyku i sto- „Rynek Catalyst udostępnia inwestorom szero-pie zwrotu. Obroty na Catalyst w dalszym ciągu nie są kie spektrum instrumentów o zróżnicowanymporównywalne z obrotami na bardziej rozwiniętych ryzyku i stopie zwrotu.”rynkach instrumentów dłużnych, ale rosnąca płynnośćCatalyst pozwala na pozytywną ocenę jego perspektyw. Z punktu widzenia inwestora zakup obligacji na Analizując sektorowo obligacje kuponowe, rysują sięrynku pozwala na dywersyfikację portfela inwestycyjne- jasne preferencje poszczególnych rodzajów podmiotówgo, ograniczenie ryzyka oraz uzyskanie zysków kapitało- co do sposobu oprocentowania. Od początku działaniawych. Zaprezentowana poniżej analiza przedstawia cha- rynku Catalyst wszystkie obligacje banków, zarównorakterystykę instrumentów notowanych na Catalyst w komercyjnych, jak i spółdzielczych, były obligacjamikontekście warunków emisji obligacji w grupie obligacji zmiennokuponowymi. W sektorze JST również domi-korporacyjnych (z wyłączeniem emisji BGK, EBI i eu- nowało stosowanie kuponów opartych na zmiennejroobligacji), komunalnych i spółdzielczych. stopie procentowej, przy czym notowane były także cztery serie obligacji o stałym oprocentowaniu. Wśród Rodzaje obligacji przedsiębiorstw dużo częściej stosowano stałą stopę Z punktu widzenia metody oprocentowania obligacji procentową.wyróżniamy obligacje kuponowe i zerokuponowe. Cata-lyst jest pod tym względem rynkiem bardzo monoge-nicznym, na którym wśród 337 analizowanych emisjiobligacji występuje tylko jedna emisja dyskontowa prze-prowadzona przez Lokaty Budowlane S.A., co oznacza,że 99,7 % emisji stanowiły emisje kuponowe. Emisjaspółki Lokaty Budowlane S.A. została wprowadzona doobrotu 4 kwietnia 2012 roku. Spółka sprzedała emisję z11% dyskontem, a jej wartość nominalna wynosiła 5,5mln zł. Pośród obligacji kuponowych emitowanych przezpodmioty inne niż Skarb Państwa, BGK i EBI domino-wały te o oprocentowaniu zmiennym, stanowiąc prawie81% analizowanych emisji. Emisje o oprocentowaniustałym stanowiły natomiast pozostałe 19%. 21 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Wykres 24. Struktura nowych emisji obligacji kuponowych Udział obligacji stałych i zmiennych (%) Poziom inflacji i WIBOR 6M (%) Wykres 25. Struktura obligacji kuponowych w zależności od częstotliwości wypłaty kuponów Porównując strukturę emisji z poziomem inflacji iWIBOR 6M widać tendencję do zwiększania się udzia-łu obligacji o stałym oprocentowaniu w okresach po-przedzających wzrost poziomu inflacji. Ustabilizowa-nie się udziału obligacji o stałym oprocentowaniu wgranicach 14-20% miało miejsce wraz ze względnymustabilizowaniem się inflacji na poziomie ok 4%. Biorąc pod uwagę częstotliwość wypłaty kuponów,zdecydowanie przeważały emisje z kuponem półrocz-nym – dotyczyło to prawie 60% emisji. 35% ogółuemisji oferowało kwartalną wypłatę kuponów. Margi-nes stanowiły obligacje, z których zyski kuponowewypłacane były raz do roku, stanowiące niecałe 5%ogółu emisji obligacji kuponowych notowanych narynku Catalyst. Emisja spółki Miraculum S.A. jest je-dyną notowaną obligacją, od której płatności kupono-we wpływają na konta inwestorów każdego miesiąca i Źródło: Opracowanie Grant Thornton, na podstawie 296 emisji obligacji kuponowych w analizowanej grupiejest to zarazem jedyna obligacja, której stopą bazowąjest stawka WIBOR 1M. „Porównując strukturę emisji z poziomem inflacji i WIBOR 6M widać tendencję do zwiększania się udziału obligacji o stałym oprocentowaniu w okre- sach poprzedzających wzrost poziomu inflacji.” 22 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Analizując podział emitentów ze względu na czę- stotliwość wypłaty kuponów widać wyraźnie, że nie- mal wszystkie kupony obligacji banków komercyjnych i spółdzielczych były wypłacane dwa razy w roku. Wśród JST występowały również kupony wypłacane raz w roku – 3 emisje oraz kwartalnie – 5 emisji. Pozo- stałe 17 emisji stanowiły kupony wypłacane półrocz- nie. Wśród emisji przedsiębiorstw popularne były za- równo wypłaty kwartalne jak i półroczne, stanowiące w analizowanym okresie przeważającą część emisji. Obligacje jedynie 8 emisji oferowały kupony wypłaca- ne co roku, a jedna z emisji co miesiąc.Oprocentowanie obligacji Dotychczas najwyżej oprocentowane były obligacjejuż wykupionych emisji spółek Onico i Green HouseDevelopment, które posiadały oprocentowanie stałe napoziomie odpowiednio 18 i 17%. Bardzo wysokieoprocentowanie oferują cały czas notowane na rynku „Najwyżej oprocentowane były przedeobligacje spółki e-Kancelaria i GPF Causa w wysokości wszystkim obligacje już wykupionych emisji15% rocznie. spółek Onico i Green House Development”Tabela 6. Emisje obligacji o najwyższym oprocentowaniu Kod Wartość emisji Oprocentowanie Emitent Sektor emitenta Data emisji Data wykupu emisji (w zł) obligacji ONICO ONT0110 handel hurtowy 2009-10-07 2010-01-15 1 700 000 18,00% GREEN HOUSE DEVELOPMENT GHA0411 deweloperzy 2010-02-10 2011-04-11 600 000 17,00% GREEN HOUSE DEVELOPMENT GHB0411 deweloperzy 2010-02-17 2011-04-18 600 000 17,00% GREEN HOUSE DEVELOPMENT GHC0411 deweloperzy 2010-02-24 2011-04-25 600 000 17,00% E-KANCELARIA EKA1213 usługi finansowe 2011-11-25 2013-12-22 1 000 000 15,00% GPF CAUSA GPF0214 inne 2012-02-01 2014-02-23 420 000 15,00% ORZEŁ ORL0412 handel detaliczny 2010-04-27 2012-04-27 7 260 000 15,00% Polsport Group PSG0512 handel detaliczny 2011-05-19 2012-05-30 1 280 000 15,00% NAVI GROUP NAV0213 usługi finansowe 2011-02-21 2013-02-21 2 000 000 14,92% NAVI GROUP NAV0912 usługi finansowe 2011-06-21 2012-09-18 900 000 14,12%Źródło: www.gpwcatalyst.pl 23 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Tabela 7. Emisje obligacji o najniższym oprocentowaniu Sektor Wartość emisji Oprocentowanie Emitent Kod emisji Data emisji Data wykupu emitenta (w zł) obligacji RYBNIK RYB1117 JST 2007-11-13 2017-11-13 40 500 000 4,82% POZNAŃ POE1011 JST 2006-10-23 2011-10-09 116 500 000 5,09% POZNAŃ POD0610 JST 2005-07-18 2010-06-23 101 500 000 5,34% WARSZAWA WAW1017 JST 2010-05-06 2017-10-25 300 000 000 5,35% TCZEW TCZ0817 JST 2010-08-25 2017-08-25 2 000 000 5,73% ELBLĄG ELG0319 JST 2012-03-08 2019-03-08 5 000 000 5,79% ELBLĄG ELG0320 JST 2012-03-08 2020-03-08 5 500 000 5,89% RYBNIK RYB1213 JST 2002-12-30 2013-12-30 14 500 000 6,07% ELBLĄG ELG0321 JST 2012-03-30 2021-03-30 9 000 000 6,09% GPW GPW0117 inne 2011-12-23 2017-01-02 245 000 000 6,11%Źródło: www.gpwcatalyst.pl Grupę obligacji o najniższym oprocentowaniu two- Należy zauważyć, iż rozkład oprocentowania obliga-rzyli przede wszystkim obligacje JST. Ponadto nisko cji na Catalyst jest bardzo szeroki i kształtuje się w prze-oprocentowane były emisje strategicznych spółek z dziale 4,8% do 18,0%. Największe skupienie pod wzglę-udziałem Skarbu Państwa takich jak PGNiG oraz GPW. dem oprocentowania obligacji znajduje się w przedzialeNajniżej oprocentowane spośród wszystkich emisji były 8-13% w którym to występuje 242 analizowanych emi-obligacje miasta Rybnik. Historycznie bardzo nisko sji. Oprocentowanie jedynie 4 emisji obligacji kształto-oprocentowane były również już wykupione obligacje wało się powyżej 15%. Równie rzadko spotykane byłymiasta Poznań oraz inne emitowane przez jednostki obligacje niskooprocentowane - jedynie 7 emisji miałosamorządu terytorialnego – Warszawę, Tczew czy El- oprocentowanie poniżej 6%.bląg.Wykres 26. Liczba emisji obligacji o danym przedziale oprocentowania 24 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Wykres 27. Rozkład oprocentowania obligacji wprowadzonych na Catalyst Średnia arytmetyczna oprocentowania obligacji w „Średnia arytmetyczna oprocentowania anali-analizowanej grupie emisji wynosi 10,1%. Mediana zowanych serii obligacji wynosi 10,1%”rozkładu oprocentowania obligacji, a więc wartość,która dzieli zbiór na dwie części, poniżej i powyżejktórej znajduje się jednakowa liczba odpowiedniomniejszych i większych wartości oprocentowania rów-na jest 10,4%. Z analizy decyli rozkładu oprocentowania obligacjimożna zauważyć między innymi, że 10% najniżejoprocentowanych obligacji miało wartości poniżej6,9%, a najwyżej oprocentowane 10% emisji było napoziomie wyższym niż 12,9%. Z analizy kwartyli wynika, że 25% najniżej opro-centowanych obligacji było na poziomie niższym niż8,5%, a najwyżej oprocentowane 25% serii notowa-nych obligacji posiadało poziom oprocentowania napoziomie wyższym niż 11,8%. 25 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Wykres 28. Średnie oprocentowanie obligacji na tle poziomu inflacji, dynamiki PKB oraz wartości emisji w okresie IVQ 2009 -IIQ 2012 r. Inflacja, zmiana PKB, oprocentowanie obligacji (w %)Wartość emisji (w mld zł) Średnie oprocentowanie emisji mających miejsce w 2009 i 2010 r. było stosunkowo niskie i wynosiło od 9,43% do 9,99% w poszczególnych kwartałach. Wraz z rosnącym poziomem inflacji i wzrostem ilości emisji obligacji przedsiębiorstw, rosło średnie oprocentowa- „Średnie oprocentowanie nowych emisji było naj- nie nowych emisji. Najwyższy poziom osiągnęło w wyższe w pierwszym i drugim kwartale 2011 pierwszym i czwartym kwartale 2011 roku, w gdy wy- roku, gdy wyniosło 10,67%” niosło 10,67%. Zbiegło się to z najwyższym pozio- mem inflacji w analizowanym okresie oraz ze wzro- stem dynamiki PKB w ujęciu kwartalnym. Od 2012 roku średnie oprocentowanie nowych emisji jest w trendzie spadkowym. Determinanty oprocentowania obligacji Wykres 29. Struktura emitentów obligacji według rynku notowań akcji (w grupie przedsiębiorstw i banków ko- mercyjnych) Oprocentowanie obligacji a rynek notowań akcji emi- tenta Spółki, które znają specyfikę rynku kapitałowego, i których akcje są już notowane na rynkach giełdowych chętnie korzystają z alternatywnego źródła finansowa- nia jakim jest emisja obligacji. Na rynku wśród obligacji korporacyjnych dominują emisje wprowadzane przez spółki, których akcje są notowane na Głównym Rynku GPW w Warszawie (48%). Prawie 34% emisji zostało przeprowadzonych przez emitentów nienotowanych na żadnym rynku akcji. Pozostałe 18% emisji zostało prze- prowadzonych przez spółki notowane na alternatyw- nym rynku NewConnect. 26 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Istnieje wyraźna zależność między rynkiem notowań Wykres 30. Średnie oprocentowanie obligacji przedsiębiorstw iakcji emitenta będącego przedsiębiorstwem lub bankiem banków komercyjnych ze względu na rynek notowań akcjikomercyjnym a średnim oprocentowaniem emisji. emitenta Emitenci, którzy są notowani na NewConnect oferu-ją średnio prawie o 30% wyższe oprocentowanie niżemitenci notowani na Głównym Rynku GPW. Opro-centowanie obligacji emitentów notowanych na New-Connect wynosi 12,63%, natomiast notowanych naGłównym Rynku GPW 9,78%. Obligacje spółek niepu-blicznych mają średnie oprocentowanie na poziomie11,33%, co jest poziomem niższym, ale porównywal-nym z oferowanym przez spółki notowane na rynkuNewConnect. Wysokie oprocentowania emisji spółeknotowanych na NewConnect należy bezpośrednio wią-zać z następującymi cechami tych podmiotów:  Są to spółki na wczesnym etapie rozwoju, który czę- sto determinuje wysokie potrzeby kapitałowe i ko- nieczność finansowania kapitałem obcym, przez co rośnie ryzyko inwestycyjne. Według raportu Grant Thornton 5 lat NewConnect 52,5% emitentów funk- cjonuje krócej niż 5 lat, a średnio co piąta spółka debiutująca jest na etapie start-up, czyli działa krócej niż 1 rok,  Spółki cechuje niska kapitalizacja, która według ra- portu Grant Thornton 5 lat NewConnect wynosi mniej niż 10 mln zł dla około 55,7% emitentów notowa- nych na alternatywnym rynku akcji.Wykres 31. Średnie oprocentowanie obligacji a rynek notowań akcji emitenta Banki komercyjne– nienotowane Banki komercyjne- Główny Rynek GPW Przedsiębiorstwa - nienotowane Przedsiębiorstwa– NewConnect Przedsiębiorstwa- Główny Rynek GPW W analizowanym okresie w grupie przedsiębiorstw ta, była oprocentowana w stosunkowo wąskim zakresienajwyżej były oprocentowane obligacje emitentów będą- oprocentowania 8,5-12%. We wszystkich z analizowa-cych przedsiębiorstwami notowanymi na NewConnect. nych okresach najniżej oprocentowane były obligacjeNiżej - na poziomie około 11% - były oprocentowane banków komercyjnych. Dla banków komercyjnych nie-obligacje przedsiębiorstw niepublicznych, a najniżej - notowanych poziom ten oscylował w granicach 8%, aprzedsiębiorstw notowanych na Głównym Rynku dla banków notowanych na Głównym Rynku międzyGPW. Należy zauważyć, że w drugim kwartale 2012 r., 6,3% a 8,5%.każda z obligacji, niezależnie od rynku notowań emiten- 27 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Oprocentowanie obligacji a typ emitenta Wykres 32. Średnie oprocentowanie obligacji ze względu na typ emitenta Od początku działalności rynku Catalyst, średnio najniższe oprocentowanie obligacji oferowane było przez JST i wynosiło 6,54%. Banki spółdzielcze i ko- mercyjne oferowały odpowiednio 8,17% i 8,05%, a przedsiębiorstwa 11,1%. Analizując oprocentowanie w szeregach czasowych ze względu na typ emitenta, należy zauważyć, że naj- stabilniej kształtowało się oprocentowanie obligacji przedsiębiorstw - na poziomie około 11% od drugiego kwartału 2010 r. Banki spółdzielcze oferowały średnio oprocentowanie na poziomie 8-9% w latach 2010 i 2011. Na początku 2012 r. średnie oprocentowanie nowych emisji wzrosło do poziomu 8,9%, po czym zaczęło znacznie spadać w kolejnych kwartałach 2012 r., osiągając w III kwartale średni poziom 6,9% dla nowych emisji. W sposób najbardziej zmienny w ostat- nich kwartałach kształtowało się oprocentowanie no- wych emisji banków komercyjnych, tj. od poziomów 6,2% do 9,1% w drugim kwartale 2012 roku. Histo- rycznie najniżej kształtuje się oprocentowanie emisji obligacji emitowanych przez JST, w zależności od okresu od około 5,5% do nieco ponad 7%.Wykres 33. Średnie oprocentowanie obligacji ze względu na typ emitenta 28 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Oprocentowanie a sektor działalności emitenta Wykres 34. Średnie oprocentowanie obligacji w podziale na sektor działalności emitenta Poniżej zaprezentowano średnie oprocentowa- nie obligacji w podziale na trzy sektory: finansowy (banki komercyjne, banki spółdzielcze oraz spółki zajmujące się świadczeniem usług finansowych), przemysłowy oraz usługowy. Według zastosowa- nego podziału najniżej oprocentowane są obliga- cje emitowane przez sektor finansowy 9,93%, a następnie przemysł 10,90% i usługi 11,79%. W poprzednich kwartałach oprocentowanie obligacji emitentów z sektora przemysłowego kształtowało się w granicach 10-12% (poza I kwartałem 2010), a z sektora usługowego 11-14% (poza IV kwartałem 2009). W większości kwarta- łów emisje spółek z sektora finansowego były oprocentowane znacznie niżej, wyjątek stanowił pierwszy i drugi kwartał 2011 r. oraz drugi kwartał 2012 r., kiedy to nowe emisje obligacji z sektora finansowego były oprocentowane na poziomie bardzo zbliżonym do tych emitowanych przez spółki z sektora przemysłowego.Wykres 35. Średnie oprocentowanie obligacji ze względu na sektor działalności emitenta 29 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Oprocentowanie - sektor finansowy W sektorze finansowym najniżej oprocentowane były obligacje banków spółdzielczych i komercyjnych. Śred-nia wartość oprocentowania wynosiła odpowiednio 8,17% i 8,05%. Oprocentowanie obligacji pozostałych emi-tentów zajmujących się świadczeniem usług finansowych, pośrednictwa finansowego i FIZ jest już zdecydowaniewyższe i kształtuje się w przedziale od 10,83% do 11,43%.Wykres 36. Średnie oprocentowanie obligacji w sektorze finansowym Oprocentowanie - sektor przemysłowy W sektorze przemysłowym zdecydowanie najniżej oprocentowane były papiery wartościowe emitowane przez spółki z sektora paliwowego reprezentowane przez PKN Orlen i PGNiG (średnie oprocentowanie 6,37%). Średnie oprocentowanie obligacji pozostałych emitentów z sektora przemysłowego kształtowało się już znacznie powyżej poziomu 10,42% dla przemysłu lekkiego i spożywczego oraz ponad 12,93% dla sektora farmaceutycznego reprezentowanego przez spółki Hy- gienika i Miraculum.Wykres 37. Średnie oprocentowania obligacji w sektorze przemysłowym 30 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Wykres 38. Średnie oprocentowanie obligacji w sektorze usługowym klingowego 9,94% oraz informatycznego 10,10%. Zde-Oprocentowanie - sektor usługowy cydowanie wyższe oprocentowanie, wynoszące ponad W sektorze usługowym najniższe średnie oprocento- 11,5% miały spółki ochrony zdrowia, zarządzania inwe-wanie miały spółki zajmujące się transportem - średnio stycjami, handlu detalicznego oraz segmentu hoteli i9,77%. Do tego sektora zaliczono spółki OT Logistics, restauracji. Najwyżej oprocentowane, na poziomachPawtrans Holding oraz Siódemka. Nieco wyższe opro- odpowiednio 13,83% i 14,00% były, obligacje spółek zcentowanie posiadały obligacje spółek z sektora recy- sektora handlu hurtowego i mediów.Tabela 8. Emisje obligacji zamiennych na akcje Kod Rynek notowań akcji Wartość Emitent Sektor emitenta emisji emitenta emisji GANT DEVELOPMENT GNT0313 deweloperzy Główny Rynek GPW 26 000 000 MARVIPOL MVP0613 deweloperzy Główny Rynek GPW 39 400 000 MARVIPOL MVP0914 deweloperzy Główny Rynek GPW 30 791 000 MCI MANAGEMENT MCI0912 inne Główny Rynek GPW 50 000 000 MERA MER0412 materiałów budowlanych NewConnect 758 500 MIRACULUM MIR0513 farmaceutyczny Główny Rynek GPW 4 775 000 RUBICON PARTNERS NFI RBC0413 pośrednictwo finansowe Główny Rynek GPW 32 000 000 Warimpex Finanz und Beteiligungs AG WXF0514 deweloperzy Główny Rynek GPW 66 250 000Źródło: www.gpwcatalyst.pl nych było notowanych na Głównym Rynku GPW, aObligacje zamienne na akcje jeden na rynku NewConnect. Jedynie 1,54% emisji notowanych na Catalyst w ana- Obligacje zamienne dają posiadaczowi dodatkowąlizowanej grupie dawało posiadaczowi prawo wymiany korzyść w postaci wbudowanej opcji wymiany na akcje.obligacji na akcje emitenta. Spośród ośmiu emisji, które Dzięki temu emitenci obligacji zamiennych mogą zaofe-dają prawo zamiany na akcje, cztery były emitowane rować niższe oprocentowanie niż w przypadku emisjiprzez spółki deweloperskie. Biorąc pod uwagę rynek obligacji na tych samych warunkach, ale bez wbudowa-notowań, siedmiu z ośmiu emitentów obligacji zamien- nej opcji. 31 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Zabezpieczenie obligacji Wykres 39. Struktura emisji ogółem ze względu na zabezpie- czenie W analizowanej grupie 69,34% obligacji notowa-nych na Catalyst stanowiły emisje niezabezpieczone.Podmiotami, których wszystkie analizowane emisje niebyły zabezpieczone były banki komercyjne, banki spół-dzielcze i JST. Natomiast wśród przedsiębiorstw 42%emisji posiadało zabezpieczenie w różnej formie. Najczęściej stosowanym przy emisjach obligacjiprzedsiębiorstw zabezpieczeniem były nieruchomości43% emisji oraz zastaw 42% emisji. Rzadziej stosowa-no poręczenia 7% i blokady finansowe 3%. Najrzadziejstosowane były natomiast zabezpieczenia na prawieużytkowania wieczystego oraz zabezpieczenia miesza-ne. Wykres 40. Udział emisji niezabezpieczonych w emisjach po- szczególnych typów emitentów____________________________Jakub SzymczakZespół Transakcji KapitałowychGrant Thornton Wykres 41. Struktura zabezpieczeń emisji obligacji przed- siębiorstw„69,34% analizowanych obligacji stanowiłyemisje niezabezpieczone.” 32 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Wykres 42. Udział emisji niezabezpieczonych w emisjach po- szczególnych emitentów według sektorów Biorąc pod uwagę udział emisji zabezpieczo-nych w ogólnej liczbie analizowanych emisji, obli-gacje nie były zabezpieczone w przypadku 61%emisji emitentów z sektora przemysłowego, 72%sektora finansowego i 57% sektora usługowego. Okazuje się, że najniższe oprocentowanie mia-ły obligacje zabezpieczone za pomocą kilku instru-mentów 8,94% oraz zabezpieczone za pomocąblokady finansowej 9,45%. Co ciekawe, emisje,które nie były zabezpieczone miały oprocentowa-nie średnio niewiele wyższe, wynoszące 9,63%, copokazuje, że niektórzy emitenci mają na tyle usta-bilizowaną sytuację finansową i zaufanie inwesto- „61% emisji z sektora przemysłowego, 72% zrów, że uzyskanie atrakcyjnego oprocentowania sektora finansowego i 57% z sektora usługowegonie wymaga ustanowienia zabezpieczeń. Wszystkie nie było zabezpieczonych.”pozostałe formy zabezpieczenia zdają się nie po-wodować znacznego obniżenia kosztu kapitału lubsą ustanawianie przez firmy o słabej kondycji fi-nansowej, przez co średnie oprocentowanie emisjizabezpieczonych przedsiębiorstw kształtuje się od11,0 do 11,6%.Wykres 43. Zależność oprocentowania obligacji od rodzaju zabezpieczenia 33 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Zabezpieczenia – sektor finansowy Wykres 44. Finanse - preferowane formy zabezpieczenia Wśród obligacji wyemitowanych przez spółki zsektora finansowego 72% nie było zabezpieczonych.Wynika to w głównej mierze z polityki banków ko-mercyjnych i spółdzielczych, które nie zabezpieczająswoich emisji. 24% emisji było zabezpieczonych przezzastaw w większości przypadków na zbiorze wierzytel-ności. Z tej formy zabezpieczeń korzystały firmy zaj-mujące się windykacją i handlem wierzytelnościamitakie jak Kruk, czy e-Kancelaria. Wykres 45. Przemysł - preferowane formy zabezpieczeniaZabezpieczenia – sektor przemysłowy Wśród emitentów z sektora przemysłowegodominowały emisje niezabezpieczone 61%. Pozosta-ła część była w większości zabezpieczona hipoteką31%, poręczeniem 4%, blokadą finansową 3% orazzastawem 1%.Zabezpieczenia - sektor usługowy Wykres 46. Usługi - preferowane formy zabezpieczenia W sektorze usługowym 57% emisji nie posiada-ło zabezpieczenia, 19% było zabezpieczonych po-przez ustanowienie zastawu, w większości przypad-ków na należnościach z tytułu dostaw i usług. Popu-larne w tym sektorze jest również zabezpieczenieobligacji na nieruchomościach 12% emisji. 34 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Wykres 47. Struktura zabezpieczeń nowych emisji obligacji Udział poszczególnych form zabezpieczenia Na początku działalności rynku Catalyst obligacje niezabezpieczone stanowiły znacznie wyższy procent nowych emisji niż obecnie. Wynikało to z stosunko- wo wyższej aktywności emitentów w grupie JST, ban- ków komercyjnych i spółdzielczych, a więc podmio- tów cieszących się znacznie większym zaufaniem in- westorów niż przedsiębiorstwa. W ostatnich latach, wraz ze wzrostem aktywności przedsiębiorstw, rośnie także udział obligacji zabez- pieczonych. Od drugiego kwartału 2011 r. emitenci zaczęli stosować różnorodne formy zabezpieczeń, co może świadczyć o spadku zaufania inwestorów do możliwo- ści bezproblemowej spłaty zobowiązań przez emiten- tów oraz o zwiększonej ilości emisji emitentów z sek- tora przedsiębiorstw. Warto zaznaczyć, że ostatnie dwa lata to również okres najwyższego poziomu infla- cji w naszym kraju w ostatnich latach, spadającej dy- namiki PKB oraz w konsekwencji wysokiego kosztu kapitału. 35 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Wykres 48. Średni okres zapadalności nowych obligacji w podziale na typ emitenta w okresie IVQ 2009 - IIQ 2012 r. (w latach) Okres zapadalności obligacji W pierwszych dwóch kwartałach działalności rynku Średni okres zapadalności obligacji wprowadzonych Catalyst obligacje JST były emitowane średnio na okresdo obrotu na Catalyst wynosi ponad 2 334 dni tj. 6,4 niecałych czterech lat. Był to znacznie krótszy okres dlaroku. Najdłuższy okres zapadalności, wynoszący średnio nowych emisji niż w ostatnim analizowanym kwartale, w10,2 roku, mają obligacje banków spółdzielczych. W którym wynosił on 12 lat. W przypadku emisji bankówdalszej kolejności znajdują się obligacje JST 7,2 roku komercyjnych okres zapadalności znacznie się wahał woraz banków komercyjnych z wynikiem 6,5 roku. Znacz- zależności od badanego okresu i kształtował się w grani-nie krótszą zapadalność mają obligacje przedsiębiorstw cach od 3 do 10 lat. Natomiast w segmencie bankówtj. 2,3 roku. spółdzielczych występuje silna tendencja do skracania Okres zapadalności w segmencie przedsiębiorstw okresu zapadalności obligacji, która w pierwszym kwar-był względnie stabilny i w okresie od drugiego kwartału tale 2010 r. wynosiła 15 lat, by potem systematycznie2010 roku kształtował się średnio dla nowych emisji w spadać do poziomu 5 lat w I kwartale 2012 r.przedziale od 2 do 2,5 roku. 36 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Wykres 49. Średni czas wprowadzenia obligacji na Catalyst w podziale na typ emitenta w okresie IVQ 2009 - IIIQ 2012 r. (wdniach) Długość procesu wprowadzenia na Catalyst W analizowanym okresie średni czas wprowadzenia obligacji do obrotu na Catalyst, liczony od dnia emisji do dnia pierwszego notowania, wynosił 93 dni. Najkrótszy okres wprowadzania emisji na Catalyst, wynoszący średnio 42 dni, miały obligacje banków ko- mercyjnych. Dla banków spółdzielczych okres ten wy- nosił średnio 79 dni, a dla przedsiębiorstw 98 dni. Po- dobny czas zajmowało wprowadzenie do obrotu obli- gacji JST - średnio 95 dni. 37 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Tabela 10. Udział ilościowy i wartościowy obligacji zagrożonych w stosunku do emisji w analizowanej grupie i emisji przedsię-biorstw* w stosunku do wszystkich w stosunku do emisji Wyszczególnienie emisji w analizowanej grupie przedsiębiorstw Liczba emisji niespłaconych w terminie 1,19% 1,61% Liczba emisji w których emitent zbankrutował przed wykupem obligacji 2,08% 2,82% Łączna liczba problemowych emisji 3,26% 4,44% w stosunku do wszystkich w stosunku do emisji Wyszczególnienie emisji w analizowanej grupie przedsiębiorstw Wartość emisji niespłaconych w terminie 0,05% 0,07% Wartość emisji w których emitent zbankrutował przed wykupem obligacji 0,10% 0,16% Łączna wartość problemowych emisji 0,15% 0,23%* analiza uwzględnia wartość całej problemowej emisji, niezależnie od faktu, czy jakakolwiek część danej emisji została wykupiona w terminie wynosi 3,26%, a w stosunku do emisji samych przedsię- Łamanie warunków emisji - default biorstw 4,44%. Termin „default” określa jakiekolwiek złamanie Analiza wartościowa problemowych emisji wskazu- warunków emisji obligacji przez ich emitenta. W historii je, iż związane one były głównie z emisjami o średniej Catalyst do było notowanych 11 emisji, w których wy- wartości na poziomie 2,2 mln zł. W związku z powyż- stąpił problem z wykupem, bądź terminową wypłatą szym ich łączna wartość jest niewielka i stanowi 0,15% odsetek. Łączna wartość tych emisji wyniosła 24,2 mln wartości wszystkich emisji w analizowanej grupie oraz zł. W przypadku czterech emisji przeprowadzonych 0,23% wartości emisji samych przedsiębiorstw. przez spółki Anti., Fojud, Polsport Group oraz ZPS Krzętle inwestorzy nie mogli odzyskać należnych im Powyższa statystyka wskazuje, że inwestycja w obli- odsetek bądź wartości nominalnej w ustalonym wcze- gacje łączy się również z ryzykiem i powinna być po- śniej terminie. Pozostałe siedem emisji spółek Religa przedzona analizą. Ponadto każdy inwestor powinien Development oraz Budostal-5 może nie zostać wyku- mieć świadomość konieczności dywersyfikacji portfela pionych z powodu wniosków o ogłoszenie upadłości obligacji, podobnie jak to ma miejsce w przypadku in- złożonych przez spółki. westowania w papiery udziałowe. Stosunek ilości wszystkich emisji problemowych do łącznej ilości emisji obligacji w analizowanej grupie 38 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Wykres 50. Wartość obrotów sesyjnych (narastająco i kwartalnie) oraz wartość debiutów w analizowanej grupie w okresie IQ2010 - IIIQ 2012 r. (wg dnia pierwszego notowania) Inwestorzy częściej obracali instrumentami notowa-Analiza wielkości obrotów nymi na rynku obligacji GPW niż na rynku BondSpot, na którym wartość transakcji nie może wynieść mniej niż 100 tys. zł. Rynek GPW kwartał do kwartału gene- Analiza obrotów na rynku Catalyst potwierdza prze- rował przeciętnie około 80% obrotów rynku Catalyst,konanie o niskiej, aczkolwiek rosnącej płynności instru- przy 20% udziale rynku BondSpot. Szczególną popular-mentów notowanych na tym rynku. nością cieszyły się rynki regulowane, tworzące razem Obroty sesyjne w analizowanej grupie emisji obliga- 73,91% ogólnego handlu notowanymi instrumentamicji komunalnych, spółdzielczych i korporacyjnych (z (odpowiednio 56,2% dla rynku GPW oraz 17,7% dlawyłączeniem emisji BGK, EBI i euroobligacji) kształto- rynku BondSpot).wały się zmiennie, osiągając swoje historyczne maksi-mum w pierwszym kwartale 2012 roku na poziomie418,34 mln zł, w porównaniu z poziomem 138,28 mlnzł w I kwartale 2010 r. Narastająco wartość obrotówsesyjnych w analizowanej grupie wyniosła ponad 2,2mld zł na koniec III kwartału 2012 r. 39 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Najczęściej inwestorzy obecni na Catalyst handlowali Wykres 51. Procentowy udział emisji obligacji korporacyj-obligacjami emitentów z sektora usług finansowych, któ- nych w obrocie całkowitym z podziałem na sektor działalno-rych całkowity obrót wartościowy sięgnął 179,5 mln zł ścioraz branży deweloperskiej, generującej blisko 136 mln złobrotu. W sektorze usług finansowych dominuje spółkaPrime Car Management zajmująca się leasingiem samo-chodów. Odpowiada ona za 62% obrotu wśród firm ztego sektora. Wysokie obroty występowały także na obli-gacjach spółek Kruk (windykacja należności) oraz IPFInvestments Polska (udzielanie pożyczek, częścią grupyjest m.in. znany w Polsce Provident S.A.) stanowiąc odpo-wiednio 14,75% i 11,75% obrotów sektora. W branżydeweloperskiej większość obrotów generowały obligacjespółki Gant (59,6%). Znaczne udziały w handlu miałytakże Marvipol (13,46%) oraz Ghelamco Invest (9,17%).Pozostałe sektory tworzyły poniżej 5% obrotów rynkukażdy. Wykres 48 przedstawia procentowy udział sektora * ze względu na profil działalności do mediów uwzględniono także Polkomtelukazując branże z co najmniej 1% udziałem w obrocie Finance ABcałkowitym.Wykres 52. Obrót obligacjami w analizowanej grupie w podziale na obligacje zabezpieczone i niezabezpieczone w okresie III Q2009 - II Q 2012 r. Analiza wpływu zabezpieczenia obligacji na obrót obligacjami w analizowanej grupie wykazała brak preferen- cji inwestorów w stosunku do obligacji zabezpieczonych. Średnio 78% całego obrotu stanowiły obligacje nieza- bezpieczone. Wynika to pośrednio z faktu, że tylko nieco ponad 30% serii obligacji w analizowanej grupie zostało wyemitowanych z zabezpieczeniem. Struktura ta wiąże się więc ściśle z tym, co inwestorom oferuje rynek. 40 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Słownik pojęćanalizowana grupa Emisje obligacji komunalnych, spółdzielczych i korporacyjnych (z wyłączeniem emisji BGK, EBI i euroobligacji), o których mowa w Rozdziale „Okiem emitenta” oraz „Okiem inwestora”.badany okres okres od 30.09.2009 r. do 28.09.2012 r.BIS Bank for International SettlementsBGK Bank Gospodarstwa Krajowego S.A.EBI Europejski Bank InwestycyjnyFESE Federation of European Securities Exchanges, Europejska Federacja Giełd Papierów WartościowychGPW Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie S. A.IPO Initial Public Offering, pierwsza oferta publicznaJST Jednostka samorządu terytorialnego, emitent obligacji komunalnychKDPW Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych S.A.NewConnect Zorganizowany rynek akcji Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A, pro- wadzony poza rynkiem regulowanym w formule alternatywnego systemu obrotu.przedsiębiorstwo Na potrzeby Raportu „przedsiębiorstwem” określono wszystkich emitentów obligacji korporacyjnych, nie będących bankami.Główny Rynek GPW Rynek regulowany podlegający nadzorowi Komisji Nadzoru Finansowego i wskazany Komisji Europejskiej jako rynek regulowany. Przedmiotem handlu na Głównym Ryn- ku GPW są: akcje, prawa poboru, prawa do akcji (PDA), certyfikaty inwestycyjne, instrumenty strukturyzowane oraz instrumenty pochodne: kontrakty terminowe, opcje i jednostki indeksowe.UKNF Urząd Komisji Nadzoru FinansowegoUstawa o obligacjach Ustawa z dnia 29 czerwca 1995 r. o obligacjach (Dz.U. 1995 Nr 83 poz. 420).Ustawa o obrocie Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz.U. 2005 Nr 183 poz. 1538).Ustawa o ofercie Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instru- mentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicz- nych (Dz.U. 2005 Nr 184 poz. 1539). 41 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Grant Thornton na świecie Jesteśmy jedną z najbardziej renomowanych organizacji audytorsko-doradczych. Wiedza, doświadczenie i zaan- gażowanie ponad 2 600 partnerów oraz 31 000 pracowników Grant Thorn- ton dostępne są dla klientów w ponad 110 krajach na świecie.Grant Thornton w Polsce W Polsce ponad 300 - osobowy ze- spół oraz obecność w kluczowych aglomeracjach zapewniają nam bli- ski kontakt z Klientami oraz umożli- wiają realizację wymagających projek- tów bez względu na wielkość, rodzaj biznesu i lokalizację Klienta.Zakres kompetencji Grant ThorntonBadanie sprawozdań Bieżące doradztwo podatkowefinansowych Doradztwo Doradztwo transakcyjneProspekty emisyjne Audyt podatkowe Due diligenceMSSF Ceny transferoweInne usługi atestacyjne Audyty podatkowe KLIENTRynek kapitałowy Doradztwo OutsourcingFuzje i przejęcia gospodarcze rachunkowości Outsourcing księgowościManagement consulting Outsourcing płac i kadrAudyt wewnętrzny 42 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • Kontakt Maciej Richter Partner Zarządzający T +48 607 679 096 E maciej.richter@pl.gt.com Damian Atroszczak Menedżer T +48 661 530 314 E damian.atroszczak@pl.gt.com Agnieszka Tucholska Certyfikowany Doradca w ASO nr 63/2011 Senior Konsultant T +48 697 890 942 E agnieszka.tucholska@pl.gt.comWarszawa Agata Brzyskaal. Jana Pawła II 15 Certyfikowany Doradca w ASO nr 72/201100-828 Warszawa Konsultant T +48 61 62 51 465T +48 22 20 54 800 E agata.brzyska@pl.gt.comF +48 22 20 54 801Poznańul. Abpa Antoniego Baraniaka 88 E Paweł Duszek61-131 Poznań Makler Papierów Wartościowych nr 2525T +48 61 62 51 100 Certyfikowany Doradca w ASO nr 160/2012F +48 61 62 51 101 AsystentWrocławul. Włodkowica 21 lok 1250-072 Wrocław Jakub SzymczakT +48 71 73 37 560 Certyfikowany Doradca w ASO nr 166/2012F +48 71 73 37 561 AsystentKatowiceul. Francuska 3440-028 KatowiceT +48 32 72 13 700F +48 32 72 13 701 Aleksander Waligóra Makler Papierów Wartościowych nr 2671Kraków Certyfikowany Doradca w ASO nr 205/2011ul. Kamieńskiego 51 Asystent30-653 KrakówT +48 12 37 64 100F +48 12 37 64 101 Mateusz Rumocki Asystent 43 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • ZastrzeżeniaInformacje zawarte w niniejszym dokumencie mają jedynie charakter ogólny i poglądowy. Nie stwarzają one stosun-ku handlowego ani stosunku świadczenia usług doradztwa finansowego, inwestycyjnego, podatkowego, prawnego,rachunkowego lub innego profesjonalnego doradztwa. Przed podjęciem jakichkolwiek działań należy skontaktowaćsię z profesjonalnym doradcą w celu uzyskania porady dostosowanej do indywidualnych potrzeb.Grant Thornton Frąckowiak Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp. k. dołożyła wszelkich starań, aby infor-macje znajdujące się w niniejszym dokumencie były kompletne, prawdziwe i bazowały na wiarygodnych źródłach.Grant Thornton nie ponosi jednak odpowiedzialności za ewentualne błędy lub braki zawarte w dokumencie orazbłędy wynikające z nieaktualności przedstawionych w nim danych. Grant Thornton nie ponosi odpowiedzialnościza skutki będące rezultatem użycia tych informacji.Informacje zawarte w niniejszym dokumencie przeznaczone są do wiadomości odbiorcy i nie mogą być wykorzysty-wane do innych celów, w szczególności komercyjnych. Jakiekolwiek komercyjne wykorzystanie części lub całościniniejszego dokumentu wymaga pisemnej zgody Grant Thornton. 44 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju
  • www.grantthornton.plGrant Thornton Frąckowiak Sp. z o.o. Sp. k.ul. Abpa Antoniego Baraniaka 88 E , 61-131 PoznańNIP: 778-14-76-013, REGON: 301591100Sąd Rejonowy Poznań – Nowe Miasto i Wilda w PoznaniuVIII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, KRS 369868 45 Raport: 3 lata Catalyst—podsumowanie rozwoju