WHSZ 2009/2010 konspekt wykładów „Informatyka w
Zarządzaniua\" doc. dr inŜ. K. Białek
Klasyfikacja systemów informatycznych
oferta handlowa
• ERP - Enterprise Resource Planning
Informatyka w • KM - Knowledge Management
zarządzaniu • BI - Business Intelligence
cz. 3
dr inŜ. Krzysztof Białek
-2-
ERP - Enterprise Resource Planning KM - Knowledge Management
• To próba zintegrowania wszystkich działów i
funkcji całej spółki na jednym systemie • Systemy zarządzania wiedzą i obiegiem
komputerowym, który moŜe słuŜyć wszystkim informacji. NaleŜą do nich m.in. systemy CRM –
osobom mającym konkretne potrzeby w róŜnych Customer Relationship Management, czyli
departamentach. systemy zarządzania kontaktami z klientami,
• Na system planowania zasobów mogą się składać systemy wspierające obieg informacji, workflow.
workflow.
takie moduły jak: produkcja, sprzedaŜ, projekty,
płace i kadry, finanse i inne.
-3- -4-
Do uŜytku wewnętrznego tylko dla studentów WHSZ Słupsk 1

WHSZ 2009/2010 konspekt wykładów „Informatyka w
Zarządzaniua\" doc. dr inŜ. K. Białek
Klasyfikacja systemów informatycznych w
BI - Business Intelligence
przedsiębiorstwach produkcyjnych
• Oprogramowanie wspomagające procesy
podejmowania decyzji poprzez analizę danych
zgromadzonych w systemach informatycznych.
informatycznych. • Systemy MRP II
(Manufacturing Resource Planning - Planowanie
Plannin
• BI stanowi narzędzie menedŜerów i specjalistów Zasobów Produkcyjnych)
zajmujących się analizami i strategią.
strategią.
• Systemy CIM
• Proces przekształcania danych w informacje, a (Computer Integrated Manufacturing -
informacji w wiedzę, która moŜe być Komputerowo Zintegrowane Wytwarzanie)
Wytwarzanie)
wykorzystana do zwiększenia konkurencyjności
przedsiębiorstwa
-5- -6-
Systemy MRP II Systemy CIM
(Manufacturing Resource Planning)
Planning) (Computer Integrated Manufacturing)
• Funkcje:
– przyjmowanie zamówień
– bilansowanie produkcji i sprzedaŜy
• Zintegrowane zarządzanie i sterowanie całym
– harmonogramowanie produkcji
procesem produkcyjnym
– zarządzanie produkcją
– zarządzanie zapasami i obsługa gospodarki
• Zawiera:
magazynowej – projektowanie i przygotowanie produkcji (CAD/CAE)
– obsługa sprzedaŜy – zarządzanie zasobami (MRP II)
– obsługa finansowo-księgowa
finansowo- – sterowanie elastycznymi liniami produkcyjnymi (CAM)
– zarządzanie kadrami
-7- -8-
Do uŜytku wewnętrznego tylko dla studentów WHSZ Słupsk 2

WHSZ 2009/2010 konspekt wykładów „Informatyka w
Zarządzaniua\" doc. dr inŜ. K. Białek
Systemy CIM
Klasyfikacja systemów informatycznych
(Computer Integrated Manufacturing) c.d.
według liczby uŜytkowników
• Komputerowo zintegrowane wytwarzanie (CIM)
charakteryzuje się m.in.:
– procesowym zintegrowaniem narzędzi CAXx opartych na
modelach i bazie przedsiębiorstwa;
• Systemy personalne
– moŜliwością elastycznego reagowania na potrzeby • Systemy dla grup roboczych
rynku, wprowadzaniem zmian oraz programem • Systemy departamentalne
modernizacji produktów procesów wytwórczych;
– koniecznością wykorzystania kosztownej infrastruktury
• Systemy dla wielkich organizacji
technicznej przedsiębiorstwa
-9- - 10 -
Klasyfikacja systemów informatycznych Klasyfikacja systemów informatycznych
według dostępu według architektury
• Systemy jednostanowiskowe
• Systemy wielodostępne terminalowe
• Systemy sieciowe peer-to-peer
peer-to-
• Systemy personalne
• Systemy klient-
klient-serwer
• Systemy lokalne (LAN)
– architektura dwuwarstwowa
• Systemy wewnątrzorganizacyjne (Intranet) – architektura trójwarstwowa (interfejs, przetwarzanie,
• Systemy dostępne publicznie (Internet) składowanie)
• Systemy rozproszone:
– przetwarzanie rozproszone
– Intranet
– Internet
- 11 - - 12 -
Do uŜytku wewnętrznego tylko dla studentów WHSZ Słupsk 3

WHSZ 2009/2010 konspekt wykładów „Informatyka w
Zarządzaniua\" doc. dr inŜ. K. Białek
Systemy informacyjne z bazami danych Systemy informacyjne z bazami danych c.d.
• Bezpieczeństwo
– zabezpieczenia dostępu • Wydajność
– niezawodność – wydajne przetwarzanie transakcji
– ograniczenia integralności – szybkie wyszukiwanie
– moŜliwość scentralizowanego administrowania danymi • Wielodostęp
– przetwarzanie transakcyjne
- 13 - - 14 -
Systemy informacyjne z bazami danych c.d. Bazy danych
• Otwartość
– elastyczność dostępu do danych
– współdziałanie z róŜnymi źródłami danych • Bazy danych operują głównie na danych
• MoŜliwości rozwoju tekstowych i liczbowych, lecz większość
– skalowalność współczesnych baz umoŜliwia przechowywanie
– przenośność danych binarnych typu: grafika, muzyka itp.
– moŜliwości pracy rozproszonej
- 15 - - 16 -
Do uŜytku wewnętrznego tylko dla studentów WHSZ Słupsk 4

WHSZ 2009/2010 konspekt wykładów „Informatyka w
Zarządzaniua\" doc. dr inŜ. K. Białek
Bazy danych Bazy danych
• Komputerowa baza danych jest zintegrowanym
• Baza danych jest informatycznym zbiorem logicznie ze sobą powiązanych rekordów
odwzorowaniem danego fragmentu i plików.
rzeczywistości ,odzwierciedlającym stan tego
fragmentu w postaci uporządkowanego zbioru • Zadaniem bazy danych jest konsolidacja raportów
danych komputerowych. pierwotnie przechowywanych w niezaleŜnych
plikach.
• Baza danych składa się z danych oraz programu
komputerowego (aplikacji) wyspecjalizowanego • Jednocześnie baza danych ma funkcję wspólnego
do gromadzenia i przetwarzania tych danych. źródła danych dla wielu róŜnych programów
aplikacyjnych.
- 17 - - 18 -
System zarządzania bazą danych Podstawowe operacje na bazach danych
• projektowanie rekordów
• System zarządzania bazą danych jest – nazwa pola
zorganizowanym zbiorem udogodnień – długość pola
pozwalających na dostęp do jednej lub kilku baz – rodzaj pola (tekstowe,liczbowe,logiczne)
(tekstowe,liczbowe,logiczne)
danych. • edycja (dopisywanie, usuwanie rekordów,
• Ma za zadanie zajmować się pielęgnacją baz poprawianie rekordów)
danych poprzez systematyczne rejestrowanie • sortowanie
zmian zachodzących w nich oraz analizę tych • wyszukiwanie i selekcja danych
zmian.
• tworzenie zapytań
• System ten pełni rolę powłoki otaczającej bazę
danych. Przez powłokę systemu odbywają się • tworzenie raportów
wszystkie działania. • drukowanie
- 19 - - 20 -
Do uŜytku wewnętrznego tylko dla studentów WHSZ Słupsk 5

WHSZ 2009/2010 konspekt wykładów „Informatyka w
Zarządzaniua\" doc. dr inŜ. K. Białek
Cechy komputerowych baz danych: Modele danych
• szybkość wyszukiwania i modyfikacji danych,
• zajmowanie niewielkiej ilości miejsca, łatwości
przesyłania, powielania i uaktualniania,
• wprowadzanie informacji jeden raz, brak potrzeby
powtarzania (redundancji) danych,
• Hierarchiczny model danych (HMBD) - dane o
• zapobieganie niespójności danych, strukturze odwróconego drzewa, w którym
• moŜliwość wyboru standardu, rekordy (tabele) gałęzie biorą swój początek w
• wbudowane mechanizmom zabezpieczania korzeniu
danych,
• wielodostępność, czyli moŜliwość pracy wielu
uŜytkowników na jednym zbiorze danych,
• łatwe tworzenie raportów, zestawień, analiz.
- 21 - - 22 -
Modele danych c.d. Modele danych c.d.
• Sieciowy model danych (SMBD) – struktura
podobna do HBMD, ale moŜliwe jest
współdzielenie gałęzi pomiędzy kilkoma • Relacyjny model danych (RMBD) – dane w postaci
drzewami, a kaŜde drzewo stanowi część ogólnej tabel połączonych relacjami
struktury bazy danych.
- 23 - - 24 -
Do uŜytku wewnętrznego tylko dla studentów WHSZ Słupsk 6

WHSZ 2009/2010 konspekt wykładów „Informatyka w
Zarządzaniua\" doc. dr inŜ. K. Białek
Cykl Ŝycia systemu informatycznego
Cykl Ŝycia systemu informatycznego
Pozyskiwanie systemu
Budowa
systemu
WdraŜanie systemu
Eksploatacja Eksploatacja systemu
systemu
nie Czy doskonalić tak
Likwidacja system?
systemu
Modernizacja,
rozbudowa, Modernizacja,
reorganizacja rozbudowa,
Likwidacja reorganizacja
systemu
25 26
Proces kaskadowy Proces przyrostowy
Koncepcja
Analiza problemu i Proces
Analiza poszukiwanie rozwiązań kaskadowy
Projektowanie
Eksploatacja
Implementacja systemu
Testowanie
Realizacja rozwiązań
WdroŜenie
27 28
Do uŜytku wewnętrznego tylko dla studentów WHSZ Słupsk 7

WHSZ 2009/2010 konspekt wykładów „Informatyka w
Zarządzaniua\" doc. dr inŜ. K. Białek
Typowy proces projektowy dla Proces projektowy dla złoŜonych
prostych systemów systemów z gotowych komponentów
Koncepcja
Koncepcja
Wybór oprogramowania Analiza wstępna
systemowego i Analiza problemu i Analiza problemu i
poszukiwanie rozwiązań Wybór oprogramowania poszukiwanie rozwiązań
uŜytkowego aplikacyjnego,
Dobór urządzeń, ustalenie ich wspomagającego,
struktury, plan konfiguracji systemowego i sprzętu
urządzeń i oprogramowania
Analiza wymagań i konfiguracja
oprogramowania aplikacyjnego
Instalacja i konfiguracja
Testowanie Testowanie
Realizacja rozwiązań Pozostałe czynności
WdroŜenie techniczne
Realizacja rozwiązań
WdroŜenie
29 30
Efektywność zastosowania informatyki.
Efektywność zastosowania informatyki
Nakłady
• Nakłady jednorazowe:
• Jest to zestawienie efektów z kosztami. – zakup środków technicznych informatyki
• Ogólnie koszty i efekty zaleŜą od: – projektowanie i oprogramowanie systemów uŜytkowych
– poziomu organizacji i zarządzania firmą – zakup licencji na oprogramowanie
– określonego w firmie obszaru zastosowań informatyki – adaptacja budynków i pomieszczeń na potrzeby
– klasy i parametrów uŜytkowych środków informatyki informatyki
– wymagań i warunków eksploatacji systemów. – instalacja i wdroŜenie systemów uŜytkowych
– szkolenie pracowników.
- 31 - - 32 -
Do uŜytku wewnętrznego tylko dla studentów WHSZ Słupsk 8

WHSZ 2009/2010 konspekt wykładów „Informatyka w
Zarządzaniua\" doc. dr inŜ. K. Białek
Efektywność zastosowania informatyki. Efektywność zastosowania informatyki.
Nakłady c.d. Nakłady c.d.
• Nakłady bieŜące
– zatrudnienie dodatkowego personelu obsługującego
eksploatowane systemy (projektanci, programiści, • Koszty niewymierne:
administratorzy systemów, personel kierowniczy) – chaos organizacyjny i informacyjny w pierwszym okresie
– sprawowanie nadzoru autorskiego i pielęgnacja eksploatacji systemu
oprogramowania – dehumanizacja więzi komunikacyjnych w firmie
– amortyzacja środków trwałych – zagroŜenie autonomii i integralności informacyjnej firmy
– dzierŜawa łącz telekomunikacyjnych (w przypadku pracy w sieciach publicznych).
– transmisja danych (jeśli są opłaty)
– zuŜycie materiałów eksploatacyjnych.
- 33 - - 34 -
Efektywność zastosowania informatyki. Efektywność zastosowania informatyki.
Efekty Efekty c.d.
• Efekty bieŜące:
– w sferze zaopatrzenia:
• obniŜka zapasów, zwiększenie rotacji,
zmniejszenie kosztów magazynowania,
obniŜka kosztów zaopatrzenia
• Efekty jednorazowe:
– w sferze produkcji:
– likwidacja lub kompresja niektórych stanowisk pracy.
• zwiększenie wydajności pracy, lepsze
wykorzystanie maszyn i urządzeń, poprawa
jakości produkcji, obniŜka kosztów
produkcji
- 35 - - 36 -
Do uŜytku wewnętrznego tylko dla studentów WHSZ Słupsk 9

WHSZ 2009/2010 konspekt wykładów „Informatyka w
Zarządzaniua\" doc. dr inŜ. K. Białek
Efektywność zastosowania informatyki. Efektywność zastosowania informatyki.
Efekty c.d. Efekty c.d.
• Efekty bieŜące:
– w sferze dystrybucji:
• skrócenie cyklu dostaw, zwiększenie • Niewymierne korzyści:
– doskonalenie struktury organizacyjnej i informacyjnej
sprzedaŜy, obniŜka kosztów dystrybucji
firmy
– w sferze serwisu i obsługi posprzedaŜnej:
– poprawa komunikacji z otoczeniem
• optymalizacja produkcji części zamiennych, – poprawa komunikacji wewnętrznej
obniŜka kosztów serwisu, skrócenie cyklu – ogólna poprawa wizerunku firmy.
serwisu.
- 37 - - 38 -
Efektywność zastosowania informatyki. Efektywność zastosowania informatyki.
Efekty c.d. Efekty c.d.
Okres zwrotu nakładów: Stopa zwrotu:
NINV EAT
PB = R’ = *100%
EAT+D+I NINV
EAT+D+I
R’’ = *100%
– PB - okres zwrotu nakładów NINV
– NINV – nakłady inwestycyjne
– EAT – przeciętny (roczny) dochód po opodatkowaniu
– D – amortyzacja (roczna)
– I – przeciętne (roczne) odsetki od kredytów • Bardziej precyzyjne są metody dyskontowe, uwzględniają
rozkład w czasie i inflację.
- 39 - - 40 -
Do uŜytku wewnętrznego tylko dla studentów WHSZ Słupsk 10

WHSZ 2009/2010 konspekt wykładów „Informatyka w
Zarządzaniua\" doc. dr inŜ. K. Białek
Efektywność technologiczna
zastosowania informatyki
• Mierzalne
– wydajność: szybkość pracy zegara, liczba operacji/sek,
pojemność pamięci RAM, pojemność pamięci
zewnętrznej, liczba standardowych operacji WE/WY na
jednostkę czasu
– niezawodność: średni czas pracy bezawaryjnej, średnia
stopa błędów
– elastyczność: moŜliwość rozbudowy technicznej,
funkcjonalnej (oprogramowania), przejście na nowe
warunki (sieciowość, wielodostęp itp.).
• Niemierzalne
– ergonomia eksploatacyjna
– bezpieczeństwo
– serwis
– dostawca, marka, estetyka.
- 41 -
Do uŜytku wewnętrznego tylko dla studentów WHSZ Słupsk 11