Aghb ev tapon

Աղբ և Թափոններ

Աշխարհում ըստ միջին հաշվարկի, ամեն տարի արտադրվում է 4-5 տրիլիոն պլաստիկե տոպրակ: Պլաստիկե տոպրակի կյանքի միջին տևողությունը 20 րոպե է, մինչդեռ դրա քայքայման համար պահանջվում է 100-200 տարի: Առաջին անգամ 20-րդ դարի 50-60-ականներին ԱՄՆ-ում օգտագործված պլաստիկե տոպրակներն այսօր սպառնում են ա շխ արհի մասշտաբով բնապահպանական աղետի պատճառ դառնալ:

Տարեկան համաշխարհային օվկիանոս է լցվում 6 մլն 300 հազար տոննա աղբ, որի զգալի մասը պլաստիկե տոպրակներն ու շշերն են: Կենդանիները, սխալմամբ այն սնունդ համարելով, ուտում են: Դրա հետևանքով ամեն տարի սատկում է 1 մլն թռչուն , 100 հազար ծովային կաթնասուն և հազարավոր ձկնատեսակներ: Չնայած Հայաստանը հեռու է համաշխարհային օվկիանոսից, սակայն այս խնդրից զերծ չէ:

Հայաստանում աղտոտված են գետերը, Սևանա լիճը :
Աղետալի վիճակում է նաև Աղստևը:
Աղստեւը Հայաստանի խոշոր գետերից մեկն է : Այն տնտեսական, զբոսաշրջային եւ մի շարք այլ նշանակություն ունի: Ցավոք, գետի կարեւորագույն «առաքելությունն» ասես իր հոսանքներում աղբը պահելը լինի:

Իջեւան քաղաքի բնակելի շենքերում հավաքվող կենցաղային աղբի զգալի մասն ամեն օր Աղստեւ է թափվում` լցվում են օրգանական բնույթի թափոններ, սննդի մնացորդներ, մորթած անասունների ներքին օրգաններ, արտաթորանք, շինարարական աղբ եւ այլն:
Միայն գարնան եւ աշնան վարարումներից հետո այն փոքր-ինչ թեթեւանում է աղբից:

Աղստեւի աղտոտման գործում պակաս մեղավոր չեն գետափնյա օբյեկտների` սննդի սպասարկման կետերի եւ խանութների տերերը: Նշված օբյեկտների ուղղությամբ ներքեւում` գետի մեջ, անպակաս են արկղերը, պլաստմասսե իրերը, տարբեր թափոնները: Աղստեւի ավազանի բնակավայրերից միայն Իջեւան քաղաքն ունի մոտ 54 կիլոմետր երկարությամբ կոյուղագիծ, բայց մաքրման կայան չկա: Արդյունքում ամբողջ կոյուղու կեղտաջրերը գետն են թափվում: Աղստեւի աղտոտվածությունը խոչընդոտում է նաեւ տարածքում տուրիզմի զարգացմանը:

Հայաստանում չեն պահպանվում նաև աղբանոցների համար կիրառվող միջազգային ստանդարտները: Եթե ընդունված է, որ աղբանոցը պետք է լինի ոչ ջրաթափանց վայրում, դրա վրա պետք է լցնել նաև շինարարական աղբի շերտ, ավազով ծածկել, հետո կանաչապատել և այդպես շարունակ, ապա Հայաստանում աղբանո ց ները բաց են: Տեղացած անձրևը, որ իր մեջ լուծում է քիմիական նյութերը, հոսում, ոռոգման ջուր է դառնում կամ էլ ներծծվում ու միանում խմելու ջրի պաշարներին:

Բնապահպանները նշում են, որ աշխարհի բազմաթիվ երկրներ, գիտակցելով վտանգը, փորձում են այլընտրանքային միջոցներ կիրառել պլաստիկե տոպրակների փոխարեն: Շատ երկրներ, այդ թվում և Ֆրանսիան, Բանգլադեշը, Տանզանիան ու Մոզամբիկը արգելել են դրանց արտադրությունը և ներմուծումը: Որպես այլընտրանքային տարբերակ` բնապահպաններն առաջարկում են օգտագործել կտորից և թղթից տոպրակներ, որոնք պիտանի են բազմակի օգտագործման համար:

Բնապահպան Թամարա Գալստյանը, սակայն, նշում է, որ թղթի վերամշակման ինստիտուտ չունեցող Հայաստանում թղթե տոպրակների կիրառումը կարող է մեկ այլ բնապահպանական աղետի հանգեցնել. առանց այդ էլ սակավաթիվ անտառները կարող են իսպառ վերանալ թղթե տոպրակների արտադրության համար: Ամբողջ աշխարհում այժմ իրականացվում են տարբեր ծրագրեր պոլիէթիլենային տոպրակների կիրառությունը նվազեցնելու համար:

Նյութը պատրաստեցին`
Արաքսյա Զուլալյանը
Լիլիթ Գրիգորյանը
Նելլի Ալավերդյանը
Մարիամ Ենգիբարյանը
10-4 դասարան

Aghb ev tapon

by Arthur Mkrtchyan

Accessibility

Upload Details

Usage Rights

1 Embed 238

Statistics

Aghb ev tapon Presentation Transcript

Aghb ev tapon

by Arthur Mkrtchyan

Accessibility

Upload Details

Usage Rights

1 Embed 238

Statistics

Aghb ev tapon Presentation Transcript

Let LinkedIn power your SlideShare experience

Let LinkedIn power your SlideShare experience

Customize SlideShare content based on your interests

Keep up to date when your LinkedIn contacts post on SlideShare