3-Р УЛИРАЛДÁÈÇÍÅÑÈÉÍ АНГЛИ ХЭЛ - I ХИЧЭЭЛИЙН ХӨТӨЛБӨР1. Индекс:                       ÁÀÕ - 2012. Мэргэжил:               ...
Áèçíåñèéí àнгли хэл -I хичээлийн сэдэвчилсэн төлөвлөгөөNo      Week                            Subject                    ...
12      Nov      Thinking ahead, I think that or I don’t think that      2       Reading and listening        17-24    Apo...
   Êîìïàíèà òàíèëöóóëàõ, зî÷äûã óãòàæ àâàõ,             ¿äýõýä ä¿ð÷ëýí òîãëîõ çýðýã       ÷àäâàðóóäûã ýçýìø¿¿ëíý.Дадал   ...
Presenting a       V-VI       1 êîìïàíèé             Îþóòíóóä 1 êîìïàíè ñîíãîí àâ÷           30   company            week ...
  Îþóòàí óëèðëûí ýöýñò улирлын øàëãàëò ºãºõ áºãººä ýíý øàëãàëòûí ¿íýëãýý      30 îíîî áàéíà.      Багш оюутны улирлын ний...
Ìåíåæìåíòèéí ¿íäýñ õè÷ýýëèéí хөтөлбөр   1. Èíäåêñ: МСУ-206   2. Õè÷ýýëèéí íýð: Ìåíåæìåíòèéí ¿íäýñ   3. Êðåäèò: 3   4. Нийт...
2. Óëèðàëûí ÿâöàä ýçýìøñýí ìýäëýã, ÷àäâàðûã ¿íýëýõ       Òóõàéí õè÷ýýëèéí ñòàíäàðò, õºòºëáºðèéí äàãóó çàéëøã¿é ýçýìøâýë çî...
   Үзэл баримтлал        Менежер гэж хэн бэ?        Менежерийн түвшин        Ур чадвар        Түүхэн хөгжил2     Мене...
   Агуулгын онол           Процессийн онол10                              Манлайлал                                     ...
3          Байгууллагын тухай үндсэн ойлголт                Ярилцлага        2           Байгууллагын тухай, түүний үндс...
12           Бүлэг, бүлгийн удирдлага                     Ярилцлага          2        Бүлэг түүний шинж                 ...
“Óëñ òºð ñóäëàë” õè÷ýýëèéí хөтөлбөрХичээлийн нэр: Улс төр судлалИндекс: УТ-201Кредит цаг: 2Нийт цаг: лекц 24 семинар 16   ...
Óëñ òºð ñóäëàëûí õè÷ýýëèéã ñîöèîëîãè, ò¿¿õ, ôèëîñîôè, ñýòãýë ñóäëàë, ýäèéí çàñãèéíñóóðü óõààí, ýðõ ç¿éí åðºíõèé îíîë, óãñà...
8     Ñîíãóóëü, ñîíãóóëèéí        -   Ñîíãóóëü ãýæ þó âý?      ñèñòåì                      -   ßàãààä õýíä õýðýãòýé âý?   ...
Ýðòíèé õÿòàäûí óëñ             áè÷èõ     òºðèéí       ñýòãýëãýý,   2.   Õîæóó ¿åèéí óëñ òºðèéí ñýòãýëãýýíèé     õîæóó    ¿...
-   Ñóäàëãààíû ìàòåðèàë ñóðàõ áè÷èã, õîëáîãäîõ íîì çîõèîë, ëåêöèéí òýìäýãëýë,    á¿ä¿¿â÷èëñýí òîâ÷, ñåìèíàðûí ñýäâèéã øèíý...
Экологи, байгаль хамгаалал хичээлийн хөтөлбөрХичээлийн нэр : Экологи, байгаль хамгаалалИндекс : ЭК-252Нийт цаг : 40Кредит ...
3              Экологийн шинжлэх ухааны чиг хандлага, хууль дүрэм       2        4        3                        Экологи...
Оюутны мэдлэг, чадварыг богино хугацаанд, бодитой үнэлэх шалгуурыг сэдэв болгонд тогтоох. Сургалтын боломжит аргууд       ...
Бусад сургалтын материалын хувьд:Сургалтын материалыг шинэчлэн боловсруулж, ойгомжтой бэлтгэх, тэдгээрийг ашиглахаргуудыг ...
Социологи хичээлийн хөтөлбөр1. ÕÈ×ÝÝËÈÉÍ ÍÝÐ:               Ñîöèîëîãè2. ØÀÀÐÄËÀÃÀ:                   Философи, логик, сэтг...
13. Î.Ñàìûãèí, Ïåðîâ. Íèéãýì ñóäëàë. ÓÁ., 2005    14. À.À. Ðàäóãèí, Ê.À. Ðàäóãèí. Ñîöèîëîãè. ÓÁ., 2003    15. Ñîöèîëîãè ñý...
8.    Õàìòûí çàí ¿éë                              6      2                      4      Ñîöèîëîãèéí ñóäàëãàà, ïðîãðàìì,    ...
øèíæ        - Ñî¸ëûã ýçýìøèõ ¿éë ÿâö áîëîõ           íèéãýìøèë        - Íèéãýìøëèéí ¿íäñýí ¿å øàòóóä     Áèå õ¿íèé òóõàé ñ...
Õàìòûí çàí ¿éë8.                                                          2            11, 12, 22         - Õàìòûí çàí ¿éë...
-   Ñîöèîëîãèéí øèíæèëãýý, ò¿¿íèé            îíöëîã, ïðàêòèê à÷ õîëáîãäîë        -   Социологийн зарим төлөөлөгчдийн үзэл ...
øèéòãýëýýð õÿçãààðëàãääàã ýñýõ        - Ãýìò õýðýã íèéãìèéí ãàæ ¿çýãäëèéí           áóñàä õýëáýð¿¿äýýñ ÿëãàãäàõ îíöëîã    ...
Íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéí ¿íäýñ õè÷ýýëèéí хөтөлбөрÕè÷ýýëèéí íýð :Íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéí ¿íäýñÈíäåêñ           : НББ-168Íè...
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd

2,399 views
2,302 views

Published on

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
2,399
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
288
Actions
Shares
0
Downloads
9
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Ouhm 5-6-r ulirald ordog hicheelvvd

  1. 1. 3-Р УЛИРАЛДÁÈÇÍÅÑÈÉÍ АНГЛИ ХЭЛ - I ХИЧЭЭЛИЙН ХӨТӨЛБӨР1. Индекс: ÁÀÕ - 2012. Мэргэжил: ÍÁÁ, Санхүүгийн удирдлага, ОУХМ3. Судлах кр: 3кр4. Судлах улирал: III улирал5. Зорилго: Бизнесийн англи хэл-1 хичээлийг Ерөнхий англи хэл-2 хичээлийн мэдлэгттулгуурлан заах бөгөөд хичээлийн зорилго нь өмнө эзэмшсэн үгсийн санг нэмэгдүүлэх,хэл зүйн мэдлэгèéã ã¿íçãèéð¿¿ëýí ñóäëàõ, áèçíåñèéí àíãëè õýëний ¿ãийн сангýçýìøүүлэõ, дэлгэрэнгүй õàðèëöàí ÿðèàã ñîíñîæ îéëãîõ, ÿðèõ, óíøèõ, çîõèîí áè÷ëýãáè÷èõ ÷àäâàðûã сàéæðóóëàõ çýðãýýð äàðààãèéí ò¿âøíèé áèçíåñèéí àíãëè õýëèéã ¿çýõсуурь ìýäëýãèéã îëãîõîä îðøèíî.6. Зорилт:  Àíãëè õýëíèé àíõàí øàòны мэдлэгт суурилан áèçíåñèéí англи хэлний ярианы болон бичгийн хэлний чадвартай болгох, хэл зүйн àíõàí шатны үндсэн дүрмèéã áèçíåñèéí àíãëè õýлэíä ã¿íçãèéð¿¿ëýí ñóäàëæ, ñýäýâòýéãýý óÿëäóóëàí хэрэглэх чадварыг эзэмшүүлэх  Áàíê, çî÷èä áóóäàë, ðåñòîðàí, îíãîöíû áóóäàë, õóðàë öóãëààí, àæëûí áàéð, ãýõ ìýò áèçíåñèéí áàéãóóëëàãóóäàä харилцаõàä õýðýãëýãäýõ 300 îð÷èì шинэ ¿ã õýëëýãòýé áîëãîõ, тухайн газруудад өрнөж болох үйл явдлыг дүрчлэн тоглох  Мэргэжлийн үг хэллэгийг ашиглан зөв оновчтой өгүүлбэр зохиох, харилцан яриаг сонсож ойлгох, бусдын яриаг сонсож асуулт тавих, чөлөөт болон мэргэжлийн сэдвээр 60-80 ¿ãòýé монолог, 80-100 үгтэй диалог зохиож ярих, 80-100 үгтэй зохион бичлэг бичих  Àëáàí áà àëáàí áóñ çàõèäàë бичих  Áàãààð àæèëëàх, øèéäâýð ãàðãàх7. Хичээлийн хэлбэр: дадлага8. Ноогдох цаг: 96 цаг9. Сэдвийн дэлгэрэнгүй агуулга: Бизнесийн áàéãóóëëàãа, êîìïàíий ¿éë àæèëëàãàà,á¿òýýãäýõ¿¿í çýðãèéí òàëààð àñóóõ, õàðèóëàõ, бизнес àÿëàëä áýëòãýõ, аялах, çî÷èäáóóäàë ñîíãîõ, çàõèàëàõ, îíãîöíû áîëîí ãàëò òýðýãíèé öàãèéí õóâààðü àñóóõ,õàðèóëàõ, óóëçàëò òîâëîõ, хүñýëò òàâèõ, хаðèó ºãºõ, ÷èãëýë çààõ, àëáàí áà àëáàí áóñçàõèäàë áè÷èõ, êîìïàíè баéãóóëëàãûí äîòîîä çîõèîí áàéãóóëàëт, á¿òэц болон òºñөлòàíèëöóóëàõ, á¿òýýãäýõ¿¿н ¿éë÷èëãýýíèé ÷èã õàíäëàãûã ãðàôèê áîëîí á¿ä¿¿âчашиглан танилцуулах, êîìïàíèé ò¿¿хтэй танилцах, байгууллагын èðýэдүйг тààìàãëаõ,õýðýãëýã÷äèéí ãîìäëûã õ¿ëýýí àâàх, øèéäâýðëýõ, ìýäýýëëèéã øàëãàх, àëäààòàéìýäýýëëèéã çàñàõ, àæëûí áàéð áîëîí á¿òýýãäýõ¿¿íèé òàëààð ñóðòàë÷èëãàà õèéõ,àæèëä îðîõ õ¿ñýëò ãàðãàõ, òîâ÷ àíêåò áè÷èõ, ººðèéíõºº òàëààð äýëãýðýíã¿éòàíèëöóóëãà áè÷èõ, àæëûí áàéðàí äàõü íºõö뺺 ä¿ðñëýí ÿðèõ ãýõ ìýò. 1
  2. 2. Áèçíåñèéí àнгли хэл -I хичээлийн сэдэвчилсэн төлөвлөгөөNo Week Subject Hour Explanation1 Sep You and your company 2 Grammar and speaking 01-08 People in business The Present Simple Tense Talking about your company-Adverbs 2 Grammar and exercises Company facts and figures –the numerals 2 Practice and speaking2 Sep Work and leisure –review 2 Speaking and exercises 08-15 Preparing a trip 2 Grammar and practice, Choosing a hotel-There is/are speaking Booking a hotel- telling time 2 Practice3 Sep Flying out - vocabulary for making requests and orders 2 Listening 15-22 Away on business-Arriving 2 Speaking Have and have got, countable or uncountable nouns Going out-making a call 2 Practice and speaking4 Sep Arranging to meet-talking about giving directions, 2 Practice and speaking 22-29 much/many, some/any Practice 2 listening Eating out- would like/like 2 Grammar, practice and writing5 Sep Review 2 Exercises 29-Oct Midterm test I 2 Test 06 Visiting a company-Arriving at company- 2 Exercises, speaking, and Past Simple Tense writing6 Oct Meeting new people-introduction 2 Speaking and practice 06-13 Explaining structure –vocabulary 2 Speaking and listening New developments –current activities, Present 2 Grammar and speaking Continuous Tense7 Oct Company developments-a few/ a little, not much/ not 2 Grammar, reading and 13-20 many writing Personal developments- 2 Listening and speaking Future engagements-present continuous for future 2 Grammar, listening and writing8 Oct Fixing the date- arranging to meet 2 Listening 20-27 Getting connected - 2 Speaking Appointments 2 Speaking and listening9 Oct Describing and Comparing –comparing, comparative 2 Grammar, reading and 27- and superlative adjectives 1 speaking Nov Describing products 2 Speaking and writing 03 Midterm test II 2 Test10 Nov Evaluating products-adjectives for description 2 Listening and speaking 03-10 Success stories-a life story-past time reference 2 Reading Lending and borrowing-financial vocabulary 2 Reading11 Nov A family business –sentence linkers 2 And listening 10-17 Dealing with problems-making decisions, will or present 2 Reading and speaking continuous Complaining-will and shall 2 Grammar, listening 2
  3. 3. 12 Nov Thinking ahead, I think that or I don’t think that 2 Reading and listening 17-24 Apologizing- 2 Speaking People at work-suggesting and recommending 2 Speaking and writing Should/shouldn’t13 Nov24 Job responsibilities-modal verbs-must/have to 2 Grammar, reading and - speaking Dec 01 Correcting information 2 Speaking and practice Midterm Test III 2 Test14 Dec Getting a job-job advertisements 2 Speaking and reading 01-08 Applying for a job-The present Perfect Tense 2 Grammar, reading and speaking The interview –present perfect or past simple 2 Listening and writing15 Dec Working in the nineties -Changing careers –review for 2 Reading and practice 08-15 past, future, present perfect In the office-Comparatives/superlatives 2 Grammar, reading Company culture-Modal verbs in the past 2 Grammar, reading , speaking16 Dec Used to 2 Writing 15-22 Review Speaking and writing Final Test 2 Final test 10. Ýçýìøâýë çîõèõ ìэдлэг, чадвар, дадал Мэдлэг  Бàéãóóëëàãа, êîìïàíий ¿éë àæèëëàãàà, дотоод зохион байгуулалт, удирдлагын бүтэц, á¿òýýãäýõ¿¿í çýðãèéí òàëààð àñóóõ, õàðèóëàõ, á¿òýýãäэхүүíèé øèíæ ÷àíàð áîëîí ¿éë÷èëãýýíèé ÷èã õàíäëàãûã ãðàôèê áîëîí á¿ä¿¿â÷ àøèãëàí ä¿ðñëýõ, çî÷èä áóóäàë ñîíãîõ, çàõèàëàõ, ãàëò òýðýã, онгоцны öàãèéí õóâààðü àñóóõ, õàðèóëàõ, хурал уулзалтын öàã òîãòîîõ, àëáàí áà àëáàí áóñ çàõèäàë áè÷èõ, óòñààð ÿðèõ, çî÷äûã óãòàх, ¿äýõ, òàëàðõàëûí çàõèäàë áè÷èõ, ìýäýýëýë ñîëèëöîõ, төсөл òàíèëöóóëàõ çýðýãò õýðýãëýãäýõ øèíý ¿ã õýëëýг эзэмшүүлнэ.  Англи хэлний õýëç¿éí ìýäëýãèéã ã¿íçãèéр¿¿ëýí îëãîíî. Чадвар  Á¿òýýãäýõ¿¿í áîëîí áàéãóóëëàãûí òàëààð ä¿ðñýëñýí ýõèéã óíøèæ îéëãîõ  Êîìïàíèé ¿éë àæèëëàãààíû òàëààð õàðèëöàí ÿðèàã ñîíñîæ îéëãîí, õýðýãòýé ìýäýýëëýý îëæ àâàõ, товчлол хийх  ªãºãäñºí ìýäýýëëèéн дагуу тодорхой ñýдвээр 80-100 ¿ãèéí õ¿ðýýíä õàðèëöàí ÿðèõ, 50-80 ¿ãèéí õ¿ðýýíä ìîíîëîã зохион ярих  ×èãëýë áîëîí áàéðøèë çààõ óãòâàð ¿ãñèéã àøèãëàí, çî÷èä áóóäàë, îíãîöíû áóóäàë, ðåñòîðàí çýðýã ãàçðóóäàä î÷èõ ÷èãëýëèéã àñóóõ, õàðèóëàõ  Зî÷èä áóóäàë, îíãîöíû áóóäàë, ðåñòîðàí çýðýã ãàçðóóäàä çàõèàëãà ºãºõ ÿðèàã ñîíñîæ îéëãîõ, адил õàðèëöàí ÿðèà çîõèîí ÿðèëöàõ  Öàãèéí õóâààðèéí äàãóó óóëçàëò, õóðëûí òîâ òîãòîîх, óòñààð ÿðèõ, çàõèäàë áè÷èõ, ôàêñ ÿâóóëàõ 3
  4. 4.  Êîìïàíèà òàíèëöóóëàõ, зî÷äûã óãòàæ àâàõ, ¿äýõýä ä¿ð÷ëýí òîãëîõ çýðýã ÷àäâàðóóäûã ýçýìø¿¿ëíý.Дадал  Áèçíåñèéí õ¿ðýýíä øèíýýð õ¿íòýé òàíèëöàõ  ªºðèéí àæèëëàæ áàéãàà áàéãóóëëàãûã òàíèëöóулàõ  Áèçíåñèéí àæëààð óòñààð ÿðèõ, çàõèäàë áè÷èõ  ªºðèéí àæèëëàæ áóé байгууллага áîëîí áóñàä áàéãóóëëàãûí á¿òýö çîõèîí áàéãóóëàëòûã òàéëáàðëàí, ÿðиõ  Áèçíåñèéí óóëçàëòûí öàã òîâëîæ, òºëºâëºãºº ãàðãàõ  Áèçíåñèéí õ¿ðýýíä ñàíàë õ¿ñýëò òàâüæ, õàðèóëаõ  ªºðèéí çàí áàéäàë, àæèë ìýðãýæëèéí òóðøëàãûí òàëààðõè òîâ÷ òàíèëöóóëãà áýëòãýõ  Àæèëä îðîõ ºðãºäºë áè÷èõ  Á¿òýýãäýõ¿¿í çàõèàëàõ áîëîí ñóðòàë÷ëàõ çýðýã ÿðèõ, áè÷èõ, óíøèõ äàäàë ýçýìø¿¿ëíý.11. Агуулга хэрэгжүүлэх арга зам: Дадлагын хичээлийн хэлбэрээр хэрэгжинэ. Мөнбагшийн удирдлага доор оюутны танин мэдэх идэвхтэй үйл ажиллагаа давамгайлсанбайдлаар хичээлийг зохион байгуулна. Сургалтын идэвхтэй бусад аргуудыг хэрэглэнэ.Үүнд:  KWL ийн арга  Зураг харж санаагаа илэрхийлэх, зургийг дүрслэх  Үгийн сүлжээ  Өгүүлбэр зохиох  Эхэд анализ хийх  Багаар ажиллах  Харилцан яриа зохиох  Хэлэлцүүлгийн арга12. Áèçíåñèéí àíãëè õýë-I õè÷ýýëýýð îþóòíû áèå äààí ã¿éöýòãýõ àæëóóä Cýäýâ Äîëîî Õýëáýð Àðãà÷ëàë ¯íýëãýý- õîíîã íèé õýëáýð Describing a I-II week 1 àëäàðòàé Îþóòíóóä 1 àëäàðòàé áèçíåñìåí 30 famous áèçíåñìåíèé òàëààð ñîíãîí àâ÷ ò¿¿íèé òàëààð ìýäýýëýë businessman áè÷èæ ÿðèõ öóãëóóëàí áè÷èæ ÿðèíà Translation III-IV Äýëõèéí õàìãèéí Áàãø 2 îþóòíû äóíä íýã ýõ ºãºõ “Top 100 week àëäàðòàé 100 çî÷èä áºãººä îþóòíóóä äóíäàà îð÷óóëàõ hotels” áóóäëûí òàëààðõè áîëîâ÷ òóñ òóñäàà ÿðüæ õàìãààëíà. ýõèéã óíøèæ îð÷óóëàí ÿðèõ 30 4
  5. 5. Presenting a V-VI 1 êîìïàíèé Îþóòíóóä 1 êîìïàíè ñîíãîí àâ÷ 30 company week òàíèëöóóëãà õèéí òóõàéí êîìïàíèé ò¿¿õ, á¿òýö çîõèîí áàãøèä áîëîí áàéãóóëàëò, á¿òýýãäýõ¿¿í, ¿éë÷èëãýý àíãèéíõàíäàà ÿðèõ çýðãèéã áàãòààñàí òàíèëöóóëãà áýëòãýíý. Describing and VII-VIII Á¿òýýãäýõ¿¿íèé Áàãø îþóòíóóäûã 4,4-ðíü áàã áîëãîí 30 advertising a week øèíæ ÷àíàð õóâààæ íýã íýã á¿òýýãäýõ¿¿í ñàíàë product îíöëîãûã ä¿ðñëýí áîëãîíî. Áàãóóä áàãøèéí ñàíàë ñóðòàë÷ëàõ áîëãîñîí ýñâýë ººðñäèéí ñîíãîñîí á¿òýýãäýõ¿¿íèé øèíæ ÷àíàð îíöëîãèéã ä¿ðñëýí ìºí òóõàéí á¿òýýãäýõ¿¿íä çîðèóëñàí ñóðòàë÷èëãàà õèéíý. Writing a letter IX-X Ãîìäîë ìýä¿¿ëñýí ªºðñäèéí ñîíãîñîí áàéãóóëëàãûí 30 of complaints week áîëîí óó÷ëàë õ¿ññýí á¿òýýãäýõ¿¿í áîëîí ¿éë÷èëãýýíèé and apologizes çàõèäàë áè÷èõ òàëààðõ ãîìäîë ìýä¿¿ëñýí áîëîí ò¿¿íä óó÷ëàë õ¿ññýí çàõèäàë áè÷èæ ãîë ãîë õýëëýã¿¿äýýð àñóóãäàõ Job XI-XII Àæèëä àâàõ çàð Îþóòíóóä ñîíèíãîîñ 2,2 àæèëä àâàõ 30 advertisement week îð÷óóëàõ çàð îëæ ñîíãîí îð÷óóëíà. Writing a CV XIII-XIV ªºðèéí àæëûí Îþóòíóóä ººðñäèéí àæèëä îðîõ 30 week íàìòàð áîëîí õ¿ñýëò áóþó çàõèäàë, çàí áàéäëûí òîäîðõîéëîëòîî òîäîðõîéëîëòîî áè÷íý. áè÷èõ Ñomparing XV-XVI 2 àæëûã õàðüöóóëàõ 2 ìýðãýæèë ñîíãîí àâ÷ ñóë áîëîí äàâóó 30 two jobs week òàëóóäûã õàðüöóóëàí áè÷èæ ÿðèõ 13. Үнэлгээний хэлбэр: Áàãø óëèðëûí ÿâöàä çààæ áóé õè÷ýýëýýð îþóòíûãòàñðàëòã¿é, æèãä ¿íýëýí ä¿ãíýæ, 5аас доошгүй óäàà ÿâöûí øàëãàëò авсан байна. Òóõàéí õè÷ýýëýýð îþóòíû ìýäëýã ÷àäâàðûí óëèðëûí ¿íýëýëòèéã ãàðãàõäààîþóòíû õè÷ýýëèéí ÿâö äàõü ирц 20 îíîî, èäýâõ îðîëöîî болон явцын шалгалтын 20îíîî, áèå äààн ã¿éöýòãýñýí àæил 30 îíîî, улирлын øàëãàëò 30 îíîî гэсэн үнэлгээнийшалгуураар òóñ òóñ дүгнэõ áºãººä нийт îноо 100 байна.  Бизнеийн мэргэжлийн 2-ð àíãèéí I óëèðàëä áèçíåñèéí àíãëè õýëèéã ñóäëàõäàà îþóòàí íèéò 48ïàð áóþó 96 цаг õè÷ýýëд /äîëîî õîíîãò 3 ïàð/ õàìðàãäàõ ¸ñòîé áºãººä áàãø óëèðëûí ýöýñò îþóòíû èðöèéí îíîîã íýã á¿òýí öàãèéã 0.4 îíîîãîîð òîîöîí õóâèëàí ãàðãàíà.  Áàãø îþóòíû õè÷ýýëèéí ÿâö äàõü èäýâõè îðîëöîî, ìýäëýãèéí õ¿ðýýã õàðãàëçàí 20 õ¿ðòýëõ îíîîã өгнө.  Îþóòàí íèéò 8 óäààãèéí /õî¸ð äîëîî õîíîãò íýã óäàà/ áèå äààõ àæëûã ã¿éöýòãýí øàëãóóëàõ ¸ñòîé áºãººä áàãø íýã óäààãèéí áèå äààëòûã 30 õ¿ðòýëõ îíîîãîîð ä¿ãíýí óëèðëûí ýöýñò íèéò àâñàí îíîîã 8-ä õóâààí ¿íýëãýýã òîîöíî.  Îþóòàí óëèðëûí ÿâöàä íèéò 5 óäààãèéí ÿâöûí øàëãàëò ºãºõ ¸ñòîé áºãººä áàãø íýã óäààãèéí øàëãàëòûã 5 îíîîãîîð òîîöîí ¿íýëãýýã ãàðãàíà. 5
  6. 6.  Îþóòàí óëèðëûí ýöýñò улирлын øàëãàëò ºãºõ áºãººä ýíý øàëãàëòûí ¿íýëãýý 30 îíîî áàéíà. Багш оюутны улирлын нийт оноог шалгалтын хуудас, оюутны сурлагын дэвтэртоноо болон үсгэн тэмдэглэгээгээр бичиж, гарын үсгээр баталгаажуулна.14. Сургалтын хэрэглэгдэхүүн:Áèçíåñèéí англи хэл-1 хичээлийн сургалтын үндсэн ном сурах бичиг нь New BusinessBasics /Oxford University Press/ 1998 New Business basics íîìûí õóóðöàã байна.Нэмэлт материалууд нь  English Grammar in Use / Raymond Murphy/ 1997  Business English by Jigjidsuren Baldandorj and Munkhbaatar Jugder 1998  The Language of Business English by Nick and Simon Sweeney 1994 ãýõ çýðýã íîìóóä áàéíà.Мөн хичээлийн нэмэлт материалыг багш нар интернет болон бусад англи хэл дээрх сонинсэтгүүл ашиглан бэлтгэнэ.Ашигладаг веб сайтууд:www.bogglesworldesl.comwww.nonstopenglish.com 6
  7. 7. Ìåíåæìåíòèéí ¿íäýñ õè÷ýýëèéí хөтөлбөр 1. Èíäåêñ: МСУ-206 2. Õè÷ýýëèéí íýð: Ìåíåæìåíòèéí ¿íäýñ 3. Êðåäèò: 3 4. Нийт заах цаг: 32 цаг лекц, 32 цаг семинар, нийт 64 цаг 5. Øààðäëàãà çàëãàìæ õîëáîî: Мàðêåòèíãийн үндэс, ñàíõ¿¿ãèéí ìåíåæìåíò, êîðïîðàöèéí ñàíõ¿¿, áàíêíû ìåíåæìåíò, ¿éëäâýðëýë ¿éë àæèëëàãààíû ìåíåæìåíò зэрэг менежментийн хичээлүүдийн суурь болно. 6. Õè÷ýýëèéã ñóäëàõ àðãà÷èëñàí çààâàð: À. Õè÷ýýëèéí çîðèëãî, õýðýãöýý, à÷ õîëáîãäîë: Ýíýõ¿¿ õè÷ýýëèéã áèçíåñèéí óäèðäëàãûí àíãèóäàä ñóóðü õè÷ýýë áîëãîí ¿çíý. Ýíä óäèðäëàãûí óõààíû ìºí ÷àíàð, ¿íäñýí ôóíêöóóä, áàéãóóëëàãûã óäèðäàõ òухай ñóóðü ìýäëýãèéã îëãîõîä ýíý õè÷ýýëèéí ãîë çîðèëãî îðøèíî. Á. Ýçýìøâýë çîõèõ äàäàë, ÷àäâàð:  Òóñ õè÷ýýëèéã ñóäàëñíààð îþóòíóóä óäèðäëàãûí óõààíû òàëààðõ åðºíõèé îéëãîëòòîé áîëæ, àæëûã ñèñòåìòýé äàðààëàëòàéãààð ã¿éöýòãýõ îíîëûí ¿íäñèéã îëæ àâàõ, öààøèä ñóäëàõ õè÷ýýë¿¿äèéí ñóóðü äýâñãýðèéã á¿ðä¿¿ëýõ ¸ñòîé.  Удирдлагын ухààíû ¿íäñýí îéëãîëòóóä, óðñãàë ÷èãëýë¿¿äèéí àãóóëãûã îíîëûí ã¿íçãèé ¿íäýñòýé òàéëáàðëàæ îþóòíóóä ººðñ人 áèå äààæ хүн, байгууллага, íèéãýì, ñýòãýõ¿éí îëîí òàëò àñóóäëóóäàä ¿íýëýëò ä¿ãíýëò ºãºõ ÷àäâàð ýçýìø¿¿ëíý  Íèéãýì, àìüäðàë àõóéí àëèâàà òóëãàìäñàí àñóóäëóóäàä îëîí òàëààñ íü óõààëàã õàíäàæ, çîõèñòîé õóâèëáàð ñîíãîí àâ÷ çºâ øèéäýë îëîõ, ñýòãýëãýýíèé ñî¸ë, àðãà ç¿é ýçýìø¿¿ëñýí áàéíà. Â. Îþóòíû áèå äààñàí àæèëëàãàà: Õè÷ýýëèéí ¿ðãýëæëýõ õóãàöààíä õîëáîãäîõ íîì çîõèîëóóäòàé òàíèëöàæ, ìýäëýãýý áàòàòãàõ ¿¿äíýýñ өгөгдсөн ñýäâ¿¿äýýñ ñîíãîëò õèéæ áèå äààëòûí àæèë хийж мэдлэгээ үнэлүүлнэ . Ã. Îþóòíû ìýäëýãèéã ¿íýëýõ: ¯íýëãýý íü ÿâöûí áîëîí улирлын ýöñèéí ãýñýí õî¸ð õýëáýðòýé áàéíà. Îþóòíû ìýäëýã ÷àäâàðûã ¿íýëýõäýý À. Òåñò Á. Àñóóëò Â. ßðèëöëàãà Ã. Áè÷ãèéí ãýñýí õýëáýð¿¿äýýð 3-4 óäàà ¿íýëæ ä¿ãíýíý. ¯íýëãýý íü òóõàéн õè÷ýýëèéí ýçýìøèëò, îíîëûí ìýäëýãèéã ïðàêòèêò àøèãëàõ ÷àäâàð, äàäàë, öààøèä áóñàä õè÷ýýë¿¿äòýé óÿëäóóëàí àøèãëàõ ÷àäâàð çýðãèéã òîäîðõîéëæ àíãè äýâøèí ñóðàëöàõ àñóóäëûã øèéäâýðëýõ çîðèëãîòîé. ¯¿íèé çýðýãöýý îþóòíû õýë ÿðèà, ñýòãýõ¿éã õºãæ¿¿ëýõýä ÷èãëýãäýíý. Îþóòíûã ¿íýëýõäýý äýýä áîëîâñðîëûí êðåäèò ñèñòåìèéí ¿íýëãýýíèé çàð÷èì, øàòëàëûí çàãâàðûã ¿íäýñ áîëãîíî. ¯¿íèé äàãóó ¿íýëãýý íü 4 õýñãýýñ á¿ðäýíý. ¯¿íä: 1. Õè÷ýýëèéí èðöèéã ¿íýëýõ Ýíý íü òóõàéí îþóòàí ëåêö, ñåìèíàðûí õè÷ýýëä áèåýð ñóóñàí áà îðîëöñîí áàéäàë,èäýâõ çýðýãò ¿íäýñëýãäýíý. Íèéò 20 оноо áàéíà. 7
  8. 8. 2. Óëèðàëûí ÿâöàä ýçýìøñýí ìýäëýã, ÷àäâàðûã ¿íýëýõ Òóõàéí õè÷ýýëèéí ñòàíäàðò, õºòºëáºðèéí äàãóó çàéëøã¿é ýçýìøâýë çîõèõ ìýäëýã,÷àäâàðûã ¿íýëýõ ¿íýëãýý þì. ¯¿íä: Øàëãàëò ø¿¿ëýã, àñóóëãà, áè÷ãýýð ¿íýëãýý òîãòîîæ¿íýëíý. Íèéт 20 оноо áàéíà. 3. Улирлын явцад хийж гүйцэтгэх ажилбаруудыг үнэлэх Оюутны семинарын хичээлээрх оролцоо, өгөгдсөн ажилбаруудыг хийж гүйцэтгэж байгаа байдалд өгөх үнэлгээ. Нийт 20 оноо байна. 4. Îþóòíû ñóðàëöàõ ¿éë àæèëëàãàà, áèå äààëòûí àæëûã ¿íýëýõ Îþóòíû õóâèéí èäýâõ, ººðèéí áèå äààí õèéæ ã¿éöýòãýñýí àæëûí áèåëýëò çýðýãòòóëãóóðëàí áàãø îþóòíû õàìòðàí àæèëëàñíû ä¿íä îëãîõ ¿íýëãýý þì. Íèéт 15 оноо áàéíà. 5. Óëèðëûí ýöñèéí øàëãàëòûí ¿íýëãýýÕºòºëáºð ¸ñîîð ¿çýæ ñóäàëñàí êóðñ õè÷ýýëèéí àãóóëãûã ñòàíäàðòûí äàãóó áîëîâñðóóëæ,õàðúÿà òýíõèìèéí ç¿ãýýñ õÿíàí áàòàëãààæóóëñàí àñóóëò, òåñòèéí äàãóó àìààð áîëîí áè÷ãèéíõýëáýðýýð øàëãàæ ¿íýëíý. Нèéт 40 оноо áàéíà.Õè÷ýýëèéí æèëèéí ýöýñò õºòºëáºðèéí çîðèëãîîð òîäîðõîéëñîí ìýäëýã, ÷àäâàð, äàäëûã ÿìàðò¿âøèíä ýçýìøñýíèéã íü õàðãàëçàí äîîðõ ýöñèéí ¿íýëãýýã ºãíº.“À” õºòºëáºðèéí çîðèëãîîð òîäîðõîéëñîí ìýäëýãèéã äýýä çýðãýýð ýçýìøñýí, ýíý òàëààðòîäîðõîé êåéñ äýýð àæèëëàæ, àðãà àðãà÷ëàëûã çºâ õýðýãëýõ ÷àäâàðûã õàíãàëòòàé ò¿âøèíäýçýìøñýí, ýíý õ¿ðýýíä õîëáîãäîõ øèéäâýðèéã ãàðãàõ äàäàë ýçýìøñýí“B” õè÷ýýëèéí îéëãîëòûí òàäààð ìýäëýã òîäîðõîé ò¿âøèíä ýçýìøñýí, êåéñ äýýð àæèëëàõàðãà àðãà÷ëàëûã ýçýìøñýí, ýíý õ¿ðýýíä õîëáîãäîõ øèéäâýðèéã ãàðãàõ çîõèõ äàäàë ýçýìøñýí.“C” õè÷ýýëèéí îéëãîëòûí òàëààð äóíä çýðýã, õè÷ýýëèéí ýçýìøèëò äóíä ýçýìøñýí, òîõèîëäîëêåéñ äýýð àæèëëàõ, àðãà àðãà÷ëàëûã çºâ õýðýãëýõ, áîëîâñðóóëàëò õèéõ ýíý õ¿ðýýíä õîëáîãäîõ÷àäâàðûã äóíä çýðýã ýçýìøñýí.“D” õè÷ýýëèéí òóõàé îéëãîëò, ìýäëýãèéí èõýíõèéã ìóó ýçýìøñýí, õè÷ýýëèéí çîðèëãîîðòàâèãäñàí ÷àäâàð, äàäëûã èõýíõ òîõèîëäîëä ýçýìøýýã¿é.“F” õè÷ýýëèéí òàëààð ìýäëýã ýçýìøýýã¿é, õè÷ýýëèéí çîðèëãîîð òîäîðõîéëîãäñîí ÷àäâàð,äàäëûã ýçýìøýýã¿é.Ä. Àøèãëàõ íîì ç¿é. - Ò. Äîðæ, ¯. ×èìýä, Ìåíåæìåíò (2000) - Á. ̺íõæàðãàë, Á. Àìàðæàðãàë, Ìåíåæìåíò - Þ. Àäúÿà, Ìåíåæìåíòèéí óõààí (2002) - Ä. Äîðææàâ, Óäèðäàõóéä ñóðàëöàõ íü (2002) - Õ. Ï¿ðýâäàãâà, Ìåíåæìåíò (1997)7. Àíãè: Ñàíõ¿¿-2, Íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýë-2, Олон улсын хцдалдааны менежмент-2 Ìåíåæìåíòèéí ¿íäýñ õè÷ýýëèéí ñýäýâ÷èëñýí òºëºâëºãºº№ Хичээлийн сэдэв Цаг1 Менежментийн тухай үндсэн ойлголт, менежер түүний 2 тухай  Менежмент гэж юу вэ?  Судлах зүйл  Менежмент шинжлэх ухаан болох нь 8
  9. 9.  Үзэл баримтлал  Менежер гэж хэн бэ?  Менежерийн түвшин  Ур чадвар  Түүхэн хөгжил2 Менежментийн чиглэл хандлагууд, X, Y, Z онол 2  Чиглэлүүд: Шинжлэх ухаанч, Захиргааны сонгодог, Хүмүүнлэг харилцаа ба зан үйлийн, Тоон хамаарлын  Хандлагууд: Үйл явцын, Системийн, Нөхцөл байдлын  Х онол  Y онол  Z онол3 Байгууллагын тухай үндсэн ойлголт 2  Байгууллагын тухай, түүний үндсэн шинжүүд  Байгууллагын гадаад орчин  Байгууллагын дотоод орчин4 Нийгэмд бизнесийн байгууллагын гүйцэтгэх үүрэг, ѐс 2 зүй  Нийгэмд бизнесийн гүйцэтгэх үүрэг  Ёс зүй ба орчин үеийн удирдлага5 Удирдлагын шийдвэр, түүний тухай 2  Удирдлагын шийдвэийн тухай, шинж чанар  Удирдлагын шийдвэрт нөлөөлөгч хүчин зүйлс  Шийдвэрийн ангилал  Шийдвэрийн загвар  Шийдвэр гаргах аргууд6 Харилцаа, түүний тухай 2  Харилцаа ба удирдлагын үр ашиг  Харилцааны үйл явц  Хүмүүс хоорондын харилцаа  Харилцааны сүлжээ7 Стратеги төлөвлөлт 4  Стратеги төлөвлөлтийн мөн чанар, чиг үүрэг  Бүтэц  Ангилал  Түвшин  Аргачлалууд  Орчин үеийн хандлага8 Удирдлага зохион байгуулалт ба бүрэн эрх 2  Бүрэн эрх түүний тухай  Бүрэн эрхийн ангилал  Бүрэн эрхийн түвшин  Зохион байгуулалтын бүтцийн хэв шинжүүд9 Идэвхжүүлэлт 4  Идэвхжүүлэлтийн тухай үндсэн ойлголт  Идэвхжүүлэлтийн хувьсал өөрчлөлт 9
  10. 10.  Агуулгын онол  Процессийн онол10 Манлайлал 2  Манлайллын тухай ойлголт  Манлайлагчийн шинж  Онолууд11 Хяналт 2  Хяналт түүний төрлүүд  Хяналтын үйл явц  Хяналтын тухай байгууллага дахь үзэл бодол  Хяналтын шинж12 Бүлэг, бүлгийн удирдлага 2  Бүлэг түүний шинж  Албан ѐсны бүлэг  Албан бус бүлэг13 Хүний нөөцийн удирдлага 4  Хүний нөөцийн үзэл баримтлал түүхэн үйл явц  Хүний нөөцийг бүрдүүлэхүй Нийт 32 цагСеминарын төлөвлөгөө№ Хичээлийн сэдэв Хийгдэх ажил Цаг1 Менежментийн тухай үндсэн ойлголт,  Ярилцлага 2 менежер түүний тухай  Кейс  Менежмент гэж юу вэ?  Судлах зүйл  Менежмент шинжлэх ухаан болох нь  Үзэл баримтлал  Менежер гэж хэн бэ?  Менежерийн түвшин  Ур чадвар  Түүхэн хөгжил2 Менежментийн чиглэл хандлагууд, X, Y, Z  Ярилцлага 2 онол  Кейс  Чиглэлүүд: Шинжлэх ухаанч, Захиргааны  Бие даан унших сонгодог, Хүмүүнлэг харилцаа ба зан үйлийн, дасгал Тоон хамаарлын  Хандлагууд: Үйл явцын, Системийн, Нөхцөл байдлын  Х онол  Y онол  Z онол 10
  11. 11. 3 Байгууллагын тухай үндсэн ойлголт  Ярилцлага 2  Байгууллагын тухай, түүний үндсэн шинжүүд  Кейс  Байгууллагын гадаад орчин  Бие даан унших  Байгууллагын дотоод орчин дасгал4 Нийгэмд бизнесийн байгууллагын гүйцэтгэх  Ярилцлага 2 үүрэг, ѐс зүй  Кейс  Нийгэмд бизнесийн гүйцэтгэх үүрэг  Бие даан унших  Ёс зүй ба орчин үеийн удирдлага дасгал  Тест5 Удирдлагын шийдвэр, түүний тухай  Ярилцлага 2  Удирдлагын шийдвэийн тухай, шинж чанар  Кейс  Удирдлагын шийдвэрт нөлөөлөгч хүчин зүйлс  Бие даан унших  Шийдвэрийн ангилал дасгал  Шийдвэрийн загвар  Шийдвэр гаргах аргууд6 Харилцаа, түүний тухай  Ярилцлага 2  Харилцаа ба удирдлагын үр ашиг  Кейс  Харилцааны үйл явц  Бие даан унших  Хүмүүс хоорондын харилцаа дасгал  Харилцааны сүлжээ7 Стратеги төлөвлөлт  Ярилцлага 4  Стратеги төлөвлөлтийн мөн чанар, чиг үүрэг  Кейс  Бүтэц  Бие даан унших  Ангилал дасгал  Түвшин  Тест  Аргачлалууд  Орчин үеийн хандлага8 Удирдлага зохион байгуулалт ба бүрэн эрх  Ярилцлага 2  Бүрэн эрх түүний тухай  Кейс  Бүрэн эрхийн ангилал  Бие даан унших  Бүрэн эрхийн түвшин дасгал  Зохион байгуулалтын бүтцийн хэв шинжүүд9 Идэвхжүүлэлт  Ярилцлага 4  Идэвхжүүлэлтийн тухай үндсэн ойлголт  Кейс  Идэвхжүүлэлтийн хувьсал өөрчлөлт  Бие даан унших  Агуулгын онол дасгал  Процессийн онол10 Манлайлал  Ярилцлага 2  Манлайллын тухай ойлголт  Кейс  Манлайлагчийн шинж  Бие даан унших  Онолууд дасгал11 Хяналт  Ярилцлага 2  Хяналт түүний төрлүүд  Кейс  Хяналтын үйл явц  Бие даан унших  Хяналтын тухай байгууллага дахь үзэл бодол дасгал  Хяналтын шинж  Тест 11
  12. 12. 12 Бүлэг, бүлгийн удирдлага  Ярилцлага 2  Бүлэг түүний шинж  Кейс  Албан ѐсны бүлэг  Бие даан унших  Албан бус бүлэг дасгал13 Хүний нөөцийн удирдлага  Ярилцлага 4  Хүний нөөцийн үзэл баримтлал түүхэн үйл явц  Кейс  Хүний нөөцийг бүрдүүлэхүй  Бие даан унших дасгал  Тест Нийт 32 цаг 12
  13. 13. “Óëñ òºð ñóäëàë” õè÷ýýëèéí хөтөлбөрХичээлийн нэр: Улс төр судлалИндекс: УТ-201Кредит цаг: 2Нийт цаг: лекц 24 семинар 16 Íийт- 40Óëñ òºð ñóäëàë õè÷ýýëèéã ñóäëàõ ¿íäýñëýë Õ¿í òºðºëõòíèé óëñ òºðä õàíäàõ ýðò ýä¿¿ãýýãèéí õàíäëàãà, óëñ òºðèéí òóõàé ¿íäñýí îéëãîëòóóäòàé òàíèëöàæ, óëñ òºðèéí ÿìàðâàà îíîë, çàãâàð, òîìú¸îëîëóóäûã ºíººãèéí íèéãìèéí àìüäðàëä õºðâ¿¿ëýí áèå äààñàí ä¿ãíýëò õèéæ îëîí óðãàë÷ ¿çýë ñàíàà òºëºâøèí òîãòîõ íºõöºë á¿õèé ºíººãèéí íèéãìèéí îð÷èíä çºâ ÷èã áàðèìæààòàé àìüäðàõ, óëñ òºðèéí òîäîðõîé ìýäëýã ÷àäâàð îíîëûí ¿çýë áàðèìòëàëóóäûã èðýýä¿éí ìýðãýæèëòí¿¿äýä îëãîõ îð÷èí ¿åèéí õýðýãöýýã õàíãàõ Óëñ òºðèéí øèíæëýõ óõààíû îíîë àðãà ç¿éã ýçýìøñýíýýð èðýýä¿éí ìýðãýæèëòýí ñýõýýòí¿¿ä àðä÷èëñàí íèéãìèéí ýöñèéí ÷èã ¿îðèëãîòîé íèéöýõ¿éöýýð òºëºâøèæ, óëñ òºðèéí áîäèò àìüäðàëä ä¿í øèíæèëãýý õèéõ, óëñ òºðèéí àëèâàà ¿éë àæèëëàãààíä óë ¿íäýñòýéãýýð, ñî¸ëòîé îðîëöîõ, óëñ òºðèéí îðîëöîîíû ñî¸ë ýçýìøèõ áîäèò íºõöºë íýýãäýíý.Óëñ òºð ñóäëàë õè÷ýýëèéí çîðèëãî:1. Óëñ òºðèéí øèíæëýõ óõààíû ¿íäñýí îéëãîëòóóä, óðñãàë ÷èãëýë¿¿äèéí àãóóëãûãîíîëûí ¿íäýñ á¿õèé òàéëáàðëàæ, îâþóòíóóä ººðñ人 áèå äààæ íèéãýì óëñ òºðèéí îëîí òàëòàñóóäëóóäàä ¿íýëýëò ä¿ãíýëò ºãºõ ÷àäâàð ýçýìøèíý.2. Íèéãýì óëñ òºð, îþóí ñàíààíû àëèâàà òóëãàìäñàí àñóóäëóóäàä îëîí òàëààñ íü óõààëàãõàíäàæ, çîõèîñòîé õóâèëáàð ñîíãîí àâ÷, çºâ øèéäýë îëîõ, óëñ òºðèéí ñî¸ë àðãà ç¿éýçýìø¿¿ëñýí áàéíà.3. Äýëõèéí áîëîí Ìîíãîëûí àðä ò¿ìíèé óëñ òºðèéí ñýòãýëãýýíèé ò¿¿õòýé òàíèëöàæ,õºãæëèéí îëîëòûí îéëãîæ, ä¿ãíýñíèé ¿ð ä¿íä ýõ îðîí÷ ¿çýë ñàíààòàé èðãýí áîëæòºëºâøèõºä íü õóâü íýìýð îðóóëíà.4. Áèå äààæ áîëîâñðîëîî äýýøë¿¿ëýí ãëîáàë íèéãýì óëñ òºðèéí îëîëòîññ íàñàí òóðøäààòàñðàëòã¿é ñóðàëöàõ àðãà áàðèë, äàäàë ä¿éã ýçýìø¿¿ëæ íèéãýì áîëîí ººðèéíõºº àìüäðàëäèäýüõèòýé õàíäàõ ýðìýëçýë òºëºâø¿¿ëíý.Óëñ òºð ñóäëàë õè÷ýýëèéí çîðèëò  Óëñ òºðèéí ñóóðü ìýäëýã ýçýìøèõ  Óëñ òºð ñóäëàëûí îíîë àðãà ç¿éí àñóóäëààð îþóòíóóä ººðñ人 óëñ òºðèéí ¿éë àæèëëàãàà, ¿éë áàéäàë íèéãìèéí àìüäðàëä ¿íýëýëò ä¿íãýëò ºãºõ  Íèéãìèéí áîëîí îþóí ñàíààíû àìüäðàëûí õ¿ðýýíèé àñóóäëóóäûí óëñ òºðèéí øèíæèéã ÿëãàí òàíüæ ¿íýëýëò ä¿ãíýëò ºã÷ òàéëáàðëàõ  ººðèéí ñàíàë áîäëîî ÷ºëººòýé èëýðõèéëýõ, áóñäûã ñîíñîõ èëòãýõ óðëàã, ìýòãýëöýýíä ñóðàëöàõÇàëãàìæ õîëáîî 13
  14. 14. Óëñ òºð ñóäëàëûí õè÷ýýëèéã ñîöèîëîãè, ò¿¿õ, ôèëîñîôè, ñýòãýë ñóäëàë, ýäèéí çàñãèéíñóóðü óõààí, ýðõ ç¿éí åðºíõèé îíîë, óãñààòíû ñýòãýë ç¿é áîëîí áóñàä íèéãìèéí øèíæëýõóõààíóóäûí ñàëáàðóóäòàé õîëáîîòîéãîîð ñóäëàõÌýäëýã ¿íýëýõ Îþóòíû ìýäëýãèéã èðö 15-20, ÿâö áóþó îðîëöîî 25-30, áèå äààëò, äààëãàâàð25-30,øàëãàëò 30 îíîî òóñ á¿ð ºã÷ ñóðàëöàõ áàéíãûí àæèëëàãàà, èäýâõè ÷àðìàéëò, ¿ð ä¿íã íýòãýíä¿ãíýõ A, B, C, D, F ãýñýí ñèñòåìýýð ÿëãààòàé ÷àíñààíû îíîîãîîð ¿íýëýíý.ä/ä Á¿ëãèéí íýð Äýä ñýäâ¿¿ä Öàã1 ÓÒØÓ-íû ¿¿ñýë - Óëñ òºðèéí øèíæëýõ óõààíû ¿¿ñýë 2 õºãæèë, ñóäëàõ ç¿éë - Íèéãìèéí ¿¿ðýã, ýçëýõ áàéð ñóóðü ñóäàëãààíû àðãà ç¿é - Õºãæëèéí ¿å øàò - Ñóäàëãààíû àðãà, õàíäëàãà2 Óëñ òºðèéí - Óëñ òºðèéí ñýòãýëãýýíû ¿å÷ëýë ñýòãýëãýýíèé ò¿¿õ - Ýðòíèé Ãðåêèéí óëñ òºðèéí ñýòãýëãýý - Àðèñòîòåëü, Ïëàòîíû íèéãýì óëñ òºðèéí ¿çýë ñàíààíû îíöëîã - Ýðòíèé õÿòàäûí óëñ òºðèéí ñýòãýëãýý, ê¿íçèéí ñóðãààëü, Äàîñèçì, Ëåãèçì îíöëîã - Óëñ òºðèéí ñýòãýëãýýíèé ðàöèîíàëü õàíäëàãûí ¿å Í.Ìàêèàâåëëè, Æ.Ëîêê, Ø.Ë.Ìîíòåñüêèå3 Óëñ òºðèéí çàñàãëàë -̺í ÷àíàð, - çàõèðàãäàõ ñýäýë - Íî¸ðõîë -Õ¿ëýýí çºâøººðºãäºõ ÷àíàð4 Òºðèéí òóõàé îéëãîëò - Ãàðàë ¿¿ñýë - òºðèéí øèíæ, ¿¿ðýã - Òºðèéí õýëáýð áàéãóóëàìæ5 Óëñ òºðèéí ñèñòåì - Ñèñòåìèéí òóõàé îéëãîëò - Á¿òýö ¿¿ðýã, àíãèëàë - Çàãâàð6 Óëñ òºðèéí äýãëýì - äýãëýìèéí òóõàé îéëãîëò - äýãëýìèéí àíãèëàë7 Óëñ òºðèéí íàì, - Íàìûí òóõàé ¿çýë áàðèìòëàëóóä íàìûí ñèñòåì - Íàìûí õýâ ìàÿã, àíãèëàë - Íàìûí ñèñòåì, àíãèëàë - Çàãâàð - óëñ òºðèéí ñèñòåì äýõ íàìûí ¿¿ðýã 14
  15. 15. 8 Ñîíãóóëü, ñîíãóóëèéí - Ñîíãóóëü ãýæ þó âý? ñèñòåì - ßàãààä õýíä õýðýãòýé âý? - Ñîíãóóëèéí ñèñòåì - Ñàíàë õóâààðèëàõ çàð÷èì9 Óëñ òºðèéí ñî¸ë - Óëñ òºðèéí ñî¸ë, ò¿¿íèé ¿íäñýí òàéëáàð - Àãóóëãà, øèíæ¿¿ä - ¯¿ðýã, òºëºâøèë -10 Óëñ òºðèéí ¿çýë - Óëñ òºðèéí óõàìñàð, ñýòãýë ç¿é, ¿çýë ñóðòàë ñóðòàë - ¿çýëñóðòàëûí ¿íäñýí õýâ ìàÿã - Ëèáåðàëèçì, êîíñåðâàòèçì, ôàøèçì, êîììóíèçì11 Óëñ òºðèéí ñýòãýë ç¿é - Áèå õ¿í á¿ëýã íèéãìèéí ò¿âøèí äýõ óëñ òºðèéí ñýòãýë ç¿é - Øèíæ ¿çýãäë¿¿ä - Ìàññûí ñýòãýë ç¿é -12 Óëñ òºðèéí ëèäåð, óëñ - Ëèäåðèéí îíöëîã òºðèéí ýëèò - ¿¿ðýã íºëººëºë - Õýâ øèíæ¿¿ä - Ýëèòèéí îíîë13 Óëñ òºðèéí ¿éë - Ýìõ æóðàì áàéäàë, îðîëöîî - Îð÷èí ¿åèéí ¿éë áàéäëûí îíîë - Óëñ òºðèéí îðîëöîîíû ó÷èð øàëòãààí - Ñîíãîã÷äèéí ¿éë áàéäàë14 Óëñ òºðèéí - ìºðãºë人í íèéãìèéí ¿çýãäýë áîëîõ íü ìºðºãºë人í, - ìºðãºë人íèéã òîãòâîðòîé áàéäàëòàé ãåîïîëèòèêèéí îíîë õîëáîõ íü - õýâ ìÿàã øàò äàðààëàëä/ä Ñåìèíàðûí ñýäýâ Áèå äààëò öàã1 Ìîíãîëûí íèéãýì óëñ 1. Ìîíãîëûí íóóö òîâ÷îîí äàõü íèéãýì óëñ 2 òºðèéí ñýòãýëãýýíèé òºðèéí ¿çýë ñàíààíû îíöëîãûã îëæ îíöëîã òîäîðõîéëîí áè÷èõ 2. ýâ, ýåèéã ýðõýìëýõ ¸ñ óëñ òºðä ÿìàð íºëººòýé îéëãîëò áàéñàí òóõàé” ýâ ýå” ñýäâýýð ýññý áè÷èõ2 Óëñ òºðèéí 1. Ëåãèçì, äàîñèçìûí ¿çýë ñóðãààë, íèéãýì 2 ñýòãýëãýýíèé ò¿¿õ, óëñ òºðèéí ¿çýë áàðèìòëàëààð õàðüöóóëàë 15
  16. 16. Ýðòíèé õÿòàäûí óëñ áè÷èõ òºðèéí ñýòãýëãýý, 2. Õîæóó ¿åèéí óëñ òºðèéí ñýòãýëãýýíèé õîæóó ¿åèéí óëñ îíöëîã, àõèö, äýâøëèéã òîäîðõîéëîõ, òºðèéí ñýòãýëãýý òýìäýãëýõ3 Àðä÷èëàë õ¿í 1. “Àðä÷èëàë õ¿í òºðºëõòíèé ò¿¿õýíä” 2 òºðºëõòíèé ò¿¿õýíä… ñýäâýýð ýññý áè÷èõ 2. “Àðä÷èëàëûí òóõàé ò¿¿âýð” èëòãýë¿¿äèéã óíøèõ4 Ìîíãîë äàõü óëñ 1. “1990 îíîîñ ºìíºõ áà õîéøõè óëñ òºðèéí 2 òºðèéí íàìóóäûí íàì ãýõ îéëãîëòûí ÿëãàà” òýìäýãëýë áè÷èõ òºëºâøèë5 Óëñ òºðä íèéãýìøèõ 2. “ãýð á¿ëèéí îð÷èí óëñ òºðèéí 2 íü íèéãýìøèëòýä íºëººëºõ íü” ñýäýâò ýññý6 Ñîíãóóëü 1. 2000.2004 îíû ñîíãóóëèéí ¿éë ÿâöààð 2 õàðüöóóëñàí ä¿ãíýëò õèéõ 2. Ñîíãîã÷äûí ¿éë áàéäëûã ä¿ãíýñýí ä¿ãíýëò õèéõ7 Ìîíãîë äàõü èðãýíèé 1. Èðãýíèé íèéãìèéí òîäîðõîéëîëòóäûã 2 íèéãìèéí òºëºâøèë ò¿¿æ, íýãòãýí ä¿ãíýëò áè÷èõ8 Ìîíãîë óëñûí ãàäààä 2. õºðø îðíóóäòàé ÿàæ õàðüöàõ âý? Ñýäýâò 2 áîäëîãî, îëîí óëñûí ÿðèëöëàãàä áýëòãýõ õàðèëöààÁàãøèä òàâèãäàõ øààðäëàãàÌýðãýæëèéí òàëààð: - Óëñ òºðèéí ñýòãýëãýýíèé àñóóäëóóä, ¿íäñýí îéëãîëò, àðãà ç¿éí õàíäëàãóóäûã ºíººãèéí íèéãýì óëñ òºðèéí ýýäðýýòýé ¿çýãäë¿¿äòýé õîëäáîí îð÷èí ¿åèéí îíîë, ïðàêòèêûí ò¿âøèíä òàéëáàðëàõ ìýäëýã ÷àäâàð,äàäëàãà ñóäàëãààíû ìàòåðèàëòàé áàéõÇààõ àðãà ç¿é:  Óëñ òºðèéí øèíæäýõ óõààíû ãîë ¿çýë áàðèìòëàë áîëîí ¿íäñýí àñóóäëóóäûí àãóóëãà, àðãà ç¿éã òîäîðõîéëñîí ëåêö óíøèíà.  Óëñ òºðèéí ¿¿ñýë, ìºí ÷àíàð, ã¿éöýòãýõ ¿¿ðýã, ò¿¿õèéí àñóóäëóóä , çýðýã ¿íäñýí àñóóäëóóäààð ñåìèíàðûí õè÷ýýë õèéíý.  Õºòºëáºðò çààñàí ýõ çîõèîëóóäûã áðèå äààëãàí ñóäëóóëíà.  Õºòºëáºðò òîìüú¸îëñîí ñýäâ¿¿äýýð áèå äààñàí àæèë, èëòãýë áýëòã¿¿ëæ, ñåìèíàð ÿðèëöëàãààð õýëýëö¿¿ëíý.  Óëñ òºðèéí øèíæëýõ óõààí, óëñ òºð ñóäëàëä ãàð÷ áàéãàà çààõ àðãà ç¿éí øèíý÷ëýë¿¿äèéã ìýäýð÷, çààõ àðãàäàà øèíý÷ëýë õèéí áîëîâñðîíãóé áîëãîõ ýðìýëçýëòýé áàéõ  Áàãø îþóòàíòàé õàìòðàí æèæèã äóíä á¿ëýã áîëæ áàãààð àæèëëàæ õýâøèõ  Ìýäýýëýë ò¿ãýýõ îðîëöîîíû èäýâõèòýé àðãóóäûí çîõèõ ìýäëýã äàäàëòàé áàéõÁóñàä: 16
  17. 17. - Ñóäàëãààíû ìàòåðèàë ñóðàõ áè÷èã, õîëáîãäîõ íîì çîõèîë, ëåêöèéí òýìäýãëýë, á¿ä¿¿â÷èëñýí òîâ÷, ñåìèíàðûí ñýäâèéã øèíýëýã õýëáýðýýð áýëòãýõ, òýäãýýðèéã àøèãëàõ àðàã ç¿éã îþóòíóóäàä çààæ ñóðãàõ- Îþóòíóóàä çîðèóëñàí òëâ÷ òîäîðõîé, ýíãèéí õÿëáàð÷èëñàí ãàðûí àâëàãà áýëòãýõ- Õè÷ýýëèéí ÿâöàä îëñîí ìýäëýã ÷àäâàðûã ¿íýëýõ çîõèñòîé øàëãóóðóóäûã ñîíãîæ àâ÷ îþóòàí íýã á¿ðèéã áîäèòîé ¿íýëýõ. 17
  18. 18. Экологи, байгаль хамгаалал хичээлийн хөтөлбөрХичээлийн нэр : Экологи, байгаль хамгаалалИндекс : ЭК-252Нийт цаг : 40Кредит : 2.25Судлах анги : ОУХМ-2, Ня-бо2, САН-2Залгамж холбоо : Экологи, байгаль хамгаалал хичээлийн зорилго Орчин үеийн хүн амын өсөлт, нийгэм эдийн засаг, үйлдвэржилт хүм амын бөөгнөрөл зэрэгнийгмийн экологийн хөгжлийн үндсэн шалтгаанаас болж байгаль орчинд гарч байгаа нөлөөллийгбагасгах нь орчин үеийн судалгааны нэг хэсэг болж байна. Тиймээс оюутан залууст экологийнболовсрол олгох үүднээс экологи байгаль хамгаалах хичээлийг судлах нь зайлшгүй нийгмийншаардлага гарч ирж байна. Тиймээс экологи байгаль хамгаалалын хичээлийг судлаж экологийнболовсрол олгох нь тус хичээлийн зорилго юм. Экологи байгаль хамгаалал хичээлийн зорилт  Экологийн боловсролтой болох  Экологийн шинжлэх ухааны судалгааны чиглэлүүдийг судлах  Байгаль орчны мэдлэгтэй  ХБО хамгаалах арга ухаанд суралцах  Байгаль хамгааллын арга техниктэй суралцах Экологи байгаль хамагалал хичээлийг судлах шаардлага Орчин үеийн байгалийн доройтол, ХБО бохирдол нь хүн төрлөгтний өмнө хамгийн томасуудал босж байна. Тийм учир тус хичээлийг судлах нь оюутан залуусын байгаль орчинтойгоохарьцах түүнийг ойлгох, хагаалах зэрэг хүний ухамсрын наад захын ойлголтуудыгсудлажойлгуулахад тус хичээлийн агуулга нийцнэ. Экологи байгаль хамгаалал хичээлийн сэдэвчилсэн төлөвлөгөө, цаг хуваарилалт № Анги Хичээлийн агуулга Хичээлийн хэлбэр Лекц Семинар 1 АЖМ Экологийн шинжлэх ухааны үндсэн ойголт 2 2-р 2 анги Экологийн шинжлэх ухааны судлах зүйл 2 18
  19. 19. 3 Экологийн шинжлэх ухааны чиг хандлага, хууль дүрэм 2 4 3 Экологийн хүчин зүйлс, тэдгээрийн ангилал 2 5 ХБО, байгаль орчны ялгаа, түүний ач холбогдол 2 6 Усан орчин экологийн анхдагч судлагдахуун болох нь 2 7 Агаар мандлын нөлөө экологид нөлөөлөх нь 2 8 Хөрс, ургамал, амьтан экологийн судлагдахуун болох нь 2 9 Амьд организмуудын хоорондын идэш тэжээлийн 2 солилцоо 10 Монголчуудын байгаль хамгаалж ирсэн түүхэн 2 уламжлал, түүний ач холбогдол 11 Экологийн үндсэн ба системт чанар 2 12 II 2 13 Нийгмийн экологийн тулгамдсан асуудлууд 2 14 II 2 15 Хог хаягдлын үүсэл, түүнээс гарах экологийн асуудлууд 2 16 Хүний экологийн өвөрмөц орчин 2 17 Дэлхийн уур амьсгалын өөрчлөлт, түүнээс гарах 2 экологийн сөрөг нөлөөлөл 18 Экологийн тулгамдсан асуудлууд, туүнийг шийдвэрлэх арга 2 зам 19 Улаанбаатар хотын агаарын бохирдлын үүсэл, түүний сөрөг 2 нөлөө 20 Монгол орон олон улстай хамтран экологийн салбарт дахь 2 хамтын ажиллагаа Нийт цаг 40 32 8 Экологи, байгаль хамгаалал хичээлийн заах арга зүй Экологи, байгаль хамгаалал хичээлийг судлах зүйл зорилго, зорилттой уялдан энэхүү хичээлийг заах арга зүйд дараах шаардлага тавигдана.Энэ хичээлийн ерөнхий зорилго, бүлэг, сэдэв тус бүрийн зорилгыг хангахуйц, тухайн сэдвийнхээ агуулгыг богино хугацаанд гаргаж ирэхээр сургалтын арга, хэлбэрийг сонгон хичээлээ явуулах.Оюутан бүр хичээлд жигд, идэвхитэй оролцох боломж, нөхцөлийг бүрдүүлэх. Хичээлийн агуулга нь онол, практикт нийцсэн байх. 19
  20. 20. Оюутны мэдлэг, чадварыг богино хугацаанд, бодитой үнэлэх шалгуурыг сэдэв болгонд тогтоох. Сургалтын боломжит аргууд Экологи, байгаль хамгаалал хичээлийг төрөл бүрийн аргаар явуулж болно. Энд хэрэглэх боломжтой нилээд аргуудыг санал болгон тавьж байна. Мэдээж, тухайн сургуулийн нөхцөл байдал, хичээл зааж буй багшийн боломж, чадвараас хамаарч, тохиромжой аргаа сонгох нь зүйтэй юм. 1. Лекцийн хэлбэр нь мэдээлэл дамжуулах нэг суваг болон ашиглагддаг. Зочид буудлын менежмент хичээлийн ухагдахуунууд, тэдгээрийн харилцаа, холбоо, үндсэн ойлголтыг лекцийн хэлбэрээр өгч, ашиглах эх сурвалж, материалыг зааж өгөхөд лекцийн хэлбэр илүү үр дүнтэй байдаг. Мэдээллийн өөр сувгуудыг ашиглан, холбогдох материалыг олох боломжтой болсон орчин үед цээжээр бичүүлдэг аргаас бүрмөсөн татгалзаж, багш өөрийн цуглуулсан мэдээллээ хураангуй хэлбэрт оруулан, оюутнуудад тайлбарлан, нарийн төвөгтэй, гол асуудлууд дээр анхаарлыг хандуулах нь тэдний цагийг хэмнэх, мэдээлэл олж авах чадварыг нэмэгдүүлэх ач холбогдолтой. Лекцийн явцад тухайн сэдвийн талаарх зураг, бүдүүвч, бусад үзүүлэн таниулах материалыг өргөнөөр ашиглах, техник хэрэгслийг хэрэглэх нь богино хугацаанд их мэдээлэл дамжуулах, сэдвийн агуулгыг бүрэн гаргахад ач тустай. Лекцийн үед, зарим тохиолдолд тоглоомын хэлбэрээр явуулах боломжтой бөгөөд ихээхэн бэлтгэл, цаг хугацаа шаардана. 2. Семинарын хэлбэр нь оюутнуудад олсон мэдлэгээ бататгах, мэдлэгээ хэрэглэх чадвар эзэмшихэд илүү үр дүнтэй байдаг. Семинарын хэлбэрийг олон аргаар явуулах боломжтой. Тухайлбал, ярилцлагын арга, асуудал дэвшүүлж шийдвэрлэх, кейс ажиллах, тоглоомын арга, бодлого, дасгал ажиллах, эссэ, реферат бичих, загварчлал хийх г.м. Багшид тавигдах шаардлагууд Мэргэжлийн хувьд: Экологи, байгаль хамгаалал хичээлийн талаар өндөр мэдлэгтэй, нийгэм эдийн засгийн аль нэг чиглэлээр мэргэшсэн, онолын мэдлэгээ практикт хэрэглэх чадвартай, бусдад ойлгуулах буюу заах арга зүйг эзэмшсэн, эрдэм шинжилгээ, судалгааны ажлын зохих түвшиний арга зүйтэй, багшийн ѐс зүйтэй, багшийн ѐс зүй төлөвшсөн, багшлах дур сонирхолтой мэргэжилтэн байна. Заах арга зүйн хувьд : Лекц унших, семинар дадлага болон оюутны бие даах ажлыг удирдахдаа хичээлийн бүлэг сэдэв хоорондын уялдаа холбоо, логик дарааллыг оновчтой тогтоож, онол практикийн холбоог ойлгомжтой гаргах, оюутны сэтгэн бодох, мэдлэгээ ашиглах чадварыг хөгжүүлэх арга зүйг эзэмшсэн байх. Сургалтын төрөл бүрийн арга, хэлбэрийг хослон ашиглах,оюутны олж авсан мэдлэг, мэдээллээ бусаддаа хуваалцах,өөрийгөө зөв илэрхийлж, бусаддаа ойлгуулах чадвартай болоход туслах. 20
  21. 21. Бусад сургалтын материалын хувьд:Сургалтын материалыг шинэчлэн боловсруулж, ойгомжтой бэлтгэх, тэдгээрийг ашиглахаргуудыг оюуутнуудад дэлгэрэнгүй зааж өгөх. Оюутны мэдлэг чадварыг үнэлэх ¿нэлгээгойлгомжтой болгох үүднээс хичээлийн эхэнд мэдээлэл өгч оюутан бүрийг одитой үнэлэхСургалтын явцад шинэ техник, технологийг ашиглах чадвартай болоход туслахЭкологи, байгаль хамгаалал хичээлийн үнэлгээҮнэлгээний зорилго"Экологи, байгаль хамгаалал" хичээлийн зорилгоо хэрхэн хангасан, оюутнууд энэхичээлээр ямар мэдлэг авч, чадвар эзэмшснийг бодитойгоор тодорхойлоход үнэлгээний зорилгооршино.Үнэлгээг дараах зүйлсэд ашиглана. Сургалтын үр дүнд хичээлийн зорилго хангагдсан эсэх, ямар түвшинд хангагдсан Багшхичээлийн агуулгыг бүрэн гаргаж, өгөх ѐстой мэдлэгийг өгч чадсан эсэх , Багшийн заах болонмэргэжлийн ур чадвар ямар түвшинд байгааг тодорхойлох. Оюутан уг хичээлийг ямартүвшинд эзэмшсэн, давтан сурах шаардлагатай эсэх . Оюутны сурч боловсрох эрмэлзлийгидэвхжүүлж чадаж буй эсэхҮнэлгээний шалгуур"Экологи, байгаль хамгаалал" хичээлийн явцад оюутан багшаас 50 оноо авах бөгөөд семистрийнэцэст 50 онооны шалгалтанд орж зохих оноог авна.Багшийн оноо:Нийт оноо 100Хичээлийн ирц, идэвх 40Явцын шалгалт 20Бие даалт 20Улирлын шалгалт 20 21
  22. 22. Социологи хичээлийн хөтөлбөр1. ÕÈ×ÝÝËÈÉÍ ÍÝÐ: Ñîöèîëîãè2. ØÀÀÐÄËÀÃÀ: Философи, логик, сэтгэл судлал, түүх3. ÓËÈÐÀË: II4. ÊÐÅÄÈÒ ÖÀÃ: 2 êð ëåêö 24 + ñåìèíàð 16 + ááä 12 + îáä 44=96öàã5. ЗААХ БАГШИД ТАВИГДАХ ШААРДЛАГА: Магистр ба түүнээс дээш6. ÕÈ×ÝÝËÈÉÍ АГУУЛГА: Ñîöèîëîãèéí øèíæëýõ óõààíû ñóäëàõ ç¿éë, íèéãýì, íèéãìèéí õýëáýð¿¿ä, ñî¸ëáà íèéãýìøèë, áèå õ¿íèé òóõàé ñîöèîëîãèéí îéëãîëò, íèéãìèéí á¿ëýã íèéòëýã,íèéãìèéí ÿëãàðàë äàâõðààæèë, íèéãìèéí èíñòèòóò, ñîöèàëü õýì õýìæýý õèéãýýäõÿíàëò, õàìòûí çàí ¿éë, ìºí ñîöèîëîãèéí ñóäàëãàà, à÷ õîëáîãäîë, т¿¿вэр,ñîöèîëîãèéí õýìæèëò, ñóäàëãààíû àðãóóä, ñóäàëãààíû òàéëàí çýðýã àñóóäëóóäûãбагтаана. ÕÈ×ÝÝËÈÉÍ ÇÎÐÈËÃÎ: Ñîöèîëîãèéí õè÷ýýë íü ñîöèîëîãèéí øèíæëýõ óõààíû ¿íäñýí îéëãîëòóóäòàéòàíèëöóóëàí, íèéãìèéí ñîöèàëü ¿çýãäýë ¿éë ÿâöàä ººðèéí áàéð ñóóðèíààñ áèå äààí¿íýëãýý ä¿ãíýëò ºãºõ ÷àäâàðûã ýçýìø¿¿ëýõ çîðèëãîòîé.7. ÎÞÓÒÀÍÄ ÎËÃÎÕ ÌÝÄËÝÃ: Социологийн сэтгэлгээний ¿¿сэл, хºгжлийн ¿ндсэн ¿е шат, онолын ¿зэлбаримтлалтай танилцах, социологийн шинжлэх ухааны суурь ойлголтууд, нийгмийн¿ндсэн б¿рд¿¿лбэр¿¿д, мºн социологийн судалгааны талаар мэдлэг эзэмшинэ.8. ÎÞÓÒÀÍÄ ÎËÃÎÕ ×ÀÄÂÀÐ: Ñîöèîëîãèéí õè÷ýýëèéã ¿çñýíýýð íèéãìèéí ¿çýãäë¿¿äèéã îþóòàí ººðèéíõººõóâèéí ìýäëýã, òóðøëàãàäàà òóëãóóðëàí àâ÷ ¿çýõèéí çýðýãöýýãýýð ñîöèîëîãèéí ¿çýëîéëãîëò, óõàãäàõóóíû ò¿âøèíä àâ÷ ¿çýí òàéëáàðëàë õèéæ ñóðàõ ÷àäâàðòàé áîëíî.9. ÀØÈÃËÀÕ ÌÀÒÅÐÈÀË: 1. Ñîöèîëîãèéí ñóäàëãàà (Ðåä. Ö.Óðòíàñàí). ÓÁ., 1995 2. Ñîöèîëîãèéí ñóäàëãààíû ¿íäñýí àðãóóä (Ðåä. Â.Îòãîííàñàí) ÓÁ., 1993 3. Ý.Øåðåãè. Ñîöèîëîãèéí ñóäàëãààã õýðõýí ÿâóóëàõ âý? 4. À.Òºìºð-Î÷èð. Ñîöèîëîãèéí ñóäàëãààíû àðãà òåõíèê. ÓÁ., 2006 5. Î.̺íõáàò. Ñîöèîëîãèéí ñýòãýëãýýíèé ò¿¿õ. ÓÁ., 1996 6. Ë.Áèíúÿà. Ñîöèîëîãèéí øèíæëýõ óõààíû îíîëûí ¿íäýñ. ÓÁ., 1994 7. Ì.Áàòáààòàð. Ñîöèîëîãèéí îíîëûí ñýòãýëãýýíèé ò¿¿õ. ÓÁ., 2001 8. Ì.Áàòáààòàð. Ñîöèîëîãèéí îíîë, ò¿¿õ. ÓÁ., 2007 9. Ñîöèîëîãèéã ¿íäýñëýã÷ ñóóòíóóä. (Ðåä. Ã.Ñàéíõèøèã) ÓÁ., 2006 10. Í.Ñìåëçåð. Ñîöèîëîãè. ÓÁ., 2001 11. À.Ãèääåíñ. Ñîöèîëîãè. ÓÁ., 2007 12. À.È.Êðàâ÷åíêî. Ñîöèîëîãèéí óäèðòãàë. ÓÁ., 2000 22
  23. 23. 13. Î.Ñàìûãèí, Ïåðîâ. Íèéãýì ñóäëàë. ÓÁ., 2005 14. À.À. Ðàäóãèí, Ê.À. Ðàäóãèí. Ñîöèîëîãè. ÓÁ., 2003 15. Ñîöèîëîãè ñýòã¿¿ë. ÌÓÈÑ 16. Î.̺íõáàò. Íèéãìèéí ñîöèàëü á¿òöèéí ñîöèîëîãè. ÓÁ., 2000 17. ß.Îòãîíáàÿð. Ñîöèîëîãè, ñî¸ë ñóäëàë. ÓÁ., 2000 18. Ð.Óðàíáèëýã. Ýðõ ç¿éí ñîöèîëîãè. ÓÁ., 2002 19. Õóóëü ç¿éí ñîöèîëîãè. (Ðåä. Â.À.Ãëàçûðèí) ÓÁ., 2003 20. Ø.Îþóíõàíä. Íèéãìèéí äåâèàöè áà àìèà õîðëîõóé. ÓÁ., 2005 21. Ä.Îþóíöýöýã. Îëîí íèéòèéí ñàíàë áîäëûí ñîöèîëîãè. ÓÁ., 2000 22. Ò.Á¿ðýíæàðãàë. Ãýð á¿ëèéí ñîöèîëîãè. ÓÁ., 2000 23. Социологийн ажилбар Р.И.Руденко 200610. įÃÍÝÕ ÆÓÐÀÌ: Õè÷ýýëèéí ÿâöàä îþóòàí 60 õ¿ðòýëõ îíîîã öóãëóóëíà. Èðö, èäýâõè 10 îíîî Ñåìèíàð, ñýäâèéí õàìãààëàëò 30 îíîî Áèå äààëò 20 îíîîÁèå äààëòûã áàãøààñ ºãñºí ñýäâýýð, áèå äààëòûí òîäîðõîé òºð뺺ð õèéæ õàìãààëàõ11. ÕÈ×ÝÝËÈÉÍ ÖÀà ÑÝÄÂÈÉÍ ÒªËªÂ˪êª: ¯¿íýýñ¹ Ñýäâèéí íýð Á¿ãä öàã áèå ëåêö ñåìèíàð äààëò Ñîöèîëîãèéí øèíæëýõ óõààíû òóõàé1. 8 2 2 4 îéëãîëò Íèéãýì, ò¿¿íèé àíãèëëóóä2. 6 2 4 Ñî¸ë áà íèéãýìøèë 43. 8 2 2 Áèå õ¿íèé òóõàé ñîöèîëîãèéí îéëãîëò 6 44. 2 Íèéãìèéí á¿ëýã, íèéòëýã ба нийгмийн 8 45. 2 2 ялгарал, давхраажилт Íèéãìèéí èíñòèòóòóóä: ãýð á¿ë áà 6 46. 2 áîëîâñðîë7. Ñîöèàëü äýã ¸ñ õèéãýýä ãàæ ¿çýãäýë 8 2 2 4 23
  24. 24. 8. Õàìòûí çàí ¿éë 6 2 4 Ñîöèîëîãèéí ñóäàëãàà, ïðîãðàìì, 49. 8 2 2 түүвэр судалгаа Ñîöèîëîãèéí àíõäàã÷ ìýäýýëýë 410. 8 2 2 öóãëóóëàõ àðãóóä: асуулга, ажиглалт11. Ñîöèîëîãèéí õýìæèëò 6 2 2 2 Ñîöèîëîãèéí ñóäàëãààíû ¿ð ä¿í, 212. 6 2 2 òàéëàí Á¿ãä 84 24 16 4412. ÕÈ×ÝÝËÈÉÍ ËÅÊÖÈÉÍ ÑÝÄÝÂ×ÈËÑÝÍ ÒªËªÂ˪êª:¹ Ñýäýâ, ò¿¿íèé àãóóëãà Öàã Àøèãëàõ ìàòåðèàë Ñîöèîëîãèéí øèíæëýõ óõààíû òóõàé îéëãîëò - Ñîöèîëîãèéí øèíæëýõ óõààíû ¿¿ñýë, îíöëîã - Ñîöèîëîãèéí øèíæëýõ óõààíû îáúåêò, 11, 12, 16, 2, 6, 7,1. 2 ñóäëàõ ç¿éë 10, 9, 16, 18, 20 - Ñîöèîëîãèéí øèíæëýõ óõààíû á¿òýö, ¿¿ðýã - Ñîöèîëîãèéí õºãæëèéí ¿íäñýí ¿å øàòóóä áà ãîë ¿çýë áàðèìòëàëóóä Íèéãýì, ò¿¿íèé àíãèëëóóä - Íèéãìèéí õýâ ìàÿãèéí àíãèëëóóä íü íèéãìèéí ¿çýãäë¿¿äèéã õèéñâýð áóñ2. òîäîðõîé áàéäëààð øèíæëýõèéí ¿íäýñ 11, 12 áîëîõ íü - Íèéãìèéí õýâ ìàÿãèéí àíãèëëûí æèøýýí¿¿ä: Ìîðãàí, Ê.Ìàðêñ, Ô.Ò¸ííèñ, Ã.Ëåíñêè áà Æ.Ëåíñêè, À.Ãèääåíñ íàðûí àíãèëàë Ñî¸ë áà íèéãýìøèë3. 2 11, 12, 13 - Ñî¸ëûí òóõàé îéëãîëò, õýëáýð¿¿ä - Ñî¸ëûí îëîí ÿíç áàéäàë áà ò¿ãýýìýë 24
  25. 25. øèíæ - Ñî¸ëûã ýçýìøèõ ¿éë ÿâö áîëîõ íèéãýìøèë - Íèéãýìøëèéí ¿íäñýí ¿å øàòóóä Áèå õ¿íèé òóõàé ñîöèîëîãèéí îéëãîëò4. - Õ¿íèéã àâ÷ ¿çäýã ñîöèîëîãèéí õàíäëàãà 2 11, 12, 13 - Áèå õ¿íèé ñîöèàëü øèíæ¿¿ä: ñòàòóñ, ¿¿ðýã, ¿íýò ç¿éë, àìüäðàëûí çîðèëãî Íèéãìèéí á¿ëýã, íèéòëýã ба нийгмийн ялгарал, давхраажилт -Íèéãìèéí á¿ëãèéí òóõàé ñóóðü îéëãîëòóóä5. 2 11, 12, 13, 17, 9 - Íèéãìèéí íèéòëýã, ò¿¿íèé õýëáýð¿¿ä - Íèéãìèéí òýãø áóñ áàéäëûí øàëòãààí - Äàâõðààæëûí òîãòîëöîî, îð÷èí ¿åèéí äàâõðààæëûí îíîëóóä - Äàâõðààæëûí øàëãóóð ¿ç¿¿ëýëò¿¿ä Íèéãìèéí èíñòèòóòóóä: ãýð á¿ë áà áîëîâñðîë - Íèéãìèéí èíñòèòóö ãýæ þó âý?, ò¿¿íèéã6. òîäîðõîéëîõ øèíæ ÷àíàðóóä 2 11, 12, 13, 23, 16 - Ãýð á¿ë èíñòèòóö áîëîõ íü, ò¿¿íèé îíöëîã, õýâ ìàÿã, íèéãýìä ã¿éöýòãýõ ¿¿ðýã - Áîëîâñðîë èíñòèòóö áîëîõ íü, ò¿¿íèé îíöëîã, õýâ ìàÿã, íèéãýìä ã¿éöýòãýõ ¿¿ðýã Ñîöèàëü äýã ¸ñ õèéãýýä ãàæ ¿çýãäýë - Íèéãìèéí äýã ¸ñíû (social order) òóõàé îéëãîëò /íèéãìèéí äóíäàæ õàíäëàãà, ýòàëîí/ - Íèéãìèéí ¿íýò ç¿éë, õýì õýìæýý íèéãìèéí äýã ¸ñíû òóëãóóð õ¿÷èí ç¿éë7. áîëîõ íü 2 21, 11, 12, 20, 19 - Íèéãìèéí õÿíàëò, òýäãýýðèéí õýëáýð¿¿ä /àëáàí, àëáàí áóñ, ººðèéí õÿíàëò/ - Íèéãìèéí ãàæ ¿çýãäëèéí òóõàé îéëãîëò, ãàæ çàí ¿éë áà ãàæ ¿çýãäýë - Íèéãìèéí ãàæ ¿çýãäëèéí òàëààðõ ñîöèîëîãèéí îíîë, õàíäëàãóóä /á¿òýö- ¿¿ðãèéí, ñî¸ëûí, íèéãìèéí çºð÷ëèéí/ 25
  26. 26. Õàìòûí çàí ¿éë8. 2 11, 12, 22 - Õàìòûí çàí ¿éë ãýæ þó âý? - Õàìòûí çàí ¿éëèéã òàéëáàðëàäàã îíîëóóä Ñîöèîëîãèéí ñóäàëãàà, ïðîãðàìì, түүвэр судалгаа - Ñîöèîëîãèéí ñóäàëãààíû ¿íäñýí ¿å9. øàòóóä 2 1, 2, 11, 12 - Ñîöèîëîãèéí ñóäàëãààíû ïðîãðàìì, á¿òýö - Ñîöèîëîãèéí ò¿¿âýð ñóäàëãàà - Ò¿¿âðèéí õýëáýð¿¿ä Ñîöèîëîãèéí àíõäàã÷ ìýäýýëýë öóãëóóëàõ àðãóóä: асуулга, ажиглалт10. 2 1, 2, 11, 12 - Àñóóëãûí àðãà - Àæèãëàëòûí àðãà Ñîöèîëîãèéí õýìæèëò11. - Ñîöèîëîãè äàõü õýìæèëò, îíöëîã 2 1, 2, 11, 12 - Õýìæèëò õèéõ àðãóóä - Баримт бичиг судлах арга Ñîöèîëîãèéí ñóäàëãààíû ¿ð ä¿í, òàéëàí12. - Ñóäàëãààíû áîëîâñðóóëàëòàíä áýëòãýõ 2 1, 2, 11, 12 - Ñóäàëãààíû òàéëàíãèéí àãóóëãà, òàâèãäàõ øààðäëàãà Бүгд 2413. ÕÈ×ÝÝËÈÉÍ ÑÅÌÈÍÀÐÛÍ ÑÝÄÝÂ×ÈËÑÝÍ ÒªËªÂ˪êª:¹ Ñýäýâ, ò¿¿íèé àãóóëãà Öàã Àøèãëàõ ìàòåðèàë Ñîöèîëîãèéã ñóäëàõ øààðäëàãà, áóñàä øèíæëýõ óõààíä ýçëýõ áàéð ñóóðü - Ñîöèîëîãè íü øèíæëýõ óõààíû ÿìàð 11, 12, 16, 2, 6, 7, 18, ,1. 2 ñàëáàðò õàðúÿàëàãäàæ þóã ñóäàëäàã âý? 10, 9, 20 - Ñîöèîëîãèéí íèéãìèéí áóñàä øèíæëýõ óõààíààñ ÿëãàãäàõ ÿëãàà, ò¿¿íä ýçëýõ áàéð ñóóðü 26
  27. 27. - Ñîöèîëîãèéí øèíæèëãýý, ò¿¿íèé îíöëîã, ïðàêòèê à÷ õîëáîãäîë - Социологийн зарим төлөөлөгчдийн үзэл баримтлал Ñî¸ë áà íèéãýìøèë, Ìîíãîëûí íèéãìèéí õýâ ìàÿã - Íèéãìèéí õýâ ìàÿãóóä äàõü ñî¸ëûí õýëáýð¿¿ä - Суурин ба нүүдлийн иргэншил дэхь нийгмийн з/б-тын ялгаа /тархалт, суурьшилт, хөдөлмөрийн хуваарийн, нийгмийн хяналт,эрх зүйн зохицуулалтын2. г.м/ 2 11, 12, 13 - 20-р зууны Монголын нийгэм: Зөвлөлт маягийн модернжилт ба социализм - Өнөөгийн монголын нийгэм - Íèéãýìøëèéí àãåíòóóä: ãýð á¿ë, ñóðãóóëü, îëîí íèéòèéí ìýäýýëëèéí õýðýãñýë /гэр бүлийн альтернатив хэлбэрүүд, боловсролын уламжлал шинэчлэл, боловсрол дахь жендерийн асуудал/ Íèéãìèéí íèéòëýã áà õ¿ì¿¿ñèéí íèéòëýã - Íèéãìèéí íèéòëýãèéã òîäîðõîéëîõ øèíæ¿¿ä - Íèéãìèéí íèéòëýã áîëîí õ¿ì¿¿ñèéí íèéòëýãèéí ÿëãàà3. 11, 12, 13 - Ñîöèàëü ìîáèëü õºäºë㺺í, ò¿¿íèé îíöëîã, õýëáýð¿¿ä - Áèå õ¿íèéã òîäîðõîéëîõ ¿íäñýí øèíæ¿¿ä - Õàìòûí çàí ¿éë áà ÎÍÑÁ-ын ялгаа ба элементүүд Нийгмийн ãàæ ¿çýãäýë, хяналт, нийгмийн тэгш бус байдал, давхраажилт4. 2 21, 11, 12, 20, 19 - Íèéãìèéí ¿çýãäë¿¿äèéã ãàæ þìóó õýâèéí ãýæ ¿çýõ ñîöèàëü ¿íäýñëýë - Íèéãìèéí õîðèã àðãà õýìæýý /ñàíêöè/ ÿë 27
  28. 28. øèéòãýëýýð õÿçãààðëàãääàã ýñýõ - Ãýìò õýðýã íèéãìèéí ãàæ ¿çýãäëèéí áóñàä õýëáýð¿¿äýýñ ÿëãàãäàõ îíöëîã Социологийн судалгааны программ, түүвэр судалгаа - Ïðîãðàììûí àðãà ç¿éí áîëîí5. àðãà÷ëàëûí õýñãèéí ÿëãàà 2 1, 2, 11, 12 - Ïðîãðàììûí à÷ õîëáîãäîë - Ò¿¿âýð ñóäàëãààíû îíöëîã, à÷ õîëáîãäîë - Ò¿¿âðèéí äàâóó áîëîí ñóë òàë Ñîöèîëîãèéí ñóäàëãààíû àðãà6. - Àñóóëãа, ажиглалтын ñóäàëãààíû áóñàä 2 1, 2, 11, 12 àðãóóäààñ ÿëãàãäàõ ÿëãàà - Асуулга, ажиглалтын õýëáýðүүд Ñîöèîëîãèéí хэмжилт7. - Øêàë áàéãóóëàõ àðãà àæèëëàãàà, îíöëîã 2 1, 2, 11, 12 - Øêàëûí òºðë¿¿ä - Баримт бичиг судлах арга Ñîöèîëîãèéí ñóäàëãààíû òºãñãºëèéí ¿å øàò - Ñîöèîëîãèéí ñóäàëãààíû ìýäýýëýë8. áîëîâñðóóëàõ ¿å øàòóóä 2 1, 2, 11, 12 - Òàéëàíãèéí á¿òýö, õýëáýð - Òàéëàíãèéí à÷ õîëáîãäîë, санал зөвлөмж Á¿ãä 16 28
  29. 29. Íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéí ¿íäýñ õè÷ýýëèéí хөтөлбөрÕè÷ýýëèéí íýð :Íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéí ¿íäýñÈíäåêñ : НББ-168Íèéò öàã : 64öàãÊðåäèò :3¯çýõ ñåìåñòð : 2– ð ñåìåñòðÀíãè, ìýðãýæèë : ÑÀÍ-1, ÍÁÁ-1, ОУХМ-1 àíãèóäàäÇàëãàìæ õîëáîî : ÍÁÁ-í ¿íäýñ õè÷ýýë íü ñàíõ¿¿ãèéí á¿ðòãýë , óäèðäëàãûí á¿ðòãýë,çàðäëûí á¿ðòãýë çýðýã õè÷ýýëòýé óÿëäàæ àøèãëàãäàíà.¯íýëãýý : Îþóòàí, íèéò ¿íýëãýýíèé 50 õóâèéã õè÷ýýëèéí ÿâöûí èäýâõè, îðîëöîî,áèå äààëòûí àæèë, ÿâöûí øàëãàëò, ø¿¿ëãýýð, õàðèí ¿ëäýõ 50 õóâèéã óëèðëûí øàëãàëòààðöóãëóóëíà. 1. Íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéí ¿íäýñ õè÷ýýëèéã ñóäëàõ õýðýãöýý, øààðäëàãà Íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýë íü ýäèéí çàñãèéí ¿éë àæèëëàãààíû ¿ð ä¿íã òàéëáàðëàõ, òîäîðõîéëîõ, ìýäýýëýõ óðëàã þì.Èéìýýñ íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéí ìýäýýëýë íü çºâõºí áèçíåñèéí åðòºíöººð õÿçãààðëàãäàõã¿é á¿õ áàéãóóëëàãûí ¿éë àæèëëàãààíû ¿ð ä¿íã òîäîðõîéëîõ, íººö áàÿëàã õÿíàëò òàâèõàä ÷ àøèãëàãääàã. Áèä á¿ãä ìýäýýëëèéí ýðýí çóóíä àìüäàð÷ áàéíà. Òèéìýýñ áèçíåñýý àìæèëòòàé ýðõýëæ, ¿ð àøèãòàé õàðèëöàà òîãòîîõûí òóëä õºðºí㺠îðóóëàã÷, ìåíåæåð, áèçíåñèéí øèéäâýð ãàðãàã÷ õýí áîëîâ÷ íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéí íýð òîìú¸î, ¿çýë áàðèìòëàëûã ñàéòàð îéëãîæ, ò¿¿íèéã ¿éë àæèëëàãààíäàà àøèãëàõ çàéëøã¿é øààðäëàãà òóëãàäàã þì. 2. Íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéí ¿íäýñ õè÷ýýëèéí çîðèëãî Íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéí ¿íäñýí çîðèëãî áîë ýäèéí çàñãèéí øèéäâýð ãàðãàõàäøààðäàãäàõ ìýäýýëëýýð øèéäâýð ãàðãàã÷äûã õàíãàõ ÿâäàë ìºí. ̺íãº, ãàçàð, õºäºëìºð ãýõìýò ýäèéí çàñãèéí õÿçãààðëàãäìàë íººöèéã çºâ õóâààðèëæ, àøèãëàõàä òýäãýýð øèéäâýð÷èãëýãääýã. Íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéí ¿íäýñ õè÷ýýëèéí ãîë çîðèëãî áîë òà á¿õíèéã íÿãòëàíáîäîõ á¿ðòãýëèéí ìýäýýëëèéã îéëãîõ, àæèë ã¿éëãýýã õýðõýí äàñàíä òóñãàõ, ñàíõ¿¿ãèéíòàéëàíãóóäûã õýðõýí áýëòãýõ, ýäèéí çàñãèéí øèéäâýð ãàðãàõäàà ýíý ìýäýýëëèéã ¿ð àøèãòàéàøèãëàõ ÷àâäàðòàé áîëãîõ ÿâäàë þì. 3. Íÿãòëàí áîäîõ á¿ðòãýëèéí ¿íäýñ õè÷ýýëèéí çîðèëò  ÍÁÁ-í òóõàé, ñàíõ¿¿ãèéí òàéëàí ãàðãàõ, ýäãýýðòýé õîëáîãäñîí áóñàä ç¿éë  Áàëàíñ ãàðãàõ, õºðºí㺠ºð òºëáºð ýçýìøèã÷èéí ºì÷ ãýæ þó áîëîõûã òîäîðõîéëîõ  Àæèë ã¿éëãýýíèé ìºí ÷àíàð, ò¿¿íèé ÍÁÁ-í òýíöâýðò õýðõýí íºëººëäãèéã òîäîðõîéëîõ  Äàíñ ãýæ þó âý?, ò¿¿íä áè÷èëò õèéõ àðãà àæèëëàãàà  ÍÁÁ-èéí äàíñíû äàâõàð áè÷èëòèéí ñèñòåìòýé òàíèëöàõ 29

×