7 praktische tips voor scanbare én vindbare webtekst
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×
 

Like this? Share it with your network

Share

7 praktische tips voor scanbare én vindbare webtekst

on

  • 421 views

Cerveny is opgericht om bedrijven en internet marketing buro’s nader tot elkaar te brengen. Online Marketing is een groeiende tool om uw bedrijf te profileren en om uw producten aan te bieden. ...

Cerveny is opgericht om bedrijven en internet marketing buro’s nader tot elkaar te brengen. Online Marketing is een groeiende tool om uw bedrijf te profileren en om uw producten aan te bieden. Doordat het een jonge markt is, zijn er veel internet marketing buro’s ontstaan. Dus als bedrijf is het lastig kiezen. Cerveny begrijpt dat.

Statistics

Views

Total Views
421
Views on SlideShare
421
Embed Views
0

Actions

Likes
0
Downloads
2
Comments
0

0 Embeds 0

No embeds

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Microsoft Word

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

7 praktische tips voor scanbare én vindbare webtekst Document Transcript

  • 1. 7 praktische tips voor scanbare én vindbare webtekst19Door Christiaan W. Lustig van Sabel OnlinePrintop maandag 4 oktober 2010 om 08:00 uur Voor jou is het misschien gesneden koek, maar, hoewel de termen ‘web 2.0’en zelfs ‘web 3.0’ al bijna weer overgewaaid zijn, kunnen veel bedrijven en organisatiesbuiten én binnen ons vakgebied nog heel wat leren over het praktisch doodverklaarde web1.0. Over doel- en doelgroepgericht geschreven, gemakkelijk scanbare en via zoekmachinesgoed vindbare webtekst. Daarom: 7 praktische tips om je webcopy scanbaar én vindbaar temaken… zonder dat je je website, intranet of CMS hoeft aan te passen.Een woord zegt meer dan 1.000 beeldenAllereerst een korte terugblik. Waarom is vooral tekst op je site ook alweer belangrijk? Onlinevideo groeit toch enorm? YouTube is het toch helemaal? En mensen kijken toch vooral naarplaatjes in communicatie? Een beeld zegt toch meer dan 1.000 woorden? Nee, dus. Online ishet eerder andersom. Ook de laatste nieuwsbrief New Thinking van Gerry McGovern gaatdaar weer op in (wat niet betekent dat bijvoorbeeld video zinloos is, zoals mijn collega Floorvan Riet al eens beschreef).Online geldt: tekst = informatieAl in 2000 wees eyetrackingonderzoek van Stanford Poynter) uit dat het op het web vooralom tekst gaat. Tekst = informatie. Maar lezen van een beeldscherm: • Is 20-25% langzamer dan van papier (Jakob Nielsen, 1997) o Ondanks ClearType-achtige oplossingen (University of Texas, 2005) o Ondanks e-readers als de iPad en Kindle (Jakob Nielsen, 2010) • Gebeurt scannend volgens een vast F-vormig patroon (Jakob Nielsen, 2006)En — verrassing! — is de lezer eenmaal op de pagina waar hij daadwerkelijk antwoord opzijn vraag denkt te vinden, dan leest hij ongeveer 77% van de tekst (Stanford Poynter2007). Dat is ook in lijn met onderzoeken die uitwijzen dat mensen online wel degelijkscrollen (daar schreef ik eerder al eens over op Frankwatching). Toegegeven: de meesteonderzoeken zijn alweer enkele jaren oud, maar ze zijn in al die jaren ook niet weerlegd.
  • 2. Hulpmiddelen om tekst makkelijker scanbaar te makenMaar liefst 13 jaar geleden maakte Jakob Nielsen al een lijstje van belangrijke hulpmiddelenvoor makkelijker scanbare webtekst: • Gemarkeerde trefwoorden • Informatieve tussenkoppen • Opsommingen • Eén onderwerp per alinea • Omgekeerde piramide • Minder tekstEn waarom is vindbaarheid ook alweer belangrijk?Moet ik dat nog uitleggen? Goed dan, 3 snelle weetjes: 98% van de internetters gebruiktzoekmachines om informatie te vinden. 85% van de mensen beschouwt een merk datbovenaan staat in de zoekresultaten staat als een topmerk. Maar liefst 90% kijkt nooit verderdan eerste resultaatpagina. Tot slot is belangrijk om te weten dat Google in Nederland liefst94,5% marktaandeel heeft, tegen 3% voor Startpagina en 1,5% voor Bing.Wat zegt Google over vindbaarheid?Hoe vindt Google dat je je website het beste kunt optimaliseren om beter gevonden teworden? Dat heeft te maken met je PageRank en de actualiteit van je pagina’s, maar ook weermet (tekstuele) inhoud.Maak je site primair voor de lezer, met goede tekstuele contentIn grote lijnen adviseert Google om je website primair voor de bezoeker te maken, duidelijke,correcte content te schrijven — kort en bondig, helder gestructureerd, overzichtelijksamengesteld, enzovoort — en de woorden te gebruiken waar mensen op zoeken. Ook zegtGoogle dat je beter tekst in plaats van afbeeldingen kunt gebruiken voor menu, buttons,namen van personen of andere belangrijke informatie, en beschrijvende title- en ALT-tags opfoto’s, grafieken, tekeningen en links.5 elementen belangrijk voor GoogleGoogle kijkt hierbij grofweg naar 5 elementen op je webpagina’s: • URL van de pagina • Title-tag • Koppen (H1, H2 enzovoort) • Vette woorden • ‘Gewone’ tekstZoekmachine ≈ lezer
  • 3. Er is een overeenkomst tussen goed leesbare en scanbare tekst en goed vindbare webcopy.Zowel Google als je lezer vindt titels en tussenkoppen belangrijk, gemarkeerde woorden en— o, nee! — tekst. Dat biedt perspectief aan allen die een website of intranet beheren,maar die vaak geen technische knowhow (willen) hebben: voor tekstschrijvers,webredacteuren, communicatiespecialisten, enzovoort.Praktische tips zonder technisch geneuzelDaarom 7 praktische tips en trucs die je kunt toepassen zonder dat je in je sitestructuurhoeft te wroeten of wijzigingen in je CMS hoeft laten aan te brengen. Want als je CMS geenmogelijkheid heeft om een user-friendly URL in te voeren, heb je daar op korte termijn nietzoveel aan. 1. Omgekeerde piramide 2. Informatieve titel 3. Informatieve lead 4. Elk onderwerp een eigen alinea en elke alinea een informatieve tussenkop 5. Opsommingen en tabellen 6. Gemarkeerde woorden 7. Informatieve links1. Omgekeerde piramide: belangrijkste boodschap eerstSchrijf je belangrijkste boodschap eerst. Omdat lezen van een beeldscherm langzamer is.Omdat mensen online ongeduldig zijn. Omdat de bezoekers van je site, volgens het principevan het F-patroon, vooral bovenaan het scherm scannen en lezen, en hoe verder naarbeneden, hoe minder.
  • 4. Voor de Sociale Verzekeringsbank (SVB) heb ik dit, met mijn collega’s en tekstschrijvers vande opdrachtgever, effectief kunnen toepassen. Want hoewel de regel “De meeste mensen zijnautomatisch verzekerd voor de AOW” niet helemaal bovenaan staat, springt die wel enorm inhet oog.2. Informatieve titelVat de kern van je verhaal in de titelDe titel van je tekst is het eerste dat de lezer ziet. Zorg ervoor dat de titel de essentie van detekst vat. Zo kan de lezer bepalen of hij het hele stuk wil lezen — of niet: dat is ooklezergericht schrijven. Gebruik de titel ook als linktekst op andere pagina’s. De lezer kan ookdaarmee bepalen of hij erop wil klikken of niet.Wat is een informatieve titel? Als je een webversie zou schrijven van het sprookje van Hansen Grietje, zou de titel zo kunnen luiden:Hans en Grietje overleven confrontatie met boze heksKortere titel is beterVanuit het perspectief van vindbaarheid geldt: uit hoe minder woorden je titel bestaat, hoebeter. Daarmee krijgen de individuele woorden namelijk meer waarde: de keyword densitywordt hoger. Maar meer woorden gebruiken is beslist geen schande. Beter een langere,informatieve titel, dan een korte waar geen mens iets van snapt. In elk geval geldt: schrijfbelangrijke woorden waarop je gevonden wilt worden zo veel mogelijk vooraan. Voorkomechter dat je titel onleesbaar wordt.
  • 5. 3. Informatieve leadGeef een samenvatting van je tekstDe lead of inleiding van je tekst, vertelt je hele verhaal nog een keer. Nu gebruik je iets meerwoorden en misschien wat meer details. Je wilt de lezer in de inleiding nadrukkelijk niet‘verleiden’ tot verder lezen — dat is hetzelfde als trekken aan een koppige ezel: zinloos —maar (nog) meer vertellen over de inhoud van de tekst. Als de lezer werkelijk geïnteresseerdis, leest hij verder.De inleiding is overigens niet alleen nuttig op je eigen pagina zelf, maar kan ook op anderepagina’s of andere websites handig zijn als uitleg bij een link naar jouw site.4. Elk onderwerp een eigen alinea en elke alinea een informatieve tussenkopTussenkoppen vatten de kern van de alineaDe lezer wil over je pagina kunnen scrollen — dat mensen wel degelijk scrollen, toondeClickTale in 2006 aan — en de tussenkoppen scannen zonder te hoeven stoppen. Door alleentussenkoppen te lezen, begrijpt de lezer de inhoud van de hele tekst. En dan heb je alsafzender je doel in wezen al bereikt. Net als de titel van je pagina, moeten tussenkoppen dusstuk voor stuk de kern raken van de alinea waar ze bij horen.Informatieve tussenkoppen bij alle alinea’sElk onderwerp krijgt een eigen alinea en elke alinea krijgt een tussenkop. Tussenkoppen zijnin principe informatief, in tegenstelling tot de vaak prikkelende tussenkoppen in krantenof tijdschriften. Omdat een prikkelende kop de lezer niet helpt om de juiste keuze te maken(tekst wel of niet lezen), omdat de lezer gericht op zoek is naar een antwoord op zijn vraag,omdat hij ongeduldig is en (nogmaals), omdat trekken aan een koppige ezel nergens toe leidt.Stelling of vraagvorm: welke gebruik je online?Als je de lezer van de tekst centraal stelt, wil je zijn vragen zo snel mogelijk beantwoorden.Ook wat betreft de inhoud van een enkele alinea. Dit pleit dus voor een ‘stellige’ tussenkop.Bevat een alinea veel informatie, stel dan in de tussenkop de vraag die je in de alineabeantwoordt. Maar je kunt natuurlijk beter de alinea opknippen.5. Opsommingen en tabellenInformatie in opsommingen is gemakkelijk en snel te scannen
  • 6. Omdat online weliswaar voornamelijk gelezen wordt, maar dit ook niet zo soepel gaat alslezen van papier, kun je informatie nog toegankelijker maken dan louter in stukken prozaopgeknipt in alinea’s-met-tussenkoppen. Opsommingen zijn namelijk een uitstekendhulpmiddel voor je klant, relatie, burger of collega om informatie tot zich te nemen. Zonderdaarvoor een hele alinea te hoeven lezen.Voor AEGON hebben mijn collega’s en ik dit in nauw overleg met de opdrachtgever heelscherp toegepast. Nadeel aan dit voorbeeld is echter dat de content uiteindelijk overmeerdere kolommen werd verdeeld. In dit specifieke geval niet héél storend, maareyetrackingonderzoek van Stanford Poynter toonde in 2004 al aan dat een opzet met eenenkele kolom beter presteert als het gaat om aantal oogfixaties.Tabellen bieden snel overzicht in complexe(re) dataDe overtreffende trap van een opsomming, zou je kunnen zeggen, is de tabel. Wil je veel(complexe) informatie op een toegankelijke en overzichtelijke manier publiceren? Danbiedt de tabel vaak uitkomst.
  • 7. Mijn collega Floor van Riet ontwikkelde voor DE Foundation een site rond mvo-projectenmet en voor koffie- en theeboeren. Dan is het interessant om informatie te tonen over delocatie van het project, type product, duur van het project, enzovoort.6. Gemarkeerde woordenEen papieren tekst wordt onrustig en rommelig van veelvuldig vet gemaakte woorden ofzinnen. Maar online kan de scannende lezer informatie gemakkelijk filteren. Dekernpunten uit alinea’s die je, naast de tussenkop, over het voetlicht wilt brengen, zijn extrazichtbaar voor degenen die wel woord voor woord lezen. En iemand die een pagina opnieuwleest, kan zijn kennis snel opfrissen. Scannen naar een specifiek punt is ook gemakkelijker.Onder meer voor de Story Groep hebben we een site ontwikkeld waarin we het principe vangemarkeerde woorden ruim hebben toegepast. Vooral bij ingewikkelde onderwerpen alsverzekeringen en hypotheken zijn vet gemarkeerde woorden een goed hulpmiddel ominformatie ‘op te breken’ in behapbare stukjes.
  • 8. 7. Informatieve linksEen goede link vertelt de lezer wat hij erachter vindt. Dus net als een titel of tussenkop dekern vat van een pagina of alinea, geeft een link de inhoud van de pagina of het documenterachter weer. De link valt namelijk op in een lopende tekst. Gebruik daarom niet alleen‘klik hier’ of ‘meer info’ als linktekst zonder erbij te vermelden wat zich achter de linkbevindt. Anders is een link alleen maar storend voor de scannende lezer. (Overigens: dat eenbezoeker ergens op moet klikken, hoef je sowieso eigenlijk niet meer te vertellen, dat wetende mensen na 15 jaar world wide web wel.)Niet: Wat de symbolen op het etiket betekenen vindt u hier.Maar: Wat betekenen de symbolen op het etiket?Niet: Download hier het inschrijfformulier.Maar: Inschrijfformulier downloaden (PDF, 178 KB)Résumé: goede webtekst is makkelijk scanbaar én vindbaarNog een keer op een rijtje: online kijken mensen vooral naar tekst om informatie tot zich tenemen. Ze scannen pagina’s voornamelijk en doen dat volgens een vast patroon, ondervondJakob Nielsen, die ook een lijstje met belangrijke hulpmiddelen voor makkelijker scanbarewebtekst opstelde. Vindbaarheid is ook belangrijk voor webcopy — dûh! — en de 5elementen die Google belangrijk vindt, sluiten naadloos aan op Nielsens lijstje. En dat houdtin dat goed leesbare en scanbare tekst heel dicht tegen goed vindbare webcopy aan ligt.3inShare