Levende bodem

772 views

Published on

Presentatie van Natasja Poot (productmanager Bodemgezondheid) tijdens de Expertdagen 2013 'Omdat de bodem de baas is'.

Naast chemische en fysische bodemkwaliteit is bodemleven erg belangrijk. Bodemleven is essentieel voor de nutriëntenlevering, bodemstructuur en bodemweerbaarheid. Ondanks het vele onderzoek blijft het voor telers zoeken naar praktische maatregelen waar ze iets mee kunnen. Daarnaast dringt ook steeds meer het gevaar van schadelijk bodemleven, zoals aaltjes, door in de sector. Er is echter nog een wereld te winnen!

Published in: Technology
0 Comments
1 Like
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

No Downloads
Views
Total views
772
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
8
Actions
Shares
0
Downloads
21
Comments
0
Likes
1
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Levende bodem

  1. 1. LEVENDE BODEM 1 Natasja Poot
  2. 2. Introductie ● Biologische bodemkwaliteit wordt steeds belangrijker ● Meer belangstelling en bewustzijn onder telers ● Wet- en regelgeving ● Minder gewasbeschermingsmiddelen toegelaten ● Beperkte aanvoer van nutriënten ● Bodem is de basis ● Opbouw en afbraak organische stof ● Nutriënten leveren / vasthouden ● Bodemstructuur ● Waterregulatie ● Ziekte- en plaagwering
  3. 3. Bodemvoedselweb Trofischniveau
  4. 4. Bodemweerbaarheid ● Algemene ziektewering ● Divers en actief bodemleven ● Concurrentie om ruimte en voedsel ● Specifieke ziektewering ● Predatie / parasitisme ● Uitscheiden van giftige stoffen of antibiotica ● Indirecte ziektewering ● Weerstandsverhoging plant door het op scherp zetten van de verdedigingsmechanismen
  5. 5. Bodemvoedselwebanalyse
  6. 6. Bodemvoedselwebanalyse
  7. 7. Bodemvoedselwebanalyse Bacteriën ● Belangrijk voor het verteren en vasthouden van simpele componenten ● Verhogen specifieke en algemene ziektewering ● Snel aanpassingsvermogen en vermenigvuldigen snel onder goede omstandigheden Lysobacter bacteriën remmen de groei van Pythium
  8. 8. Bodemvoedselwebanalyse Schimmels ● Verteren complexe componenten ● Kunnen slecht tegen zuurstofloze condities en intensieve grondbewerking ● Pathogenen: goede en slechte schimmels ● Mycorrhiza
  9. 9. Bodemvoedselwebanalyse Protozoa ● Belangrijke rol in nutriëntencyclus ● Beheersen bacteriepopulaties ● Hoger C:N ratio dan bacteriën ● Indicator voor N-mineralisatie (ammonium)
  10. 10. Bodemvoedselwebanalyse
  11. 11. Bodemvoedselwebanalyse ● Belangrijk in nutriëntencyclus ● Waardevolle bio-indicator voor bodemkwaliteit ● Aanwezig in alle niveaus van het bodemvoedselweb ● Minder gevoelig voor vocht en temperatuur fluctuaties
  12. 12. Bodemvoedselwebanalyse ● Proef bodemvoedselweb ● Relaties met fysische en chemische kengetallen ● Verloop door het seizoen heen ● Neem monsters onder soortgelijke omstandigheden 0 50 100 150 200 250 1 2 3 4 Schimmels 0 200 400 600 800 1 2 3 4 Bacteriën bouwland 1 bouwland 2 mais 1 mais 2 0 500 1000 1500 2000 2500 1 2 3 4 Dauerlarven Mrt Apr Mei Jun Mrt Apr Mei JunMrt Apr Mei Jun
  13. 13. Bodemvoedselwebanalyse; wat kan ik ermee? ● Nog geen vertaling van bodemvoedselweb naar praktisch advies ● Slechte plek of perceel analyseren en vergelijken ● Bodemvoedselweb monitoren ● Verschillende behandelingen vergelijken ● Niet-kerende grondbewerking ● Bodemverbeteraars
  14. 14. Bodemgezondheid verhogen ● Organische stof aanvoeren! ● Compost ● Stabiel organische stof ● Rijk aan divers bodemleven (algemene en specifieke ziektewering) ● Kwaliteit varieert sterk ● Let o.a. op geur, pH en C/N ratio
  15. 15. Bodemgezondheid verhogen ● Vruchtwisseling ● Bodemstructuur en organische stof ● Onderdrukken ziekteverwekkers ● Groenbemesters ● Bodemstructuur, organische stof, nutriënten vasthouden ● Groenbemester als bestrijdingsmaatregel ● Effect verschilt per organisme ● Weten welke ziekten/plagen in je bodem zitten
  16. 16. Aaltjeschema.nl
  17. 17. Bodemgezondheid verhogen ● Chitine ● Hoofbestanddeel van de huid van ongewervelden ● Bepaalde aaltjes (bv. cystenaaltje) en schimmels (bv. wratziekte) ● Stimuleert schimmels en bacteriën welke chitine afbreken: specifieke ziektewerking ● Specifieke antagonisten ● Versnelling specifieke ziektewering ● Sterk afhankelijk van de fysisch-chemische toestand van de bodem ● In vollegrond onvoorspelbaar door grote variatie in bodems
  18. 18. Bodemgezondheid verhogen ● Kerende bodembewerking ● Gerelateerd aan afname schade door wortelrot (beter ontwikkeld wortelstelsel) ● Schadelijk voor belangrijke bodemorganismen (o.a. schimmels, pendelaars) ● Minimale grondbewerking ● Aanwijzingen voor hogere ziektewerendheid ● Meer antagonostische bacteriën en mycorrhiza ● Braak ● Bestrijding tegen bv. Meloidogyne en Pratylenchus ● Regelmatige bodembewerking
  19. 19. Bodemgezondheidsproef PPO Vredepeel ● Meer-jarige veldproef sinds 2006 ● Natuurlijke besmetting met o.a. ● Pratylenchus penetrans ● Trichodoriden ● Verticillium dahliae ● Vier verschillende gewasrotaties ● 10 verschillende technieken om bodemgezondheid te verbeteren
  20. 20. ● Behandelingen ● Braak ● Tagetes ● Gras/klaver ● Compost ● Chitine ● Biologische grondontsmetting ● Biofumigatie ● Chemische grondontsmetting ● Fysische grondontsmetting ● Combinatie (Tagetes + Chitine + Compost) Bodemgezondheidsproef PPO Vredepeel
  21. 21. Bodemgezondheidsproef PPO Vredepeel def a a b c cd cde efg fg g 0 100 200 300 400 500 Pratylencidae (n/100mlgrond) G. Korthals PPO AGV Effect op P. penetrans
  22. 22. Bodemgezondheidsproef PPO Vredepeel a a a a ab bc c c d 0 10 20 30 40 50 60 70 opbrengst(ton/ha) d G. Korthals PPO AGV Netto aardappelopbrengst
  23. 23. Projecten bodemleven ● Landelijk Meetnet Bodemkwaliteit (LMB) ● BOBI ● Verschillende praktijknetwerken ● BASIS ● Sinds 2009 ● Mais No-till/ ridge till ● Sinds 2009 ● Bodemkwaliteit op zandgrond ● Sinds 2011 (1988) ● Bodemgezondheid ● Sinds 2006 ● Bodemkwaliteit Veenkoloniën
  24. 24. Conclusie ● Ziektewering is een gevolg van goede chemische, fysische en biologische bodemkwaliteit ● Zorg goed voor het bodemleven ● Aanvoer organisch materiaal ● Bodemstructuur op orde ● Minimale verstoring ● Praktisch advies onderweg ● Veel lopende onderzoeken ● Optimale verhoudingen verschilt per situatie ● Meettechnieken worden beter en betaalbaarder

×