Προσεγγίζοντας τον εθισμό στο διαδίκτυο και τη διαδικτυακή ψυχοπαθολογία Μακρής Ευάγγελος,  MSc Κλινικός Ψυχολόγος Α.Π.Θ ....
Το Διαδίκτυο στην καθημερινή ζωή
Μορφές διαδικτυακής συμπεριφοράς (Σιώμος, Νταφούλης, Φλώρος & Σιτζόγλου, 2010)  <ul><li>Η τυπική χρήση του Διαδικτύου </li...
<ul><li>Κατάχρηση του Διαδικτύου </li></ul><ul><li>Αποτελεί ένα μη λειτουργικό μοντέλο διαδικτυακής συμπεριφοράς, σε επίπε...
<ul><li>Εθισμός στο Διαδίκτυο </li></ul><ul><li>Η περίπτωση, όπου υπάρχουν όλα τα στοιχεία της εξάρτησης, το άτομο χρησιμο...
Ονοματίζοντας την εξάρτηση από το Διαδίκτυο <ul><li>Οι έρευνες των ειδικών Ψυχικής Υγείας από το 1996, επάνω στο φαινόμενο...
Ορισμοί και κριτήρια της εξάρτησης από το Διαδίκτυο <ul><li>Η  Young (1998),  τροποποιώντας τα κριτήρια του  DSM - IV  για...
<ul><li>Ευερεθιστότητα, κατάθλιψη ή εναλλαγή διάθεσης, όταν περιορίζεται η χρήση του Διαδικτύου. </li></ul><ul><li>Παραμον...
<ul><li>O Davis (2001)  διακρίνει 2 τύπους Παθολογικής Χρήσης του Διαδικτύου  (PIU): </li></ul><ul><li>Την  συγκεκριμένη  ...
<ul><li>Συνοψίζοντας, η εξάρτηση από το Διαδίκτυο χαρακτηρίζεται από : </li></ul><ul><li>την αδυναμία του ατόμου να ελέγξε...
<ul><li>την σύγκρουση .  Αποτελεί ένα κοινό συναίσθημα στους εθισμούς. Έχει βρεθεί ότι το 41% των ατόμων αισθάνονταν καταθ...
<ul><li>την άρνηση.  Συνιστά μηχανισμό άμυνας που λειτουργεί υπέρ της διατήρησης της σταθερότητας του ατόμου και του αυτοε...
Οι επιπτώσεις του Εθισμού στο Διαδίκτυο <ul><li>Λειτουργική αδυναμία επιτέλεσης των καθημερινών δραστηριοτήτων (εργασία, σ...
<ul><li>Υπερβολική κούραση στη διάρκεια της ημέρας </li></ul><ul><li>Ανυπακοή και ευερεθιστότητα, ιδιαιτέρως σε παιδιά και...
<ul><li>Σωματικά προβλήματα, τα οποία περιλαμβάνουν :   </li></ul><ul><ul><ul><li>Διατροφικές διαταραχές </li></ul></ul></...
Τι κάνει τον κυβερνοχώρο εθιστικό; <ul><li>Σύμφωνα με την βιβλιογραφία, οι λόγοι για τους οποίους ένα άτομο οδηγείται στην...
Ποια άτομα θεωρούνται ευάλωτα στην εξάρτηση από το Διαδίκτυο;  <ul><li>Οι φοιτητές  ( Αποτελούν την πιο επικίνδυνη ομάδα, ...
<ul><li>Οι έφηβοι ( Bayractar  2007,  Ko et al , 2007,  Johansson  και  G ö testam , 2004,  Pallanti et a , l  2006,  Kim ...
Συννοσηρότητα  <ul><li>Ο εθισμός στο Διαδίκτυο φαίνεται να συνοδεύει, να προδιαθέτει ή να εντείνει την πιθανότητα εμφάνιση...
<ul><li>Οι  Bai  και συν (2002) σημειώνουν πως το 15%των ατόμων που επισκέφθηκαν κλινικές ψυχικής υγείας για διάφορες ψυχι...
<ul><li>Η  Young ( 1998, στο Σιώμος, Νταφούλης, Φλώρος, Σιτζόγλου, 2010) επισημαίνει πως τα άτομα που κάνουν χρήση του δια...
Το Διαδίκτυο στην καθημερινή ζωή….
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Προσεγγίζοντας τον εθισμό στο διαδίκτυο και τη διαδικτυακή ψυχοπαθολογία

872

Published on


Μακρής Ευάγγελος,
MSc Κλινικός Ψυχολόγος Α.Π.Θ.
Υπ. Διδάκτορας Παντείου Πανεπιστημίου

Χρίστου Φοίβη,
Ψυχολόγος Α.Π.Θ.
Ειδ. Κλινικής Ψυχολογίας

στο πλαίσιο της Ημερίδας "Γονείς και παιδιά μαζί μαθαίνουμε τον ψηφιακό κόσμο με ασφάλεια!"

Κολέγιο ΔΕΛΑΣΑΛ
Θεσσαλονίκη, Φεβρουάριος 2012

Published in: Education
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
872
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Προσεγγίζοντας τον εθισμό στο διαδίκτυο και τη διαδικτυακή ψυχοπαθολογία

  1. 1. Προσεγγίζοντας τον εθισμό στο διαδίκτυο και τη διαδικτυακή ψυχοπαθολογία Μακρής Ευάγγελος, MSc Κλινικός Ψυχολόγος Α.Π.Θ . Υπ. Διδάκτορας Παντείου Πανεπιστημίου ( [email_address] , 6973732488) Χρίστου Φοίβη, Ψυχολόγος Α.Π.Θ. Ειδ. Κλινικής Ψυχολογίας ( [email_address] , 6949443550)
  2. 2. Το Διαδίκτυο στην καθημερινή ζωή
  3. 3. Μορφές διαδικτυακής συμπεριφοράς (Σιώμος, Νταφούλης, Φλώρος & Σιτζόγλου, 2010) <ul><li>Η τυπική χρήση του Διαδικτύου </li></ul><ul><li>Περιλαμβάνει τη χρήση του Διαδικτύου για λόγους εργασίας ή διασκέδασης, χωρίς να οδηγείται το άτομο σε κατάχρηση. </li></ul><ul><li>Η προβληματική χρήση του Διαδικτύου </li></ul><ul><li>Αφορά στη χρήση του Διαδικτύου, χωρίς συγκεκριμένο σκοπό, είναι πιθανό να υπάρχει παρεκτροπή στο βαθμό χρήσης, προμηνύοντας κατάχρηση. </li></ul>
  4. 4. <ul><li>Κατάχρηση του Διαδικτύου </li></ul><ul><li>Αποτελεί ένα μη λειτουργικό μοντέλο διαδικτυακής συμπεριφοράς, σε επίπεδο συχνότητας και χρόνου, που συνοδεύεται από έκπτωσης της ομαλής καθημερινής λειτουργίας του ατόμου, από διαπροσωπικά, εργασιακά, σχολικά προβλήματα και πιθανές σωματικές συνέπειες (περίοδος 12 μηνών) </li></ul><ul><li>Εξάρτηση από το Διαδίκτυο </li></ul><ul><li>Είναι η συνεχόμενη και η καταναγκαστική χρήση του Διαδικτύου, συνοδευομένη από απώλεια ελέγχου της συμπεριφοράς, ανάπτυξη συμπτωμάτων στέρησης, επέκταση του χρόνου χρήσης, αγωνιώδη ανεύρεση τεχνικών μέσων για αναβάθμιση της χρήσης, παραίτηση από υποχρεώσεις και δραστηριότητες και σωματικά ή ψυχολογικά προβλήματα (περίοδος 12 μηνών) </li></ul>
  5. 5. <ul><li>Εθισμός στο Διαδίκτυο </li></ul><ul><li>Η περίπτωση, όπου υπάρχουν όλα τα στοιχεία της εξάρτησης, το άτομο χρησιμοποιεί το Διαδίκτυο με τέτοια συχνότητα ή για τέτοια χρονικά διαστήματα που μπορεί να προκαλέσει σοβαρότατες συνέπειες για το ίδιο ή τους άλλους </li></ul><ul><li>Υπερβολική εμπλοκή με το Διαδίκτυο </li></ul><ul><li>Ο βαθμός χρονικής ενασχόλησης με το Διαδίκτυο είναι ίδιος, όπως και στην προηγούμενη περίπτωση αλλά διαφέρει σε επίπεδο συνεπειών και στο γεγονός ότι το άτομο δεν συνδέεται με αυτό, προκειμένου να μειώσει τη δυσφορία αλλά επειδή το βρίσκει ευχάριστο. Απαραίτητη διαδικασία για εκμάθηση συγκεκριμένων δεξιοτήτων, η οποία επιβραβεύεται και κοινωνικά. </li></ul>
  6. 6. Ονοματίζοντας την εξάρτηση από το Διαδίκτυο <ul><li>Οι έρευνες των ειδικών Ψυχικής Υγείας από το 1996, επάνω στο φαινόμενο του εθισμού στο Διαδίκτυο δεν έχουν οδηγήσει σε πλήρη συμφωνία μεταξύ τους, πάνω στην ονομασία, τα κριτήρια διάγνωσης και τα εργαλεία διάγνωσης. </li></ul><ul><li>Μερικές από τις ορολογίες που έχουν προταθεί για την υπερβολική χρήση του Διαδικτύου είναι οι εξής : </li></ul><ul><ul><li>Διαταραχή του εθισμού από το Διαδίκτυο (Goldberg, 1996) </li></ul></ul><ul><ul><li>Παθολογική χρήση του Διαδικτύου ( Young, 1996, Davis, 2001) </li></ul></ul><ul><ul><li>Προβληματική χρήση του Διαδικτύου ( Davis, Flett & Besser, 2002) </li></ul></ul><ul><ul><li>Εξάρτηση από το Διαδίκτυο (Bai, Lin, Chen, 2000) </li></ul></ul><ul><li>Ωστόσο, σήμερα, η διαταραχή δεν εντάσσεται στο DSM - IV . </li></ul>
  7. 7. Ορισμοί και κριτήρια της εξάρτησης από το Διαδίκτυο <ul><li>Η Young (1998), τροποποιώντας τα κριτήρια του DSM - IV για τον παθολογικό τυχερό παιχνίδι, πρότεινε πως η χρήση του Διαδικτύου αξιολογείται ως προβληματική, όταν πληρούνται 6 από τα παρακάτω 8 κριτήρια : </li></ul><ul><li>Διαρκής ενασχόληση με το Διαδίκτυο. </li></ul><ul><li>Ολοένα και περισσότερη χρήση του Διαδικτύου, προκειμένου να επιτευχθεί ο ίδιος βαθμός ικανοποίησης με το παρελθόν. </li></ul><ul><li>Επαναλαμβανόμενες αποτυχημένες προσπάθειες ελάττωσης της χρήσης του Διαδικτύου. </li></ul>
  8. 8. <ul><li>Ευερεθιστότητα, κατάθλιψη ή εναλλαγή διάθεσης, όταν περιορίζεται η χρήση του Διαδικτύου. </li></ul><ul><li>Παραμονή στο Διαδίκτυο περισσότερο απ’ ότι αρχικά αναμενόταν. </li></ul><ul><li>Διακινδύνευση εργασίας/ σχέσης/ σχολικών δραστηριοτήτων λόγω του Διαδικτύου. </li></ul><ul><li>Ψεύδος σχετικά με το χρόνο παραμονής στο Διαδίκτυο. </li></ul><ul><li>Χρήση του Διαδικτύου ως μέσο αλλαγής της διάθεσης ή διαφυγής από τα προβλήματα της καθημερινότητας. </li></ul>
  9. 9. <ul><li>O Davis (2001) διακρίνει 2 τύπους Παθολογικής Χρήσης του Διαδικτύου (PIU): </li></ul><ul><li>Την συγκεκριμένη παθολογική χρήση του Διαδικτύου ( SPIU ), κατά την οποία το άτομο παρουσιάζει κατάχρηση συγκεκριμένων λειτουργιών του διαδικτύου, όπως παθολογικό τυχερό παιχνίδι, πορνογραφία, υπηρεσίες αναζήτησης συντρόφων και </li></ul><ul><li>Τη γενικευμένη παθολογική χρήση του Διαδικτύου ( GPIU ), η οποία αναφέρεται σε μια πολυδιάστατη κατάχρηση, καθώς το άτομο χρησιμοποιεί το Διαδίκτυο χωρίς κανένα σκοπό. </li></ul>
  10. 10. <ul><li>Συνοψίζοντας, η εξάρτηση από το Διαδίκτυο χαρακτηρίζεται από : </li></ul><ul><li>την αδυναμία του ατόμου να ελέγξει την ενασχόληση και το χρόνο παραμονής του σε αυτό. </li></ul><ul><li>την αίσθηση ότι ο κόσμος είναι βαρετός και αδιάφορος, απουσία Διαδικτύου. </li></ul><ul><li>την πρόκληση συναισθημάτων ευφορίας , σε περίπτωση σύνδεσης με το Διαδίκτυο αλλά και ανησυχίας κα διέγερσης , σε περίπτωση αποσύνδεσης ή ελάττωσης της επαφής. </li></ul>
  11. 11. <ul><li>την σύγκρουση . Αποτελεί ένα κοινό συναίσθημα στους εθισμούς. Έχει βρεθεί ότι το 41% των ατόμων αισθάνονταν καταθλιπτική διάθεση και ενοχή, μετά από παρατεταμένη ενασχόληση με το Διαδίκτυο, ενώ το 82% των ατόμων, που πληρούσαν τα κριτήρια της εξάρτησης ένιωθαν θυμό, κατόπιν διακοπής της σύνδεσή τους ( Fabian et al, 2001) . </li></ul><ul><li>την ανοχή . Σχετίζεται με την κατάσταση κατά την οποία το άτομο πρέπει να επιτείνει την ενασχόληση με το Διαδίκτυο, προκειμένου να καταστεί δυνατή η αλλαγή της διάθεσής του. </li></ul><ul><li>την υποτροπή . Αφορά στην ενασχόληση με το Διαδίκτυο μετά από διάστημα αποχής του ατόμου από αυτό. </li></ul>
  12. 12. <ul><li>την άρνηση. Συνιστά μηχανισμό άμυνας που λειτουργεί υπέρ της διατήρησης της σταθερότητας του ατόμου και του αυτοελέγχου, παρά την ύπαρξη αντικειμενικού προβλήματος. </li></ul><ul><li>τις μειωμένες κοινωνικές επαφές. </li></ul><ul><li>την αυξημένη αίσθηση μοναξιάς και κατάθλιψης. </li></ul><ul><li>την συνεχή χρήση παρά τις αρνητικές συνέπειες στις σχέσεις με τους άλλους (οικογένεια, φίλοι, σύντροφοι). </li></ul>
  13. 13. Οι επιπτώσεις του Εθισμού στο Διαδίκτυο <ul><li>Λειτουργική αδυναμία επιτέλεσης των καθημερινών δραστηριοτήτων (εργασία, σχολείο κα) </li></ul><ul><li>Παραμέληση αγαπημένων δραστηριοτήτων </li></ul><ul><li>Προβλήματα στον εργασιακό / ακαδημαϊκό τομέα και κοινωνική απομόνωση, μη συμπεριλαμβανομένων των φίλων στο διαδίκτυο </li></ul><ul><li>Πτώση στους σχολικούς βαθμούς, στην περίπτωση των εφήβων/παιδιών ή αποτυχία στα ακαδημαϊκά καθήκοντα, στην περίπτωση των φοιτητών </li></ul><ul><li>Απώλεια εργασίας, σχολικού/ακαδημαϊκού έτους </li></ul>
  14. 14. <ul><li>Υπερβολική κούραση στη διάρκεια της ημέρας </li></ul><ul><li>Ανυπακοή και ευερεθιστότητα, ιδιαιτέρως σε παιδιά και εφήβους </li></ul><ul><li>Μειωμένη αυτοεκτίμηση </li></ul><ul><li>Κατάθλιψη </li></ul><ul><li>Μειωμένη ικανοποίηση από τη ζωή </li></ul><ul><li>Οικογενειακές συγκρούσεις </li></ul><ul><li>Διαζύγιο </li></ul><ul><li>Σημαντικά οικονομικά χρέη </li></ul>
  15. 15. <ul><li>Σωματικά προβλήματα, τα οποία περιλαμβάνουν : </li></ul><ul><ul><ul><li>Διατροφικές διαταραχές </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>Διαταραχές του ύπνου (π.χ. καθυστερημένη επέλευση του ύπνου, πολλές αφυπνίσεις κατά τη διάρκεια της νύχτας, κακή ποιότητα ύπνου, μειωμένη λειτουργικότητα την επόμενη μέρα, μειωμένη ευεξία, υπνηλία κ.α) </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>Μυοσκελετικές παθήσεις </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>Ξηροφθαλμία </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>Ημικρανίες </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>Παραμέληση προσωπικής υγιεινής </li></ul></ul></ul>
  16. 16. Τι κάνει τον κυβερνοχώρο εθιστικό; <ul><li>Σύμφωνα με την βιβλιογραφία, οι λόγοι για τους οποίους ένα άτομο οδηγείται στην εξάρτηση από το Διαδίκτυο σχετίζονται με : </li></ul><ul><ul><li>1.Τη φύση του Διαδικτύου </li></ul></ul><ul><ul><li>2. Τη φύση των χρηστών και </li></ul></ul><ul><ul><li>3. Τη φύση της αλληλεπίδρασης μεταξύ των χρηστών </li></ul></ul>
  17. 17. Ποια άτομα θεωρούνται ευάλωτα στην εξάρτηση από το Διαδίκτυο; <ul><li>Οι φοιτητές ( Αποτελούν την πιο επικίνδυνη ομάδα, λόγω της απουσίας γονεϊκής επιτήρησης αλλά και της ενθάρρυνσης για χρήση του Διαδικτύου, μέσω τους προγράμματος σπουδών τους, Young, 1998 Kandell ,1998.) </li></ul><ul><li>Οι υπάλληλοι των επιχειρήσεων (Έρευνα σε δείγμα 150 υπαλλήλων σε υψηλόβαθμες θέσεις έδειξε ότι το 55% των ατόμων σερφάρει στο Διαδίκτυο για λόγους ανεξάρτητους από την εργασία, Young ,1998). </li></ul>
  18. 18. <ul><li>Οι έφηβοι ( Bayractar 2007, Ko et al , 2007, Johansson και G ö testam , 2004, Pallanti et a , l 2006, Kim et a , l 2006, Deng et al , 2007). Ιδιαιτέρως, έφηβοι, οι οποίοι χαρακτηρίζονται από ντροπαλότητα, εξάρτηση, καταθλιπτικά συναισθήματα και χαμηλή αυτοεκτίμηση θεωρούνται πιο επιρρεπής στην εξάρτηση από το Διαδίκτυο ( Yang & Tung, 2004) . </li></ul><ul><li>Άνδρες εσωστρεφείς, με 19 ώρες μ.ο χρήσης ανά εβδομάδα, μ.ο εκπαίδευσης 15 έτη και 2 έτη χρήσης του Διαδικτύου (Brenner , 1997) . </li></ul><ul><li>Γυναίκες άγαμες-πανεπιστημιακής μόρφωσης ( Bai et al ., 2000). </li></ul>
  19. 19. Συννοσηρότητα <ul><li>Ο εθισμός στο Διαδίκτυο φαίνεται να συνοδεύει, να προδιαθέτει ή να εντείνει την πιθανότητα εμφάνισης μιας σειράς ψυχικών διαταραχών. Αυτές είναι : </li></ul><ul><ul><li>Ψυχαναγκαστική-καταναγκαστική διαταραχή </li></ul></ul><ul><ul><li>Κοινωνική φοβία </li></ul></ul><ul><ul><li>Αποφευκτική συμπεριφορά </li></ul></ul><ul><ul><li>Κατάθλιψη </li></ul></ul><ul><ul><li>Διαταραχή ελλειμματικής προσοχής-υπερκινητικότητα </li></ul></ul><ul><ul><li>Κατάχρηση ουσιών </li></ul></ul><ul><ul><li>Επιθετικότητα </li></ul></ul><ul><ul><li>Συμπτώματα σχιζοειδούς ή ναρκισσιστικής διαταραχής κ.α . </li></ul></ul>
  20. 20. <ul><li>Οι Bai και συν (2002) σημειώνουν πως το 15%των ατόμων που επισκέφθηκαν κλινικές ψυχικής υγείας για διάφορες ψυχικές διαταραχές πληρούσαν ταυτόχρονα και τα κριτήρια του εθισμού στο Διαδίκτυο. </li></ul><ul><li>Η Orzack (Mitchell, 2000) σημειώνει πως οι ασθενείς της κλινικής της έχουν τουλάχιστον ακόμη ένα πρόβλημα, όπως άγχος, κατάθλιψη, κατάχρηση ουσιών ή άλλων εθιστικών συμπεριφορών κ.α. </li></ul><ul><li>Η Young (1998) διαπιστώνει πως το 54% αυτών που πληρούσαν τα κριτήρια του εθισμού είχαν ένα προηγούμενο ιστορικό κατάθλιψης, το 34% διαταραχή άγχους και άλλοι χρόνια χαμηλή αυτοεκτίμηση. </li></ul>
  21. 21. <ul><li>Η Young ( 1998, στο Σιώμος, Νταφούλης, Φλώρος, Σιτζόγλου, 2010) επισημαίνει πως τα άτομα που κάνουν χρήση του διαδικτύου ως διάλειμμα από το άγχος ή την κατάθλιψη το θεωρούν πιο ελκυστικό και κοινωνικά αποδεκτό μέσο από άλλα συγκρινόμενα μέσα, όπως τα ναρκωτικά </li></ul><ul><li>Η έρευνα των Catalano et al (1999) συσχετίζει τα ψυχωτικά στοιχεία με τη διαταραχή του εθισμού στο Διαδίκτυο. Συγκεκριμένα, αναφέρουν πως άτομα με παραληρητικές ιδέες είχαν έντονη ενασχόληση με το δίκτυο και πίστευαν πως αυτό ελέγχει το σώμα τους και το μυαλό τους </li></ul>
  22. 22. Το Διαδίκτυο στην καθημερινή ζωή….

×