Your SlideShare is downloading. ×
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Pasxa orthodox and catholic
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Thanks for flagging this SlideShare!

Oops! An error has occurred.

×
Saving this for later? Get the SlideShare app to save on your phone or tablet. Read anywhere, anytime – even offline.
Text the download link to your phone
Standard text messaging rates apply

Pasxa orthodox and catholic

773

Published on

1o Γενικό Λύκειο Κρανιδίου. …

1o Γενικό Λύκειο Κρανιδίου.
Το Πάσχα στην Ορθοδοξία και στον Καθολικισμό.

Published in: Education
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
773
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

Report content
Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
No notes for slide

Transcript

  • 1. 2012 Το Πάσχα στην Ορθοδοξία και τον Καθολικισμό ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Β΄ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΡΑΝΙΔΙΟΥ
  • 2. ΤΟ ΟΡΘΟΔΟΞΟ ΠΑΣΧΑΠάσχα στην Ιερουσαλήμ Το Πάσχα είναι μια γιορτή με ρίζες που χάνονται πίσω στην προϊστορία, ένας χαρούμενοςπαιάνας για την ανάσταση της ζωής μετά τον θάνατο, την άνοιξη μετά τον χειμώνα. Αλλά γιαοποιονδήποτε γοητευμένο από την ιστορία και για κάθε ευλαβικά θρησκευόμενο πρόσωπο,δεν μπορεί να υπάρξει πιο κατάλληλη τοποθεσία για την παρακολούθηση των εορτασμών τουΠάσχα των Χριστιανών, από την Ιερουσαλήμ στους Αγίους Τόπους.Κυριακή των Βαΐων: Ένα μεγάλο πανηγύρι. Όλοι, Πατριάρχης, Αρχιερείς, Ιερείς, Ιεροδι-άκονοι, Μοναχοί, Μοναχές και πλήθος Λαού, αφού παρακολουθήσουν την Θεία Λειτουργίαστο Ναό της Αναστάσεως, εν συνεχεία κρατούντες κλάδους φοινίκων στο χέρι κάνουνΛιτανεία γύρω στο Ναό ψάλλοντας το «Ωσαννά εν τοις Υψίστοις ευλογημένος ο ερχόμενος...»Έχει προηγηθεί το απόγευμα της προηγουμένης ημέρας η πορεία από την Βηθσφαγή ως την
  • 3. πόλη των Ιεροσολύμων, η διαδρομή που έκανε ο Κύριος «καθήμενος επί πώλον όνου». Μετάαπό αυτό το μεγάλο πανηγύρι το πρωί της Κυριακής των Βαΐων, θα συγκεντρωθούν όλοι πάλιτο βράδυ στο Ναό για να ψάλλουν το «Ιδού ο Νυμφίος έρχεται εν τω μέσω της νυκτός... »Οπότε φθάνει η νύκτα της Μεγάλης Τετάρτης προς τη Μεγάλη Πέμπτη. Μια αγρυπνία για ναακούσουμε μέσα στη νύκτα τον Όρθρο της Μεγάλης Πέμπτης στο Ναό και να συμμετάσχουμεστην Θεία Λειτουργία του Μεγάλου Βασιλείου στον Πανάγιο Τάφο και της παραδόσεως στουςΑποστόλους και εν συνεχεία σε όλους τους πιστούς του Μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας.Χιλιάδες κόσμος και όλοι σχεδόν συμμετέχουν και κοινωνούν των Αχράντων Μυστηρίων.Είναι όντως σαν να κάθεσαι και συ δίπλα στους Αποστόλους και να ζεις το Μυστήριο για όλησου τη ζωή και για όλους τους πιστούς που θα γεννηθούν μετά από σένα. Και είναι σα νακούς, όπως οι Απόστολοι, το διάλογο του Ιησού με τον Ιωάννη και την προτροπή του Ιησούστον Ιούδα « ο ποιείς ποίησον τάχιον ».Μεγάλη Παρασκευή πρωί πρωί όλοι στο Πραιτώριο. Έχει περάσει ηνύκτα της μεγάλης και μαρτυρικής ταλαιπωρίας του Ιησού, σύλληψη,δίκη, καταδίκη εις σταυρικόν θάνατον, φυλακή, φραγγέλωμα.Συμπορευόμεθα λοιπόν της πορείας προς τον Γολγοθά, αφού πρώταπαρακολουθήσουμε τις Μεγάλες Ώρες της Μεγάλης Παρασκευής.Ένας Αρχιερέας του Πατριαρχείου κρατώντας τον Σταυρό ξεκινάαπό το Πραιτώριο ακολουθούμενος από Κλήρο και Λαό να ανεβούντην οδό του Μαρτυρίου (Via Dolorosa). Μακρύς ο δρόμος, αλλά μεπροθυμία τον βαδίζει κάθε Χριστιανός πρώτον για να πει έναμεγάλο ευχαριστώ στο Σωτήρα μας Χριστό που σήκωσε στο βαρύ Σταυρό Του τις αμαρτίεςτου καθ ενός ξεχωριστά και δεύτερον να του προσφέρει τον δικό του Σταυρό που καθέναςφέρει ευχαρίστως (έτσι πρέπει) στις πλάτες του.Βράδυ Μεγάλης Παρασκευής αργά. Μεγάλη Παρρησία, όπως λέγεται. Είναι παρόντες: Ο Πα-τριάρχης, οι Αρχιερείς του Πατριαρχείου, οι εκπρόσωποι άλλων Ορθοδόξων Εκκλησιών,άπας ο Κλήρος και ο Λαός. Ζούμε τα γεγονότα στον ίδιο τόπο που έγιναν τότε: Ακολουθίατης Σταυρώσεως στον Γολγοθά, Ακολουθία Αποκαθηλώσεως στον τόπο τηςΑποκαθηλώσεως και εν συνεχεία και ενώ έχουν φθάσει μεσάνυκτα μεταφέρεται καιενταφιάζεται το Σώμα του Ιησού στον Πανάγιο Τάφο. Και οι προσκυνητές ακούνε το « Η ζωήεν τάφω κατετέθης Χριστέ...» αντικρίζοντας τον ίδιο τον Πανάγιο Τάφο και με όλη τη δύναμητης ψυχής τους ψάλλουν το «Αϊ γενεαί πάσαι ύμνον τη ταφή σου προσφέρουσι, Χριστέ μου».Τελειώνοντας αργά η Ακολουθία αποχωρούν με σκυμμένο το κεφάλι γιατί αφήνουν τον αγα-πημένο τους Ιησού στο μνημείο ψιθυρίζοντας το «Ανάστα ο Θεός, κρίνον την γηνότι Συ κατακληρονομήσεις εν πάσι τοις έθνεσι», για να ξυπνήσουν λίαν πρωί, σαν τιςμυροφόρες, να τρέξουν στον Τάφο όχι για να αλείψουν αρώματα τον Ιησού άλλα ναμπορέσουν να βρουν μια γωνίτσα στο Ναό για να παρακολουθήσουν την Ακολουθία του ΑγίουΦωτός.
  • 4. Γ Γύρωστη μία το μεσημέρι σβήνουν τα φώτα του Ναού και αρχίζει η Λιτανεία γύρω από τον ΠανάγιοΤάφο με λάβαρα, εξαπτέρυγα και λαμπάδες. Πατριάρχης, Αρχιερείς, Ιερείς κ.λ.π. αφού τε-λειώσουν την Λιτανε Ο Ορθόδοξος Πατριάρχης των Ιεροσολύμων εκδύεται την Αρχιερατικήστολή, ερευνάται αν φέρει κάτι που να ανάβει φωτιά, φορά το λευκό χιτώνα μόνο και είναιέτοιμος να εισέλθει στον Πανάγιο Τάφο, ο οποίος Τάφος έχει ερευνηθεί από το πρωί απόειδικούς εκπροσώπους της Αστυνομίας και άλλων δογμάτων για να βεβαιωθεί ότι δενυπάρχει ούτε σπίθα φωτός μέσα, έχει σφραγισθεί και φυλάσσεται αυστηρά.ία αρχίζουν να ψάλλουν το «Φως ιλαρόν...».Βγαίνει ο Πατριάρχης συντετριμμένος, τρέμοντας κρατώντας αναμμένα από ΆγιοΦως τα κεριά και σαν ένα πύρινο κύμα απαλό μεταδίδει Άγιο Φως στα κεριά όλωντων Χριστιανών. Καμπάνες, σήμαντρα, τάλαντα, αλαλαγμοί. «Δεύτε λάβετε φως εκτου ανεσπέρου φωτός...», «και πάντα πεπλήρωται φωτ. Έτσι χαρούμενοι,κρατώντας τις λαμπάδες με το Άγιο Φως αποχωρούμε από το Ναό εν πομπή μεεπικεφαλής τον Πατριάρχη. Στο Ναό παραμένει ένας Αρχιερέας και τελεί την ΘείαΛειτουργία του Μεγάλου Σαββάτου. Την υπόλοιπη μέρα ησυχάζουμε, «σιγησάτωπάσα σαρξ βροτεία» για να βρεθούμε τα μεσάνυκτα πάλι στο Ναό και ναπαρακολουθήσουμε την Ακολουθία της Αναστάσεως. Μεγάλη παρρησία και πάλι,όλοι παρόντες. Αφού ψάλλουν τον Κανόνα «Κύματι θαλάσσης ....» στο Ναό καιενδυθούν λαμπρά άμφια, Πατριάρχης, Αρχιερείς, Ιερείς και Ιεροδιάκονοιμεταβαίνουν στον Πανάγιο Τάφο για την Ακολουθία της Αναστάσεως και την ΘείαΛειτουργία. Μεσάνυκτα! Ο Πατριάρχης βγαίνει από τον Πανάγιο Τάφο κρατώντας τα 33κεριά με το Άγιο Φως και ψάλλει τον θριαμβευτικό παιάνα της Εκκλησίας μας «ΧριστόςΑνέστη εκ νεκρών, θανάτω θάνατον πατήσας και τοις εν τοις μνήμασι ζωήν χαρισάμενος» καιμαζί του όλος ο Κλήρος και ο Λαός και ακούς μέσα στη νύκτα το Χριστός Ανέστη σ όλες τιςγλώσσες, ο καθένας το ψάλλει στη δική του γλώσσα ενώ κτυπούν πανηγυρικά καμπάνες,σήμαντρα, τάλαντα και είναι μεγάλη χαρά, ένα μεγάλο πανηγύρι, μια θεία ευλογία.
  • 5. Το Πάσχα σε ορθόδοξες χώρες της Ευρώπης ΡΩΣΙΑ΄Ολη τη Μ. Σαρακοστή νηστεύουν. Την Μ. Παρασκευή και το Μ. Σάββατο πίνουν μόνοαγιασμό. Δεν τρώνε τίποτα. Το Μ. Σάββατο βάφουν ταυγά κόκκινα και πράσινα καιφτιάχνουν κουλουράκια, ψωμί, τσουρέκια και μαγειρεύουν κρέας χοιρινό ή μοσχαρίσιο στοφούρνο με σκόρδο, αλάτι και πιπέρι. Την ημέρα του Πάσχα τα βάζουν όλα αυτά (κουλουράκια,αυγά, τσουρέκια, ψωμί, κρέας) σένα μεγάλο πανέρι και το πάνε στην εκκλησία να τοευλογήσει ο παπάς. ΄Οταν γυρίσουν στο σπίτι τρώνε και διασκεδάζουν. Το Πάσχα, ηλαμπρότερη γιορτή της Χριστιανοσύνης, είναι ίσως η μοναδική γιορτή που κλείνει μέσα τηςόλα τα συναισθήματα. Από την αγωνία, τον πόνο τη θλίψη των Παθών και της Σταύρωσης,περνάμε στην αγαλλίαση και την ελπίδα που φέρνει η Ανάσταση.
  • 6. POYMANIAΣτη Ρουμανία, το βάψιμο των αβγών αποτελεί απόδειξη ότι τα έθιμα του Πάσχα τηρούνταιέως σήμερα στη βαλκανική αυτή χώρα, όπου η παράδοση θέλει την Παναγία να είχετοποθετήσει ένα καλάθι με αβγά στα πόδια του εσταυρωμένου Χριστού, τα οποία βάφτηκανκόκκινα από το αίμα που έτρεχε από τις πληγές Του. Σύμφωνα με τη ρουμανική παράδοση,μόλις ο Χριστός είδε τα αβγά να γίνονται κόκκινα, ζήτησε από τους πιστούς να βάφουνκόκκινα αβγά σε ανάμνηση της θυσίας Του.Το βάψιμο των αβγών γίνεται και εδώ τη ΜεγάληΠέμπτη Το βράδυ της ίδιας ημέρας, οι νοικοκυρές παίρνουν ένα από τα βαμμένα αβγά στηνεκκλησία για να το «διαβάσει» ο Παπάς μαζί με τα Δώδεκα Ευαγγέλια. Με το πέρας τηςλειτουργίας, θάβουν το αβγό στο αμπέλι τους προκειμένου να τους προστατεύσει ο Θεός απόχαλαζοθύελλες και να έχουν καλή σοδειά. Στη λαϊκή συνείδηση, ένα αβγό που έχει διαβαστείστην Εκκλησία τη Μεγάλη Πέμπτη, μπορεί να αντέξει χωρίς να χαλάσει ολόκληρη τη χρονιά.Ένα απ ’τα κυριότερα έθιμα του Πάσχα στη Ρουμανία είναι ότι την Μεγάλη Πέμπτη καρέκλεςτοποθετούνται κοντά στη φωτιά, μιας και πιστεύουν ότι κάποιες νεκρές ψυχές θα κάτσουν σ’αυτές τις νεκρές καρέκλες. Κοπέλες και γυναίκες του σπιτιού επομένως κουβαλούνκουβάδες με νερό για τους νεκρούς που θα κάτσουν εκεί.
  • 7. ΒΟΥΛΓΑΡΙΑΣπάνε τα αυγά μετά την μεσονύκτια λειτουργία και στην διάρκεια των επόμενων ημερών ένααυγό ραγίζεται πάνω στο τοίχο της εκκλησίας και τρώγεται μετά απ’ την νηστεία. Αυτό τοτελετουργικό του ραγίσματος των αυγών πραγματοποιείται πριν απ’ το γεύμα του Πάσχα.Μάλιστα, όποιος έχει το τελευταίο άθικτο αυγό θεωρείται ότι θα έχει μια χαρούμενη καιυγιής ζωή αυτό το χρόνο. Τη Μεγάλη Παρασκευή, κάθε οικογένεια αγοράζει ένα νέο πιάτοκεραμικής. Πριν την Κυριακή του Πάσχα, κάθε χριστιανική οικογένεια θα έστελνε στουςΤούρκους φίλους τους δώρα που περιέχουν ένα καρβέλι ψωμί και 10-15 αυγά. Ένα τυπικόβουλγαρικό Πάσχα εξακολουθεί να είναι ατελής χωρίς το ζεστό βουλγαρικό ζυμωτό γλυκό ‘’banitsa’’. Κάποιες απ’ τις δημοφιλείς βουλγαρικές συνταγές του Πάσχα είναι ‘palachinki’ένα είδος τηγανίτας, μπακλαβά, αρνί και κρασί κεμπάπ. Ευρείς εορταστικές εκδηλώσειςπραγματοποιούνται στη Βουλγαρία το Πάσχα. Έτσι οι γιορτές του Πάσχα στη Βουλγαρίαπαρατηρούνται με μεγάλο ενθουσιασμό και πάθος. ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΠΑΣΧΑ Πάσχα στα ελληνικά νησιάΚάλυμνος. Το νησί των σφουγγαράδων (και των επιστημόνων). Έχει παράδοση σταπασχαλινά γλέντια και αναδεικνύεται πρωταθλήτρια στις …δυναμικές εκπλήξεις. Tη MεγάληΠαρασκευή, στην πρωτεύουσα της Kαλύμνου οι πομπές των Επιταφίων των δέκα ενοριώνσυγκεντρώνονται στην κεντρική πλατεία, όπου συναγωνίζονται στον ομορφότερο στολισμό.Tην Kυριακή του Πάσχα, στους δύο λόφους που υψώνονται πάνω από το λιμάνι, κηρύσσεταιένας… θορυβώδης πόλεμος. Mεγάλες παρέες νεαρών κυρίως Kαλύμνιων έρχονται εδώ«οπλισμένες» με... δυναμίτες! Λίγο μετά τις πέντε το απόγευμα δίνεται το σύνθημα καιαρχίζουν οι εκρήξεις. O κρότος είναι εκκωφαντικός και καθώς αντηχεί στους γυμνούςβράχους, μεταφέρεται χιλιόμετρα μακριά.
  • 8. H Χώρα στην Πάτμο έχει διατηρήσει ανέπαφο το μεσαιωνικό feeling της και από τη θέσηπου βρίσκεται επιτηρεί τη θάλασσα και ολόκληρο το νησί. Tη Mεγάλη Πέμπτη στη στολισμένημε δάφνες πλατεία Ξάνθου, στη λειτουργία του Iερού Nιπτήρα, ο ηγούμενος της μονήςπλένει τα πόδια των δώδεκα μαθητών. Η τελετή διατηρείται στο νησί εδώ και 400 χρόνια. ΤηΜεγάλη Παρασκευή στη μικρή, καταπράσινη κοιλάδα της Συκαμιάς, με το υπέροχο εκκλησάκιτου Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου και τα ερείπια του Ρωμαϊκού Λουτρού, μια μικρή οικοτεχνίαπαρασκευάζει ευωδιαστό ανθόνερο και η Aνάσταση στο μεσαιωνικό μοναστήρι, απαλλαγμένηαπό μικρόφωνα και βεγγαλικά, είναι ιδιαίτερα κατανυκτική. Oι γυναίκες στην Όλυμπο της Kαρπάθου εκφράζουν βασικό κομμάτι της λαϊκής κουλτούραςαφού δεν αποχωρίζονται τις παραδοσιακές πολύχρωμες στολές τους παρά μόνο τη MεγάληEβδομάδα, όπου τις αντικαθιστούν με μια «πένθιμη» ενδυμασία. Στο χωριό αυτό μπορείκανείς να συμμετάσχει σε έναν από τους πιο συγκινητικούς επιτάφιους. O Eπιτάφιοςστολίζεται με λουλούδια αλλά και με φωτογραφίες αγαπημένων προσώπων που πέθαναν τηχρονιά που πέρασε. Οι γυναίκες λύνουν τα μαλλιά τους και μοιρολογούν, πενθώντας τονXριστό σαν κάποιον που γνώριζαν. Παλιότερα μάλιστα οι γυναίκες παρέμειναν το βράδυ τηςΜεγάλης Πέμπτης στην εκκλησία, «ξενυχτούσαν το νεκρό» δηλαδή, όπως στις κανονικέςκηδείες. Tην Kυριακή, ένα τεράστιο υπαίθριο γλέντι στήνεται στις πλατείες του χωριού, μεμουσική υπόκρουση από λύρες και τσαμπούνες και μυρωδιές από τα λαμπροκούλουρα και τοοφτό αρνί. Την Τρίτη του Πάσχα, τη Λαμπρή Τρίτη, όλοι οι κάτοικοι του χωριούσυγκεντρώνονται το πρωί στο προαύλιο της εκκλησίας της Κοίμησης της Θεοτόκου για τηνπεριφορά των εικόνων. Η πομπή των πιστών, με τις εικόνες μπροστά, κατευθύνεται προς την
  • 9. εξοχή, στα ξωκλήσια του χωριού. Οι γεροντότεροι εξακολουθούν να πιστεύουν ότι με αυτότον τρόπο θα πετύχουν καλή σοδειά και τις πολυπόθητες βροχές. Η πομπή σταματάει καιστο νεκροταφείο του χωριού. Οι εικόνες «καθίζουν» στην πεζούλα και τότε ο παπάςδιαβάζει ευχές σε όλα τα μνήματα. Οι γυναίκες προσφέρουν γλυκά για τη συγχώρεση τωνψυχών. Αφού οι εικόνες διασχίσουν τα περιβολάκια του χωριού, επιστρέφουν στην εκκλησίατης Κοίμησης όπου γίνεται ένα είδος πλειστηριασμού. Όποιος δώσει τα περισσότερα χρήματα(που πηγαίνουν στο ταμείο της εκκλησίας) θα «ενθρονίσει» την εικόνα, θα τη βάλει δηλαδήστη θέση της μέσα στο ναό- ένα είδος τάματος. Μέχρι να φτάσουν όμως οι εικόνες στηνκορυφή της σκάλας της εκκλησίας, έχουν αλλάξει χέρια από σκαλί σε σκαλί. Μετά ακολουθείγλέντι στην αυλή της εκκλησίας- είναι η μέρα των κερασμάτων σε γνωστούς και ξένους.Στη Σκιάθο, τα παιδιά ψάλλουν τα κάλαντα την Μεγάλη Πέμπτη έχοντας μαζί τους ένανκαλαμένιο σταυρό στολισμένο με λουλούδια. Στον ίδιο σταυρό κρεμούν ένα κόκκινο μαντίλιπου συμβολίζει το αίμα του Χριστού. Ο επιτάφιος βγαίνει τα ξημερώματα του ΜεγάλουΣαββάτου και αφού περιφερθεί στα καλντερίμια του νησιού, κατεβαίνει στο λιμάνι και στησυνέχεια επιστρέφει στην εκκλησία.Κέρκυρα. Το Μέγα Σάββατο ξεκινάει με λειτανία του σεπτού σκηνώματος του αγίουΣπυρίδωνα που καθιερώθηκε το 1550, όταν ο Άγιος έσωσε το νησί από το λιμό. Συνοδευεταιαπό τις πολλές και φημισμένες φιλαρμονικές του νησιού που χαρίζουν άφθαστη μουσικήαπόλαυση. Μαζί γίνεται και η περιφορά του Επιταφίου της εκκλησίας του Αγίου, έθιμο πουξεκίνησε στα Ενετικά χρόνια. Οι φιλαρμονικές παίζουν το Calde Lacrime του Michelli, τον
  • 10. Αμλέτο του Faccio και τη Marcia Funebre από την Ηρωική του Beethoven.Στις 11 ακριβώς καθώς οι καμπάνες αναγγέλλουν την "πρώτη Ανάσταση", από τα παράθυρακαι τα μπαλκόνια, οι Κερκυραίοι ρίχνουν "μπότηδες". Το φασαριόζικο αυτό έθιμο είναι ίσωςεπηρεασμένο από τους Ενετούς οι οποίοι συνήθιζαν την Πρωτοχρονιά να πετούν από ταπαράθυρά τους παλιά αντικείμενα, για να τους φέρει ο νέος χρόνος καινούργια. Μια άλλη,πιθανότερη, εξήγηση δίνει στο έθιμο ειδωλολατρική προέλευση. Με το σπάσιμο και τουςκρότους οι Αρχαίοι ήθελαν να ξυπνήσουν την Περσεφώνη και να επιταχύνουν τον ερχομότης Ανοιξης.
  • 11. Ξεχωριστά πασχαλινά έθιμα σε όλη την ΕλλάδαΣτο Άγιο Όρος, η περιφορά του επιταφίου γίνεται τη Μεγάλη Παρασκευή, μετά ταμεσάνυχτα, ενώ η Ανάσταση το Μεγάλο Σάββατο, στις δύο τα ξημερώματα. Το πρωί τηςΚυριακής, το πασχαλινό τραπέζι προβλέπει ψαρόσουπα και ψάρι, ενώ το μεσημέρι οι μοναχοίψέλνουν την Ακολουθία της Αγάπης σε εφτά γλώσσες.Στην Ουρανούπολη, ξεχωρίζει το στόλισμα του επιταφίου με λουλούδια και πέρλες, πουφτιάχνουν οι γυναίκες του χωριού στη διάρκεια της Σαρακοστής. Το Μεγάλο Σάββατο, οιπιστοί συγκεντρώνονται στον Πύργο του Προσφορίου, στο λιμάνι, για να ακούσουν τον παπάνα ψάλλει το «Χριστός Ανέστη».Τη Μεγάλη Παρασκευή, στη Μονή του Προφήτου Ηλία, στο Άγιο Πνεύμα Σερρών, πουβρίσκεται σ’ ένα λόφο πάνω από το ομώνυμο χωριό, αναβιώνει το έθιμο της Αποκαθήλωσηςτου Κυρίου. Ο Μητροπολίτης Σερρών και Νιγρίτης Θεολόγος, συνοδευμένος από ιερείς καικρατώντας λάβαρα και εξαπτέρυγα, οδηγούνται στον ιερό λόφο, όπου θυμίζει απόλυτα τονλόφο του Γολγοθά. Πάνω στον πετρόχτιστο λόφο, βρίσκεται ο Εσταυρωμένος. Το σκηνικόσυγκλονίζει τον κάθε επισκέπτηΤην Κυριακή του Πάσχα, αναβιώνει το ποντιακό πασχαλινό έθιμο «αβγομαχίες» στηνΚαστανούσα του δήμου Κερκίνης. Οι διαγωνιζόμενοι παίρνουν άσπρα αβγά και αφού τα«ακούσουν», χτυπώντας τα ελαφρά και περιεργαστούν το σχήμα τους, επιλέγουν τελικά τοπιο γερό- κατά τη γνώμη τους- και η αβγομαχία ξεκινά. Βασικός κανόνας του εθίμου είναι ηχρησιμοποίηση μόνο αβγών κότας. Ο κάθε συμμετέχων έχει στην διάθεση του τριάντα αβγάκαι νικητής αναδεικνύεται αυτός που έχει τα λιγότερα σπασμένα αυγά.Το βράδυ της Μεγάλης Παρασκευής, στην έδρα του Δήμου Ελευθερών, τη Νέα Πέραμο,κατά την περιφορά του επιταφίου, οι κάτοικοι σε κάθε γειτονιά της πόλης αναβιώνουν έναπολύ παλιό έθιμο: καίουν από ένα ομοίωμα του Ιούδα, τη στιγμή που η πομπή του επιταφίουπερνάει από τους δρόμους. Ολόκληρη η πόλη εκείνη τη νύχτα φωτίζεται από τις δεκάδεςφωτιές, που ανάβουν οι κάτοικοι, στέλνοντας έτσι το μήνυμα της κάθαρσης, αλλά και τηςαιώνιας ανάστασης.Η πασχαλινή περίοδος έχει και στην περιοχή της Δράμας την ξεχωριστή της εθιμολογία, πουαρχίζει από το Σάββατο του Λαζάρου, με τις ομάδες των παιδιών που τραγουδούν τα πάθητου φίλου του Χριστού. H εθιμολογία, που αρχίζει από το Σάββατο του Λαζάρου με τιςομάδες των παιδιών που τραγουδούν τα πάθη του φίλου του Χριστού.
  • 12. Έθιμα μετά την ΑνάστασηΤη δεύτερη μέρα του Πάσχα στα Γιαννιτσά του νομού Πέλλας θα αναβιώσει το έθιμο«Κουνιές». Το έθιμο αυτό γινόταν γιατί η «αιώρηση», δηλαδή το κούνημα, θεωρούνταν ότιγινόταν «σε καλό», υπέρ υγείας και πλούσιας σοδειάς.Στα Καλύβια Λιμεναρίων της Θάσου διατηρείται το έθιμο «Για βρέξ’ Απρίλη μ’» πουγιορτάζεται την τρίτη ημέρα του Πάσχα. Το έθιμο έχει τις ρίζες του στους χορούς τουδιονυσιακού κύκλου και είναι μια επίκληση για ανοιξιάτικη βροχή. Οι κάτοικοι της κοινότηταςκαι οι επισκέπτες το γιορτάζουν με δημοτικούς χορούς, ενώ σε μεγάλα τσουκάλιαμαγειρεύεται κρέας με ρύζι που στη συνέχεια μοιράζεται στους συγκεντρωμένους.Την ίδια μέρα, στην Ιερισσό της Χαλκιδικής γιορτάζεται το έθιμο «Του μαύρου νιου τ’αλώνι», με τους γεροντότερους να αρχίζουν το χορό. Σιγά – σιγά πιάνονται όλοι οι κάτοικοικαι ο χορός έχει μήκος πολλών μέτρων. Τραγουδούν και χορεύουν όλα τα πασχαλινάτραγούδια και τελειώνουν με τον «καγκελευτό» χορό, που είναι η αναπαράσταση της σφαγής400 Ιερισσιωτών από τους Τούρκους, την επανάσταση του 1821.Τις πασχαλινές αυτές μέρες ξεχωριστό ενδιαφέρον παρουσιάζει η πομπική περιφορά τηςεικόνας της Αναστάσεως γύρω από το αγροτικό όριο της Καλής Βρύσης Δράμας, την Πέμπτητης Διακαινησίμου, για προστασία του χωριού από κάθε κακό και ιδιαίτερα από το χαλάζι πουείναι εξαιρετικά επικίνδυνο για την παραγωγή την ανοιξιάτικη περίοδο.Το δικό της χαρακτήρα έχει η Δευτέρα του Θωμά στους Σιταγρούς Δράμας, όπου οι εκείεγκατεστημένοι Πόντιοι συνεχίζουν πανάρχαια έθιμα των κοιτίδων τους, όπως επισκέψειςστα μνήματα, με διανομή κόκκινων αβγών και γλυκισμάτων και με τραγούδια, έθιμα με καθαράαρχαϊκή μορφή και με συνακόλουθες μεταφυσικές δοξασίες και αντιλήψεις.Ιδιάζουσα εκδήλωση είναι η λεγόμενη «Γιορτή του Θεού» στη Μικρόπολη Δράμας, μετά τοΠάσχα, στο ξωκλήσι του Αγίου Γεωργίου, με συνεστίαση εκεί των πανηγυριστών. Ηεκδήλωση συνδέεται με τοπική παράδοση και θεωρείται ως συνέχιση της εκπλήρωσηςπαλαιού προγονικού τάματος.
  • 13. Το Πάσχα στον τόπο μαςΧθες… Κρανίδι, Σάββατο του Λαζάρου 1959 .Το Σάββατο του Λαζάρου φτιάχνανε οι γονείς στα παιδιά Λάζαρο με πουκάμισο, με γραβάτακόκκινη και κόκκινο σκουφάκι. Του βάζανε και κίτρινα λουλούδια, τα λούλετ Σεν Λάζαρι(=λουλούδια του Άγιου Λάζαρου). Και τα παιδιά τον βάζανε σε δύο ξύλα και τον γυρνούσανεστα σπίτια και λέγανε το τραγουδάκι και του δίνανε αυγό άσπρο και στραγάλια, τέτοια. Οιπαλιές φτιάνανε και κουλούρια, λαζαρούδια, με τρύπα στη μέση. Την Κυριακήτων Βαΐων, ρίχνανε βάγια χάμω στην εκκλησία. Ο παπάς μετά έδινε φυλλαράκια βάγια και ταβάζανε στις εικόνες. Τα ρίχνανε στη φακή και γινότανε ωραία, αλλά και λιβανίζανε μ’ αυτά τιςλεχώνες, τους ματιασμένους. Πλέχανε και σταυρούς με βάγια, δύο κλώνους εκεί, και τουςσιάχνανε σταυρό.Όλη τη Σαρακοστή κάνανε ευχέλαια. Τη Μεγάλη Τετάρτη πιάνανε προζύμι και τη ΜεγάληΠέμπτη φτιάνανε το προσκόμιδο που θα πηγαίνανε στην εκκλησία για το Μεγάλο Σάββατο,γιατί τη Μεγάλη Παρασκευή δε δίνανε ούτε αντίδερο, ούτε τίποτα. Και καθόντουσαν τοβράδυ και φιλάγανε τον Χριστό και λέγανε: Σήμερο μαύρος ουρανός, σήμερις μαύρη μέρα. Σήμερις όλοι θλίβονται και τα βουνά λυπούνται. Σήμερις έβαλαν βουλή οι άνομοι Εβραίοι, οι άνομοι και τα σκυλιά, οι τρισκατηραμένοι. Τον Ιησού τον πιάσανε και τον χαλκιά τον πάνε: Χαλκιά, χαλκιά, φτιάξε καρφιά, φτιάξε τρία πιρούνια. Τα δυό βάλ‘ τα στα χέρια τον, τα άλλα δύο στα πόδια, το τρίτο το φαρμακερό βάλτε το στην καρδιά του, να τρέξει αίμα και νερό, να λιγωθεί η καρδιά του. Κι η Παναγιά σαν τ ’ άκουσε, έπεσε μοναχή της, γιατί πολύ λυπήθηκε για το Μονογενή Της.
  • 14. Αυτό το λέγανε και στην εκκλησία και στα σπίτια, έτσι πένθιμα.Τη Μεγάλη Πέμπτη βάφανε και τ’ αυγά κόκκινα και τα είχαν’ έτοιμα, γιατί τη ΜεγάληΠαρασκευή δεν τρώγανε ούτε ψωμί. Μαχαίρι δεν βάζανε στο τραπέζι. Τρώγανε μαρούλι μεξίδι, τέτοια πράματα. Και καθόλου δεν τρώγανε! Το βράδυ πια. Τ’ αυγά τα βάφανε κόκκινα,όπως το αίμα τον Χριστού. Και το βράδυ στην εκκλησία, στο έκτο ευαγγέλιο, βγάζανε τοΧριστό. Και λένε ότι τη Μεγάλη Πέμπτη βγαίνανε οι πεθαμένοι απ’ τον Κάτω Κόσμο καιμένανε σαράντα ημέρες έξω. Είχανε και στεφάνια, λουλούδια, και τα πηγαίνανε στον Χριστό. ΕπιτάφιοςΤον Επιτάφιο, τον στολίζανε τη Μεγάλη Παρασκευή το πρωί, με λουλούδια, κορδέλες,φαναράκια, λαμπάδες στις γωνίες. Το απόγευμα γινότανε η Αποκαθήλωση και πηγαίνανεντυμένοι ο κόσμος με τα καλά τους, παιδιά, γέροι, νέοι, γριές, όλοι, και γινότανε ηΑποκαθήλωση. Και τον έπαιρνε ο παπάς το Χριστό και τον έβαζε στο σεντόνι, τον τύλιγε καιτον έβαζε στην Αγία Τράπεζα. Το βράδυ γινότανε ο ενταφιασμός. Τον Επιτάφιο τον βγάζανεέξω, σήμαιναν οι καμπάνες, τον γυρίζουν στο χωριό και τον ξαναφέρνουν πίσω. Τον κρατάνετέσσερις στην πόρτα της εκκλησίας και τότε περνάει όλος ο κόσμος από κάτω. Πίσω είναι οπαπάς, οι ψάλτες, και ψέλνουνε. Και τα παιδιά και τα κορίτσια λένε κι αυτά ψαλμωδίες. Τακεριά και τα λουλούδια του Επιταφίου δεν κάνει να τα πάρουν από τον Επιτάφιο. Αυτά ταπετάει ο παπάς το Μεγάλο Σάββατο το πρωί, που λέει το «Ανάστα ο Θεός!». Τα έχει σ’ έναπανέρι και τα πετάει και τα πιάνει ο κόσμος. Τα παίρνουνε στο σπίτι για φυλαχτό. Ταβάζουνε στις εικόνες, κι όταν τα χρειαστούν, τα βάζουνε στα κάρβουνα και λιβανίζουνε.Το κερί του Επιταφίου το ανάβουνε και στη στεριά και στη θάλασσα. Όταν έχει βροντές,αστραπές, κύματα, τ’ ανάβουνε, κι έτσι ησυχάζει η βροντή και η αστραπή κι ο κεραυνός. Λαμπρή Κρανίδι, το κάψιμο του Ιούδα Κυριακή του Πάσχα.Το Μεγάλο Σάββατο φτιάχνουνε τα κουλούρια της Λαμπρής, αν δεν τα έχουνε φτιάξει τηΜεγάλη Πέμπτη. Σφάζουνε τ’ αρνιά, ετοιμάζουν τη μαγειρίτσα. Και το βράδυ πηγαίνανε στηνεκκλησία οι οικογένειες. Στις δώδεκα, έλεγε ο παπάς το Χριστός Ανέστη και πετούσανε
  • 15. τρίγωνα, βεγγαλικά, τρακατρούκες, βαρελότα. Αγκαλιαζόντουσαν ο παπάς με τουςεπιτρόπους κι ο κόσμος. Μετά, γυρίζανε στα σπίτια τους και φέρνανε τις λαμπάδεςαναμμένες και πριν μπούνε, κάνουνε σταυρό μαύρο με τη λαμπάδα πάνω στην πόρτα. Το φωςτης Αναστάσεως το φέρνανε μέσα στο σπίτι για ν’ ανάβουν το καντήλι και να ‘μενε αναμμένοσαράντα μέρες. Το κερί της Αναστάσεως το είχανε όλο τον χρόνο κι ανάβανε το καντήλι.Τρώγανε τη μαγειρίτσα, διασκεδάζανε. Την Κυριακή του Πάσχα και σούβλα φτιάχνανε, και τοκρέας μαγειρεμένο το είχανε, και μαγειρίτσα τρώγανε. Αλλά, πιο πολύ, το κρέας το κάνανεσούπες, γατί ήτανε απ’ τη νηστεία. Οι τσοπαναραίοι φτιάνανε τραχανάδες. Διασκεδάζανε,χορεύανε, τραγουδάγανε, ρίχνανε και βαρελότα. Οι αρραβωνιασμένοι πηγαίνανε στην πεθεράτην κουλούρα και αυγά κόκκινα. Το απόγευμα είχανε τον εσπερινό της αγάπης. Πηγαίνανεστην εκκλησία, λέγανε τα ευαγγέλια και μετά, απέξω από μια εκκλησία, είχανε τον Γιούδα(Ιούδα). Γεμίζανε άχερο ένα ύφασμα, το ράβανε, του βάζανε χέρια, πόδια και τον είχανε ‘κει.Και του βάζανε φωτιά και τον καίγανε.Τη Δευτέρα του Πάσχα πηγαίνανε το πρωί στην εκκλησία με τα καλά τους. Και το μεσημέρικάνανε το κρέας στον φούρνο. Ανάβανε όλοι τους φούρνους και ψήνανε το φαΐ. Κι ήτανεμεγάλη γιορτή κείνη την ημέρα, γιατί, τις πιο πολλές φορές, τότε πέφτει του Αγίου Γιωργιού.Κάνανε περιφορά της εικόνας· τα πρώτα χρόνια, όχι σ’ όλο το χωριό, εκεί γύρω στηνεκκλησία. Οι βοσκοί σφάζανε αρνί, το αγιογιωργίτικο, και πανηγυρίζανε. Μεγάλο πανηγύριαυτή την ημέρα γίνεται στα Δίδυμα, που έχουν εκκλησία μέσα σε σπηλιά. Κι είχανεμυτζήθρες, ψητά, χορεύανε, τραγουδούσανε.Και σήμερα…Ο Νομός Αργολίδας προσφέρει τη δυνατότητα στον επισκέπτη να βιώσει το παραδοσιακόΠάσχα μέσα από την κατάνυξη της Μεγάλης Εβδομάδας και την αναβίωση πατροπαράδοτωνεθίμων. Οι λειτουργίες της εβδομάδας των Παθών τελούνται με μεγάλη ευλάβεια σεμοναστήρια και εκκλησίες που χρονολογούνται κυρίως από την Βυζαντινή εποχή καιβρίσκονται σε πολλές περιοχές του Νομού. Τα ξημερώματα της Μεγάλης Παρασκευής, οιγυναίκες κάθε ενορίας συγκεντρώνονται και στολίζουν με άνθη τον επιτάφιο του Χριστού, ηπεριφορά του οποίου ξεκινά το βράδυ, μετά την αποκαθήλωση του από τον σταυρό.Το βράδυ του Μεγάλου Σαββάτου τελείται η λειτουργία της Θείας Αναστάσεως και σε κάθεεκκλησία αντιλαλεί το «Χριστός Ανέστη» των πιστών υπό τον ήχο των βαρελότων πουπροσδίδουν εορταστικό τόνο στην ημέρα της Ανάστασης του Κυρίου. Την Κυριακή του Πάσχα,σε όλες τις περιοχές της Αργολίδας, σουβλίζονται παραδοσιακά ελληνικά εδέσματα όπωςαρνί, κοκορέτσι και κοντοσούβλι και εκδηλώνεται η χριστιανική αγάπη σε όλο της το μεγαλείοκατά τη διάρκεια του μεσημεριανού τραπεζιού, όπου φίλοι και συγγενείς τρώνε μαζί καιτσουγγρίζουν τα κόκκινα αυγά της Λαμπρής υπό τους ήχους παραδοσιακών ελληνικώντραγουδιών.
  • 16. Ωστόσο, για όσους θέλουν να επισκεφτούν το Νομό Αργολίδας την περίοδο της άνοιξης καινα βιώσουν ένα εθιμοτυπικό Πάσχα, προτείνεται η παρακολούθηση της αναπαράστασηςπαραδοσιακών δρώμενων όπως το κάψιμο του Ιούδα την Κυριακή το βράδυ, στο κεντρικόλιμάνι της Ερμιόνης, την καύση του Βαραββά την Μεγάλη Παρασκευή στην περιοχή της ΝέαςΚίου και άλλων τοπικών εθίμων. Στην Ασίνη, οι γυναίκες φτιάχνουν κουλούρια και τη ΜεγάληΠέμπτη βάφουν τα αυγά. Το αυγό που θα γεννήσει η κότα ανήμερα της Μεγάλης Πέμπτης, τοτοποθετούν στο κέντρο του περιβολιού για γούρι.Το Πάσχα στην Αργολίδα εορτάζεται με τρόπο παραδοσιακό μέσα σε κλίμα θρησκευτικήςκατάνυξης και λατρείας και προσφέρει στον επισκέπτη τη δυνατότητα να βιώσει μοναδικά τηνεμπειρία της Λαμπρής.
  • 17. Ήθη και Έθιμα του Πάσχα στον Κόσμο Το Πάσχα δεν είναι καθαρά ελληνική υπόθεση και σε κάποιες χώρες τα βαμμένα κόκκινα αυγά, τα τσουρέκια και οι λαμπάδες δεν είναι απαραίτητες για τις παραδόσεις τους. Σε κάποιες χώρες υπάρχουν παραδόσεις του Πάσχα, σε κάποιες άλλες υπάρχουν τα ήθη και έθιμα αλλά συγκεκριμένα σε μερικές χώρες υπάρχουν και οι δεισιδαιμονίες. Συγκεκριμένος σταθμός μας είναι η Σουηδία, όπου οι άνθρωποι έχουν ορισμένες δεισιδαιμονίες για το Πάσχα. Έτσι αυτή την εποχή οι Σουηδοί υποστηρίζουν ότι οι μάγισσες δουλεύουν περισσότερο και η μαύρη μαγεία τους εξαπλώνεται σε ολόκληρη τη χώρα. Την Μεγάλη Πέμπτη υποτίθεται ότι αρχίζουν να πετούν με τις σκούπες τους για να δουν τον Σατανά και ξαναγυρίζουν πίσω στη γη το Μεγάλο Σάββατο. Άλλη δεισιδαιμονία για την Μεγάλη Πέμπτη και το Μεγάλο Σάββατο είναι όταν τα παιδιά ντύνονται με κουρελιασμένα ρούχα και πάνε στους γείτονες τους για επίσκεψη. Μερικοί αφήνουν μια πασχαλινή κάρτα προσμένοντας κάποιο γλύκισμα ή καραμέλα. Επίσης το κάθε ένα χωριό ανάβει φωτιές έτσι ώστε στο τέλος να αναδειχθεί νικητής το χωριό με την μεγαλύτερη φωτιά. Κατά την διάρκεια του Πάσχα ανάβουν πυροτεχνήματα και βεγγαλικά τα οποία διασκεδάζουν τα παιδιά και τους μεγάλους. Μια άλλη παράδοση στη Σουηδία γίνεται το πρωί της Μεγάλης Παρασκευής, όπου τα αγόρια του χωριού μαζεύουν κλαδιά και τρέχουν πίσω από τις κοπέλες έτσι ώστε να τις κτυπήσουν. Αυτό συνεχίζεται ωσότου οι κοπέλες δώσουν στα αγόρια κάτι να πιουν. Η παράδοση όμως αντιστρέφεται, τη Δευτέρα μετά το Πάσχα. Έτσι τώρα έχουμε τις κοπέλες να τρέχουν πίσω από τα αγόρια και να κάνουν ακριβώς τα ίδια πράγματα. Κάτι διαφορετικό και πρωτότυπο κάνουν οι άνθρωποι στο Μεξικό. Οι Μεξικάνοι έχουν ως παράδοσή τους να κάνουν κάθε χρόνο διάφορες αναπαραστάσεις του τελευταίου δείπνου, της προδοσίας του Κυρίου, της δίκης, της Σταύρωσης και της Ανάστασης Του. Μάλιστα σε κάποιες περιοχές γίνεται αληθινή η Σταύρωση του Κυρίου. Εκείνοι που λαμβάνουν μέρος σε αυτές τις παραστάσεις ντύνονται με ρούχα της εποχής εκείνης και ετοιμάζονται για αυτή την αναπαράσταση από ένα χρόνο πριν, έτσι ώστε να βγει τόσο αληθινή και να αγγίξει της καρδιές όλων ανθρώπων.
  • 18. Το Πάσχα στην Αυστραλία γιορτάζεται με διάφορα ήθη και έθιμα. Πολλοί είναι οι πιστοί οιοποίοι πάνε στις εκκλησίες, ενώ, διάφορα ζώα όπως κουνέλια, κυκλοφορούν στην πόλη για ναδώσουν την χαρούμενη αίσθηση του Πάσχα. Φυσικά η διασκέδαση δεν λείπει και όλοι μαζίενώνονται για να γιορτάσουν όσο πιο ωραία την γιορτή της χαράς και της ευτυχίας. Κάτι πολύδιαφορετικό από εμάς, τις χώρες τις Ευρώπης, είναι η εποχή. Τι στιγμή που εμείςγιορτάζουμε το Πάσχα την Άνοιξη, στην Αυστραλία το γιορτάζουν Φθινόπωρο. Στην μεγάληπόλη της Αυστραλίας, το Σύδνεϋ, διοργανώνονται διάφορα σόου, εκθέσεις, όπου ηδιασκέδαση κατέχει την πρωτιά, ενώ διάφορα ζώα διασκεδάζουν τους μικρούς φίλους και ταβεγγαλικά δημιουργούν κάτι το εξωπραγματικό και ανεπανάληπτο.Στη Γερμανία το Πάσχα ξεκινά με την μεταφορά του Σταυρού την Μεγάλη Πέμπτη. ΟιΓερμανοί έχουν ως παράδοση την Μεγάλη Πέμπτη να τρώνε μόνο ψάρι. Το Πάσχα ξεκινά μεδοξολογίες στην εκκλησία το βράδυ και τελειώνει την Κυριακή του Πάσχα το πρωί. ΗΚυριακή θεωρείται οικογενειακή μέρα στην Γερμανία και υπάρχει ειδικό μενού για τομεσημέρι, όπως βαμμένα αυγά και μια τούρτα σε σχήμα αρνιού. Επίσης ίδια μέρα τρώνε καιαλλά γλυκά όπως μπισκότα, κέικ, σοκολάτες. Μια παράδοση για τα παιδιά είναι να κρύβουναυγά μέσα στον κήπο και να παίζουν το παιχνίδι “Κυνήγι του Πασχαλινού Αυγού” για να ταβρουν. Άλλη παράδοση είναι η φωτιά του Πάσχα όπου μαζεύουν τα παλιά Χριστουγεννιάτικαδέντρα του χειμώνα και τα καίνε σε ένα χώρο σαν μήνυμα ότι τέλειωσε ο χειμώνας καιξεκινάει η Άνοιξη με το Πάσχα.Οι φτερωτές καμπάνες στη Γαλλία, την Ολλανδία και το ΒέλγιοΣτις χώρες αυτές υπάρχει ο μύθος ότι οι καμπάνες των εκκλησιών ταξιδεύουν για λίγεςημέρες στη Ρώμη και επιστρέφουν το πρωί του Πάσχα, ενώ υποτίθεται ότι φέρνουν μαζί τουςπεσκέσια και συγκεκριμένα, χρωματιστά αυγά και σοκολατένια λαγουδάκια.Αυτή η παράδοση πιθανώς ξεκίνησε εξαιτίας του γεγονότος ότι όλη τη Μεγάλη Εβδομάδακανένας ήχος καμπάνας δεν ακούγεται ως ένδειξη πένθους για τον Ιησού Χριστό.Γλυκό ή πείραγμα στη ΣουηδίαΜικρά παιδιά ντυμένα σαν μικρούς μάγους ή μάγισσες μας φέρνουν στο μυαλό το Halloween.Το Πάσχα για τους Σουηδούς συνήθως πέφτει παράλληλα με τη νύχτα Walpurgis, την 30ηΑπριλίου. Η νύχτα Walpurgis εορτάζεται με το άναμμα δαυλών, ώστε να διώξουν μακριάδιαβολικά πνεύματα και μάγισσες.Πιο αναλυτικά, την Πέμπτη που προηγείται της νύχτας Walpurgis, τα μικρά κορίτσιαγίνονται μαγισσούλες, βάφουν το πρόσωπό τους και στη συνέχεια πηγαίνουν από σπίτι σε
  • 19. σπίτι για να μαζέψουν γλυκά. Και επειδή το έθιμο αυτό λαμβάνει χώρα το Πάσχα, παράλληλαμε τα κακά πνεύματα διώχνουν και τον Ιούδα, ενώ το μενού της ημέρας περιλαμβάνει τογεύμα gravlax, δηλαδή νωπό σολομό, μαριναρισμένο με αλάτι, ζάχαρη και φρέσκο άνηθο.Ξύλο στις γυναίκες με καμουτσίκιΜπορεί οι ημέρες του Πάσχα να είναι ημέρες κατάνυξις και κάθαρσης, όμως, στην Τσεχία,την Ουγγαρία και τη Σλοβακία, η παράδοση θέλει τους άντρες να χτυπούν τις γυναίκες ή τιςφιλενάδες τους τη Μεγάλη Δευτέρα με ένα χειροποίητο καμουτσίκι, φτιαγμένο από ιτιά καιδιακοσμημένο με μια χρωματιστή κορδέλα στην άκρη του. Σύμφωνα με το μύθο το χτύπημαείναι συμβολικό και το κάνουν για καλή τύχη και για να διατηρήσουν οι γυναίκες τους τηνυγεία και την ομορφιά τους τον επόμενο χρόνο.Ο χορός του θανάτου στην ΙσπανίαΣτην Verges της Ισπανίας, τη Μεγάλη Πέμπτη γίνεται ο παραδοσιακός «χορός τουθανάτου» που περιλαμβάνει παρέλαση στους δρόμους της μεσαιωνικής πόλης. Όλοι όσοιπαίρνουν μέρος είναι ντυμένοι με στολές και η διαδικασία τελειώνει με ανθρώπους ντυμένουςσκελετούς που κουβαλούν κουτιά με στάχτες. Ο τρομακτικός χορός ξεκινάει τα μεσάνυχτακαι συνεχίζεται για τρεις ώρες.Η αυτοσταύρωση στις ΦιλιππίνεςΣτις Φιλιππίνες αρκετοί ευσεβείς Καθολικοί δοκιμάζουν την αυτοσταύρωση,επαναλαμβάνοντας ουσιαστικά το πόσο υπέφερε ο Ιησούς. Η ιδέα πίσω από αυτή τη νοσογόνοτελετουργία είναι η κάθαρση και άφεση αμαρτιών.Μάλιστα, πιστεύεται ότι η αυτοσταύρωσηείναι μόνο μία από τις παραδόσεις των αρχαίων θρησκειών των Φιλιππίνων πουδιατηρήθηκαν στο χρόνο, όπως και το αυτοσμαστίγωμα.ΜάλταΌλα τα Πάθη του Χριστού τα αναπαραστάνουν με πολύ μεγάλα αγάλματα που τα τοποθετούνμέσα στην εκκλησία γύρω γύρω και ζουν αυτές τιςμέρες με μεγάλη ευλάβεια και περισυλλογή.Λιτανείες στο Νησί των ΙπποτώνΟι Μαλτέζοι έχουν ιδιαίτερα αναπτυγμένο θρησκευτικό αίσθημα. Τη Μεγάλη Εβδομάδαχιλιάδες πιστοί βγαίνουν στους δρόμους, ακολουθώντας την περιφορά της ΘλιμμένηςΠαρθένου –κάποιοι ξυπόλυτοι–, ενώ πολλοί είναι εκείνοι που τηρούν νηστεία, τρώγονταςμόνο ψωμί και νερό. Το απόγευμα της Μεγάλης Πέμπτης, ο ιερέας αποθέτει τον
  • 20. Εσταυρωμένο στο Is-Sepulkuru (κάτι σαν το δικό μας Επιτάφιο), που στολίζεται με κεριά,λουλούδια και καρπούς, και οι πιστοί συρρέουν για να προσκυνήσουν και να προσευχηθούν. Ηπιο αξιοσημείωτη πομπή, όμως, είναι εκείνη της Μεγάλης Παρασκευής: επτά ταμπλό πουαναπαριστούν σκηνές από τα πάθη του Χριστού με μεγάλα αγάλματα από πεπιεσμένο χαρτί,ντυμένα με βελούδο, ακολουθούνται από χιλιάδες πιστούς. Το απόγευμα του ΜεγάλουΣαββάτου, η εορταστική τελετή στις εκκλησίες του νησιού κορυφώνεται με το «Gloria», τονψαλμό της Ανάστασης, ενώ το πρωί της Κυριακής του Πάσχα γίνεται μία ακόμα πομπή, με τοάγαλμα του αναστημένου πια Χριστού να περιφέρεται στους δρόμους. Για τα παιδιά, τοχαρμόσυνο μήνυμα της Ανάστασης συνοδεύεται από την παραδοσιακή «figolla», ένα γλύκισμασε σχήμα διάφορων ζώων, μ’ ένασοκολατένιο αυγό στη μέση.ΜεξικόΣτο Μεξικό , χιλιάδες κάτοικοι την προηγούμενη μέρα του Πάσχα βγαίνουν στους δρόμους,φτιάχνουν ένα ομοίωμα του Ιούδα και το κρεμούν κάπου ψηλά σε ένα κεντρικό σημείο, ώστεόλοι να περνούν και να το χτυπούνε, να τον βρίζουν τιμωρώντας τον έτσι για την προδοσίατου.Οι Μεξικάνοι λοιπόν συνεχίζουν να χτυπούνε την αχυρένια κούκλα του Ιούδα, μέχρι που ταξημερώματα αυτή ανοίγει και χιλιάδες λιχουδιές και σοκολάτες πέφτουν από το εσωτερικότης κούκλας.Αρμενία και ΣυρίαΣτην Αρμενία και στη Συρία, οι ιερείς δείχνουν ένα πολύ καλό πρόσωπο προς τους αστέγους.Η γιορτή του Πάσχα έχει να κάνει με την φιλανθρωπία. Καλούν λοιπόν όλους τους άστεγουςνα μπουν στις εκκλησίες και τους πλένουν τα πόδια αναπαριστώντας ακριβώς τα όσα έκανε οΙησούς κατά τη διάρκεια του Μυστικού Δείπνου.ΚαναδάςΣτον Καναδά και ιδιαίτερα στην πόλη του Κεμπέκ ένα πολύ ασυνήθιστο έθιμο κρατάει τηνπρώτη θέση τις μέρες του Πάσχα. Οι χωρικοί συγκεντρώνονται όλοι σε λαϊκές αγορές με τιςμαύρες κότες τους. Η μαύρη κότα θεωρείται κάτι το αρνητικό στο κοτέτσι , για την Κυριακήτου Πάσχα κι η πώλησης της συμβολίζει το τέλος της νηστείας. Ο ι γονείς διηγούνται έναπαλιό μύθο στα παιδιά, ότι μονάχα για αυτή την Κυριακή του Πάσχα, όλες οι κότες , εκτόςαπό τις μαύρες μπορούν και γεννάνε πολύχρωμα αυγά.
  • 21. ΗΘΗ ΚΑΙ ΕΘΙΜΑ ΤΩΝ ΚΑΘΟΛΙΚΩΝ ΤΟ ΠΑΣΧΑ ΣΤΗΝ ΣΕΒΙΛΛΗΗ Μεγάλη Εβδομάδα των Καθολικών πουθενά αλλού δεν γιορτάζεται μέσα σε τέτοιαατμόσφαιρα πνευματικότητας. Η ζωή στην πόλη προσωρινά παραλύει και η Σεβίλλη υμνεί τηθρησκευτική της πίστη και την ομορφιά. Εδώ, ο άκρατος καθολικισμός συναντάει τοανδαλουσιανό ταπεραμέντο σε μια μοναδική φιέστα χωρίς όρια. Τις ημέρες της ΜεγάληςΕβδομάδας παρελαύνουν χιλιάδες πιστοί. Οι εορτασμοί αρχίζουν την Κυριακή των Βαϊων μετελετή στο αίθριο των Πορτοκαλεών (El Patio de los Naranjos) του καθεδρικού ναού καιτελειώνουν το Μεγάλο Σάββατο.Την Μεγάλη Πέμπτη, ημέρα της κορύφωσης των θρησκευτικών τελετών, όλα θυμίζουν ένακαλοστημένο μιούζικαλ, μια διονυσιακή γιορτή, ένα ξεφάντωμα ωρών, μια εμπειρία μοναδική!Οι δρόμοι ευωδιάζουν από άρωμα κεριού, λιβανιού και λεμονανθών και οι πιστοί βυθίζονταιστην πνευματικότητα που αποπνέουν οι λιτανείες και η περιφορά των εικόνων. Συχνάδιαπερνούν τον αέρα οι σπαραχτικές κραυγές που συνοδεύουν τις «saetas» (τραγούδιαφλαμέγκο που θρηνούν τα Πάθη του Χριστού). Ακόμα, ακούγονται εκπληκτικές στροφές απόγνωστούς ή άγνωστους τραγουδιστές των παραδοσιακών φλαμέγκο, ενώ το πλήθοςζητωκραυγάζει «Γουάπα, γουάπα» δηλαδή «όμορφη όμορφη, είσαι η πιο όμορφη απ’ όλες»,απευθυνόμενο στην Παναγία.
  • 22. Σύμφωνα με διάταγμα που εκδόθηκε το 1604 και ισχύει στις μέρες μας, κάθε αδελφότηταπου είναι τριών ειδών και ονομάζονται “penitenciales”, γνωρίζει με ακρίβεια το«υποχρεωτικό» δρομολόγιο της, τα σημεία δηλαδή από τα οποία περνούν όλοι οι επιτάφιοιαπό τα παρεκκλήσι τους και στη συνέχεια κατευθύνονται και πάλι προς αυτό.Οι καθολικοί επιτάφιοι είναι μεγάλα άρματα, πάνω στα οποία υπάρχουν αναπαραστάσεις απότο θείο δράμα. Ονομάζονται pasos από το λατινικό pasus που σημαίνει σκηνή. Τα πρώταpasos χρονολογούνται μετά τη Σύνοδο του Τρέντο στην Ιταλία (1545-1563) και σκοπός τουςήταν να δείξουν στους πιστούς-στην συντριπτική τους πλειοψηφία αναλφάβητοι, άρα ανίκανοινα διαβάσουν την Βίβλο- σκηνές από το ιερό βιβλίο και το μαρτύριο του Ιησού τις τελευταίεςμέρες της ζωής του. Έτσι, πάνω σε ένα paso, εκτός από την κυρίαρχη φιγούρα-Ιησούς καιΠαναγία- μπορεί κανείς να δει ολόκληρες σκηνές όπως η Σταύρωση, η Αποκαθήλωση κλπ.Βέβαια, υπάρχουν και pasos με μόνο την κυρίαρχη φιγούρα πάνω τους. Όλο το πάσο είναιστολισμένο με φύλλα χρυσού και ασημιού, αλλά και με λουλούδια. Τα φορέματα της Παναγίαςπολλές φορές είναι ανεκτίμητης αξίας. Το βάρος ενός πάσο είναι κυριολεκτικά ασήκωτο καιτο κουβαλούν στους ώμους τους οι αφανείς ήρωες της Μ. Εβδομάδας, οι θρυλικοίcostaleros, που με αυτό τον τρόπο υπηρετούν την αδελφότητα και παίρνουν άμεσησυγχώρεση από τον Κύριο.
  • 23. Δύο Παναγίες χωρίζουν την Σεβίλλη στα δύο. Η πρώτη, η Esperanza τηςMcarena (συνοικία της πόλης), αποτελεί το μεγαλύτερο σύμβολο της σεβιλλιάνικης Μ.Εβδομάδας και είναι γνωστή ως η Κυρία και Μητέρα της Σεβίλλης. Η Triana, πιο λαϊκήγειτονιά της πόλης λατρεύει τη δική της Esperanza. Η φιγούρα της Παρθένου πουστεγάζεται στη διάρκεια του χρόνου στο παρεκκλήσι της Αγίας Άννας, είναι το αντίπαλο δέοςτης Macarena. Και αυτό διότι πρόκειται για την αγαπημένη Παναγία των τσιγγάνων.Την καλύτερη περιφορά εικόνας οργανώνει η συνοικία της Μακαρένα, που είναι πολιούχοςτης Σεβίλλης. Συμμετέχουν περίπου 70.000 «Ναζωραίοι»( Nazarenos) ντυμένοι με τη στολή της αδελφότητας (cofradias) στην οποία ανήκουν.Η Σεβίλλη είναι γνωστή για το περίφημο Πανηγύρι του Απριλίου (La Feria de Abril) πουπραγματοποιείται την Τρίτη εβδομάδα μετά την Κυριακή του Πάσχα. Στο Μεσαίωνα η γιορτήείχε μορφή εμποροπανήγυρης. Από τον 19ο αιώνα το πανηγύρι οργανώνεται σε ειδικό χώρο,στο Campo de Feria και συγκεντρώνει κόσμο από όλη την Ισπανία. Στα πολύχρωμαπερίπτερα οι Σεβιλλιάνοι ντυμένοι με παραδοσιακές στολές χορεύουν και τραγουδούν ως ταξημερώματα. Οι ευγενείς της πόλης ντυμένοι με υπέροχες ανδαλουσιανές στολές διασχίζουνέφιπποι τους δρόμους και στην αρένα Μαεστράνθα διεξάγονται ταυρομαχίες με τουςκαλύτερους ταυρομάχους της χώρας!
  • 24. Η εργασία αυτή εκπονήθηκε από τους μαθητές:- Αγρίμης Άγγελος Β1- Αθανασούλας Μιχαήλ Β1- Αντωνίου Μαρία - Μαρούσα Β1- Βόγκλη Σταματίνα Β1- Βουρλή Μαριαλένα Β1- Βουτσαδάκη Ευανθία Β1- Δεδούση Σοφία Β1- Δημαράκης Σαράντος Β1- Δημαράκης Στυλιανός Β1- Διαμαντή Χριστίνα Β1- Ελένη Λυγερή Β1- Ζέρβα Αναστασία Β1- Καρανικόλα Θεοδώρα Β1- Κοντογιώργης Σταύρος Β2- Κωστελένου Μαρία Β2- Λέκκας Βασίλειος Β2- Λουκά Βενετία Β2- Μαχαίρας Δημήτριος Β2- Μήτσου Παναγιώτης Β2- Οψυμούλης Γεώργιος Β2- Παπαδίας Παναγιώτης Β2- Παπαμιχαήλ Ηλίας Β3- Πήλιουρη Παρασκευή Β3- Πλατανίτη Ελένη Β3- Σαράφογλου Μάλαμα Β3- Σέσσα Μαρία - Χριστίνα Β3- Σπανθάρου Κατερίνα Β3- Τζανής Κωνσταντίνος Β3- Φασιλής Γεώργιος-Ιωάννης Β3- Χάσπαρης Δημήτριος Β3- Χατζηαναστασίου Χρυσούλα Β3
  • 25. Οι υπεύθυνοι καθηγητές Βάθη Χαραλαμπία Καραΐσκος ΠέτροςΠαπασωτηρίου Βασίλειος

×